corpora: wikisources-pl

text:
1.

Hrabina Brainitz podróżowała po świecie z dama do towarzystwa, panną Stóhr.

Przez czas pewien bawiła u prastarej księżny Neukirch, w Berchtesgaden, potem znudziwszy się, pojechała do Wenecji, Ravenny i Florencji.

Uzbrojona w Baedekera i Cicerona, oglądała galerje, kościoły, bazyliki, pałace, nagrobki, pomniki, doprowadzając swą niezmordowaną aktywnością pannę Stóhr do rozpaczy.

Targowała się z gondoljerami o należność, z kelnerami o napiwki, a z kupcami, o ceny towarów.

Każdą monetę uważała za fałszywą, a z obawy przed zakażeniem i brudem nie tykała klamki, krzesła, ni ręki niczyjej.

Myła się nieustannie, skrzeczała bez końca, a apetyt jej budził senzację przy table-d'hocie.

Zagniewana mocno, opuściła kraj cudów i drobnostkowego oszustwa.

Odwiedziła swych siostrzeńców w Berlinie, braci Stojenczyn, którzy zachwyceni nią, kazali dać ostryg i szampana, a przy okazji pożyczyli od cioteczki tysiąc marek.

Polem wyruszyła do sióstr swych, Hiłdy Stojenczyn i Elzy Febronius do Starogardu.

Pokpiwała z dam starogardzkich, z których każda poczuwała się do obowiązku dworskiego ukłonu.

Podczas wieczorków kawianych królowała pośrodku kanapy, obitej perkalem w centki, opowiadając historję z wielkiego świata.

Były one często tak drażliwe, że sędzina-wdowa, skubała zlekka ramię swej siostry-hrabiny.

Pani Febronius od początku zimy czuła się źle.

Przeziębiona podczas przejażdżki sankami, dostała zapalenia opłucnej, a stan jej pogarszał się stale.

Hrabina, która nietylko sama bała się chorób, ale nienawidziła je w innych, zaniepokojona wielce, zaczęła mówić o wyjeździe.

— Gdy mój mąż nieboszczyk czuł się bliskim śmierci, — powiedziała do panny Stöhr — wysłał mnie do Men tony.

Mimo swej, właściwej zresztą wszystkim mężczyznom, głupoty i niedomyślności, okazał na tym punkcie prawdziwą delikatność.

Znieść nie mogę widoku cierpień.

Nie czuję powołania do miłosierdzia.

Panna Stöhr wzniosła natchnione oczy w niebo.

Znając dobrze panią swoją, wiedziała, że cała ta historja z umierającym hrabią i wysłaniem do Mentony, to wytwór wyobraźni.

Odparła jednak:

— Człowiek powinien zawczasu oswoić się z myślą o śmierci, pani hrabino.

— Droga Stöhr, — wykrzyknęła z oburzeniem — oszczędź mi tej mądrości bramińskiej.

Schowaj na stosowną chwilę.

Nie lubię pociech religijnych.

Zadaniem pani nie jest głosić mi wielkie prawdy, ale bawić w miły sposób.

Pewnego wieczoru pani Febronius zapragnęła widzieć siostrę.

Hrabina poszła w kapeluszu, szalu i grubych wełnianych rękawiczkach.

Była blada i drżała ze strachu.

Z westchnieniem siadła u łoża chorej, odmierzywszy w ten sposób odległość, by jej nie dosięgał oddech siostry.

Pani Febronius uśmiechnęła się pobłażliwie.

Choroba usunęła z jej czoła zmarszczki trosk i smętek dnia powszedniego.

Leżąc tak na białych poduszkach, podobną była niezmiernie do córki swej, Letycji.

— Przebacz Marion, żem cię fatygowała — zaczęła chora, — ale muszę z tobą pomówić.

Ciężar wielki uciska mi piersi.

Muszę to komuś zwierzyć, by wszystko wraz ze mną nie poszło do grobu.

— Zaklinam cię, droga Elo, biedna moja siostro, nie wspominaj o grobie i tym podobnych rzeczach! — wykrzyknęła hrabina płaczliwie.

— Przez cały tydzień nie będę miała apetytu.

Usłuchaj mojej rady, wyrzuć za okno flaszki z lekarstwami, wygoń szarlatanów, a jutro ozdrowiejesz.

Proszę cię także, zaniechaj spowiedzi, to przypomina rzeczy straszne.

Pani Febronius ciągnęła dalej:

— Daremnie, Marion, muszę to wyznać.

Zwracam się do ciebie, gdyż okazywałaś Letycji tyle miłości, a także dlatego, że Hilda, mimo swego rozsądku i przywiązania, nie zrozumiałaby mnie jak należy.

Ma poglądy bardzo ciasne.

Potem opowiedziała szeptem historję urodzenia córki.

Mówiła o tem, jak to mąż jej, nie mając skutkiem przebytej choroby, nadziei na potomstwo, a pragnąc dziecka, tak dalece usunął na bok wszelkie wahania i uczucia osobiste, że sympatycznego mu człowieka obrał za narzędzie kontynuowania rodu.

Opowiadała, jak to kochając nad wyraz żonę, namówił ją, a ona po długich walkach zgodziła się na tę rzecz niesłychaną.

Gdy atoli dziecko przyszło już na świat ogarnęła go straszna melancholja, przeszła w chorobę nieuleczalną, pod której wpływem doprowadził do ruiny dom, majątek i samego siebie.

Nie posiadł urojonego szczęścia, przeciwnie okazywał Letycji zawsze wzgardliwy wsi ret i unikał jej.

Nie dziwi mnie to wcale! — zauważyła hrabina.

— A ty droga moja, dziwiąc się okazałaś wielką naiwność.

Kukułka jest kukułką, bez względu jak się dostała do gniazda.

To istotnie bajeczne zdarzenie i widzę, żem cię nie doceniała.

A któż jest jej ojcem.

Kto powołał na świat tego słodkiego aniołka?

W każdym razie zasługuje na pochwałę.

Pani Febronius wymieniła nazwisko.

Hrabina wrzasnęła i zerwała się z krzesła, jak ukłuła.

— Crammon?

Bernard Crammon! — klasnęła w dłonie.

— Czy to prawda?

Czy nie śnisz?

Namyśl się droga moja, masz chyba gorączkę.

Ach tak, majaczysz, widzę.

Napij się wody, uczyń to dla mnie i nie wygaduj głupstw.

Chora patrzyła na siostrę ze zdumieniem.

— Ty go znasz? — spytała.

— O, znam dobrze! — odrzekła hrabina z goryczą.— Ale powiedzże... czy wie o tem ten... ten człowiek?

Czy wiedział od początku?

— Wie.

Widział Letycję dwa lata temu w KleinDaussen.

Od tej pory, wie.

Ale droga Marion, zachowujesz się, jakby ci się zjawił szatan.

Czy była między wami zwada, czy coś innego zaszło.

Jakże ty zawsze przesadzasz.

Wzburzona hrabina chodziła szybko po pokoju.

— Wie o tem, wie ten nikczemnik! — mruczała do siebie.

— Wiedział o tem gałgan.

Cóż za udawanie!

Jaka obłuda.

Czekajno łotrze, już ja ci zapłacę, czekaj, czekaj, potrafię cię odnaleźć! — potem, zwrócona do siostry, powiedziała głośno: — Przebacz droga moja.

Znowu uniósł mnie temperament.

Masz słuszność, nazwisko to zbudziło mój dawny gniew.

Kipię... poprostu kipię i basta!

W młodości, musiał on być człowiekiem honoru i kawalerem, skoro puściłaś się z nim na jakie bezdroża.

Czem jest teraz, nie badajmy bliżej.

Pozostała mu tylko bezwzględna dyskrecja, ale poza pewną granicą, nad laką dyskrecją chwieje głową człowiek uczciwy, a cnota wygląda na nikczemność.

Voila!

— Wszystko co mówisz jest dla mnie zagadką, — odparła pani Febronius, łonem znużenia, — a nie mam ochoty rozwiązywać jej.

Uczyniłam ci tylko zwierzenie, które zachowaj dla siebie, a użyj go wówczas dopiero, gdyby szlo o usunięcie nieszczęścia, albo przysługę dla Letycji.

Nie wiem, wprawdzie jak się to stać może, rada jestem atoli, że prócz mnie i lego człowieka, ktoś jeszcze zna całą prawdę.

Hrabina spojrzała w zadumie na chorą siostrę.

— Życie twoje nie było zgoła wesołe, Elo! — zauważyła.

— O nie, wesołe nie było! — odparła pani Febronius.

Przez kilka dni następnych czuła się lepiej, potem

jednak przyszła recydywa beznadziejna i w połowie marca nastąpiła śmierć.

W tym czasie była hrabina od dawna już, bardzo daleko.

Jak zawsze działała bez planu i na różne sposoby.

Teraz jednak ulubionym jej celem było odnaleźć Crammona, stanąć przed nim z wiadomością, zemścić się, wyzwać i zdruzgotać, to znaczy odnieść triumf.

Często gdy była sama, albo nawet wobec zdziwionej panny Stöhr, marszczyło się nagle dziecięce czoło hrabiny, małe piąstki zwijały w kułak, wyszorowana do lśnienia twarz czerwieniała, a oczy, barwy niezabudek łyskały wojowniczo.


corpora: CEN

text:
W poniedziałek światło dziennie ujrzała nowa, oznaczona numerem 8.5, wersja programu Opera.

Wśród kilku nowości i zmian, szczególną uwagę należy zwrócić na całkowite usunięcie reklam z okna przeglądarki.

Tym sposobem Opera stała się całkowicie darmową przeglądarką, podobnie jak Mozilla Firefox.

Do tej pory przeglądarka norweskiej firmy Opera Software dostępna była w dwóch wersjach: bezpłatnej, z reklamami oraz płatnej, bez reklam.

Użytkownicy mogli wybrać formę reklam - albo były to zwyczajne bannery, bądź tekstowe reklamy z programu Google AdWords.

Za usunięcie reklam oraz nabycie licencji trzeba było wcześniej zapłacić około 30 dolarów (40 złotych uwzględniając specjalną zniżkę dla polskich internautów).

Nadal jednak reklamodawcy mogą wykupić reklamy, które wyświetlane będą w wersjach 8.02 i wcześniejszych.

Według szefa Opera Software, Jona S. von Tetzchnera, "usunięcie banera reklamowego oraz uczynienie przeglądarki darmową pozwoli na uzyskanie nowych użytkowników".

Inny pracownik norweskiej firmy, Eskil Sivertsen liczy na to, że udział Opery w rynku zacznie rosnąć.

Twierdzi on, że reklamy "zniechęcały internautów do tej przeglądarki".

Według danych pochodzących ze strony Ranking.pl, z Opery korzysta przeszło 6% polskich internautów.

Dla porównania Firefoksa używa przeszło dwa razy więcej użytkowników - 13,3%.

Oprócz usunięcia reklam i modyfikacji treści licencji, poprawiono także bezpieczeństwo i kilka dziur.

Naprawiono błąd związany z załącznikami w kliencie mailowym Opery, technologią "przeciągnij i upuść", plikami cookies oraz przechowywaniem zabezpieczonych stron w pamięci (cache).

Zwiększono także stabilność.

Darmowości Opery można było się spodziewać już wcześniej.

W dniu dziesiątych urodzin przeglądarki, 30 sierpnia 2005 roku, Opera Software zorganizowała akcję, dzięki której każdy mógł za darmo uzyskać kod umożliwiający rejestrację programu i pozbycie się reklam.

Akcja przedłużyła się i dzięki temu nawet spóźnialscy mogli otrzymać na e-maila numery seryjne do wersji na wszystkie systemy operacyjne.

Opera Software będzie się teraz utrzymywać głównie z sprzedaży przeglądarek przeznaczonych na telefony komórkowe oraz oferowania płatnej pomocy technicznej dla swoich klientów.


text:
I.

A kiedy mi przyjdzie zagrać

W polu dziewczynie

— Da dana!

W polu dziewczynie,

Wykręcę ja fujareczkę

W tej wodnej trzcinie,

— Da dana!

W tej wodnej trzcinie.

Bo ta trzcina się ugina

Za wiatru wianiem,

Nieinaksza i dziewczyna

Z swojem kochaniem...

Wprawiłaby jasne słonko

W szybkę u chaty,

Wglądałaby czy jedzie

Do niej bogaty!

Na cudzym progu

— Da dana!

Na cudzym progu

Wykręcę ja fujareczkę

W tym ostrym głogu,

— Da dana!

W tym ostrym głogu!

Będzież śpiewać mi przy sercu

Gorzkiemi łzami,

Aż poleci głos żałosny

Temi łanami...

Chodzi krzywda popod lasem,

Po jarach chodzi,

Nikt nie zgadnie co za czasem

Złe ziarno zrodzi...

W tym pańskim dworze,

— Da dana!

W tym pańskim dworze,

Wykręcę ja fujareczkę

W najgęstszym borze —

— Da dana!

W najgęstszym borze!

Pamiętają stare drzewa

Tę czarną dolę,

Co tu przeszła przez te chaty,

I przez to pole...

Rozśpiewająż się w piosenki

W jęki i płacze,

Aż zciemnieją złote miody,

Białe kołacze...

Tej nocce śpiącej —

— Da dana!

Tej nocce śpiącej,

Wykręcę ja fujareczkę

Z wierzby płaczącej —

— Da dana!

Z wierzby płaczącej...

Oj polecąż z niej piosenki,

Jako ptaszkowie,

Oj rozniosą ciche szumy

W onej dąbrowie...

Ni ja roli, ni ja chaty,

Nędzny koniucha,

Nocka tylko patrzy na mnie —

I pieśni słucha...


text:
126.

Jest i ten godny słynąć w dalsze lata,

Którego umysł żebraczy,

Tem się jedynie odznaczy,

Że w cztery wiatry święty pył rozmiata.

Więc, niech się święci próżność Herostrata —

Gdy już nie można inaczej.

Bezwiednie ona Wiary nam przyczynia.

Bo z niej potomność się dowie:

Że tam, gdzie dzikie pustkowie

W gruz i w rozbite iskrzy się naczynia,

Kiedyś, istniania[1] świątynia,

W której mięszkali Bogowie.

Przypisy


corpora: openbooks

text:
Adam Mickiewicz

Ucieczka

Ballada

On wojuje — rok upłynął,

On nie wraca — może zginął.

Panno, szkoda młodych lat,

Od Książęcia jedzie swat.

Książę ucztuje we dworze,

A Panna płacze w komorze.

Jej źrenice, błyskawice,

Dziś jak dwie mętne krynice;

Jej lica, pełnia księżyca,

Dziś nikną jak księżyc w nowiu:

Biada wdziękom, biada zdrowiu.

Matka troszczy się i biedzi,

Książę dał na zapowiedzi.

Swadźba jedzie szumnie, tłumnie.

— «Nie powiozą do ołtarza,

Powiozą mię do smętarza,

A pościelą chyba w trumnie.

Ja umrę, gdy on nie żyje,

Ciebie, matko, żal zabije!»

Ksiądz w konfesjonale siedzi,

Czas, o córko, do spowiedzi.

Przyszła kuma, widma stara:

«Wypędź księdza, wypędź klechę,

Bóg i wiara, sen i mara,

Kuma w biedzie ma pociechę,

Kuma stara umie wiele,

Ma kwiat paproć i car-ziele,

A ty masz kochanka dary,

Przyszłam zrobić możne czary.

Włosy jego w węża splącz,

Dwie obrączki razem złącz,

Z lewej ręki krwi usącz;

A na węża będziem kląć,

W dwie obrączki będziem dąć;

Musi przyjść i ciebie wziąć».

Panna grzeszy — jeździec śpieszy,

Klęto ducha — klątwy słucha;

Już odemknął zimny gmach:

Panno, Panno, czy nie strach?

Ucichł, usnął dwór zamkowy;

Panna czuwa.

— Na zegarze

Bije północ — milczą straże,

Panna słyszy dźwięk podkowy,

Brytan, jakby głosu nie miał,

Zawył z cicha i oniemiał.

Skrzypnęły dolne podwoje,

Stąpa ktoś w przysionkach długich,

I otwiera się drzwi troje,

Troje drzwi jedne po drugich.

Wchodzi jeździec cały w bieli

I usiada na pościeli.

Słodko, prędko czas ucieka,

Wtem koń zarżał, jękła sowa,

Zegar wybił.

— «Bywaj zdrowa!

Koń mój zarżał, koń mój czeka;

Albo wstawaj, na koń siądź

I na wieki moją bądź».

Miesiąc świeci — jeździec leci

Po zaroślach i po krzach:

Panno, Panno, czy nie strach?

Rumak polem jak wiatr niesie,

Niesie lasem — głucho w lesie;

Tu i owdzie wystraszona

W suchej jodle kracze wrona.

Po łozach wilcze źrenice

Migają się jako świéce.

«W cwał, mój koniu, koniu, w cwał!

Miesiąc na dół schodzi z chmur,

A nim zejdzie miesiąc z chmur,

Mamy sadzić dziesięć skał,

Dziesięć rzek i dziewięć gór;

Za godzinę pieje kur».

— «Gdzie mnie wieziesz?»

— «Gdzie?

do domu.

Dom mój na górze Mendoga;

W dzień otwarta wszystkim droga,

W nocy jeździm po kryjomu».

— «Czy masz zamek?»

— «Tak jest, zamek,

I zamczysty, choć bez klamek».

— «Mój kochanku, konia wstrzymaj,

Ledwie dosiedzę na łęku».

— «Moja luba, siodła imaj

Prawą ręką — co masz w ręku?

Czy to worek do roboty?»

—

«Nie, to jest Ołtarzyk Złoty».

— «Nie czas wstrzymać, pogoń bieży,

Słyszysz pogoń, tętnią błonia;

Już przed koniem przepaść leży,

Rzucaj książkę!

puszczam konia».

Koń jak gdyby zbył ciężaru,

Przemknął dziesięć sążni jaru.

Lecą bagnem przez manowiec,

Pusto wkoło.

Błędny ognik

Tuż przed nimi, jak przewodnik,

Od grobowca na grobowiec

Przelatuje; gdzie przeleci,

Ślad błękitny za nim świeci,

A tym śladem jeździec leci.

Tu nie znać śladu człowieka».

— Dobra droga, kiedy trwoga;

Krzywo jedzie, kto ucieka.

Śladów nie masz do mych włości,

Bo nie wpuszczam pieszych gości:

Bogatego wiozą cugi,

Ubogiego niosą sługi.

W cwał, mój koniu, koniu, w cwał!

Błyska zorza z wschodnich stron,

Za godzinę bije dzwon.

Nim uderzy ranny dzwon,

Mamy sadzić parę skał,

Parę rzek i parę gór:

Za godzinę drugi kur».

Koń się lęka, bokiem sadzi,

Pełno skał i drzew na drodze,

Koń o drzewo mię zawadzi».

—

— «Moja luba, jakie sznurki,

Jakie wiszą tam kieszonki?»

— Mój kochanku, to paciórki,

To szkaplerze i koronki».

—

— «Sznur przeklęty!

sznur znienacka

Rumakowi miga w oczy,

Patrz, jak zadrżał, bokiem skoczy.

Moja luba, rzuć te cacka!»

Koń, jak gdyby pozbył trwogi,

Ubiegł prosto pięć mil drogi.

«Co to za smętarz?

mój miły?»

— «To mur, co mych zamków strzeże».

— «A te krzyże, te mogiły?»

— «To nie krzyże, to są wieże.

Mur przeskoczym, przejdziem progi,

Tu na wieki koniec drogi.

Stój, mój koniu, koniu, stój!

Przebyłeś, nim zapiał kur,

Tyle rzek i skał, i gór,

A tuś zadrżał koniu mój?

Wiem ja, koniu, czego drżysz:

Mnie i tobie boli krzyż».

— «Czegoś stanął, mój kochanku?

Zimna rosa mię spłukała,

Zimno wieje wiatr poranku,

Okryj płaszczem, bo drżę cała».

— «Moja luba, przytul skronie,

Na twych piersiach głowę złożę.

Głowa moja ogniem płonie

I kamienie ogrzać może.

«Jaki masz tam ćwiek ze stali?»

— «To krzyżyk, co matka dała».

— «Ten krzyżyk ostry jak strzała,

Twarz mi rani, skronie pali.

Precz mi z tym ćwiekiem ze stali!»

Krzyż na ziemię padł i zniknął,

Jeździec Pannę wpoły ścisnął,

Z oczu i z ust ogniem błysnął,

Rumak ludzkim śmiechem ryknął.

Przeskoczyli cwałem mury,

Biją dzwony, pieją kury.

Nim ksiądz przyszedł na mszę ranną,

Zniknął koń z jeźdzcem i Panną.

Na smętarzu cisza była,

Stoją krzyże, głazy leżą:

Jedna bez krzyża mogiła

I ziemia ruszona świeżo.

Ksiądz nad grobem długo stał

I mszę za dwie dusze miał.

-----


corpora: sejm

text:
Ustawa

z dnia …………………..

o zmianie ustawy – Prawo energetyczne

oraz o zmianie niektórych innych ustaw1), 2)

Art. 1.

1) w art. 3 po pkt 20a dodaje się pkt 20b-20e w brzmieniu:

20c) gwarancja pochodzenia - dokument stanowiący dowód dla odbiorcy końcowego, że dana ilość dostarczonej energii elektrycznej została wytworzona w odnawialnym źródle energii i wprowadzona do sieci;

20d) końcowe zużycie energii brutto – energia elektryczna, paliwa lub ciepło dostarczane w celach energetycznych przemysłowi, sektorowi transportowemu, gospodarstwom domowym, sektorowi usługowemu, w tym świadczącemu usługi publiczne, rolnictwu, leśnictwu, rybactwu i rybołówstwu, łącznie ze zużyciem energii elektrycznej, paliw lub ciepła przez przemysł energetyczny w celu wytwarzania energii elektrycznej, paliw lub ciepła oraz łącznie ze stratami energii elektrycznej, paliw lub ciepła podczas ich przesyłania i dystrybucji;

20e) transfer statystyczny – przekazanie, w danym roku kalendarzowym, określonej ilości energii lub paliw wytworzonych z odnawialnych źródeł energii, w szczególności sprzedaż lub zakup tej energii lub paliw, na zasadach i w trybie określonych w rozdziale 6a;”;

2) w art. 4j ust. 4 otrzymuje brzmienie:

3) w art. 7:

a) w ust. 8 pkt 3 otrzymuje brzmienie:

a) odnawialnych źródeł energii o mocy elektrycznej zainstalowanej nie wyższej niż 5 MW oraz jednostek kogeneracji o mocy elektrycznej zainstalowanej poniżej 1 MW, za których przyłączenie pobiera się połowę opłaty ustalonej na podstawie rzeczywistych nakładów,

b) mikroinstalacji.”,

b) ust 8d otrzymuje brzmienie:

„8d.

Do wniosku o określenie warunków przyłączenia podmiot, o którym mowa w ust. 8a dołącza w szczególności, w przypadku przyłączania do sieci:

1) mikroinstalacji - tytuł prawny do nieruchomości na której jest planowane przyłączenie mikroinstalacji oraz tytuł prawny do mikroinstalacji;

2) źródeł innych niż mikroinstalacje:

c) ust. 9 otrzymuje brzmienie:

4) w art. 9 ust. 4 pkt 3 otrzymuje brzmienie:

„3) sposób prowadzenia obrotu energią elektryczną oraz procedurę zmiany sprzedawcy;”;

5) w art. 9a:

„1a¹.

Obowiązek, o którym mowa w ust. 1 i 8, odbiorcy końcowi, o których mowa w ust. 1a pkt 4, wykonują w danym roku kalendarzowym w zakresie 400 GWh zakupionej na własne potrzeby energii elektrycznej.

1a².

Odbiorca końcowy, o którym mowa w ust. 1a pkt 4, w terminie do 31 marca danego roku, obowiązany jest do przekazania Prezesowi URE informacji o wykonaniu tego obowiązku za poprzedni rok.”;

6) w art. 9d:

a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„1.

Operator systemu przesyłowego oraz operator systemu połączonego pozostaje pod względem formy prawnej i organizacyjnej oraz podejmowania decyzji niezależny od działalności związanej z wytwarzaniem lub obrotem energią elektryczną lub paliwami gazowymi.”,

b) ust. 1a otrzymuje brzmienie:

„1a.

W celu zapewnienia niezależności operatora systemu przesyłowego oraz operatora systemu połączonego ta sama osoba lub podmiot nie może:

1) bezpośrednio lub pośrednio wywierać decydującego wpływu lub wykonywać innych praw względem przedsiębiorstwa energetycznego wykonującego działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania lub obrotu energią elektryczną albo paliwami gazowymi oraz bezpośrednio lub pośrednio wywierać decydującego wpływu lub wykonywać innych praw względem operatora systemu przesyłowego lub połączonego ani wywierać decydującego wpływu na system przesyłowy lub system połączony;

2) powoływać członków rady nadzorczej, zarządu lub innych organów uprawnionych do reprezentacji operatora systemu przesyłowego lub operatora systemu połączonego, ani względem systemu przesyłowego lub połączonego oraz bezpośrednio lub pośrednio wywierać decydującego wpływu lub wykonywać praw względem przedsiębiorstwa energetycznego wykonującego działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania lub obrotu energią elektryczną albo paliwami gazowymi;

c) ust. 1b otrzymuje brzmienie:

1) wykonywanie prawa głosu;

3) posiadanie większościowego pakietu udziałów lub akcji.

1d.

Operator systemu dystrybucyjnego będący w strukturze przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo pozostaje pod względem formy prawnej i organizacyjnej oraz podejmowania decyzji niezależny od innych działalności niezwiązanych z dystrybucją energii elektrycznej lub paliw gazowych.

1e.

W celu zapewnienia niezależności operatora systemu dystrybucyjnego należy spełnić łącznie następujące kryteria niezależności:

1) osoby odpowiedzialne za zarządzanie operatorem systemu dystrybucyjnego nie mogą uczestniczyć w strukturach zarządzania przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo lub przedsiębiorstwa energetycznego wykonującego działalność gospodarczą w zakresie przesyłania, wytwarzania i obrotu energią elektryczną lub paliwami gazowymi;

3) operator systemu dystrybucyjnego ma prawo podejmować niezależne decyzje w zakresie majątku niezbędnego do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie dystrybucji energii elektrycznej lub paliw gazowych;

4) kierownictwo przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo nie może wydawać operatorowi systemu dystrybucyjnego poleceń dotyczących jego bieżącej działalności ani podejmować decyzji w zakresie budowy sieci lub jej modernizacji, chyba że polecenia te lub decyzje dotyczyłyby działania operatora systemu dystrybucyjnego, które wykraczałyby poza zatwierdzony plan finansowy lub inny równoważny dokument.

1f.

Operator systemu magazynowania, będący częścią przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, powinien pozostawać pod względem formy prawnej i organizacyjnej oraz podejmowania decyzji niezależny od innych działalności niezwiązanych z magazynowaniem, przesyłaniem lub dystrybucją paliw gazowych.

1g.

W celu zapewnienia niezależności operatorowi systemu magazynowania należy spełnić łącznie następujące kryteria:

osoby odpowiedzialne za zarządzanie operatorem systemu magazynowania nie mogą uczestniczyć w strukturach przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo odpowiedzialnego bezpośrednio lub pośrednio za bieżącą działalność w zakresie wytwarzania lub obrotu paliwami gazowymi;

e) ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„2.

Operator systemu przesyłowego gazowego, operator systemu połączonego gazowego oraz operator systemu dystrybucyjnego gazowego będący w strukturze przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo może świadczyć usługi polegające na przystosowywaniu paliwa gazowego do standardów jakościowych lub warunków technicznych obowiązujących w systemie przesyłowym gazowym lub w systemie dystrybucyjnym gazowym, a także usługi transportu paliw gazowych środkami transportu innymi niż sieci gazowe.”,

f) ust. 7 otrzymuje brzmienie:

1) obsługującego mniej niż sto tysięcy odbiorców przyłączonych do systemu elektroenergetycznego wchodzącego w skład tego przedsiębiorstwa;

7) w art. 9h:

a) po ust. 2 dodaje się ust. 2a-2l w brzmieniu:

„2a.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki może wyznaczyć operatorem systemu przesyłowego lub operatorem systemu połączonego wyłącznie przedsiębiorstwo energetyczne, które uzyskało certyfikat spełniania kryteriów niezależności, o których mowa w art. 9d ust. 1a, zwany dalej certyfikatem niezależności.

2b.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki przyznaje certyfikat niezależności:

1) na wniosek przedsiębiorstwa energetycznego posiadającego koncesję na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przesyłania energii elektrycznej lub paliw gazowych;

2) z urzędu, w przypadku braku wniosku, o którym mowa w pkt 1;

2c.

Właściciel sieci przesyłowej występuje z wnioskiem, o którym mowa w ust. 2b pkt 1, w terminie 6 miesięcy od daty oddania tej sieci do używania lub od daty skutecznego doręczenia decyzji o uchyleniu decyzji o wyznaczeniu operatora dla tej sieci.

2d.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki przed przyznaniem certyfikatu niezależności zajmuje stanowisko w sprawie jego przyznania i przekazuje je do Komisji Europejskiej wraz z wnioskiem o wydanie opinii w sprawie spełniania warunków i kryteriów niezależności, o których mowa w art. 9d ust. 1a.

2e.

Jeżeli Komisja Europejska nie wyda opinii, o której mowa w ust. 2d, w terminie:

2) czterech miesięcy od dnia otrzymania wniosku o jej wydanie - w przypadku zwrócenia się Komisji Europejskiej do Agencji do spraw Współpracy Organów Regulacji Energetyki, zwanej dalej „Agencją”, danego państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub innego zainteresowanego podmiotu z wnioskiem o zajęcie stanowiska

- przyjmuje się, że opinia Komisji Europejskiej jest pozytywna.

2g.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki niezwłocznie powiadamia Komisję Europejską o przyznaniu albo o odmowie przyznania certyfikatu niezależności.

2h.

Decyzję, o której mowa w ust. 2f, wraz z opinią Komisji Europejskiej, Prezes Urzędu Regulacji Energetyki niezwłocznie ogłasza w Biuletynie Urzędu Regulacji Energetyki.

2i.

Przedsiębiorstwo energetyczne, które uzyskało certyfikat niezależności, jest obowiązane niezwłocznie poinformować Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki o każdej planowanej transakcji, która może mieć wpływ na spełnianie przez to przedsiębiorstwo kryteriów niezależności.

2j.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki sprawdza spełnianie przez operatora, o którym mowa w ust. 2a, kryteriów niezależności:

1) po przekazaniu przez tego operatora informacji, o której mowa w ust. 2i;

2) z własnej inicjatywy, w przypadku powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do spełniania tych kryteriów;

3) na uzasadniony wniosek Komisji Europejskiej.

2k.

W przypadku stwierdzenia, po sprawdzeniu, o którym mowa w ust. 2j, że operator nie spełnia kryteriów niezależności, o których mowa w art. 9d ust. 1a, Prezes Urzędu Regulacji Energetyki określa w drodze decyzji działania, jakie należy podjąć w celu spełnienia tych kryteriów oraz wyznacza termin ich podjęcia.

2l.

W przypadku niepodjęcia przez operatora w wyznaczonym terminie, działań o których mowa w ust. 2k, Prezes Urzędu Regulacji Energetyki uchyla decyzję o wyznaczeniu tego przedsiębiorstwa operatorem.”,

b) ust. 6 otrzymuje brzmienie:

2) operatora systemu dystrybucyjnego, operatora systemu magazynowania paliw gazowych lub operatora systemu skraplania gazu ziemnego, w terminie 30 dni od dnia:

8) po art. 11f dodaje się art. 11g – art. 11i w brzmieniu:

Art. 11h.

1.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki uznaje gwarancje pochodzenia wydane w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki może odmówić uznania gwarancji pochodzenia wydanej w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej w przypadku, gdy wystąpią uzasadnione wątpliwości co do jej autentyczności lub wiarygodności danych zamieszczonych w gwarancji pochodzenia.

4.

O przyczynie odmowy uznania gwarancji pochodzenia, o której mowa w ust. 1, Prezes Urzędu Regulacji Energetyki niezwłocznie informuje Komisję Europejską, podając przyczynę odmowy.

6.

Gwarancję pochodzenia wydaje się dla 1 MWh wytworzonej energii elektrycznej.

7.

Gwarancja pochodzenia nie daje prawa do korzystania z instrumentów wspierających wytwarzanie energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii określonych w niniejszej ustawie.

Art. 11 i.

1 Prezes Urzędu Regulacji Energetyki prowadzi rejestr gwarancji pochodzenia.

3.

Rejestr gwarancji pochodzenia jest prowadzony w systemie informatycznym.

4.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki z chwilą wydania gwarancji pochodzenia dokonuje wpisu do rejestru gwarancji pochodzenia.

5.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki wykreśla gwarancję pochodzenia z rejestru gwarancji pochodzenia, po upływie 12 miesięcy od dnia wydania gwarancji pochodzenia, jednak nie później niż z chwilą umorzenia świadectwa pochodzenia, o którym mowa w art. 9e ust. 1 lub w art. 9o ust. 1.”;

9) art. 16 otrzymuje brzmienie:

2) politykę energetyczną państwa;

4.

Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej sporządza prognozę dotyczącą stanu bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej na okres nie krótszy niż 15 lat.

1) przewidywany zakres dostarczania energii elektrycznej, paliw gazowych lub ciepła;

2) przedsięwzięcia w zakresie modernizacji, rozbudowy albo budowy sieci oraz planowanych nowych źródeł energii elektrycznej, paliw gazowych lub ciepła, w tym źródeł odnawialnych;

3) przedsięwzięcia w zakresie modernizacji, rozbudowy lub budowy połączeń z systemami elektroenergetycznymi albo z systemami gazowymi innych państw;

5) przewidywany sposób finansowania inwestycji;

6) przewidywane przychody niezbędne do realizacji planów;

7) planowany harmonogram realizacji inwestycji.

2) istniejące połączenia międzysystemowe elektroenergetyczne i gazowe oraz ich wykorzystanie w sposób najbardziej efektywny;

10.

W planach, o których mowa w ust. 1, uwzględnia się także zapotrzebowanie na nowe zdolności w systemie przesyłowym lub dystrybucyjnym zgłoszone przez podmioty przyłączone do sieci lub podmioty ubiegające się o przyłączenie do sieci.

11.

W celu racjonalizacji przedsięwzięć inwestycyjnych, przy sporządzaniu projektów planów, o których mowa w ust. 1, przedsiębiorstwa energetyczne są obowiązane współpracować z podmiotami przyłączonymi do sieci oraz gminami, na których obszarze przedsiębiorstwo to wykonuje działalność gospodarczą; współpraca powinna polegać w szczególności na:

1) paliw gazowych, dla mniej niż 50 odbiorców, którym przedsiębiorstwo to dostarcza rocznie mniej niż 50 mln m3 tych paliw;

3) ciepła.

„Art. 20a.

1.

Minister właściwy do spraw gospodarki opracowuje projekt krajowego planu działania w zakresie odnawialnych źródeł energii, zwanego dalej „krajowym planem działania”, a także jego aktualizację, stosując obiektywne i przejrzyste zasady oraz uwzględniając politykę energetyczną państwa.

2.

Krajowy plan działania określa w szczególności:

krajowy cel w zakresie udziału energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, zużywanych w energetyce oraz w transporcie;

cele pośrednie, w okresach dwuletnich, określające model dojścia do krajowego celu, o którym mowa w pkt 1;

wpływ środków polityki efektywności energetycznej na końcowe zużycie energii brutto oraz działania jakie należy podjąć aby osiągnąć krajowy cel, o którym mowa w pkt 1;

końcowe zużycie energii brutto wytwarzanej w odnawialnych źródłach energii, w tym w energetyce oraz w transporcie;

a) współpracy między jednostkami samorządu terytorialnego a organami administracji rządowej,

współpracy międzynarodowej dotyczącej odnawialnych źródeł energii oraz projektów energetycznych,

krajowej strategii rozwoju zasobów biomasy, w tym rozwoju nowych jej zasobów.

5.

W przypadku, gdy udział energii i paliw z odnawialnych źródeł energii, określony w krajowym planie działania obniży się poniżej orientacyjnego kursu w okresie dwuletnim, bezpośrednio poprzedzającym okres określony w krajowym planie działania, minister właściwy do spraw gospodarki opracowuje i przekazuje Komisji Europejskiej aktualizację krajowego planu działania.

6.

Aktualizacji krajowego planu działania, o której mowa w ust. 5, dokonuje się na zasadach i w trybie określonym w ust. 1- 4.

Art. 20b.

1.

Minister właściwy do spraw gospodarki monitoruje realizację celu, o którym mowa w art. 20a ust. 2 pkt 1, w szczególności na podstawie danych przekazanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki oraz wyników badań statystycznych prowadzonych zgodnie z programem badań statystycznych statystyki publicznej w rozumieniu art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. Nr 88, poz. 439, z późn. zm.5)).

udział energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, zużywanej w energetyce i transporcie, oraz możliwości dysponowania tymi źródłami;

stan infrastruktury technicznej odnawialnych źródeł energii;

przewidywane zapotrzebowanie na energię i paliwa wytworzone w odnawialnych źródłach energii;

planowane lub będące w budowie odnawialne źródła energii.

Art. 20c.

1.

Zadania związane z funkcjonowaniem rynku energii i paliw wytwarzanych w odnawialnych źródłach energii zużywanych w energetyce i transporcie, wykonują minister właściwy do spraw gospodarki, minister właściwy do spraw rozwoju wsi, minister właściwy do spraw środowiska, Prezes Urzędu Regulacji Energetyki oraz Prezes Głównego Urzędu Statystycznego, zwany dalej „Prezesem GUS”.

2.

Realizacja zadań określonych w ust. 3 - 7 ma na celu identyfikację kierunku rozwoju odnawialnych źródeł energii, wypracowanie optymalnego i zrównoważonego stopnia wykorzystania poszczególnych rodzajów odnawialnych źródeł energii, zwiększanie bezpieczeństwa energetycznego, ochronę środowiska oraz osiągnięcie celów wynikających z przyjętych umów międzynarodowych.

określanie krajowych środków mających na celu rozwój wykorzystania energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii;

monitorowanie funkcjonowania instrumentów wspierających wytwarzanie energii i paliw w odnawialnych źródłach energii oraz działań mających na celu ich wykorzystanie;

podejmowanie działań mających na celu usprawnienie procedur administracyjnych związanych z prowadzeniem procesu inwestycyjnego odnawialnych źródeł energii oraz usuwanie innych barier mogących ograniczać wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii;

4) monitorowanie funkcjonowania gwarancji pochodzenia;

5) opracowywanie analiz w zakresie zapotrzebowania na energię i paliwa wytwarzane w odnawialnych źródłach energii oraz nadwyżki ich wytwarzania.

promowanie wykorzystania biomasy pochodzenia rolniczego na cele energetyczne;

monitorowanie wykorzystania surowców pochodzenia rolniczego na cele energetyczne,

monitorowanie zmian w wykorzystaniu gruntów, ze szczegółowym uwzględnieniem gruntów przeznaczanych pod uprawy energetyczne.

promowanie wytwarzania paliw ciekłych i biopaliw ciekłych z odpadów;

monitorowanie wpływu wytwarzania biokomponentów, biopaliw ciekłych, biomasy, biogazu, biogazu rolniczego i biopłynów na bioróżnorodność, zasoby wodne oraz na jakość wody i gleby;

opracowywanie analiz w zakresie ograniczenia emisji gazów cieplarnianych oraz udziału odpadów podlegających biodegradacji oraz innych czynników wpływających na środowisko w związku z wytwarzaniem energii i paliw w odnawialnych źródłach energii.

przekazywania danych dotyczących odnawialnych źródeł energii w sprawozdaniu o którym mowa w art. 24 ust. 1, stosownie do zakresu zadań Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki.

monitorowanie wykonania obowiązku, przez przedsiębiorstwa energetyczne, w zapewnieniu pierwszeństwa w przesyłaniu lub dystrybucji energii i paliw wytwarzanych w odnawialnych źródłach energii.

7.

Zadania Prezesa GUS w zakresie, o którym mowa w ust. 1, obejmują prowadzenie stałej statystyki dotyczącej udziału energii i paliw wytwarzanych w odnawialnych źródłach energii w końcowym zużyciu energii, w podziale na sektory elektroenergetyki, ciepła i chłodu oraz transportu;

Art. 20d.

1.

Udział energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii zużytej w energetyce oraz w transporcie oblicza się jako iloraz ilości końcowego zużycia energii brutto wytworzonej z odnawialnych źródeł energii oraz ilości końcowego zużycia energii brutto, w okresie danego roku, wyrażony w procentach.

ilości końcowego zużycia energii brutto wytworzonej w odnawialnych źródłach energii, uwzględniając ilość energii elektrycznej lub ciepła zużytej w energetyce, oraz ilość biokomponentów, biopaliw ciekłych oraz paliw, zużytych w transporcie,

znormalizowanej ilości energii wytworzonej w elektrowniach wodnych lub w farmach wiatrowych,

rzeczywistej ilości ciepła wytworzonego z energii aerotermalnej, geotermalnej lub hydrotermalnej przez pompy ciepła

- biorąc pod uwagę rodzaj działalności gospodarczej, możliwości techniczne i organizacyjne w zakresie wytwarzania energii z odnawialnych źródeł energii.

Art. 20f.

1.

Minister właściwy do spraw gospodarki w celu zwiększania stopnia wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz zwiększania świadomości społecznej w zakresie odnawialnych źródeł energii tworzy elektroniczną bazę danych, dotyczącą wykorzystania energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii i udostępnia ją w Biuletynie Informacji Publicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych i innych informacji prawnie chronionych.

2.

Prezes Urzędu Regulacji Energetyki oraz Prezes GUS przekazują ministrowi właściwemu do spraw gospodarki, informacje dotyczące wykorzystania energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii.

3.

Przekazywane przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki informacje o których mowa w ust. 2 dotyczą w szczególności:

ilości obowiązujących koncesji na wytwarzanie energii i paliw w odnawialnych źródłach energii, z podziałem na rodzaje odnawialnych źródeł energii na które zostały one wydane, zainstalowaną moc oraz lokalizację,

ilości wydanych przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki rozstrzygnięć w zakresie przyłączania odnawialnych źródeł energii do sieci elektroenergetycznej, z podziałem na rodzaje odnawialnych źródeł energii których one dotyczą,

zmian w rejestrze o którym mowa w art. 9p ust. 1

– w terminie 180 dni od zakończenia danego roku.

mocy zainstalowanej odnawialnych źródeł energii w podziale na źródła koncesjonowane i te, które nie posiadają koncesji,

ilości energii wytworzonej w instalacjach wykorzystujących odnawialne źródła energii z rozróżnieniem na rodzaje i sektory odnawialnych źródeł energii,

ilości oraz rodzaju biomasy wykorzystywanej na cele energetyczne z rozróżnieniem czy dostawy mają charakter pośredni czy bezpośredni,

stopnia wykorzystania gruntów na potrzeby produkcji wyspecjalizowanych upraw energetycznych ,

udziału odnawialnych źródeł energii w końcowym zużyciu energii brutto, z rozróżnieniem na sektory odnawialnych źródeł energii

– w terminie roku od zakończenia roku poprzedniego objętego badaniem statystycznym,

5.

Dane opublikowane w elektronicznej bazie danych, o której mowa w ust. 1, po ich wcześniejszym przetworzeniu, są jawne.”;

Warunki i tryb akredytowania organizatorów szkoleń

oraz certyfikowania instalatora mikroinstalacji

Art. 20g.

1.

Instalatorem mikroinstalacji, zwanym dalej „instalatorem”, może być osoba, która posiada ważny certyfikat instalatora mikroinstalacji, zwany dalej „certyfikatem”, odpowiednio w zakresie instalowania danego rodzaju mikroinstalacji, o których mowa w ust. 2.

2.

Posiadanie certyfikatu jest wymagane do instalowania następujących rodzajów mikroinstalacji:

kotłów i pieców na biomasę;

systemów fotowoltaicznych;

słonecznych systemów grzewczych;

pomp ciepła;

płytkich systemów geotermalnych.

3.

Osoba, o której mowa w ust. 1, w zakresie określonym w certyfikacie może wykonywać także roboty budowlane dotyczące mikroinstalacji lub utrzymywać je w należytym stanie technicznym.

4.

Prezes Urzędu Dozoru Technicznego, zwany dalej „Prezesem UDT”, wydaje certyfikat na wniosek osoby spełniającej warunki:

1) posiadającej:

a) pełną zdolność do czynności prawnych,

b) wykształcenie minimum zasadnicze zawodowe lub równoważne w zakresie urządzeń i instalacji: sanitarnych, energetycznych, grzewczych, chłodniczych lub elektrycznych,

c) poświadczone przez pracodawcę trzyletnie doświadczenie zawodowe w zakresie instalowania, wykonywania robót budowlanych dotyczących mikroinstalacji lub utrzymywania w należytym stanie technicznym minimum trzech mikroinstalacji, z określeniem ich rodzaju, miejsca oraz parametrów technicznych;

ukończyła z wynikiem pozytywnym szkolenie poświadczone zaświadczeniem, przeprowadzone przez akredytowanego organizatora szkoleń, o którym mowa w art. 20h ust. 1, w zakresie dotyczącym odpowiedniego rodzaju mikroinstalacji,

4) złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin odpowiednio do danego rodzaju mikroinstalacji zwany dalej „egzaminem", przed komisją egzaminacyjną działającą przy Prezesie UDT, nie później niż w terminie 12 miesięcy od dnia ukończenia szkolenia.

6.

Certyfikat jest ważny przez okres 10 lat od daty jego wydania.

7.

Za egzamin pobiera się opłatę na zasadach określonych w art. 20l.

Art. 20h.

1.

Akredytowanym organizatorem szkoleń prowadzących do certyfikacji instalatora może być podmiot, który uzyskał, w drodze decyzji administracyjnej, akredytację Prezesa UDT, zwaną dalej „akredytacją”, w zakresie szkolenia odpowiednim do rodzaju instalacji, o których mowa w art. 20g ust. 2.

Za udzielenie akredytacji pobiera się opłatę.

2.

Podmiot, o którym mowa w ust. 1, składa do Prezesa UDT wniosek o akredytację odpowiednio do typu szkolenia i rodzaju instalacji, w zakresie, w którym zamierza prowadzić szkolenia, podpisany przez osobę upoważnioną do jego reprezentowania.

3.

Prezes UDT dokonuje oceny organizatora szkoleń na zgodność z zakresem programowym szkolenia oraz warunkami udzielenia akredytacji, określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 20o pkt 1 i 3, i sporządza protokół z przeprowadzonej oceny.

4.

Na podstawie pozytywnego wyniku oceny stwierdzonego w protokole, Prezes UDT udziela, w drodze decyzji administracyjnej, akredytacji organizatorowi szkoleń.

5.

Akredytacja jest udzielana na okres 5 lat, licząc od dnia zakończenia sprawdzenia i podlega okresowej weryfikacji, nie rzadziej jednak niż raz w czasie ważności udzielonej akredytacji.

7.

Prezes UDT, w drodze decyzji administracyjnej, odmawia udzielenia akredytacji organizatorowi szkoleń lub odwołuje udzieloną akredytację, jeżeli odpowiednio wyniki oceny lub okresowej weryfikacji, o których mowa w ust. 4 lub 5, są negatywne.

Art. 20j.

1.

Prezes UDT wznawia ważność certyfikatu na okres kolejnych 10 lat na pisemny wniosek, złożony nie mniej niż na 30 dni przed datą upływu ważności wydanego certyfikatu, jeżeli instalator:

nie przestał spełniać wymagań, o którym mowa w art. 20g ust. 4 pkt 4;

w okresie 12 miesięcy poprzedzających datę upływu ważności certyfikatu ukończył z wynikiem pozytywnym szkolenie poświadczone zaświadczeniem, przeprowadzone przez akredytowanego organizatora szkoleń.

przedstawi wykaz zainstalowanych mikroinstalacji w celu potwierdzenia ciągłości pracy.

2.

Za wznowienie ważności certyfikatu pobiera się opłatę.

3.

Instalator, który nie ukończył szkolenia w terminie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, może otrzymać certyfikat po spełnieniu warunków określonych w art. 20g ust. 4 pkt 5 i 6.

4.

W przypadku utraty certyfikatu, na wniosek osoby zainteresowanej, Prezes UDT wydaje wtórnik.

Za wydanie wtórnika pobiera się opłatę na zasadach określonych w art. 20l.

Art. 20k.

1.

Prezes UDT na wniosek pracodawcy lub w wyniku uzyskanej informacji od Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w wyniku przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 28, lub stwierdzenia, że certyfikat jest stosowany niezgodnie z przeznaczeniem lub istnieją udokumentowane dowody, że mikroinstalacja jest zainstalowana niezgodnie z przepisami:

zawiesza certyfikat do chwili wyjaśnienia przyczyn zawieszenia, na czas nie dłuższy niż 30 dni;

przywraca certyfikat w przypadku, gdy w toku postępowania wyjaśniającego nie zostały potwierdzone przyczyny zawieszenia;

cofa certyfikat:

2.

Od decyzji o cofnięciu certyfikatu służy odwołanie do ministra właściwego do spraw gospodarki.

3.

Termin zawieszenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, wlicza się do okresu ważności wydanego certyfikatu.

4.

Osoba, której cofnięto certyfikat na podstawie ust. 1 pkt 3, nie może ubiegać się o wydanie certyfikatu przez okres 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym decyzja o cofnięciu certyfikatu stała się ostateczna.

Art. 20l.

1.

Opłaty, o których mowa w art. 20g ust. 7 i w art. 20j ust. 3, stanowią przychód Urzędu Dozoru Technicznego przeznaczony na pokrycie kosztów związanych z utrzymywaniem katalogu pytań egzaminacyjnych, przeprowadzaniem egzaminów, w tym wynagrodzeniami członków komisji egzaminacyjnej, wznowieniem certyfikatu, wydawaniem wtórników, a także utrzymywaniem ewidencji certyfikowanych instalatorów oraz udziałem w europejskich systemach certyfikowania lub równoważnej kwalifikacji.

Art. 20m.

Dokumentacja dotycząca przebiegu kwalifikacji, wydanych certyfikatów i ich wtórników jest przechowywana przez Prezesa UDT przez okres 10 lat.

Art. 20n.

1.

Prezes UDT prowadzi w systemie informatycznym ewidencję certyfikowanych instalatorów oraz osób, o których mowa w art. 20p ust. 2 i 5, wydanych certyfikatów i ich wtórników oraz akredytowanych organizatorów szkoleń.

2.

Prezes UDT jest administratorem danych zgromadzonych odpowiednio w ewidencjach, o których mowa w ust. 1.

3.

W przypadku wygaśnięcia ważności certyfikatu lub jego cofnięcia, Prezes UDT po 5 latach od daty wygaśnięcia lub cofnięcia certyfikatu usuwa z ewidencji, o której mowa w ust. 1, dane dotyczące instalatora.

4.

W przypadku wygaśnięcia ważności akredytacji lub jej odwołania, Prezes UDT po 3 miesiącach od daty wygaśnięcia lub odwołania akredytacji usuwa z ewidencji, o której mowa odpowiednio w ust. 1, dane dotyczące akredytowanego organizatora szkoleń.

warunki, formę i tryb udzielania akredytacji organizatorowi szkoleń, tryb jej okresowej weryfikacji oraz odwoływania;

zakres programowy szkoleń podstawowych lub przypominających, części teoretycznej i praktycznej, obejmujący minimalny zakres wiedzy i umiejętności odpowiednio dla danego rodzaju mikroinstalacji, o których mowa w art. 20g ust. 2, w przypadku osób ubiegających się o wydanie lub wznowienie ważności certyfikatu,

warunki, formę i tryb przeprowadzania egzaminu oraz kryteria jego łącznej oceny, mając na uwadze zapewnienie niezależnego i bezstronnego przeprowadzenia takiego egzaminu,

tryb powoływania i odwoływania członków komisji, o której mowa w art. 20g ust. 4 pkt 6, sposób dokumentowania kwalifikacji niezbędnych do powołania w jej skład, sposób jej działania oraz sposób ustalania wysokości wynagrodzenia członków komisji, mając na uwadze zapewnienie niezależnego i bezstronnego sprawdzenia przygotowania osób ubiegających się o wydanie certyfikatu instalatora,

wzór certyfikatu, tryb jego wydawania i wydawania wtórnika,

sposób prowadzenia ewidencji oraz zakres danych, o których mowa w art. 20n ust. 1, oraz warunki i sposób bezpiecznego przechowywania dokumentacji dotyczącej egzaminu, uwzględniając potrzebę właściwego zabezpieczenia tej dokumentacji uniemożliwiającego dostęp osób niepowołanych, a także wyposażenie pomieszczeń gwarantujące bezpieczeństwo przechowywanych dokumentów,

wysokość opłaty, o której mowa w art. 20j ust. 3, która nie może być wyższa niż 50 zł za dokument, oraz tryb jej wnoszenia, mając na uwadze pokrycie kosztów wydania wtórnika certyfikatu, w tym pokrycie kosztów związanych z drukiem i czynnościami administracyjnymi

- mając na uwadze zapewnienie odpowiedniej jakości mikroinstalacji, bezstronny i niezależny przebieg procesu akredytacji organizatorów szkoleń oraz certyfikacji instalatorów w danym rodzaju mikroinstalacji oraz zapewnienie ich właściwego dokumentowania i ewidencjonowania oraz bezpiecznego ich przechowywania.

Art. 20p.

1.

Za równoważne z uzyskaniem certyfikatu instalatora mikroinstalacji uznaje się uzyskanie świadectwa ukończenia co najmniej dwusemestralnych studiów podyplomowych lub równorzędnych w terminie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy.

2.

Osoby, które ukończyły studia podyplomowe lub równorzędne, o których mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od daty uzyskania świadectwa ukończenia studiów podyplomowych lub równorzędnych przesyłają jego uwierzytelnioną kopię, w celu rejestracji w ewidencji, o której mowa w art. 20n ust. 1, oraz wydania certyfikatu i wnoszą na rachunek Urzędu Dozoru Technicznego zryczałtowaną opłatę w wysokości 50 zł.

4.

Prezes UDT wznawia ważność certyfikatu, o którym mowa w ust. 2, na zasadach określonym w art. 20j.

5.

Osoby posiadające dokument wydany w ramach istniejących systemów certyfikacji lub równoważnych systemów kwalifikowania w zakresie instalowania danego rodzaju mikroinstalacji, w porównaniu z osobami, o których mowa w art. 20g ust. 1, uważa się za posiadaczy tymczasowego certyfikatu.

6.

Tymczasowe dokumenty, o których mowa w ust. 5, wygasają z dniem upływu ich ważności, ale nie później niż w terminie trzech lat od dnia wejścia w życie ustawy.

12) w art. 21:

a) ust 2a otrzymuje brzmienie:

b) po ust. 2k dodaje się ust. 2l – 2o w brzmieniu:

2m.

Prezes URE może zostać odwołany, przez Prezesa Rady Ministrów, przed upływem kadencji, na którą został powołany, wyłącznie w przypadku:

1) rażącego naruszenia prawa;

4) choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań;

5) złożenia rezygnacji.

2n.

Wiceprezes URE tymczasowo, do czasu powołania nowego Prezesa URE, wykonuje obowiązki Prezesa URE w razie:

1) śmierci Prezesa URE,

2) odwołania Prezesa URE przed upływem kadencji,

3) stwierdzenia nieważności powołania Prezesa URE lub innych przyczyn nieobjęcia urzędu po dokonaniu powołania.

2o.

Osoba wykonująca obowiązki Prezesa URE nie może dokonać zwolnienia, o którym mowa w art. 49 ust. 1.”,

c) ust. 5 otrzymuje brzmienie:

„5.

Prezes Rady Ministrów powołuje wiceprezesa URE na wniosek Prezesa URE, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru.”,

d) po ust. 5 dodaje się ust. 5c i 5d w brzmieniu:

5d.

Prezes Rady Ministrów odwołuje wiceprezesa URE na wniosek Prezesa URE.”,

e) ust. 6 otrzymuje brzmienie:

13) w art. 23:

a) w ust. 2 pkt 4a otrzymuje brzmienie:

„6a) przyznawanie certyfikatu niezależności, o którym mowa w art. 9h ust. 2a;”,

c) w ust. 2 po pkt 14a dodaje się pkt 14b i 14c w brzmieniu:

d) ust. 2a pkt 2 otrzymuje brzmienie:

14) po art. 49a dodaje się art. 49b i 49c w brzmieniu:

„Art. 49b.

1.

Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się obrotem paliwami gazowymi jest obowiązane sprzedawać nie mniej niż 15% gazu ziemnego wysokometanowego wprowadzonego w danym roku do sieci przesyłowej:

1) w punktach wejścia do krajowego systemu przesyłowego na połączeniach z systemami przesyłowymi innych państw lub źródłami wydobycia gazu ziemnego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub

2) siecią gazociągów kopalnianych, lub

3) terminalami skroplonego gazu ziemnego

2) gazu ziemnego wyprowadzanego w danym roku z sieci przesyłowej przez punkty wyjścia z krajowego systemu przesyłowego na połączeniach z systemami przesyłowymi innych państw w ilości równej gazu ziemnego wprowadzonego do sieci przesyłowej w tym roku;

3) gazu ziemnego sprzedawanego operatorom systemów gazowych w celu realizacji ich zadań określonych w ustawie;

Art. 49c.

1.

Przedsiębiorstwa energetyczne zajmujące się obrotem gazu ziemnego z zagranicą przekazują Prezesowi URE informacje o realizacji umów dotyczących zakupu gazu ziemnego z zagranicy za ostatni kwartał, w tym o cenach i wolumenach zakupionego gazu ziemnego, w terminie 15 dni od dnia zakończenia kwartału.

Zasady współpracy międzynarodowej w zakresie wspólnych projektów inwestycyjnych oraz współpracy międzynarodowej w zakresie odnawialnych źródeł energii

2.

Umowa, o której mowa w ust. 1, powinna zawierać co najmniej postanowienia określające ilość przekazywanej energii lub paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, cenę tej energii lub paliw, sposób prowadzenia rozliczeń za tę energię lub paliwa, okres obowiązywania umowy i warunki jej rozwiązania, oraz zobowiązanie stron umowy do przekazywania Komisji Europejskiej informacji o transferze statystycznym określonej ilości energii lub paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, w szczególności ilości i ceny przekazywanej energii lub paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii.

3.

Informację o transferze statystycznym określonej ilości energii lub paliw z odnawialnych źródeł energii, o której mowa w ust. 2, strony umowy przekazują Komisji Europejskiej nie później, niż w terminie 3 miesięcy po zakończeniu każdego roku, w którym dokonano transferu statystycznego.

4.

W przypadku nie osiągnięcia przez Rzeczpospolitą Polską celu krajowego, o którym mowa w 20a ust. 2 pkt 1, wynikającego z krajowego planu działania, nie dokonuje się, w danym roku kalendarzowym, transferów statystycznych, których celem jest przekazanie lub sprzedaż określonej ilości energii lub paliw z odnawialnych źródeł energii przez Rzeczypospolitą Polską innym państwom członkowskim Unii Europejskiej oraz państwom członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.

Art. 55b.

Minister właściwy do spraw gospodarki przesyła Komisji Europejskiej, w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy, o której mowa w art. 55a ust. 1, informacje dotyczące transferu statystycznego, w tym dotyczące określonej ilości i cen energii lub paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, która może zostać uwzględniona w realizacji celu krajowego, o którym mowa w art. 20a ust. 2 pkt 1.

Art. 55c.

1.

Transfer statystyczny nie ma wpływu na osiągnięcie celu krajowego, wynikającego z krajowego planu działania, przez państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, dokonujące takiego transferu na rzecz innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej oraz państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym.

3.

W przypadku przekazania określonej ilości energii i paliw wytworzonych w odnawialnych źródłach energii, w formie transferu statystycznego, należy:

Art. 55d.

1.

Przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się wytwarzaniem energii lub paliw w odnawialnych źródłach energii na terytorium Rzeczypospolitej Polski lub na obszarze polskiej wyłącznej strefy ekonomicznej, w terminie do dnia 31 grudnia 2016 r., może przystąpić na warunkach określonych w umowie zawieranej z innymi podmiotami z państw członkowskich Unii Europejskiej oraz państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, do realizacji wspólnego projektu energetycznego, dotyczącego wytwarzania energii lub paliw w odnawialnych źródłach energii, zwanego dalej „wspólnym projektem energetycznym”.

2.

Wspólnym projektem energetycznym jest w szczególności budowa nowego odnawialnego źródła energii, modernizacja istniejącego odnawialnego źródła energii, którą dokonano po dniu 25 czerwca 2009 r., oraz z której wytworzona określona ilość energii lub paliw będzie zaliczana do krajowego celu, o którym mowa w art. 20a ust. 2 pkt 1.

3.

Przedsiębiorstwo energetyczne, o którym mowa w ust. 1, które przystąpiło do wspólnego projektu energetycznego, informuje niezwłocznie ministra właściwego do spraw gospodarki o każdym zrealizowanym etapie wspólnego projektu energetycznego, w szczególności o odnawialnym źródle energii, oraz ilości wytworzonej energii lub paliw w odnawialnym źródle energii.

4.

Zakres współfinansowania, termin realizacji wspólnego projektu energetycznego oraz obowiązki stron określi umowa, o której mowa w ust. 1.

Art. 55e.

1.

Minister właściwy do spraw gospodarki, stosując obiektywne i przejrzyste zasady oraz biorąc pod uwagę politykę energetyczną państwa, w drodze decyzji, po uzyskaniu opinii ministra do spraw Skarbu Państwa, wyraża zgodę na przystąpienie przedsiębiorstwa energetycznego do wspólnego projektu energetycznego.

oznaczenie przedsiębiorstw energetycznych, które będą realizować wspólny projekt energetyczny;

opis odnawialnego źródła energii;

określenie udziału lub ilości energii lub paliw wytworzonych w odnawialnym źródle energii, które będą mogły być zaliczane do krajowego celu danego państwa członkowskiego, wynikającego z krajowego planu działania;

okres, w pełnych latach kalendarzowych, w którym wytworzona energia lub paliwa będą mogły być zaliczone do krajowego celu danego państwa członkowskiego, wynikającego z krajowego planu działania.

5.

W przypadku konieczności zmiany wspólnego projektu energetycznego przedsiębiorstwo energetyczne, które uzyskało zgodę, o której mowa w ust. 1, wystąpi do ministra właściwego do spraw gospodarki z wnioskiem o wyrażenie zgody na zmianę wspólnego projektu energetycznego.

6.

Przepis ust. 1, ust. 3 i ust. 4 stosuje się odpowiednio do wniosku o wyrażenie zgody na dokonanie zmian we wspólnym projekcie energetycznym.

- jeżeli energia ta, ciepło lub chłód zostanie zaliczona do krajowego celu danego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

opis odnawialnego źródła energii;

określenie udziału lub ilości energii lub paliw wytworzonych w odnawialnym źródle energii, która będzie zaliczana do krajowego celu danego państwa członkowskiego;

Art. 55g.

1.

Minister właściwy do spraw gospodarki, realizując zobowiązania międzynarodowe, może uwzględnić w krajowym celu, o którym mowa w art. 20a ust. 2 pkt 1, energię oraz paliwa wytworzone w odnawialnym źródle energii zlokalizowanym na terenie państwa nie będącego członkiem Unii Europejskiej oraz państwem członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyłącznie w przypadku, gdy energia lub paliwa wytworzone w odnawialnym źródle energii zostaną zużyte na obszarze Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem ust. 2.

energia elektryczna zostanie zużyta na obszarze Unii Europejskiej, z zastrzeżeniem, że:

ilość energii elektrycznej równoważna ilości energii elektrycznej uwzględnianej w obliczeniach jest przypisana do alokowanej mocy połączeń międzysystemowych przez właściwych operatorów systemów przesyłowych w kraju pochodzenia, kraju przeznaczenia i, jeżeli ma to zastosowanie, w każdym kraju trzecim tranzytu,

ilość energii elektrycznej równoważna ilości energii elektrycznej uwzględnianej do obliczeń została zarejestrowana w wykazie zbilansowania przez właściwego operatora systemu przesyłowego, oraz

przypisana zdolność i wytwarzanie energii elektrycznej w odnawialnych źródłach energii, odnoszą się do tego samego okresu, o którym mowa w pkt 2;

energia elektryczna jest wytwarzana w odnawialnym źródle energii, którą oddano do eksploatacji po dniu 25 czerwca 2009 r., lub w części tej instalacji , którą zmodernizowano po tej dacie;

energia elektryczna nie była objęta instrumentami wspierającymi wytwarzanie tej energii w ramach systemu wsparcia obowiązującego w państwie niebędącym członkiem Unii Europejskiej oraz państwem członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, z wyłączeniem pomocy inwestycyjnej przyznanej dla odnawialnego źródła energii.

3.

Minister właściwy do spraw gospodarki przekazuje Komisji Europejskiej raport w którym określa ilość energii oraz paliw, którą wytworzono w danym roku kalendarzowym, oraz ilość energii elektrycznej, ciepła lub chłodu oraz paliw, zaliczanych do krajowego celu danego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w terminie do dnia 30 czerwca roku następującego po roku za który raport jest sporządzony.”;

16) w art. 56 ust. 1:

a) pkt 1c otrzymuje brzmienie:

„1c) nie przedstawia informacji, o których mowa w art. 7 ust. 8l, art. 9c ust. 3 pkt 9a lit. f, ust. 9-9b, art. 9d ust. 8, art. 11c ust. 3, art. 11e ust. 5 i art. 16 ust. 19 i 20, lub nie przedstawia sprawozdań, o których mowa w art. 9d ust. 5;”,

c) pkt 31 otrzymuje brzmienie:

d) pkt 32 otrzymuje brzmienie:

„28) gruntowych dolnych źródeł pomp ciepła;

29) urządzeń fotowoltaicznych do 40 kW.”;

„18) montażu jednostek zewnętrznych pomp ciepła typu powietrze/woda lub powietrze/powietrze;

19) montażu urządzeń fotowoltaicznych do 40 kW.”.

1) art. 9 ust. 3 otrzymuje brzmienie:

„15) Urząd Regulacji Energetyki.”.

1) art. 2 pkt 2 lit. b otrzymuje brzmienie:

2) art. 9 ust. 3 pkt 4 otrzymuje brzmienie:

„4) przedsiębiorstwa energetyczne oraz będący osobami prawnymi odbiorcy uprawnieni do zmiany sprzedawcy w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r.

- Prawo energetyczne,”;

3) art. 9 ust. 6 otrzymuje brzmienie:

4) art. 50b ust. 1 otrzymuje brzmienie:

„8) wykorzystania ciepła ziemi za pomocą pomp ciepła z partii górotworu do głębokości 30 m.”.

Art. 9.

1.

Prezes URE oraz wiceprezes URE powołany na podstawie dotychczasowych przepisów pełni funkcje do czasu powołania Prezesa URE oraz wiceprezesa URE w trybie określonym odpowiednio w art. 21 niniejszej ustawy.

3.

Statut Urzędu Regulacji Energetyki nadany na podstawie dotychczasowych przepisów przez ministra właściwego do spraw gospodarki pozostaje w mocy do czasu nadania statutu Urzędowi Regulacji Energetyki przez Prezesa Rady Ministrów.

1) Przepisy niniejszej ustawy wdrażaj


text:
Volumina Legum.

Tom VII

Compositio inter Status

zbiorowy

Konfederacya Generalna (1764)

Compositio inter Status.

A że dyfferencye de rebus temporalibus politicis między Stanem duchownym y świeckim zachodzące, wielokrotnemi od roku 1573 konstytucyami w recess odkładane, Kommissyom wyznaczonym, y Deputatom w rowney osob duchownych y świeckich liczbie mianowanym, roku 1697, 1609, 1618, 1631 do zaspokoienia zlecone, dotąd (oprocz niektorych na Seymie roku 1635 umiarkowanych y opisanych okoliczności) zupełnie nie zakończone, owszem po tey roku 1635 y 1726 konstytucyi, y teraz wszczęte są, ktore gdy na Seymie ninieyszym Convocationis dla wielu wielkich y ważnych spraw Rzeczyposp. ułatwione być nie mogły, a do spokoyności wewnętrzney wiele należy, aby takowe między Stanami defferencye hamowane były, zaczym inter articulos pactorum conventorum to pomieścić, y u Nayiaśnieyszego przyszłego Krola wyiednać, starać się będziemy, ażeby Nayiaśnieyszy przyszły Krol Pan nasz Kommissyą na wzor pomienionych konstytucyi, osobliwie roku 1618 w rowney duchownych y świeckich Deputatow liczbie,

na uznanie takowych dyfferencyi, dekretow, processow, sprzeczkow, wątpliwości, prawych kłotni dostatecznie żądań, y wszelkich zachodzących rożnic ułatwienie (in sequelam podobnych bez pozwolenia Stanow Kommissyi non trahendo) po szczęśliwey Koronacyi wydać, y w obecności za śrzodkuiącym oraz IMci Xiędza Nuncyusza Apostolskiego wdaniem się, wyznaczyć raczył, ktorey Kommissyi dzieło, na pierwszym po zakończeniu tey Kommissyi Seymie, utwierdzone być powinno.


text:
bełch, bełk (por. barch, bark wyżej), bełkot, bełkotać; jest i bełgotać, i blugotać lub bulgotać, bulkotać (to wszystko jedno); czeskie blkati, blkotati, o ‘głosie, płomieniu, szumie wody, wirze’.

Dźwiękonaśladowcze; podobne niem. bulken, ang. belch, o ‘wytrysku’.


text:
Hrabia Monte Christo

CZĘŚĆ ÓSMA.

CZĘŚĆ DZIEWIĄTA.

CZĘŚĆ DZIESIĄTA.


text:
błazen, w 15. w. i błazno, zbłaźnić się, błaźniwy, błazeństwo, prasłowo; cerk. błazn tłumaczy scandalum, znaczy ‘błąd’, sŭbłazn, ‘zgorszenie’, czes., łużyc.

błazn (u nas e wsunięto), ‘głupiec’, u Serbów blazniti, ‘pieścić’, przez ‘zwodzić’, co w bułg. blazńŭ i w rusk. błaznit’.

Błazn i błahy, którego h u nas szesnastowieczne jak w hardy, hańba, szczeropolskie, jedno i to samo słowo, z odmienną gardłową (podniebienną i welarną, z i g), co nie nowina.

Dalszych odpowiedników narazie nie znamy, chyba łac. flagitium, ‘wstyd’, flagitare, ‘wymagać’.

Dalej błaznować, błaźnica, błaźniwy w 16. w. ogólne (czeskie takież).


text:
Arlekin, z włoskiego, śmieszek, błazen teatralny, osoba konieczna w dawnej komedyi włoskiej, zwanej commedia dell’arte, gdzie sami aktorowie dany przedmiot rozwinąć w grze improwizowanej byli obowiązani.

Arlekin jest szczątkiem mimów starożytnych.

W XVIII wieku z komedją włoską przeniesiono go do Francyi, gdzie został w owej epoce narodową osobą w teatrze francuskim.

Panowie polscy w tymże wieku, naśladując w zabawach swoich wzory cudzoziemskie, wprowadzili arlekinadę do polskiego kuligu.

Więc u możniejszych, z pierwszych sani wyskakiwał do dworu arlekin kuligowy z trzepaczką i śpiewał, skacząc: Hej, kulig!

kulig!

kulig!

Stąd Polacy zaczęli w XVIII stuleciu nazywać „arlekinadą” niestosowny do wieku i powagi ubior, teatralne giesta i zachowanie się.


text:
Adam Asnyk

Bolesławowi Prusowi

Niechaj pracownik nie żali się cichy,

Gdy ziarno myśli wciąż rzucając świeże,

W oklaskach tłumu i błyskotkach pychy

Za trud swój głośnej zapłaty nie bierze.

Rozgłos i sława przemija tak marnie,

Jak tuman pyłu, którym wicher kręci…

Choć nagle cały widnokrąg ogarnie,

Znikając z oczu, znika i z pamięci.

Opada fala uwielbieniem wrząca,

I tych, co w górę wyniosła na sobie,

Po krótkiej chwili znowu na dół strąca,

I grzebie żywcem w zapomnienia grobie.

Powoli nawet dźwięk imienia głuchnie,

Zgłuszą go nowi tłumu ulubieńce,

I w bezimiennem rozsypią się próchnie

Oznaki hołdów i laurowe wieńce.

Zginą od prądów chwilowych zawiśli

Za widmem sławy goniący sztukmistrze,

Lecz nie zaginie siew szlachetnych myśli,

I nie przepadną natchnienia najczystsze.

Choć pracownika noc otoczy głucha,

Wyrosną kwiaty na cmentarnej grzędzie,

I nieśmiertelna cząstka jego ducha

W sercu pokoleń późniejszych żyć będzie.

A nowych czasów dążenia i czyny,

Co nieświadomie zeń początek wiodą,

Te niewiędnące dając mu wawrzyny,

Będą dla niego najwyższą nagrodą!

1896

-----