corpora: sejm

text:
z,\s r'1lP('..\ szEFA

Waisza\\''a, clnia y'') grurlnia 200t1 r

z,\s r''1lP(''..\ szEFA

I(.\NCTiLAItII SI.].

I\IT

Leclt Cz.apla

Panie i Punowie

Posłtlwie nu Sejnt

R zec ąlp osptl I itej Po l s kiej

Z ltporvlznienia Marszałka Sejrlu przekazrrję uzupelniającą odpotr iedŹ

l)o(ls!''liretairza Stilnu rr \linislcrstwie Rozwojn Regionalnego Krz''vsztota

llctlllitna od]]oszi:pą się clo p''vtań zadanych plzez posłór''v w trakcie d1''skusji

naci in|ol.nlacją biciącą u. sprawie pozk)mu l|),korzystąnw .|Lu1dlls2.|)

'',.ill|.''tLil'',tltlcIl: buclżettt Llnii Europejskia.j ną !tltą 20()1-20()ó.

przedstllw]oną

poclczas 29. posiedzenia Scjmu r.r dniu 20 listopada 2008 r.

ń* ^^

$.6-\

MINTS''TER

RoZwoJU IłEGloNAI,NEGo

EIżbietu Bieńkob)ska

DKF I.

O7(] O] DS.AP/08

1.d2.

...3(:5.11".,.........

Warszawa.

dnia ,''iL grudnia 2008 r_

:

'' I''an Bronisław Komororvski

^ \ \.\ '' --*.-

\..,1..''.*\\t^-.--J ^c\ \Ą c''t\\\ \ .ó

Uprzejnlie przedstawiam odńwiecizi uzupełnia.jące na pytania Pań i Panó$,Pos]ów.

które

z::l1ty ZadTe ''podczas dyskLlsji na

.tenral ''''h11ólmaoji bicżącej rl sprawie poziomuw}''korzystania iirnduszy strukturalnlych bltdfetu tIll na ]ata źooą-róo.l-

w trakcie29.

posiedTenia plenarnego SejmrL Rp w

dniu 20 listopacla br.

I''oseł Anna Paluch

Kiedy zaczną hyć tt,ydtturtne decyzje dkl prtł1ektóv, ''finunstntlnych .

I7untlLs:u Spóiności?

odpowiadając na porł\Zs,c p}''lanie pragnQ poin|orn]olvać.

żę W stosunku do ptoJcklów, które

będ11 uyskiwały dofinansowanie ze <ióatow P,og."''n" ó;.;;"ijn Jg,I t,7,o,t,,kt,,o

| '' S1od2,i''.tu zastosclrvanje zrrajdilją d*a tr1h1 rl1boru p."1"ri3* KoIrKuIso\\,}i indywidualny.

)V p''ypadku,trybu indywidualncgo proJc|i1y .l''ry brane pr7ez rtłaściwą dIa clalrego prIoryretulnstytucję.

PośIednicfącą są wpisywane na lisę pro''jektów

inclywidualnyclr. zatwieldzanąprze7.

Ministra Rozlvoju

Regionalnego.

l''rojeity Lc nic muszą *ię| uo''egoc się

: *''...11].:l *''" ''l)rłaljzLliqc z lnnynri projekiami * p.u".du.''" k.onkuisowel'' WnioskiÓ oo||nJnst)\]\c]l|ś d/a l}ch pr''lie\lou ocenirn<.ą przcz rtła''cirtc

inst)lucil (l.ł.rqr''zgoollIeZ prz)''Jętymi przez Komitet

Monitorujący Pl l ]]S kr1''teriami rł1bolu piojeitów W przypadku

proJcktów dużych (o kosftach całkowjt1ch po\Ą}zcj )('' m|n El R. a i, p,''ypaatu sekto.a

;:::'''':]:Yl:.''.!.

]) m]ll |tlllI projekt1- są oceniane również przez Kómiiję Europejską

:|,.^:i''^.|'':.|:il.1:.u''" ocenIon\ poz)1ywnic.

b'' Z bcnelicjentcn rcalizującym ten projekiZostaje podplsana umowa o dofinansnrranie.

Ltora jest grtal''ancją

pŻ\filanla środków-

l-11ł|..1\.ln.l.*óW duż)''ch etiLp ten.i.5l r\opr.,cdl(''n.\ " ''''o"'' i..- i"i, ,''] i o"t\Ą]lerclzająccjpruyznanle pomocy przez Komisję Europejska''

l...1!i: -,:''l*7i:.

żc.opisana powyżej .procedur.l jcst Diez\\''}k]e czasochłorura i w dużcjnllerze zaiezy od tęgo'' kiedy heneficjent danego pr.ojektu będzie gotowy.

clo

złozenia wniosku''ora7 czy złożony wniosek bęClzie rvymaga.ł

r,,pror,vadz"nii pupawJ i uzupełnlcń''

W przypadku projckló\\ duŹyoh proccdura la dodatk.]\\o jest $Tdłużalla ze względu na

konieczność udzielania odpor''viedzi do|ycz.|cych pytań sta\!ianych przez Kornisję Duropejską.

ln|orn]trję ro\\DieŻ.

żc icszcfc li rt''ku ]0l)8 fos|anie \Vydanij przcz Krrnlisję EL]''opcjsLą

decyzja o przyznaniu dollnansowanie d]a jednego Z p|l)ieklów z sektora gospodarki \-,"''odno-

śclckorvej'' a na począ1lll rokLI 2009 dla koLcjncgo projcktu'' Komisja Europcjska obecnie

poddeie ooenie iesfcze dwlr pro''iek!!

z Sckto|x środtlwiska (ieden z zabesu gospoda(ki

odpud.rmi, drugi dotyczący gospoLlzrrki wodno ścieko\łci) clraz jcdcn z scklota lranspoltu.

W najbliższym czasie do Komisji Europejskiej zostaną przekazane kolejne trzy wnioski

Z sekkr.3 środowiska.

Stosorvne umcl\w o clo fi nansorł''an ic będą podpisy\ł''ane sukccsy$.nię po

otrz\n)anju pr)z\lywnlch declzji z Kl:.

Poscl Leszek Deptula

''Ilkie j\linistcr.''!||o Ro:loju Regionalncxo 1lodejnie, .lzialuĄi4'' ahy nic dopuśtić do

powięk|zunia 5i\'' nierói]lości poL|tiid:!

regułntłni Pol,ski u no|\''n procesif Lłlok!]cji śnxlkótl

Unii Europeiskiej/

osiągni!cie spójności społcc7no-gosp(rdarc7ęj pomiędZ) rcgion.|mi nasZego kraju jest jcdnym

z prioryle!ów polityki Rządu.

DJa clsiągnięcia tego celu lonieczne .iest wzmocDrenle

obszarów, które sĄ gospL)darczo najslabs7c w odniesieniu do regionórv Unii Fluropejskiej''

a takie krajóW [iuropy Srodkowo tr''schodnici Regionanri wymagającymi szczególnej uwag!

są wojewódzlrva1 1ubęlsk ig.

pq!!\!!p!cL!9.\ąi]llill*s.D.1.ru*lę--po''d!ą*]!-l świętrlkrzvskie''

Ceienr przeciwdziałania peryfer}jności i nlarginalizacii'' rcgionom Po|ski Wschodniej

przyznano najrt''iększe w ska|i kraju wsparcie Wspó|not Europcjskich.

obszar Polski Wschodniej zos(lrł t\bjęly spetjalnym działimienl finimsowalym

z Europcjskiego Funduszu Rozrvoju Rcgionalnego (EFRR) Programem Operacyjnym

Ron|ój Polski lfschodniej 2007-2013 (Po RPw).

Na realizację Programu zostało

przefnlczonych 2 675,05 nrln euro.

!!''l}rm: 7c środkó\ł, L:nii Europe,jskicj (FFRR) 2]73''79

mln e]''lro'' a Z Pub]icfnych środków Iraiow]ch 401.26 llln euro''

(lclem głównym Po RPw ies| przyśPic\zenie tcmpa rozvoiu Spoleczno qospodurczego Polski

Wschodniej y'' zgodzie z,Ll,|ądą znjy''run.azontgo r.,z.||Ęiu.

Ce| głównv Programu będzie

osiągal]y przez rca]izację celó\ł''s7cZegóło\Ęch. którynli Śą:

l. stimulowanic rozwoju konkurcncyjnej gospodarki opartcj na wicdzy (Iozwój

inf..

Lstluktur}'' uczelni.

wspier.lnic powstawania i dokapitalizou,anie instlu lcntów

infynierii fi]1.tnso\ł''ej.

wspieranic innorła!.ji. pronrclcja i wsprllprar:a).

2'' ZwiękŚzeni.

dostępu do sz€rokopasmowego Internetu \l''Polsce wschodni€j.

]'' Ro"tvój wyhrxnYch funkcji metropolita|nych nriast .ilojewódzkich (\Ą''Śparcie

s\''slcmóW ]Iiejskicglr transporlu Zbioro\\cgo olaz inliastruklury tur}s1yki kongrcsowej

i targowej)

4'' Poprawa dostępności iiakość pou iąz:tr,l komunikacyjn1''ch wojertództw Polski

Wschodnicj.

5'' Z\łięksfenie ro|i zlównoważonej turystyki lv gospodarczym rofrroju regioDu

(budowa lras rowerowlch i prornrrcia tuÓstyki).

Dla sPrawncj rcalizacji Programu instytucja Zarządzająca Ptogtamen] Rozwój I,olski

I|''|chod|1iei opracowała Iistę projek.ów ind1vidualnych'' obejmującą klucfo\ł€ in\''"estycje''

którvch r.ea]izac''ia najbardziej pr1\,shlży się osiągnięciLr zakladanych cclów Programu''

Unieszczenie projektu na liście prLliekrów ilrJvu''idLlaln) o),t Pro8IaDu jest \\slępną dęllaracją

jcgo rcalizacji iwiąże się z ZalezerrvorĄ''al1iem lla ten ccl śroJków w lamach budźctu

Progrilnlll.

Projektv'' któle zostały uie|c na liście nie będa podlcgałt''procedu|Ze konkulsowej.

Ich realizacja będzie jednak x7,^7ei.niona od zlakceptowania pełnej dokumentacji plojektu

przez Inst)''rllcję ZarządzajqcąProg,afi ll oraz oceny projek1u przez ekŚpertów na podstawje

przedstawionej dokumentacji'' I,ista tu''orzona równo|cgie z Programem jest indykatywna

i bęrlzie poJIegała okre.orrej rłer1fi|''ac1i

wedlug szacunków w latach 2007-2013 rvojowództwa Polski wschodniej skorzystają

|ą.znie f21 859''50 m|n EUR rvsparcia z Fundusry EuropejŚkich. z czego l7 l70.2 mln

EL]R będzie pochodziło z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regiolralnego, Europejskiego

Funduszu Społecznego i Funduszu spójności''. (źródłt:l: Przeg!ąd Rcgionalny nr ]: Biląrs

OblLlrcid RegioĄulnych Progranów OPerącyjn''''ch Realizo\!''dnych ''^, |.!klch 20();.20l3''

Petspe ldył Regional,4 Ministerstwo Rozwoju l{egionalnego, Warszawa 2008'')

P|anowane środkr finansowe na lata 2007-20l3 na rerrlizację Progrłmów operacyjnych

Nss - ma|cjąco rr''g ogó|cm na mieszkańca:

tata.h 2a07''2al3'' Płspek|y|!

Regianalną, DePańanent Pnrrunów Ponadr|:sionaln)''th, l|i|lis|erct''|o

Roz\ nj u Rełio''tdlnego, Iltarsztu d 2408

IPodane kwotJ.

nie ob€jmują Po PT.

ko| ponentu pomocy lcchnicaej w pcogramach operacyj n'' ch'' al€

uwzg]ędniają komponen| ponroDy teohlricznĆj w |.rmach RI,c)

Ż,aafu r,,citą,l a"g,",dlny nr ]'' B]tdńs otnarLia ReEkJnalĄ,ch P|ogrd,ló''9 operdcyjnych Realizoj|anrch w

ogółem ogółcm na l Ud,/id'' |osfc,,egó|n)ch plogramó$ operal )jn) cl(w %)

)

=10

o

PO

tiŚ

ló

RPo POKL POIG

PO

RP

PO

B

T

Mazowieckie l5 20ó''5 t''7,0'',12 9.10,1 125,E 53,10 t9,94 10,20 1ó''45 tr,00 0,ll

Zachodniopomo

rski€ 4 3'',78,4 4,91 2 586,5 I10,7 5 | ,67 f 7,93 t0.91 0,00

Kujawsko-

''1845,3 2I''14,S t00,-l 51.15 25.ó5 t2,17 0.00 0.51

s 074,5 5,70 2l0:,8 98,0 5l,l l 1f,80 0,00 0,88

Lubuskie 2 205,I 2,48 2 l8ó.5 9]ó 4ó''00 ż6''q6 I1,83 9,16 0,00 4,05

Dolnośląskie 5 '',708,''.7 6,41 l 980''ó 8''r,8 42,81 27,15 t2,90 14,94 0,00 f ,00

Ma]opolśkie ó 306''0 7,08 1 ą2.1''7 14,17 2E.37 ll,9l 12,71 0.00 0.80

Lódfkie 4135,0 | 845,r ''79,t) 41,83 27,08 15,'',l3 t2''1ó 0,00 o,20

s]ąskie 8 182,1 9,t 8 |,752.

Ą75,0 41,75 2E,8l t2.15 0.00 l.l I

wielkopolskie s 8t0,J 6,51 t''725,7 4l,64 30,99 15,32 I1,83 0,00 0,21

Opolskie I 754,8 1,97 t684.1 ''72,1 29.01 12,19 16.23 10.19 0,00

PlanowaDe środki linaI|sowc

2007-2013

n:| rcalizację llrogramó\l'' operac nych w ramach NSS

t śl.dk'' ogólem Da hleszkańĆa

w porÓwnan U do śr.dniej

I i10 rs,

.12Ą ia

ś/ednia dIa PoIski

wi6lkos.

i śtruktu.a''rodków

I PO EV!.r

rc-

Z|ólh,'' P|:eEląl R.sbnd|n)'' ,r 1.

Bildn| (,\,dtLid ReEbĄuhlch ?roLrdnńw Operuqjn''ch R&nizowanych r,

ld!d.h )0a7.2al3 Perspee''Ąw ReEia,dl"a'' Depdto,|csl Pro4ru),fu Ponad|egiandlhych'' ]|.|inis|ets|wo

Raa oju ReBioka ltlcqo, trarszorld 2A08.

W ranlach prf.}szlej polit}ki legionalnci plano\laoe są rówiieŻ działania majĄce na cclu

za|obieganie D)argina]izioii regioni)w doświadczlljących tnldności.

t]sfawa f dnia 7 listopada

2008 t.

o zmiąĄie niektórych ustaw w nt,iązklt z.

Wd|ąŻaniem Ji|nduszy strukturalĄ),ch

i Fu,1lluszu sPói|1ości wpr(rwadziła po.ięcie ,,obszaru proh|€mowego''''.

Są to obszary.

wobec

ktÓry''ch !vyma!|a ,d jest intciw*er1ria r7ądu.

Ze \v7Blędu n3 cjęŹa., klóI!-tso regioD sam nię jcsl

w stilnie udźwignąć o|az obszary.

które ze względów społecznych, gospodirrczych lub

środowiskowych (też przcstrzennych) rvywicrają lub mogą w przys7tości $ywierać istotny

rt.pł),rv na rozwr,lj kaju'' \Ą'' chwili obecnej pro\adzone są prlce metodologiczne i analityczne

mającc na celu dclimitacię ''''obsziuo\ł plob]ęn)owyclr.''.

w cclu }rr7ygolowania dia nich

specjalnych inslrumentów wsparcia''

.lcdnocześnic'' wobec brakLl dokumcntu stratcgic].nego określająccgo cele izasa<ly krajowej

polit1''ki regionaLnej MRR.

podjęło prace nad koncepcią nowej polit]''ki regionalnej, Aktualnie

poli1yka rcgioDalna Polslj pronadzona jesl rt ].cmach polityki spóiności UFl'' l''tóra rcalizuje

ce]e o charaktetze wspólnotowym''

Wobec bnku kornplcksowej wizji polityki regionalnej r''"''skall paristrva w ostatnich latach

njśZbęJnc Slało się opraco\łfurie srcdniclr.kresorł,egtl. kompleksort,ego Ll(]kume]llu

programowcgo odnosząccgo się do rozwoju społeczno''gospodarczcgo kraiu u ujęciu

regionahynl'' W ranrach nolvclizacji us|aw)r o Zasadach prowad.,cnia poll1}Li roz\Ąoju-

przewidziano strvozenie KrLiol1,cj st|ategii rozy.oju re8iL)nalnŁt.o. która będzie

Średniookrcsouym.

komplcksowvnl doku]nen|crn progranlowyl!

odnoszącym się do rozrł''oju

społeczno-gospodarczego kraju w qjęciu regionalrrym izar-t''ierającym odpowiedzi na

$}zwania stoiącc lv najbliŻszyclr latach przcd polityką regionalną.

W dokumcncic określone

zostaią uwarunkowania.

celc i kicruŃi rozwoju regionalnego, polityka państwa wobec

regionów, a takŹc zasady i nrechanizmy rt''spółpracy oraz koordynacji działań podcjnrowanych

na pozjonie kajowym z działaniami podejmowanymi przez samoŻąd telytorialny na

poziomie rcgionu oraz po1ostalych uczestników polityki regionalnej'' W szczcgólny sposób

uwzględniony zostanic u.''vmiar prfestrzenny, w qJm wskazane obszarv strategica1ej

intcrwencji państrva''

Opracowanie Kraiowcj strategii rozwojLl regionalnego poprzedzib przygoto*anie Tez

i założeli do KSRR, których podstau''owym celem jest przcdstawicnie główlych kierunków

myślenia o politycc regionalnej.

Dokument zos|ał przyjęty prz,ez Komitet Rady Ministrów

27 listopada 2008 r.

Zgodrtie z Zapisami \ł''/rv dokumentu.

celem strategicznym polityki iegionalnej jest

pobudzalic cndogcnic7nych czyfu1ików \\,zrostu w układ7ie terytorialnym Za pośIednic1wcm

działań słuźących podnoszeniu konkurencyjności województw i całego kraju oraz

konwergencji międZyregionalncj.

Cele poiityki regiona]nej ol:reś]one \ł'' KSRR będą lealizowane w sposi)b horyzontalny -

w odnicsicniu do wszy.stkich rvojewództrv z uwzględniedem podejścia ind}.widualncgo

a zarazen''r do wr,branych kategorii obszarów strategicznej interwencji.

Zgodnic z harmonogramsm prac nad KSRR, dokument zoslanie przestau''iony Radzic

Ministftiw w IV kn''a].tale 2009 r'''' a \Ą jego opracowanie zostanie włączone szerokie grono

ekspelckie i społecfno-gospodarczc''

PoŚcł Tadcusz Arkit

Czy h|e''|tią gcnerovuniu przez projckl)n realizowąne w rctmach ZPORR nieznacznegtl

przychotlu netto moze fostdć uznana za błąd systemowy nd pofiomie kraju, tak by mogłrt

nastą?ić korek!0 dlok!4i na pozionie krąjll'' a nie poszczegóbrych beneficjentów?

Do momentu opublikowania Ekspe yz} dot}.czącej metodologii obliczania znaczącego

przychodu nctto (nlaj 2005) ocena w ua}rcsic generowania przęZ projckt

znaczącego/njęznaczącego zysku netto b}ła dokonywana przeu beneljcjentó\ł.

w opnrclu

o tlbowiązujące powszcchnic w obrocie gospodarczym zasady sporządzania analiz

ekonomicfno-l.inansowych'' od maja 2005 r. do obliozania znaczącego/nieznaczącego fysku

nctto beneficjenci mieli stosować $''skazó\ł''ki 7awartc w w\\,'' ekspertyzie'' Natomlast żaclna z

regulacji unijnych nie nakładźrła \ł''prost obowiązku obniżania poziomu dofinansorłcnic z

F]|RR w przypadku genelo\ł''ania przcz projekt nieznaczącego zysku netto.

W Źadnym

dokurnencie powszechnie obowiązującym nie pŹewidziano również restrykcji za

niestosowanic obnizolrego poziomu dof.inansowania w przypadku projektóu''gcncrujących

niehaozący zysk netto.

PoqYższe stanowisko pot\ł''ierdza ró\''nież przyjęcię Frzez Kf

plopozycji zmiany ar|ykułu 55 rozpovądzenia (wE) 108]/2006'' W t.r,v.

dokuLmencie KE

pfzyznala'' iż w okresie programort''ania 2000-200ó w przypadku projektów generujących zysk

netto na poziomie poniż.''j 25yo K1., nic stosolvala ograniczeń w dofinansorvaniu''

I Llstier z dni.

7 l,srotrdi l00lJ r o rm,r,!.

n,cki(jach usrNr v zwj{zku z wJ ulrem fundus,r''srtukntralrych i

w zrt''iązi.u 7 po\Ą},żs4lnl fdlrniem N{inisterstwa Ro7woju l.(-gionalnego kwcs1ia

niĆzniicznego z,Ysktl lrcttl) c ]l)t)zc i niś Pow;nna br''ć uznana zn błąLl s}''slen]L''wy'' anl

podlegac iakicjko]wiek korckcic finiLnsowcj 7.

\ł1ględu na pl/yloozonc wyŹcj arguDrcnty.

l''oscł Marzena Machltłek

II,.

juki spo.łlih rząd zultlu,rza roz*ią:ać prtlhlCłl t:.,t.'' przckrut:eń \|, w''lkL,}tfNaniu in]n!!lycii

1inansollgnyt,h przt'': Ktlnisję Eurt,pc,1skąz Iunduszu Spl;inoii?

C4''is!nieje mo.|i\!ość tzy,

CIolacii u:upełniąiąr?i'' k!óra noghby ponóc gninom, k|órr zĄcluzły 5ię |t t.\kiej :;ynłącji?

PżekroczĆnia kosztó\Ą.projektów fuuduszu Spójnośoi'' szącowanych ną etapie wnioskowania

o wsparcie z l.unduszu Spójności.

|odzą po\t''ainŁ''zagro7(''nił dla clalszc''i rcali7acji tych

inwcst}.cjr'' ulym samym pelnei absorpcji Przvznan}ch Polsce ślodków poDll)co\Ąrych''

Problem przckloczenia budżcló\\ plano\\''an}ch na ctapie wnioskowania o wsparcie L] |.,

\łTstępuje na przestrfeni minionych tzech lat idotyozy zn.lczne.i części projektów Funduszu

Spójności 1ok, 607o projektów) ar.ilvno w sek!(]rfe środowisk.

L jak i transpońu.

Ploblen] r)rzekloczelj ].r)sztó\ł'' projek|ów jest od d}uższego czasu analizowany \Ą'' insl}tucjach

Zaangażo\łanych w syslem zarządzania i kontroli ]:.rLnduszu spójności'' W cclu Zapobieżcnia

temu problen]o\ł''i w przyszłości'' j:rk rówlici rv celu poprawienia sytuacji beneflc]Ćntów, u

któq/ch w\st.uriłjuŹ proL]lem przekr(rc7cń'' inst]''tucic W)''plaeolvały opisant, ponjżcj \!

skJócic

Progran) działań zrra(]czych i naPla\\czych]

l.

D4ąb!r4ŹąJąd!4ę

W przypadku pKiekkiw \''ykazuj{cvch prfekrcczenia kosztórt,prolvadzone b11y i są

szczę!:óło\vc Jna]iZv dol!c7ącc Po|.ncjalnych,Źródcł fi''rdnsowaniil ora7 n..oŻliwy.-ch do

zastoso\łania Clziała]i napra\Ącz].ch.

WśI.XI podstavt)wych dzialań zapobiegarwczych

zalccanc sll n1''in'' optyrnalj7acja kosztórv projekróu''oraz wielkości planilwanych kontraktów''

co moze rvpłynąć na ograniczenie czynnikóW generujących koszt!'' oraz z\ł,iększenie

!''''fajemnej konkurcnc]i rvykonaw,crirv poprzcz dopLLszczcnic llroŻli\Ą,ości przystępclrviutia do

|rzśl3l!.''h r''i''''''''n.cz nrllicj.z1.lr \l\ k''.nJu(.''\ł

2. DZ!d4!!

ą!ap!ą]!!

Z9

W zakresie działań napra\łczych inst\tucje zaźlngażowane t\,system za|ządzania i kontroli

Funduszrr Spójności wskazlljil na r,vyIolzvst1rvanic dostępnych ''ódeł fiDa''lsowania

powst.rł}ch już niedol.orórv'' Jest to źródło llewnętrzne czy]i środki (łasne pochodzące z

budżelu bencficjcnta, ale takżc źródła ZeR''nętŹne:

.

kie.owale zwłaszcz^ do sektou środowiskowego.

zewnętrzne źródło ponroc) z''''t''rtltn<j o

charakl.r7c ptelilencyjnynr - PC}ŻyoZki narodowegl) i lvojert''ódz|ich filndusz} ochron)

środorriska i gospodarki wodne.j'' udzie|aDe na indywidualnie negoc.jolvanych i

prc|erencyjnych warun](ach ora7 uewnęlrfnc źfódło pomocy Zwrotnęj o charaktęrzc

komerc!:inynl - poz!''czki i kręd}1y udzielane przez komercine insq1llcje flnanso{e;

.

kielo\irnc zwlaszcza do s!-li1l)ra llansponu - ZewDęlrznc źródło pomocy bez7wrotnej

- dotacjc ze środków rezerw)''celowej budż.1u centralnego;

.

kierowane do obu sckto|ó\,v i będącc przeclnriolcm uzgodnień 7 Kt)misji l.]uropejskiej

mechanizm pcl<lziału projeknr na faz\'' filldnsowanĆ w ramach odrębnych perspektyw

lindI so\ł} ch;

'' kielowane do sekrora środou''iskowego - mechanifm dopłat do oplocellh''\\ania

komcrc1jnyolr krcd1tórv banko*ych !!)prirco\ł''any przez Narodou1 Fundl''tsz Ochrony

Śro<lowiska i (iclspodllrki Wodnej na llodsta1vie ustaŃ} Prayo othłoĄ: środ()|1,is|kl''

7,Eodnic L t!''lr] lnechźulizm!-nl }}cne1.icjcn1 będfie Dlogł 7łoŹyc \vniosek o krcdy1 w

dou''olnrrrr (rł.}''bratl}''m fgo(lnie z Zasadani PZP) bankLl.

a Narodow}'' lrundusz Ochrony

Śrcldorviska i Cospoc1arki WocLrrcj w trakcie oklesu krcd!.towi]nia będzie dopłacał do

oproccntowania, jcdnclcześnie nronitolu]ąc r.ealizację pr.ojektu'' tzn, osiągnię!ie efektu

ckololiuzncBo.

Wirunkicrn Lrryskanii pro''))cs) N;lrodowego FunduszLr ()chron)

Srodorvis|a i (iospodarki Wod[cj jest osiągnięcie cti''ktu lzeczowego i ekologicznego

zgodnic z \,"-mogami zawarlvmi u Decyz.jach KE.

N{cchaDizm tcn jest koruystny nic

tylko dla wnioskując1''ch o kred}1v bencficjerltów, aIc rliu,niez d]a N:uodowego |unduszu

ochrc''nl'' Srod<rwiska i Gospod3rki wodlrĆ]'' \ł klóryn\ ilsliu]i pDp1nlYil pł-l"nnoścj

finansr.lrvd oraz plliawi się mirzliwość wspru.cia większej liczby benDlicjentó\ł''i

.

kicrowane do scklora środou''iska tzw'' ,.lundus/ WTakou,)'',.

czyli wykorzystanje

środków przeznaczonvch na f]naDsowanie progranlu |eo)''clingu Zużytych poiazdów.

Srodl(i doslqpne \r_ raDrach lcgo frogran r to ok.6i)U rys. PLN.

Mcchanizm tcn zostai

\łJplacowany na podstawie lnoweliu o\\anej usta\Ą} P/d ,o ochroĘ) środo\Ni''ką |

pr7,c7naczony .jcst dla projckt<iw, w których róŹnią wartości kosztórv całkowitych

p|oiektu \v s|osunku do szacowlrn-vch koszkirv określon1''clr u,Dec1zji KE w1n.lsi więcei

!]iż 25qo.

r (dkŻc ti]kich, któ|e ni.

|\r,Jją z(lolnoś.j kred\ t.)wci do sPłaly poŻ)czkj \ł J.onlie

dostępnej na rynku, ilnanso\\)D olaz na warunkach przewidzianych plzez Narodo\ł}

Fundusz Ochrony Srodorviska i Gospodar.ki Wodnej'' Wnioski o środki z ..

Iunduszu

wrakowcgo..

moira składać od poozątk[ do końoa grudriia 2008 roku.

Srodki \Wpłaoane

będa.

do końca 2()l() |oku''

Posel Tadcusz Tomaszcwski

l, Czy \| ,toy,ej prcjtkcji Jinansowej nadal będzie istniąlct mozliv''ość otrzlm}waniu z

Pfugrdmu R(l:u,oju ()hl:arów ll.i,,i''łkich nd latd 20|): 20]3 \sparcia na roat,ój

iĘra",''truktuty ''porh)\|ei \|, środc,ti''sku wiejIkim, z,|iązl1nlj 2 po|)h1r1''t| warunkill :,ycia, tt

I akze dziułli intc grałj ł1yc h?

w obecnie oborviązLrji{cym Prograrnie llozwojtL obszarólr Wiejskich na lala 2007-2013

istrrieje możli\!()ść \ł''spierania infrastrukturv !po|tolrej w ral\tich nas|ę|LlJąc}''ch dzi$tdń:

].

RóżDicowanie \\ kicrunku działalności nieroinicZcj

]''''l.\Ą,''orzeDieiro7*.ójmikrcprzcdsiębiorst*

3'' odl]o\\3 i (ofwój wsi

''l'' V-drrzenie].''

IaIl''1chttl.rtrgii rozrłoju

Ad ] RóżnicorYanic w kierunku dzirr|alności nicrolniczej

Realizat.ja działalia tB''or7y walun|i dla zró}\iroważonegl] ]''Dfwoiu społeczno-goslodarczego

obszarórv rricjskich prfcu udzielenię ponocy na podcjmorvanic Jub rozuijnnie przez

rolników'' domowniki)w i małżoŃów rolnikó$ działalności nierolniczej iuh zrł iązanej z

rolnictwem rr''zaLresie prLldukcji lub usług'' RóŻnicorvanic d,ziałalności |o]niczej wPl.v.ąć ma

nx t\r''''olzenie pozalo]nicz}.h źródeł dtlchrxlórv oraf pronlocję zatludnienia pozu rolniclvem

na obszarach wicjskich.

V ramach tego działania pomocy rrdziela się m''in'' z tytułu podjęcia ]ub rozu''oju dzia''łalności

\\, zakrcsie uŚług turyslt''cznych o.az na proickty z\\li.|z^nc ze spońcm, rekĆacją i

rtypoczynkiem'' Maks)D]alna rlrsokrlść ponlocy udzieltll]ej icdne]Iu ben.flc''entowi \\''

gospodarstwje rolnym'' rr. clkresie realizacji Programu, nic n]oże prz,cklocfyć 100 000 zł''

Ad.

l Tworzcnie i rozrvój mikroprzedsiębiorstw

Realizacja dziaI:Lnia two|f} wjrunki dll d''vrversi1ikac.ji tlzjlłlln.lści gospodarc7ej i poprav\

n)ożliwości za1rudnieDi3.

przycu}.lliaJip się tym samyfu Llo 7ló\..no\ł''ażonego rozwoju

sPołcc7l1o-gospodafc/ego obszarów rvicjskich'' Cclcn clzialania jcst poprawa

konkurcncy,jności gospodarczcj clbszarów wiejskich. l ozwój pr7edsiębiorcZości i f}nku pracy.

ll \ł''konsek\!,Ćncii - \łf|(|st zatfudnienia na obszirrach rviejskich''

l''omocy w ).lllnach legD Llziałalljo udzic|a sj\.

podnriotonr z t)''tulu illrvestvcji z*iązanych z

tworfenien] lrrb rozrr.'':lienr mikroprzedsiębioNtw. działijaiych rn''in'' w zakrcsie usług

tlLrystycunych oraz zwiivanvoh 7c 5por1cn1'' rekltacją i wyp(lczynkiem

Ad-J odnowa i rozwói rvśi

Realizacja działania 1!łorzy \ł''alt|nki dia rozwoju spolcczno ekonomicznęgo obsza.ów

wiejskich i aktywizacji ludności wiejskiej przez wsparoie inwestyc).jne prfyznawane na

rcalizację projektórt'' zlriązanych f ZagosP.]d3ro\ł''aniem przcstrzęni ptrbliczncj. w t1m

ulrzYmaniel'''' oilbi|d(xvą i poprlrrą stal)u dzicdzielwa kr]jtulo\łegtl i pzvrodniczer:u u''si oLaz

podniesicnic atrakc}''jntrści turyst)''cznej obsfarriw lvjcjskich'' t)ziałanic bęclzie rvpływaó na

poprauę jakości i1''oia na obszarach wiejskjch przez zaspokojcnie )trzeb społecznych i

kulturalnyctr nlicszkańców wsi ori17 plono\anie obszaró!v wicjskiclt- (lnozlirr''i rozwó.j

tożsxmości spoleczności r''''icjskiej.

zlchowanic,lzieJzictrva ku]turowcgo ispec)fiki obszarór,l''

rviejskich rlraz rłpł1nie na wzr.ost atrakc}jnr.''ści turysl].cfnej i inwcstyc}jncj obszaróq,

wiejskich.

l)omocy finansowej udzicla się podmiotom m''in'' Z t}.tuhL inwestycji \v zakrcsie budowy.

pŹcbudo\\\.

remontu lub wyposażcnia obieklów pełnii1c}ch t.rrnkcje publiczne.

społeczDo-

kLlllu.alnc. rekreac}''inc i sportowe'' budo\ł} teDontu lub pżebudowy in|rastnLktury związancj

z rofwojem funl(cji turystycznych, spońowych lub społeczno-kulturalnych.

Dośrt.iadczerriir zebrane prfy rca|izacji dziaiania ()dnowa lvŚi oraz flchowanic ioc]]rona

Jz, jedzict\va kulturt\łeBo w IaIl1ach sP() Rcstrukturyzrcja i modernizącja sektora

Żywnoścjo\\ego oraz .ozwój obszarów wiejskich 200''1''2006. pclzrt,oliĘ na rozszerzenic

1iczby beneficjentów rł'' Programic Rozwoju obszarów wiejskich ne lata 2007-2013 w

d7ialaniu odnowa i rozrroj wsi'' (J pomoc W.anrach tcgo dfiałania.

poza doqchczasowymi

beneficjeDlan)i: samorządami gmjn i inst}1ucjami kullrrr''y'' dla któr''cj ()rganiza1()rem jest

jcdnostka samorządu tcrForialnego, będąlnog]\ ubicgać się takŹc orgaDifacic poza''fądowe o

statusie poż}''tku pub]icznego oraz zwią:zki \Ą''znaniowe ikościoły.

Podniesiony został także

Iirnit ponoc1,najcdną mi!''jscowość 7.ł50 tys'' 7l Iu 500 t}s.

fł.

lslotną zn1iitną ułatBia]ącą poz-vskiwanie srodków benc1ic.jentom na Współlinilnsowanie

Icalizacji projektó\Ą''w /atJesię rozwoju infraslruktury sponowcj, $'' nmach tcgo dfiałania.

icst stworzona nlożliwość dof''inansowania tego typu inlvestycji z krajow1''ch środkórt''

publiczn1''ch będących w dyspozyc.ji nrinistra rvłaścirvego do sprarv kuItLrtr. fizycznei i sportu i

nlinl.trr rrjusu.uegn dl'':pra\Ą ||||\ sl} l i''

Rcalizacjir t.go dzia.lanio wpłynie nic tylko na rozwój infras1ruktury spoltowcj lla obsza.ach

rvie.jskich, ale pżede wszystkim na poprarł''ę jakości życia na tych obszarach, zaspokojenie

|o|ueb s|ołccln''Y''ch i kulturalnych mieszkańc(it!

rvsi oraz promocję obszarów rvicjskich''

lJmoŹ]iwi zachowanic dziedzict\\it kuhurowego i speoyfiki clbszarólł rricjskich o|uf wpłynie

na wz.ost atrŻkcyjności 1urystyc7nej i inwestyoincj obszarow wiejskich''

Działanie 1() .jiesz}'' się barclzo dużtm zainterelowanienr rtśród mieszkańców wsi'' Będzie

\\.(lrJżanc dwutoro\,o: bl''zpośrcdnio prŻcz sajnolządy \Yoie\vó!j7L\\ \Y lil])dch osj lll oraf Za

pośrednictrreIn Lokalny.h cirup l)ziałania $''ra.rrlach osi lV l-eader''

w |atach 20t)7-2013 p]ano\łana jęst ponoc na realizację ptzedsięwzięć 7 uaklesu odnowy

wsi.

w tym mutvoju intiastluktury sp(rrtowei'' l\''|llnach osi IlI dla okołcl .)

670 beneficjentór-t

tlrirz dlu około ?

j10 bcnciicjenlów w riul]i]ch Dsi l\.

Leadcr.

Na realizację działania

P]anowane.icsl \łydatkowanie 589.6 mln eLrro \,\ ramach L)si III i okolo 2]4''0 min eulo w

r@ach osi I\/ l.cade(.

Ad 4 wdraźnnie |okalnvch Śtrategii rozwoju

Działanie ma na celu umożliwienie mics7kallcom obszaru objętego lokalną strategią rozwoju

(LSR) realizacji projcktó\ł.

rł ramach lej s|rategii.

Rcaljl,acia strategii powinna pr7}''cf) nić się

do poprawy iakości Źycia na obszarach wiejskich m.in. poprzez wzrost ak}''w11ości loka]nych

społec,,ności oral stymulo\ł''anic powsla\ł''irnia no\\.yoh micjsc pr-acy.

Przewiduje się udzielenie pomocy dla małyob plojekki\Ą'''' Działania r,nogą dotyczyć m.in.

orgzrnizaoji imprcz kulturalnych, rekrcacyjnycl. sporlowych na obsfarze objętym

dziaIalnością LokalneI Grupv Działania''

2.

Ile z ] 6''5 nld zl'' które są do dyspozycji w ramach regionalnych prugrumóv operacyjnych

na ldtd 2001 2()]3'' hędzie mozliwe do przeznaczenit nu wzmocnienie inffastruktury

Wsparcie infrastruktu.y spo owo-rekreac),ioci w l6 RegioDalnych I''rogramach ()peracyjnyoh

przewidzi.l,:1o w działanjach obejmrrjących dofi ansowanie przcdsięwzięć

z zakesu tulystyki i kultury.

a także w ranaoh działań dotyczących inliastruktury

cdukacinej orar rewitalizac'' i-

Na lata 2007 20I] z 16''6 mld |uro alokacji na |{Ir()'' na działania'' w ramach których

przewidziano projckty z zakesu in1''raslruktury sportowo-rckeacyjnej.

zaplanowano

do wykorzystania kwotę oko''lo 1.1j1.4''1 mln etro'' Nalezy jednak z^znaczyć, żc nuw}zszc

kuo|a, obok plojektów 7, zakrcsu sponu.

obejmuje równicż moŹljtość rcalizacji inrrych

typów projektów f fa](lesu turystyki, kultury'' edukacji i rewitalizacji''

l-inzursort''eure z liJ''C) przcdsięwzięcia z zakresu in1iastIuktury spońowo-rckrcac yj n ej powinn}

sprzyjać rozwojowi spońu'' aktywnej turystyki oraz poz}.tywnie wpływać na uatrakcyjnienie

olćńy rc8ionu poPrzcz, m.in.:

.

rł''spatcie rozwoju ittfrastruk|ury turystyki Sportowcj i rekeacyjnej poprzezjej budowę

lub przebudo*''ę i zakup środków tr\Ą''ałycll

'' budolł''ę lub modemizację inliastruktury turystycznej słuŹącej rozwojowi aktywnych

form turystyki, w tym ścieiek rowerowych. szlakórv konnych'' wodnyclr i pieszych,

plaź'' kąpiclisk itp''''

.

budowę lub modenrizację oraz \łyposaŹcl1ic obieklów spor|owych o charakteźe

turystycznym i/iub kulturalnym'' w t}.n,] basenó\Ą'''''' pływa]ni, hal sportowych i

Widowiskowych'' boisk. inliastruktury do sportów lctnich i zimowych''

.

roboty budowlane i/lub wyposażenie w z*resie budow1, boisk spoltoŁvch o sztucznej

nalvierzc]xri: pły|a boiska o sztuczncj nawierzclui trawiastej, oświctlcnic i ogrodzenie,

itp.

3'' Cz!

w nowei projekcji na ktą 2()07 2013 będzie mozna rcąlizai,ać takie pźedsięwzięci.|

róu.nież w ramach u,spólpracy lrdn,''gfa|1icznej i tr1n:.rurodowei?

Co do zasady.

Programy współpracy trarrsgraniczncj i transnarodowcj \Ąspierają

przedsięrt.zięcia inliastrukturalne itzrł..

miękkie (warsftaly, szkolenia itp'').

NajwaŹniejszą

cechą ww'' Proglamó\ł''jest wspólna realizacja projcktów przez partnerów po obu stronach

glanicy lub z sąsiadujących regionów- Aby p|ojekty takie kwalifikowały się do

dofinansorvania Ze środków lJE muszą rrykazywać ewidentny rtpłyrv tlansgraniczny,

a działania wdraŹźrne \i'' ramach pr(iektu sw}''m zasięgiem powinny obejmo.wać obszal

\łsparcia dancgo Proglanu.

W ramach wszystkich wspomnianych Progranów nrcŹliwe .jest wsparcie projekti)\,!''

zlokalizowuych na obszi!.ach wiejskich isłabcl rozwiniętych, sprzr''jających w7|nocniglliu

istniejącej u.spółpracy oraz promowanill dziełali integrac)''jnych a takŹe szeroko pojętemu

rozwojo\Ąi społcczl)itsgospodarc7cl)|Ll'' Biorąc pod uwagę /rpis) Progranlów opcracIuych

olaf \łyt,vczne ws'' ltwalifikorł''alności a takżc odnos7ąo się do projektó\ł |ca]ifowanvcil

w pcrspełlywic 200''l-0ó moźna st\\''ier(lzić- 7c ]noŹliwc ]cst Zat\Ą''ic|d7aniś tcg.l |)pu

projękt(i!!

]eŹeli 5pęłlriać będą kryteI ia podstawtlrvc dla projektórv C]elu II l''

szczeg(iły dotycfącc dział:ui krra]i|ikorvalnvc|) do dollnall5(rwxnia w ranlach poszczcgólrr1,ch

Progranów zawieraj l1 dokumenty programo*e Zatwicrdfane w tychŹe Programach''

I''oseł stłnisław Ka|Ćmba

.

Iaktt, nLlsuw,'',łjt1 si( ''!,''iD.!lii,.i(,:f/i thoJ.i o |1.

Ó,E'',1t|1 ]1o ldld )|)t)7 )0l}'' ''2t2eEć)l,ie ]ezeli

chodii u imft\lyc]c tlrogowe i slzegtilnie )| kon|ek'':cie j.s:czr nie do ktlńca oprącol1.unych,

zafu)ierdzonych obszL1|ó|1, Nurura 20()() |4, odniesieniu do Furu]uŚz1!

Spóiności?

obszary wchodzącc !v skład EuK]pciskiej sicci Natula 200(] są wyznaczanc Ąa podslawie

obiektv*nych danych nlukort-lch'' \\'' zwiqzku f tym.

ze Polska jcst kr3jem o duŹych

\ł''alor.nch przyrodDiczych, lista uJ7naczon}ch oraz projektow.tnych obszaróW Natura 2000

.iest obszerna.

co nicwątpliwie rnusi powodo\\,ać konlljkty z plaiowanymi in\''."śstycjami

in|rastrLtkturalnymi.

$'''' szczególności ljnio\ł}''n]i.

\.ależ}'' jcdnak podkrcślić'' że procedura

oceny oddziałyr,l.ania przedsię\łzięci;r na obsza| Natura 2i]0(i wpisuie się w ogólną zasadę

Zlównowaźoncgo lozwoju'' ozn3cza to, że Da Lercnic obsfirru NatLl].i) 2000 lnogą byc

realizowlnc inwest\cje.

o iIc nie lvpływająone negatywnie na cele ochrony lego obszalt] oraz

jego integraIność.

W przypldku sytuac.ji. gdy plano!v3ne przedsięrvzięcic negat)rvnie wpływr na obszar N3tura

2000.

{(t jĆgo rcalizucj.l ''jest f(l\\f.ieŻ t]lożli\Ya |If)" ltykazaniu przesłanek pr7.ewidzia''r\ch w

clyrektrwie siedliskowej (nr 92l.l.]/EWG)'' Dla pralvidłowo przygotowan]''ch in\ł15ty(jl nic ma

rt''ięc baricr prawnych w postaci obszaró\'' Natul.a 2000.

Posel.fnn Musial

).

('':.], .|t'' rzypLłdku któreg:ś : projektóu'''' \łtóry nie .irr| |il tyle tlohrze teuliztll+any czy

ptzygo|(B any, istlli4e jakieś .dgrożenie'' |,:lk jak to j(\I czusdmi w i]nych kroach

europei,tki(h, zv)rot pie iędzy unilrych.1

W przypadku, gdy benel.icjent niebęClqcy państwową jedn.lstką budżetolvą nie realizuje

zapisó\\ umowy o dotindl\Śowa!ic p|ojeklu (tj'' !

Ę-korzystął catość iub część doflDansowaDia

niezgodnie z przeznaczeniem, bcz zachowania obowiązuiących procedrrr'' lub pobrał całość

iub część dofinanso.rrania w sposób nienaIcżny albo rł''nadmiemej \łysokości) zobowiązany

jesl do z\łTotu tych środków'' <lclpowicdnio w całości lub w części.

lvmz z odsetkami

w wysokości okreśLonej jak dla ZaleAlości pod.rtk(jw-rr''ch, !v lcnninic i na rirchunck baŃo*1

wskaza]]y przez 1nsty1ucję Zalzqdzająoą'' Zwlóconc plzez bcnef.icjenla środki nlogą być

pr7czn!czone na rca]j7ację innych proiektów $ ranach danęgo dfiałania''

2.

L.zy zdniedbL|nia w zaktesie przygot!)y\rdt)id usta\N środo||isko|,|ych tluzo opóźni4,\

|)rocedut,y prz):goto|| .t,]ia wielu p|0iekró\|.

rtćde wszytkiń in|iaslruktllrdlnyh'' k|órc

cze k, tj 11 nu tz\,bk| re o I izttcj ę,i

Informuję, iŻ kweslia nicdostosorvania ustaNodawstwa krajorvcgo t Zakcsie ochrony

środowiska (w suczegó]ności w zakr.esie proceduly ocen oddziałyrt''ania na środuq isko 0oS)

oraf ochrony przylody (nielv]starcfającc \łJznżrczenie obszalótv EuJopcjskiej Sicci Natura

]000l powodowałir dUże utftldniĆ''\ia .''v realizacji itrwćstycii i]]tiastnlkturalnych

finansorvanych Zę środkóW sl].lrkluraln}''ch L]F: i stat1o\łiła jedną z głórvrryclr barier

inu,estycyjtych i obszar niepewności prawnej dla beneficjentóW od monrentu prz)\tą|ienia

Po]ski do L]|] w 200:1 r'' Powodo$ała onł takżc po\,vaŻl1e utrudnicl a w realizacji projcktów

|unduszu spójności \V perspektvlvie finansovlej 200'':l -20.ló (blokow.lnic płatności p.zeuKr).

Wrr problemy ud.1ło się w cz{ś(.i ograniczyc .1zięki działanion Mfu{- tv szczególności

|t)przez St\\.

L]]''fcnie d()kun)enlu Dn'' Wyą\:tk \1 zakre5it Po||ęP.n|ą||i|t | |Pr.lu 1?

l,L|:1l|

oJdzialyń,Llnią DćI łrodawisk) dLu Przedsl| jl,żięć |1,\pólljn n,ovdnych: krajowych Ittb

rcgi|)nuln!-ch p|og|.0mtiu,opcracyjnych'' IĄ)ll.j/?c Stanolvią wskazówki dla benelicjentów jak

należy pr7ygoto\\,\''\ł''ać i rcali7owac proick1r aby w jak nłjpełnicjszy sposób \\.ypełnić

wa''m.

Jgi prawa \Ą,spolnotowego.

Posel Franciszek Jerrry Stelaniuk

l ()zy resort in!cleslie się |.vm'' jdkie nieprcwid{olt,ośti wkttzttly kon|role sy,slemov''e''

przeprowadzone l, lątąch 2()06 2a()7?

Czy chodziltl rzeczyv.iście o nieprawidłowo''ści'' tzv

m():!

o czcpidnie się urzędnik|ju ,,

Ko)ilolĆ s)''stcn)o!vĆ.

\r D\''śl irl'' 5l ust'' ] ustir\\}''z dnia ]{) l''rrietnia ]0o1 r'' o Narodolllln

],ldkie Ro^)oill, obejmują ,''sp(awdfenic przesllze8JDja plooedur i spruwnos.i

liui<cjonor,vania sy|emu wdrazitnia wc \{''sZ)slkich clcrncntach programów opcracyjnych

i s|rategii wykorzystania Funduszu Spojności,,.

Prowadzenic tego typu kontroli'' w myśl art,

5] |Vrv. usta\q.

n:]leŻy do obowiqfków Instyucji Zatz4)z''ająccj, któIa możc porvierzyć część

obo\i:pków w t}''n1 Zakresie Insty{ucji I''ośrśdniczącej rł,e rvdraŻirniu danego programu

opcracyjnego'' Jcdnakże w kazdvnl prz}p.ldliu lnstytucja Zarfądzająca.

jako ponosząca

odPo\ł''iedzialność za kontro]e systemowej jesl inlbrmowana o jej r,lynikaoh i podejmuje

dziełania zmierzające Cio \\Teliminowalia s|t''ie|dzonych w trakcie kontroli ewentualnych

błędów''

U\v?

ględdajqc po\ł}7s7e oIoZ \!

fwią7ku Z fi]|1cm, i7lnSt)tLlują 7''arządzającą d1a większości

plogramów jesl Mjnisterst$''''o Rozwoju Rcglonirlnego (z \ł}jątkiem sektorcwego Programu

opcracyjnego Rcstruktulyzacja i Modernizacja Sektora /''yrvnościowego oraz Rozwo,j

obszarów wiejskich 2001-2006 oraz Sektorowego Progranru operacyjnego Rybołówst\ł.t

i [''r7ctwórstwo I{1''b 2004-200ó.

dla któr}ch Inst}.tucją Zttrfądzającą jesl Ministerstwc|

Rolnicl\Ya i I{oz!\oiu Wsi) n''rleŹ1, stwierdzic'' iz |osiado ono bieŻące informacje nt.

sl\\ierdzonych w trakcic Lontroii sysltnlowych blędów.

Ponadto umiejscowitua

w Ministerstwie Rozwoju llegionalnego lns1ytucja Zarządzająca Podstawami Wsparcia

wspólnot!'' odpowiada fa pro\ł''adzcnic Komitetu ds. Kontroli i Audytu Funduszy

strLlktula]nych i Iullduszu Spójności'' na którcgo tbrum omilwiine są stwierdzone w trakciĆ

kontt.clli przypadki nieprawidłowośCi''

Nieprawidłowośc j systemowe'' slwierdzone NwnieŻ u'''' trakcjc audytów pror.''adzonych przez

pvedstawicieli Komisji L]uropejskici i wskazan.

w t7w'' Planie Działań.

obejnują ncstępującc

zaglldnienia:

stosowanie prfepisów prawil Zrmówicń publiofnych podczxs rcaIiz!c,ji projcktów.

w Lym lIslalcDie plzel pańsl\\''o oz]onkowskie pozjornów korekt 7a potencjaInie

slwierdzone naruszenia.

.

zapewnienic wiarygodnego svstemu nonitorowalria'' słuŻącego polwierdzanjLl

prarvidłowości Ltdziclancj po locy na fasadach de mihinil''

wdroŹeuic svste''rlu sllulK \\ usl.llonyi] ZahrĆsie l.unkcjoDalnym,

- uzupełnienic niezbędnej dokunrenlacji potwieldzajĄccJ wypełnjcDic \Ą}mogow

środowiskorr''1ch \1'' lamach projektów rozpoczęlych lub 7realizowanych'' k|órc

oie posiadał) wspomnianej dokunentlcii (na m.lcy przepisóB'' klajow!,Ch

oborviązu.jqc1clr rv zakresic prawa o.fuon)'' środowiskl \!

monlencie u7yskanir

dollnansou''anja przez \\,1''"''.

prdekty)-

Ministcls1wo Rozwoju Regionalncgo.

!v odnicsicniu do zagadnień pozos1ających \\''jcgo

rvłaściwości.

podjęło działarria znrierzająr:e do usunięcia stwierdzonych brakó$.''

Ąnaliza *-"lnricnion1''cll poltyzcj 7ogadnjeń każe Slwicrdzić, żc b1ły clne spowodowanc

|z€czy\\''istvmi problenami rł''ynikającyni z niedoskona}ości lurrkcjonującego systemu

zarządzania i kontroli oraz opóźnień lcgislac}jnych. związanyclr Z imp]ementacją 1rrlepisow

rł''spólnotclwych clo polskiego systenu plawnego inie powinny być w związku z tym

traktoNane jako nadgorliwclść ze strony urzędników.

2 C4 resoll może p()yiedzieć coś na tena!

|o!i\ki upraszczLlnia procedur,| (:zy po prostu

zdmierza uprąszczać te procedury] Czy zdmierza prz!,irzeć ,\ię lym urzędnikom i temu, czy

fzecz!\,iście chotlzi o |tyktEy|1,dną nieprtn,idlolrlść'' czy zu,ykle czepi.lnie się urzędników''

klóre nie jest Ąłąk z|Niązclne z redliztlcjq czy rcLlliami dunrj inwestycji?

Istotnym e]ementeD] plac nad Zapewnieniem sprawnego systemu wdrażania nrogramo\Ą

obok niezbędnych dostosoweli pr.ocedLLra]nl''oh.

jest dalszc udoskoDalanie proccdul

plzyznawania ''ilspalcia'' mające na cclu uczynienie ich jak na|bardziei pr7yjaznymi dla

benęficjcnta.

Ministcl.stu''o RozwojLL Regiolralnego lt''odpowicdzi na sygnały beneficjcntów'' a

tirkże w \ł''yniku własnych analiz rł''skazując)ch'' iż nie,jednokrotnie plocedury olaz dokumenty

twożone przez ins|ytucjc Zaangażowanc w systenr rvdraŻania funduszy unijnych nakładają

nadmieme wymagania względem aplikujących iroz]iczających plojekty beneficjentów''

zainicjowało akcję Pro,lte Fundusze, w ramach k|órci przy Mioistrfe Rozwoju Regionalncgo

powołany został Zespół do sprul, uproszczeń slstemu wlko|zystanią środkóu, funduszy Unii

Europejskich'' Grono to składa się z ckspertów - praktyków: zarówno pracowników MRR, jak

również prze(lstawicieli przedsiębiorcó*'''' samo|ządów'' instytucji zaangażowanych we

wdrażanie programó\\, unijnych, a także ckspcrtów Zc{nętżnych.

Ich Zadaniem jęst badanie

ind}.widualnych i systemo[\''ch przypirdkriw nadmiemych utrudnień w kolzystaniu

z |unduszy strukturalnych, a takŹc tbrmułowanie kon-krelnych propozycji zmian wytycznych

MRR lub instrukcji wykonawozych poszczególnych instytucji.

W ramach zespołu |unkcjonują trzy rryspccjalizowane grupy'' które zajmują się kwcstiami

związanymi odpowiednio z: Europejskim [:unduszem Społechym, środkami dla

przedsiębiorców'' ślodkami przeznaczonymi dla samor.ządów oIaZ na przedsięwzięcia

infrastrukturalne.

Robocze spo&ania poszczegó]nych grup odbyrt''ały się cyk|iczlie pżez ostatnie cztęry

miesiące.

lch zadaniem było zidentyiikowanie wszystkich regulacji i zapisów'' które mogą

utrudniać staranje się ośrodki U|] przez benelicjentów funduszy curopcjskich'' od połowy

sierpnia br'''' kiedy zostal uruchomiony adres e-mail: llqsĘ]fugbszq!2rug9!.pl'' na który

każdy Zaintereso\\any może przesłać u''łasnc propozycjc zmian w systemie wdraŹania

środków UE w Polsce.

fg]oszono kilkadziesiąt konstruktywnych postulató\\'' zllttęanych z

tcmatyką lrproszczeń funduszy rv lataclr 2001 20]''3.

Zagadnicnia w większości dotyczyly

programn Kdpitąl I''wlzki, htnowacyjna CosPodarka orrrz Regionalnych Programów

operacyjnych (zc rvzględu na znaczącą liczbę uwag dolyczących RPo, do udziału \\''pracach

Zespołu zostali zaproszeni ró\,\.nież przedstau''iciele Konwentu Marsfałkć)w woie\Ą''ództw

RP).

Jednocześnie, r''a]ęży zdfnJczyć, iż rekomendacje dot. uproszczeń systemu \ł''drażania

środków wspólnotow)''ch na lata 2007.2013 rłypraooł''anc prz,c7, /''cspół są na bieżąco

wdraiane.

Poseł''larosłau 1]rbaniak

Czy RŻeczpospolitd l,olŚką stosuie i|15trumct1,''zabezpie(''ztliąte p|:c''l różniitlni kursowymi?

Jakia sL!

ko\zt''N \).korz''|5|L1||i4 wprovaclzaniu l)''ch in|||umenkj:| ..|bcz P i|,c.ąią(y< h ],.zę-:

tóżni(umi kurs|).|A'' Ini?

Z punlitu widzenia beneIlcicnta Zmiany kursu euro,,złolr''njc mają Znaczenia.

gdyi ur)lowy Z

henefic]cntami p.l.lpisy\''alle sa w Zk)t(j\lkach Nitomiast ..księL|(lwanie'''' środkórv z fl''rrrduszy

UE rt-r.płacan1''ch I,olscc przez KI.- i larządz,anle zwi!1''anym z tynl ryzykierl wvpły\łaiącym 7

Ióżnio kuNowych leiy w gestii Ministerstwa l.lnansóu''''

Pos€l J!n Kulus

Czy jt\t mdpa lub analizu doĄ)cząĆ(l \.r''''ykor4.|!ania fiultiuszy ''truktlll.

Ilnyrh z podzkllefu na

regioą''?

Chodzi o to'' k!ór.

regbny tl1luj dynd|niCzniei '',ię\|yróżnily'' Któte l,egiony sątakimi

mocn'' i punk|u| i na apk'' v,''v1ółc'':!snei Po!''''łki2 Jctkic \|''|1ioski ł|''niklią ||,|i.!śnie Ż łchze

dtlśv iodtzeń z pLłtiznlą środkiłw z fitnduszy )!].tlkturąhi Ćh nd posic2ególnć rcgiony ]''ol,9ki?

Dokumentcm pode,jnlującym analizę wvkolf\''stania funduszy strukturalnych Z podzialem na

regiony jest kolcjny raport Nlinistcrsl\!.r RoTwoju Rcgionilncgo.

z lipca 200S r..

pt.: .,Ocena

posttpów Po|skj w konlvergencji f krajami UE oraz wphrł tunduszy unijDych na

gospodarkę w Ia.ach 2001-2007."

o aktylvności regionów \\,fakesie llTkorzystJ''wania wsparcia unijnego świaclczy wskaźnik

ilości projektó.

B w pŹeliczcniu na I0r] 1ys.

m jcs7''Lańcó\ł'''' Przy śrcdniej 2]s projektów na l00

tys'' ]udności.

jego rozpiętość ksftałlowała się w przedziale od 4.ł7 w woj'' podlaskinr, któIe

odnoto!\-Ywało nxju''yŻsze wartości tcgo wskirźnika takŻe w obszarzc rvsparcia sektora

pfodukc!inego j ro^\''oiu obszaló\ł ludzkich'' do 87 \ł woj'' śląskim'' N^]eż}'' przy tynl

podkreślić'' żc \var|ość tcgo wskaŹnika zalezy od kategorii interwencji'' np'' lv obszarze

infiastruktury, gdzie reaiizo\ł''ane sL1 projekt), o ogronlnych nieraz wartościach'' jest ona

znacząco niższa (l() projektóW na I00 tys. |udltości) niŹ w obs7fi''fe wsprlcia dla sektora

produkeyjnego (l82 projekly na 100 tys. luLlności)'' Wskaznik lcn jest znaczqeu $lżsZ) w

Polsce wschodniej'' gd7ie lealizowano duzo projcktów w obszirzc rvsparcia dla scktora

produkc}inego, który oharakteryzuje się relat!!ł''Irie niskimi na tLe pozoslełych kategorii

iŃerwcncji - \\ańościaDi rcaIiZo\\ anych ploiBklóu,.

Dla oceny realizacji przedsięwzięć Z zaklesu polityki spó.jności w legionach zasadnicze

maczcnie mają informacjc o wartości rcalizort.anych projcktó\Ą,oraz w.v.korzystylvanym

dolino.llsolvaniu unijnym Na dt.l ltoiewództrra: mczo\^iĆckie i śląskie przypada)rl prawie

31% wa ości plojektów u'' fakrcsic czlercch alalizorłanych obszari)w intenvencji i ty]c samo

dolinansowania \Ą,''spóinotowego'' Ta grupa regionów, wraf z woj- dolnośląskim

iwielkopolskim.

r.alizowała prawic Jso/o projeklów'' u1korzystlLiąc ponad 49% wsparcia

unłnego'' MoŹna stwierdzić'' że koncentracja absorpcii wsparcia unijnego w przyblizeniu

odpowiada koncentracji generowania produkcji kraju.

Do1inansowanie rv pięoitr najrvyżej rozrviniętych rvojewództwach wynioslo l.''l].l zł per caFita

(] L5''6q'' średniej krajowej]'' natoDri3s1 rv rvojcwództrvach Polsti Wschodniej - 951 z| tj.

77''7% średnie.j'' ()znacza to'' ie w oklesie 200''ł 2007 relatywnie więcej środków

pomocolvych trati.ło do rcgion(lrv o \!,yżsfym poziomie rofwoj!

L g(lspodarcZego.

Zwracil uwagę szczegó]nie duze zrljznictlu,anje wielkoścj dotinansl]wania \'' przeliczenju na 1

miesf.ańca w fakresie inf(astluktury: najnrniejszą wartośÓ odnoto\ł.uje się w słabo

rozwiniętym pocl tym wzg|ędem rt.oi'' podlaskim - 352 zł per capita, tj'' ponizej połow1

śrcdnie''j kajorvej i prawie cficrokfott].

mDitj niź \\ plzodu.jącynr pod trm rrzględcn woj.

Julno:]r.lillrt l].ltl u l n.] lm|śllll.ln(jl

z po\,łyŻs''/,.ych t1ar''r1''ch u''rnika.

Źe duŹc projekty int.rast lktrlralne |ealizou''ar|c byly przcde

wszyslkim \ł silnych gcl:po.:1arcz.l r.egionach. co W konsekwęncii rpowlltit''r,r,lrlo rtiększ4

absorpcję śloLllórv wsparci.t 7al.ówno w |iczl.lrch bcz*zglętlnyclr'' jlrk iw Prz.]iczeniu na 1

mieslkańca''

Struktura rvsparcia unijncgo w przękJoju obs1alórv intcrwencji wskirzuje.

zc r.'',ojewództrva

Polski rł''schodniej pł,ea7acfaly na rvspieranic projekt(iw z zakresu zasobórv ludzkich 2.

krotl,lie \\.ięks7) odsetek srodków Lnłnych niŻ przccjętnie'' Wojcr''''ództwa wysoko rozwi|1ięte

znacznie \ł''iększą niŹ prfeciętnic część środków ponlocow1''clr inwestował}'' \\'' plojekty

z zakr!''su in|rastr''uktury p()dstewo!

Ąc],

Biorqc pod uwagę pozit''n PKB na mieszkańca w poszczegó]n}.ch regionitch w Polsce

rł''odnicsicniu dtl średnicgo poziomu tcgo wskaŹnika w Unii (LIE-27) można 7auważyć.

że

wszystkie region!'' na skutck rcalizacji polityki spójności przybliżą się do śre<lniej unijnej.

St,.lsolvirne Dode]c wslazujĄ.

i.e ,^ 200.7 I'' dzięki l.u]]dus7onr unijnym na.jrviększy rr''zrclst

poziomu PKB na mieszk.rńca w slosuŃL] do średniej lJE 27 odnotowały wojeu,(idztwa|

nielkopolskie (l pkt proc.).

pomorskic (0.9''l.l pkt proc.).

zachodniopomorskic (0,8 I pkt

prcl.l.

).

tlraz łódzkie {0.8.0.9 łrkt proc.),

Pose| Jer7-y Rębck

(:zy przyczyną niŚkicgo pL)ziomu kon|fąklIcji ie ie,''!

nudmierne ktlmplikowonie proct,dur

bi uro krar|''''cznvt h doĘ,cząC)ch łłies.t''ll.l si( o t środki,?

.

Jukia d:ialatia :a|nie o pot]iąć

rząd'' aby vyeliminoyĘć niewiurygldną s''vll(łLję z||iL!:!ną z ni.]łkorzy5|dniefi śralkóv)

()dnosząc się d(r t.''z sta\\ixnvch $ 7ap-ytaniu Pina Posł{.

pragnę }rointbrmo\Vac'' iż tenllo

w]datkowania środkórv lr 2008 r'' zr]elcrmino*.ane w znncznej micrzc było hzoma głó\\tylni

czynrrikami.

wyl,rikającymi z okresu poprzedza.jącego objęcie rządów przez koalicję P(lPsL.

Nalez1,nrieć pŹcdc wszystkim na !l\!adze fałt. iż programy operacyjne na lata 2007-2013

zostai} wyne{o!.jowd1,]e z Kon]isją Etllopejski{ i ostateczDie zat\YieldzDt]c pocl koniec 2007 r.

(u. tym oajwiększ''v progranl, Inliaslruktula i Srodowisko'' w grudniu 200,7 r'').

7'' teeo |eż

powodu faktyczne uruchomienie plogramó\ł'' mogło nastąpić dopiero w pierrvszej polowie

2008 r.

Po drugie, r,r pierwsze.j połowie 2008 r.

\vc wszystkich ins1)lucjach uczestnicflpych

w sys1emie wdrażania środkórv linduszl wspólnotowych tnr.ały intęnsywne placc

zmicr2!!ące do fapewnienia właści\ł.i gotowośei procedurllnej i inst\tucjonalnei.

niezbęclnei

do uruchomieniir progrin)i)N'' kli)Ia to Boto\\trśc dc ''ac1o po\\''inna byta Z(''slać osiqlDięta

w 2007 r.

Po tr7,ecie'' ze rvzględu na trrak upor7ądkowania otocfeni.r prarvncgo w Polscc, w pierwszcj

polorr,ie 1008 r'' \\}stąpil) po\\''ażne rrtrudnienia w realizacji programólv objętvch lvslalcienl

ze środków l.uDduszy st(ukluralnych'' wdrażanic prograr''ów operacyjnych linansowan)ch z

f.unduszy strukturalnych i ]]unduszu Spójności regulowane jest borł''iem nie ty]ko przepisami

rvspóln(rtowymi i kajou''1''ni dotycfącymi polityki spójności iP.rlityki .egionalnej, ale

w duzej mierze uzalcżDiol]e il-st ta.}iŹe od reguiacji irul)ch poiil).]''

''''okołoft]Dduszo$}ch.,''

w tylD \ł szozcgólności polityki ochrony ślodowiska'' czy regulacji w Zakcsic fanotvień

publicznych'' Niedostoso\Ąanie polskicgo prlwa w tych obszxrach stanowiło jedno

z naju,lrzniejszych rtryzu''ań.

z iakim prz1''szło się anierzyć norvenru rządclwi u 2008 r.

w el''elcie inteDsywn!''ch działań lŁiłdu i Parlalnentu niespiljności te fostały juz ostatecznie

wycliminorł.anc'' 21 paŹdzieriika br'' rvcszła borvicn w życie znowclizowana usta\la Prawo

zamóuień pub|icznyclr'' Zakończony Został KlwnieŻ proces zmian prawnych w zakresie

ochr(rny środt)wiska.

L]s1iw.l o rrdoslępni.uliu infornlacji cl środowisku i jcBo oclx''onie,

udlia]c spolcczcńst\ł.

\\ ochronic śrrldor,viska .)r.LZ o occna.h t''t]d2ia}yrl3nj.r na środowisko

weszła $''zycic t5 listopada 2008 r.

Ibnadto.

w odpowiedzi na konicc;,ność upoŹądkowallia S)stęn)u ins1)tuciotralne9-o oraz

usystcnlatyzo\Ą''3nii) dzialalj slrate!]jczDyolr. k1óre dotrczą rozrroj u krajrr (''raz \łdrazaniu

|undrrsz) UE, zarówno na szczeblrr uentralnyrn'' jak i r''egionalnym, Minis|erstwo Ro7woju

Regionalnego opracowało u'' l połowic 2008 r. tfw'' ustalvę horyzontalną nowelizującą kilka

usta\ ('' kluc7o\łYln 7nlczeniu dla liLItduszy śuropejskich'' ( !s1ewa o .zn]iiliic niektórych ustaw

w związku z wdlaŻaniem ilrndusz}'' struktura]nych i Funduszu spóinoścj została |rzyjęta

przez Scjm RP w dn. 7 listopacla 2008 r. i podpisana przcz Prezydcnta RP w dniu 24 listopada

br. Zapisl'' ustrwy rnriil na celLl uspra!\hienie \istemrL irnplcnlentxcii filndllsz)r

wspóhotow).ch.

Dodatkorvo.

W celu zape\ł,nicnia jak najef.ektywniejszcgo wspriłdzialanla resońów oraz

innych iIrslytucji otlporvicdzillnych zit zatządzanic śrocl|lml llnc1rrszy Unii liurclpcjskiej''

których ljl-zba rv llclwynl okresie pfugran'']o\łania 2007-20l.] jest szczególnie duża''

w kwietniu 2008 I'' Zar7ądzenicm Prezesa Rady Ministrów powołany fos|ał Mię<]4)resorlowy

:espół dLl spla\,r'' y,ykafz|!xlnia li!nduŚzy !|fukhlralIt''|''ch i [rl\ndu,''zu ''spóiności Unii

Futoptiskicj.

Wśród \ł''jelu iniciatyw.

któ(e podejmuje MRR w celu zjntensyfikowanie tempa

wykorzyst-vwania środków trnijnych'' na szczcgólne podkrcślenie zasługLr.je akcja Proste

Fundusze'' w raniach której przy ltlinislrze Rozwoju Regirlnalnego powołalry zosta] lv dniu 8

sicęnia br. Zespół do spraw uproszczcń syslcmu wykorZ}''stania środków fulrduszy Unii

Europejskich'' Zadaniem Zespolu jest badanie indywidu1llnych i systemow}''ch przypadków

nadmiernr''ch utrudnień \ł kLlr7''vstaniu z funduszy s(ruktLLralnvch. a takŻĆ |omułow3 ie

Śugestii znrian w systemie \rdmżania środków UE rt''Polsce.

Rekrllnendacie wypracowane w

clćkcie pfac Zespo]u są wdrażane na bicżąco''

Podkreślić nilleŹy r.i\\,niez.

iz !\, odpo\ł iel]zi na zasrożenir wynikajqce z kyz1,su finansor.''ego

dla pols|iej gos|odalki, Rząd prz}''gotował Plan stabilnośoi i rozwoju wzmocnienic

gospodźrrki Po]ski wobec światowegcl kryzystr finansowet]o, którego część stanowią działania

zmicrzające do strtorzcnia rlalsz1''ch ułatwień w sięgarliu po ś.odki UE.

m''in'' pu|r7ef

stwoŹeDje mechanizmóN wzmacjriJjących popyt iDwcstyc''n'' (w t!''m: zwiększenie

dostępności krcdyrów dla plzedsiębiorców, vzmocnicnie s}''stcmu gwarancji iporęczeń dla

małych i średniclr przedsiębio.stw. znoszenie ba er d|a inu.estycji !\, infrashukturę

telcinfomlacy]ną.

unrożli\\iel]ie zaliczania do kos^ó\ PoLla|ko!\ych \\)datkou Dn prace

badarł''cze oraz wspier.tnie inweslycji w odnawia)ne źródła energii).

Polska zltlngażorv:ura jcst takze w działanie zmicrz.rjące do !

Ą?rowadzenia ulalwięń

w korzysfaDiu ze śIodki)w ultijn}ch'' które w}plJco\ł)''wane są na szczeblu Komisji

Fluropej sli i cj .

Poseł stanisław oźóg

} '' Dlaczcgtl na su''L>nach tr!ini''k.rs|."''11 Ro^)o1u Regionalnego ptlkct:\lwune ''są tuk nieaktualne

NJ strollach inteneto\łych Vliniste|stwa Rozrvo''iu Regionulneeo publikowarre są

comiesięczne inforDacje D3 lemat aklua]ne8o stanu u\.kolfys1aDja środków z funduszy

strukturalnycli i }unduszu sPójności \v ramach Narodowcgo Planu Rozu''oju )004''2006 oftz

Narodonych Strategicznych l{am Oclnir..sienia 2007-2011. x ponadto sprawordania okresowe

i roczne z rc:riizac.ji Narodo\''cgo Pionu ]toz\,o]rr 2004-:0[|ó oraz ^.irrodoWych stateBichych

I{am odDicsie a 2001''20|3. jak równieŻ splawozdania ok1eso\ł,c i roczne Z realizacji

poszczcgólrrych proglanó\ t!.draŹany.h ZaróNno \ł''okr.esie progrullo\\,''ania 2004-2006'' jak

i 2007 l0ll.

Na]eży podkrcślić.

iz wszclkie dokumcntv o .h.

Lrakterzc sprawo7dali z wdraŻania środłów

fundLNzy unijnych zgodnie z obowiązującr''mi urcgulowanianri przcd oficjalną prrblikacją

muszą przcjść niczbędną pr''cloedurę konsultacji.

rvcryfikacji i zostać L]s|atecznie uatwerdzone

przel $''łaścitve organ}'' kompetentne Ko|nitety Monitoruiące LLlb Komitet stały Radt''

Ministr.lrr,.

co pow1''duję nictrniknione rrpr-''Źnicni.r rv zanieszczaniu rr".rr''- dokumęn|ów n:r

svonie lv1RR.

\\ ańo icdnakże podkres]jc'' jż od grtLdnia 2L)()8 r''.

d7iQki wykolz}stanilt Krajowego S}slcmu

InlbDnatycznego S]VlK 07-l3'' na stronach N,]IU{ będzie p''ezento\''''lny postęp we wdrażaniu

fundrLszy unijnych w c,vklu tygodnjowym.

2'' ''|aki jest obecny pozitln nadkonttakncji v ZP)RR i innych prutrtlmach''?

Jąkie śndki

I ra.f ||.

]h| PodkarpaĆ ia:,

Nadkonlldk1^cia infi micjs!c w pos7-czególn\ ch Jfiblanjich]plior''\tctach w nistępLrjircych

proglanlach:

ZPORR do pozionru 107o w priorytecic 1i] oraf 30ń w priorytecic 2 i4;

sl''o RZL do pofiomu 29,o w priory''tccic l '' 13.96% rt. działaniu 2'' l '' 9olo w działarliu 2''3;

sPo Restrukturyzącj.'' dll poziomu 10o/o w Llzialaniu l.l.4.,ó t!

działŻu u I''5,209,0 rv

działarriu l''3;

PO PT 5% n'' dzialaniach l.l, 1 .2, l .l. 1.5.

1.2.

2.5, 1.1 i l.-l:

I\ł |.QUAI, do poziunlt ]27o lv Temacie.\ ora7 I, 20.50ń w telll3cie D, ]7olo w.femacic F,

50% \\ Temaoie G;

sPo Rlboló||stwo - do poziomu 2olu rt'' działaniu 1'' 1 i l ''2 oraz rv priL)r.ytecie ].

Dodalkowo w

prior)''tecie 3 przyznano ok, 29 nlrr Zł na realiz^Ćję dodatkowych Lltll(iw'' a w prioryteciĆ :l

pr7v7nano ok. 1rł m]n Zł.

sPo wKP 4,389!

\ł prlorylecie l (lcchDicznie zoslało to J)rz\PiŚane dcl pozir.lnu 9''l20ó

doslępncj alokacji w dzi3laniu ].3 i1''''1)'' l9-q''''u l., poddzjałaniu 2''1''l oraf 6010 w pliorytecie j.

Dodalkou''o rł''maju br. N,ljnisterstwo Finanso\\.prz!''znało nadkon1raktację w prior}tecie ] w

kwocje 70 m]n zł ora7 prioly1ecie 2 w kwocie ]00 mln zł'' Ponadto W listopadzie br.

Mjnisteistwo l.inansć)\ł'' przyznało dodatkową nadkontnktację ok'' 83 mln zt w poddziałiuriu

2.2.1 .

W przr''padku SPo Ryóolrirr''snr.o i sPO WKP.

zc wzg1ędu na mechanizm ll''.vliczania

Dadk(rnlraklacji oraz ,]]iaDy kursu Fjl]R.

l1miI dostępncj nadktrntllt]<tacji ulega z''Iialjc w

poszczególnyclr miesiącach''

SPO Transport 25olo rv odnicsicnirL do priolytelu 1 oraz prionletu 2.

Zgoda wydana w

iistopadzie br.

W ranrjch ZPORR do \\rojewództwa l,odkarplckiego do końca pzrŹdziernika br'' tratllo

prawie óq] mln PLN lwiność płatnośoi z konii p.oglamo\Ą''ęgol, N^tomiast w ramach

wszYstki.h program(:l\ł operac1jnych do()chczes podpisano pl.lwić ] 700 r''rnlórv

Icalizowanych na terenie lvoj.

Podkalpackicg:t''.

o wartośoi ok'' l 9]9 nlln PLN z cze8o znaczna

cfęść 1mllła już do bencficjcnló\\,''''

3, ,Jak pęeds|a\,id się spfd|,a wykorzy,''taniL!

J nduszy || fumąch pr)tlramóv) Intctreg/ C4_

.iLlż ząkoĄtraktovuno w nich 100o|1l środków?

INTERREG lIl .\ (wspólpraca transgr:tnicznĄ) we \\,sz!''stkich programach

firkollt|xktolrano ponad lo0oo śrtlclków przyznanl,cl1 $zez KF''- u,g dalrlch z lipca <ld 1().l-

l]()ob w następst\\''ic duŹlcb spadkó\\ kursu P[,N/[ulo pozioD] konlr.

Akl.lcji uleglt silnynl

\Ą''ahaniom.

spadck \Va ości l''LN porłodujc rv obccncj sytuacjj fmnicjs7elric poziomLl

konlraktacji (poplzez z\łiększcnic blldżetu \Ą'' l''LN'')''

W lliektóry.ch plogramach pozioIn zakontrakt()''.

Vanych środków pzekracza l0o7n poniewaŹ

uwzględniono pr''.)7rlaną programowi nad|ont|aktację.

W progralnic Polska''Białoruś-

Llkaina nadal tlwajE prace związale z pelll\,nl \lykor?,ystaniem środków UE'''' natomiast

w l)rogranic Polska-Słowacja Zoslał już 7a|l|knięt\, nabór i Zal.ońc7,ono kontraktację na

poziomie 105%.

obecne \!artości kontraktacii zauierają korcktę kur''sorvą spadku PLN o ok.

]5 g.oszy

w stt]sunktl do wartości z okresu zamykanLa kl'' rrt r.aktacj i,

Po,,''jofi 1,J|oni|Żrkto$unvch środkórr'' podill\ \\ 9'',, w ramach poszczegt.

Jnych prLlgtirnltirv

(stan t)a ]] |^żdzjemikir 2008 :'''') przeLlsrarr iolrv zosta] lv 1abelce ponizej.

]''omożc

Zt.,)Jl,t D||ut|!ńd!

i|.spt,lt|.IJ RL.ft()nu1,!1 ]I|R

IN''I.

I]RR!

G III B (lvspółpraca lraDsnarodowa) dwa programy, które obejnują cał)

obszar Polski (tj'' Region Morza Ba11,vc|ieg'''' oraf obsfJr Eurup1 Srodkorłej, Adriatyckiej.

Naddunajskicj i Potudniowo-Wschotlniej .

CAI)SEIS) wspierają opracow}wal|ie

pllnadnarodor,tych strategii, koncepcji roz\\rljLl.

wymianę doświadczeń i dobrych prfLklyk.

w obLL tych progranach uczestniczyło łącznic .l50 po|skich partnerów.

Dane gromaclzone przez Wspólne Sekreta at!'' l.echniczne sq łączne dla całych projektów bez

podziałLL l1a posZcZególne palistwa.

INTERREG III c (współpracy międzyr.gion lnd).

Polscy beneficjenci \łykazali dużą

ałtywność rv rcalizacji programu'' samorląd) terytorialnc w rfunach tcgo komponentu

inic,jir|y$''y wspó]notorvej tNl.ERRi.lG llI poile,jntuj ą współpracę z innymi partneramr

2e wsz)''stkich krajórt''lIE.

których celcm.jest \\J,Ini.

Lna dośq,iadczeń w zakresie realizac.ji

polit1''ki rcgionalnej w Europie i usprarr''nicnic tlj polit),ki'' w projektach INTERIąEG III c

tlczĆstnicf!''ło l26 polskicb par.ncrów. którz} cl},sponortali łącznie środkami EFRR

rt rtysokości lj nrln euro.

Podobnie jak prfy prcgralnach ĘsPi''prilc} 1lrnsnarodowej rlane gromadzone przez Wspr.ilne

selretarialy Teclniczne są lączDe dla cał}''ch projeklów bez podziału na poszczególle

państwa''

Nazwa Irogrnntu

Polska - Mcklemburgio

Przednie/ Brandenburgia

Pulsku Branrlenburuia

Pozi0m

101.45

Polska Saksonia

Polska Czech

Polsla Slowacia

Polska - Litwa-Rosja -

obwód Kaliningradzki)

Polska - Biatoruś (Ikraina

'' s|źtn na konicc Iistopada 2008 |

1.

.

Ictkie są p].:yczyny Śląbego wvhlt,zy,:kultLt Pomo] |cchnicne/ w rlmttch F.unduszu

''sp.inośĆi/

I''rojekty pomoc1, technicZnej w FundusztL Spójności rcalizowane 5ą pr7cz instfucjc

faMgażowarre w s\''stem zarządzania i kon(ro|i |S.

W sektorze transpotu jest to l3

projek|ó!ł (4 proickt-!

z.tkończonc)'' a w scklor.ze śr.odou''iska sąto 2 pro.jekrł''(l zakończony

proickt ).

Śrcdnic zaa.r''ans.lwanie rzcczowc dlc rrsz)sl|jch proicłlów ponoc} Iechnjcaej kszlal|ujc się

na poziunic.ś7.q0''lo.

a {inansou.e 48.509o'' Dodatkowo nalcŻy zauwu\''ć.

ze Większość z tych

projeklóW (7 Pr(.lcktów transportowych i l plojekt środowiskorvy'') ma dalę zakończęnia

\\,-aznaczoną na konicc 2010loku'' co pozu,''ala przypuszczać, Źc osiągDą one cele postawione

w decyz-ji K}: o dolinirnsorvaniu i Zatówno Zaawansou,anie rzeczo\Ą,''c iak i finansowe

rł''zrośnie'' Dodatkowo Ministerstwo llozrł,oju Regionalnego realizr1je projekt horyzontzrlny

pomocy tcchnicznej (skierorvany do rlbu sektorórv), któ(y ma na celu rrsparcie działań

inlbrmacyinych i p|omujących w projcktach teilliztlwanych z lrunduszu spójllości.

Posel woici€ch Żukowski

1 (''zl'' hrąk kl,nt|L)li Itv}a}ojci ],.

I)irktlł'' ( lof!

Ćz), !l) 2\1,1as".-u lzidl[ł||iLł 31'''' Promocja

przed''|i.hiorfzoś|i'' nie będzie skutkotlttl l(lntr''iumi z?

!

Itony Komisji Ellrorc/''kieiI Czyjeżeli

y, .^,yniku bnt )li lrwałości prdektu ''''|\|iłrl2i się, że zakLldąna deklurut1a zbiększenia

wynagfodzenia |) wyniku k.ryzysu go''|poddr.::e:1o ie zostalą zfcaliz]wdlla, nie będzie k)

ró\|nież pollodovato podobnych Sanktii?

Art'' 30 Ro7porządzenia 126011999 z dnia 2l czerw''oa 1999 r'''' deliniujący zasadę trwałości

projektu.

wskazuiĆ.

iz dotyczy ona przede \,"szYstkin inliastruktury współt.inansowanej !!''

ramach rcalifowłnego projektu'' W nmach rvskazzrnego w Zadanym pytaniu działania

realizowanc są glórvnie projekty o charakterze inlórmac1''jno- prcmocin\m ]Ń również

reklamo$Jm'' Bardzcl r.zaclko w ich ramach dL)clrodzi do finansowania falillpu środków

i]''$al)"ch- na\rei jeśli wydatek na śIod<k tlwAły się pojarri.

ftudusze pomocowe

współlimnS{ą pr7cważnie wyłącznie \\an(rsć odpjsów.firortyzacyjn\ch dokonanych z ty1ułu

zakupu, przedstawionych przez benel.icjenta a nic wartość zi*upu.

w zwjązku f powyzsz} m,

rł''przcważającej )iczbie przypadków tego rodzaiu projektów Inst}tucjc Zarządzające

rezygnują z plowadzenia kontroli tr$''alości }rlojektu'' warto jednak pruniętać, iŹ trwałość

projeklu nie jcst.iodyną kwestią sprawdzaną po fakoiiczeniu rca]izacjj p(ojek1u.jeślj Wymaga

tego specyfika projektu, po jego roz|iczcniu kontrolowana jest przykładowo:

klł''a]ifikorva]ność podatku od to\łarów iu5lrrg czy sposób arohiwizacji dokumentacji

projcktowei.

wszystkię odstępstlvir od obolviąZku kontroli 7asld), l|lvałości projektu sl1 uzgadnialre z

l]]st)tucji{ Zarzi{lz!ącą Podsta\ruDri \\''sPitrcia Wspólnoty (lDst}.tucja Koordynująca

wdrażanie Podsta\''l Wsparcia Wspólnol)).

jal równjcż bardzo częst(r są przcdrniolem p}''tań

kierowanych tlo KE (np. zadawanvch KE poJczas obrad tzw. Komitetu Koordynującego

Funduszc'' w kl(il.cgo skład wchodz4 przedstarticicle \Yszystkich państrt'' członkowskich) co

pozwala nlieć rar''jonalną pert''ność'' iz rozwiązanilr implementowane w analizowanyn fakresie

nie Zostaną zak\łcstionow.ule plfez sluŹby audylowe KE.

Prtlblcnr zwiększenia wynagrodzcń pojawiąjąc1 się $.

projektach współfinansowanych z

funduszy strukturaln1ch nalęży occnjać na|omiast w kontckście samych ZaPis(iw zirwanych w

złozonej przez pr''.rjektoclawcę dokumerrtacii lpIikacvjnej'' Zobowiązania !v podjęte we

wniosku są kaŻdorivorvo skruprtlatnie analiZo\\''anc pl''zez Instytucję Zarządzl-jącą (lub

dziali]jiŁce \\.iei intieltiLl lnstytucie Pośtedniczi+c czy wdrażającś)- rt pz;padku braku ich

rea]izacji rr 1c iqganc są odpowiednie konsclrrr''ncje''

:'' L''I) Ślanie \ię z |yni proiekk!]tli.

th;].(: l)rz)''L,|n |lllowyth niezawiltit,n,''.h l,.:e D,th''

Al,ir:1 pu,1,,'',,, ,,o,nkt'' nic .tftońLz ,.ię iL''h / k| ru\|Ln|en pĘed qrudnien| )()()3 r''] (.:zy h

1..l..l7łlku tych prciektólt ntlznu spodzit,ll'' ( się do/ihan''ov,dni(| z hudżeru p]ńst\ d:)

Zgodnie z obowiąZującymi Iegu]acjami i ul,lyoznymi wspólnotowymi, dol\''Ufącymi

,,amknięcia pomocv współlinansou,ancj z lilllLJLlszy strukfura]nych, co do zasady, os13lccfny

termin kwali1ikowa]ności tłydatków'' odnoszący się do ostateozncgo dopuszcza|nego tcrminu

ponosfenia wJ''datków przez bencficjcntów środków wspólnoto\łych na lala 2004.2006''

rrplyrva w dniu 3l grudnia 2008 r'' dla tyclr dzirrłań, w których nie występuj ą :jchĆmaty

pomoc1 publicznej, oraz 30 kwietnia 2009 r'' r]la tych działań.

w których udzielanc.icst

\Ą,sparcie tr l.ormie pomocy publicznej.

Wańo !v t\''m miejscll nadmienic- ii obecrlie Konlisix l.]utopejska ro7\,laŻa możli!!ość

przędłuŹcnia lviryżąccgo ostatecznego tcrlninu krtlrlitikorłzlności wydatków \ł z|r''iązku

Z zaisttliillyIll l]ll lrnJ.ach europcjskich kllz\''scn] tlnillŚo\!}tll''

\\''odniesieniu do tych proiektóu''.

k1óre nie.oslaDą fakończone lub oddane do uz).lku prfez

bęnc1lcjcnta w wyznaczonym tcrmi]lie kwa]illkowirlności rvydatków, istlieje kol)icczDośc

s1j]l3]jzowanja ich lea]izacji rt'' przeciqgLl Jwóch lat od teminu złoŹenia sprawozdania

końc.orvego (|j '' 31 lipca 20l 0 r'').

przy czyDr \\''sfelkie \ł.ydatki z tym związane są poklywane

ze środków własnych bencficjenta projektu.

bądŹ z innyclr środków krajowych, zBodnie f

obowiąĄącą umową o dofinansowanie plojektu''

)

:-*..-*\.-.

,,,''::.

'',-:llr.

H?!il",,

\5\ +.s..--+\.^ś\

*l

fuilN|&Ę


corpora: openbooks

text:
Hans Christian Andersen

Cień

tłum.

Cecylia Niewiadomska

W gorących krajach słońce pali tak okropnie, że skóra ludzka od jego promieni ciemnieje, aż staje się zupełnie czarna jak u murzynów.

Pewien młody uczony z naszych stron północnych udał się w kraje gorące.

O różnicy klimatu wiedział bardzo dobrze z książek, ale się wielu rzeczy nie domyślał.

Nie przypuszczał na przykład, że w ciągu dnia, kiedy słońce świeci jasno, będzie musiał jak wszyscy tamtejsi mieszkańcy siedzieć zamknięty w domu.

Wyglądało to, jakby wszyscy w mieście spali: zamykano okiennice, drzwi i bramy, zapuszczano ciężkie rolety.

Na ulicach było pusto.

Na tej ulicy zwłaszcza, gdzie zamieszkał nasz młody uczony, niepodobna było wytrzymać: słońce świeciło na niej od rana do nocy i zdawało się biedakowi, że siedzi w rozpalonym piecu.

To gniewało go i męczyło, schudł i pobladł: nawet cień jego się skurczył i krył, jak mógł, przed słońcem czekając, aż zajdzie, aby odżyć znowu.

Przyjemnie i zabawnie było patrzeć na to: ledwo wniesiono światło do pokoju, cień prostował się, wydłużał, grubiał, rozpościerał po ścianie i suficie.

Musiał się wyciągać, aby nabrać sił i rozmiarów.

I uczony młodzieniec też oddychał.

Otwierał okna, siadał na balkonie, a gdy zgasły ostatnie zorze i gwiazdy zamigotały na niebie, zdawało mu się, że wraca do życia.

Całe miasto także budziło się ze snu: na balkonach, które przy każdym mieszkaniu znajdują się w tych krajach, ukazywali się ludzie, ażeby odetchnąć trochę chłodniejszym powietrzem; ulica się zaludniała.

Krawcy i szewcy siadali przed swymi sklepami, wynoszono krzesła, stoliki i światła, rozlegały się śmiechy i rozmowy.

Tu idą na przechadzki wesołe gromady, strojne panie, panowie, tam ubożsi, spracowani robotnicy.

Słychać śpiewy i krzyki.

Cisną się powozy, dzwonią dzwonki osłów.

Tam prowadzą nieboszczyka z muzyką, śpiewami, biją w kościele dzwony.

Pełno życia i wrzawy na ulicy.

W jednym tylko domu, właśnie naprzeciw mieszkania uczonego młodzieńca, dziwnie było cicho.

A przecież ktoś tam mieszkał: stały kwitnące kwiaty na balkonie, musiał je ktoś podlewać, skoro nie pomdlały od słonecznego żaru; drzwi uchylano także przed wieczorem, choć w pokoju było ciemno, przynajmniej w tym od ulicy; a z głębi domu dochodziły ciche, słodkie dźwięki muzyki.

Młodzieńcowi wydawało się to cudownie piękne, być może jednak, że tylko mu się tak zdawało, gdyż wszystko podobało mu się w ciepłych krajach prócz palącego słońca.

Chcąc się czegoś dowiedzieć o sąsiadach, dopytywał gospodarza swego domu, ale ten nic nie wiedział.

Ktoś niezawodnie mieszkał naprzeciwko, kto — nie wiadomo.

A co do muzyki, uważał ją za bardzo nudną.

— Ktoś się uczy jednej i tej samej sztuki; jedno i jedno w kółko.

To nieznośnie nudne.

Razu pewnego uczony młodzieniec zbudził się w nocy.

Spał przy otwartym oknie i kiedy wiatr lekko uniósł firankę, wydawało mu się, że na balkonie sąsiedniego domu widzi szczególne światło.

Podniósł się na łóżku i spojrzał naprzeciwko: kwiaty na balkonie jaśniały dziwnym blaskiem, jak płomyki, a pomiędzy nimi stała prześliczna dziewczyna.

I spostrzegł nagle, że to od niej bije ten blask cudowny, który go olśniewa.

Czy to nie senne złudzenie?

Zerwał się z posłania, odsunął firankę — ale dziewczyna zniknęła natychmiast, zniknęło dziwne światło, kwiaty nie płonęły niby żywe ogniki, choć wydawały się piękne jak zawsze.

Drzwi do pokoju były uchylone i z wnętrza domu płynęła muzyka tak cicha, słodka, iż można było przy niej zapomnieć o rzeczywistości i marzyć, marzyć bez końca.

Prawdziwe czary.

Ale kto tam mieszka?

I którędy się wchodzi do tego mieszkania, bo od ulicy ani z boku domu nie ma bramy ani furtki, a dół zajmują same sklepy.

W kilka dni potem pewnego wieczora usiadł młodzieniec znowu na balkonie.

Za nim w pokoju paliło się światło, więc też cień jego padał na dom przeciwległy.

I siedział sam na balkonie pośród kwiatów, a gdy się uczony poruszył, cień wykonywał takie same ruchy na tajemniczym balkonie.

— Zdaje mi się — pomyślał patrząc na to młody człowiek — że cień mój jest jedyną żyjącą istotą, która przebywa w tym szczególnym domu.

Siedzi sobie między kwiatami, niby ich pan i właściciel, a ponieważ drzwi od pokoju uchylone, mógłby się zręcznie wsunąć i do środka, obejrzeć wszystko, co się tam znajduje i za powrotem opowiedzieć mi dokładnie.

— Tak, tak — rzekł żartobliwie — mój kochany cieniu, choć raz w życiu powinieneś przydać mi się na co.

No, cóż?

Idziesz?

Dalej, śmiało, do środka!

I skinął głową.

Cień skinął także.

— No, to idź, tylko nie baw tam za długo.

Czekam na pana.

Podniósł się z krzesła, cień podniósł się także na przeciwległym balkonie; a kto by patrzył wtedy uważnie na wszystko, łatwo by dostrzegł, że w tej samej chwili, kiedy młodzieniec wchodził do swego pokoju i zapuszczał firankę, cień przez drzwi uchylone wsunął się do tajemniczego mieszkania.

Kiedy nazajutrz z rana młody człowiek wyszedł jak zwykle, aby przeczytać gazetę i wypić szklankę kawy, ze zdziwieniem spostrzegł, przechodząc ulicą, że nie ma wcale cienia.

— A to co? — rzeki zdziwiony.

— Nie mam cienia?

Czyżby wczoraj poszedł naprawdę i nie powrócił dotąd?

I rozgniewało go takie zuchwalstwo.

Wieczorem usiadł znowu na balkonie i postawił światło za sobą w pokoju wiedząc dobrze że cień musi mieć przed nim tarczę ze swego pana.

Ale cienia nie było.

Podnosił się i siadał, przeciągał, kurczył — nic nie pomagało.

Chrząknął kilka razy głośno i to na nic.

To mogło go rozgniewać.

Lecz że w gorących krajach wszystko szybko rośnie, więc po tygodniu zauważył z przyjemnością, że nowy cień zaczyna mu spod nóg wyrastać, kiedy idzie po słońcu; widocznie korzenie zostały.

Po trzech tygodniach cień był całkiem przyzwoity, a gdy wrócił z podróży do ojczyzny, nieodstępny towarzysz każdego człowieka był tak duży, że mógłby oddać połowę jego bliźniemu.

Powróciwszy do domu, uczony pisał książki o wszystkim, co na świecie poznał, co jest prawdą, co jest piękne i drogie.

Tak upłynęło dni wiele, lat wiele.

Wiele lat upłynęło.

Uczony, już niemłody, siedział raz w swoim pokoju; wtem zapukano do drzwi.

— Proszę! — rzekł.

Ale nikt jakoś nie wchodził.

Więc wstał, drzwi otworzył.

Przed nim stał człowiek nadzwyczajnie chudy, który dziwnie mu się podobał.

Zresztą był ubrany bardzo przyzwoicie i wyglądał na niepospolitą osobę.

— Z kim mam honor? — spytał uczony.

— Wiedziałem, że mnie pan nie pozna — odparł z uśmiechem obcy.

— Bo też stałem się o tyle człowiekiem, że już mogę nosić ubranie.

Nie spodziewał się naturalnie pan spotkać mnie w takim stanie?

Czyż nie poznaje pan swojego cienia?

Pewno pan nie przypuszczał, że powrócę kiedy?

Ale powiodło mi się nadzwyczajnie, jestem dzisiaj bogaty i chciałem się wykupić.

Zadzwonił kosztownymi brelokami, na palcu błysnął mu pierścień z brylantem, gruby, złoty łańcuch wisiał u zegarka.

— Nie mogę przyjść do siebie — rzekł uczony.

— Co to ma wszystko znaczyć?

— Naturalnie, że to niezwykła historia — odrzekł cień z całą powagą — ale pan jesteś także człowiekiem niezwykłym, a ja od pierwszej chwili mego życia uczyłem się wstępować w twoje ślady.

Nic też dziwnego, że skoro uznałeś, iż jestem zdolny iść o własnej sile, sam mnie w świat wyprawiłeś.

Dziś mam świetne stosunki i majątek.

Ale opanowała mnie tęsknota zobaczenia pana raz jeszcze nim umrzesz i odwiedzenia zarazem ojczyzny.

Każdy ma przywiązanie do swojego kraju.

Wiem, że masz pan cień inny, więc czy jemu, czy też panu mam dług spłacić?

Racz powiedzieć mi bez ceremonii.

— Czy to naprawdę ty jesteś? — mówił tymczasem uczony.

— To nie do uwierzenia!

Nigdy bym nie przypuścił, że można swój własny cień spotkać jako człowieka!

— Powiedz mi tylko, ile mam zapłacić — nalegał gość — długów nienawidzę.

— Jak możesz o tym mówić? — rzekł uczony.— Nie wiem o żadnym długu.

Jesteś wolny, jak każdy.

Cieszę się niezmiernie, że ci się tak powiodło.

Siadaj, stary przyjacielu, i opowiedz mi coś o sobie.

I cóżeś tam zobaczył w tym domu zaczarowanym, który mi cię odebrał?

— Najchętniej to panu opowiem — rzekł cień, siadając — musisz mi jednakże przyrzec, że nikomu nie powiesz tutaj w mieście, iż byłem twoim cieniem.

Widzisz pan, chcę się żenić.

Stać mnie na to.

— Ależ bądźże spokojny, mój kochany — rzekł uczony serdecznie — nikomu ani słówka nie powiem, kim jesteś rzeczywiście.

Masz na to moje słowo.

— Słowo — cień… — szepnął gość z dziwnym uśmiechem.

Można jednak było poznać, że on sam rzeczywiście nie jest już cieniem, ale prawdziwym człowiekiem.

Ubrany był doskonale: miał czarny, wykwintny garnitur, krawat ciemny w najlepszym guście, cienkie lakierki, modny kapelusz, nie mówiąc o brelokach, brylantach w pierścieniu i kosztownym łańcuszku.

Taki strój nie mógł przecież należeć do cienia.

— Więc posłuchaj pan — rzekł, wygodnie opierając swoje lakierki na ramionach nowego cienia, który niby pies wierny spoczywał u nóg swego pana.

Gość chciał mu przez to może okazać swą wyższość, a może przykuć go mocniej do ziemi; ale cień nowy zniósł to pokornie, bez ruchu, nasłuchując w milczeniu, jakim to sposobem można się stać niezależnym.

— Wiesz pan, kto mieszkał w domu naprzeciwko? — przemówił wreszcie gość z uśmiechem.

— To było najciekawsze.

Wyobraź pan sobie — Poezja!

Zabawiłem u niej trzy tygodnie, a to znaczy to samo, co żyć lat trzy tysiące i przeczytać wszystko, co stworzono i napisano.

Mogę też powiedzieć śmiało: znam wszystko i wszystko widziałem na świecie.

— Poezja! — cicho powtórzył uczony.

— Tak, ona często bywa samotnicą w wielkich i ludnych miastach.

Poezja!…

Tak, widziałem ją na mgnienie oka, choć sen mi ciążył jeszcze na powiekach.

Widziałem jednak: stała na balkonie i jaśniała jak zorza północna, kwiaty ją otaczały, jak żywe płomienie.

Opowiadaj, mój drogi, opowiadaj!

Jakież to zajmujące!

Więc co?

Skoro wszedłeś przez drzwi wpółotwarte do pierwszego pokoju…

— To był przedpokój, panie.

Mieliśmy jej przedpokój naprzeciw naszego balkonu.

Tam nie było światła, tylko półmrok bardzo przyjemny, ale przez cały szereg drzwi otwartych widziałem mnóstwo komnat oświetlonych, coraz jaśniej, coraz wspanialej.

Światło zabiłoby mnie niezawodnie, gdybym był lekkomyślny i chciał się zbliżyć do dziewicy, stanowiącej punkt, środkowy tego blasku.

Ale jestem przezorny.

Człowiek przede wszystkim musi być cierpliwy i przezorny.

— Więc cóżeś w końcu ujrzał? — zapytał uczony.

— Wszystko, panie, i to ci pragnę opowiedzieć, ale… doprawdy to nie duma z mojej strony, lecz jako człowiek, z moim wykształceniem, nie mówiąc o stanowisku, majątku, stosunkach, doprawdy, chyba mam prawo wymagać, abyś mi pan „ty” nie mówił?

— Ach, przepraszam! — rzekł uczony.

— Rzeczywiście!

To stare przyzwyczajenie, na które nie zwracałem uwagi.

Masz pan zupełną słuszność, postaram się pamiętać o tym, tylko mi opowiedz wszystko, co widziałeś u Poezji.

— Najchętniej — rzekł cień — wszystko, bo wszystko wiem przecież i wszystko sam widziałem.

— Więc jakże tam było dalej?

— Jak wyglądało jej mieszkanie? — pytał uczony z niezmiernem zajęciem.

— Czy przypominało cichy gaj cienisty, czy świątynię?

Czy niebo gwiaździste widziałeś nad sobą z tym uczuciem, że stoisz na wysokiej górze?

— Wszystko to, wszystko razem — rzekł cień.

— Wprawdzie nie poszedłem dalej, bo, jak panu wiadomo, światło tam oślepia, lecz z przedpokoju wszystko widać bardzo dobrze.

Wygodnie mi tam było w tym półmroku; widziałem wszystko i wiem teraz wszystko.

Nie darmo przebywałem na dworze Poezji.

— Ale cóżeś pan widział na nim?

Czy bogowie przeszłości przechadzają się po wielkich salach?

Czy przebywają w nich bohaterowie otoczeni blaskiem sławy?

Czy niewinne dzieci igrają wesoło, opowiadając sobie sny cudowne?

— Zapewniam pana przecież, że tam byłem, więc musiałem widzieć wszystko, co godne było zobaczenia i dzisiaj wiem to wszystko.

Pan na moim miejscu przestałbyś tam zapewne być człowiekiem, ale ja nim właśnie zostałem.

Tam dopiero zrozumiałem swoją wartość i poznałem bardzo bliskie pokrewieństwo, jakie mnie łączy z Poezją.

Służąc panu nigdy nie myślałem o tym, nie zwróciłem uwagi, jak dziwnie rosnę zawsze przy zachodzie lub wschodzie słońca, jak wyraźnie występuje moja postać w księżycowym oświetleniu.

Teraz dopiero wszystko to stało się jasne i zrozumiałe dla mnie, tam też postanowiłem zostać człowiekiem.

Z tym postanowieniem wróciłem do pana, ale już wyjechałeś, porzucając mnie bez żadnej pomocy.

Było to bardzo przykre; wstydziłem się jako człowiek chodzić bez obuwia i tych wszystkich dodatków, po których się ludzie poznają.

Ale cóż było robić?

Musiałem się puścić w drogę — mówię to panu w zaufaniu, wierząc, iż nie pomieścisz mojej tajemnicy w żadnej ze swoich książek — otóż wyruszyłem wreszcie pod fartuchem pewnej kucharki, która nie domyślała się nawet, kogo kryje w fałdach swej szaty.

Wychodziłem zresztą tylko wieczorami i przy blasku księżyca przebiegałem ulice miasta.

Rozciągałem się wtedy wygodnie po murach, wspinałem w górę, zaglądałem w okna, do parterowych mieszka, na piętra, poddasza.

Widziałem rzeczy, których nikt nie widział i doszedłem do przekonania, iż człowiek jest tak nędzną i lichą istotą, że nie warto ubiegać się o jego imię.

Nie jestem jednak zmienny, więc gdy raz zdecydowałem się wejść pomiędzy ludzi jako istota im równa, nie chciałem zrzekać się tego zamiaru.

Widziałem i wiedziałem teraz wszystko, co się dzieje na świecie, więc mogłem z wiedzy tej korzystać.

Gdybym zaczął wydawać pismo, byłbym się stał bogaczem w mgnieniu oka, bo wszyscy rozchwytaliby je na wyścigi, ażeby poznać tajemnice bliźnich.

Lecz nie lubię skandalu, inną też obrałem drogę: pisałem prosto do tych, których tajemnice przeniknąłem i otoczyli mnie wszystkim, czego pożądałem.

Przez obawę stali się mymi przyjaciółmi.

Drżeli przede mną, lecz opowiadali, że mnie kochają.

Fe, pogardzam kłamstwem, kazałem sobie też dobrze zapłacić za to, że raczyłem znosić ich obłudę.

I krawcy dostarczali mi ubrania (jestem świetnie zaopatrzony), uczeni i profesorowie wszelkich możliwych tytułów, odznaczeń, bogacze złota.

Tym sposobem stałem się tym, czym dziś jestem.

A teraz do widzenia!

Oto bilet wizytowy; mieszkam po słonecznej stronie, a podczas deszczu bywam stale w domu.

I wyszedł.

— Dziwne, dziwne zdarzenie! — powtarzał uczony.

I znowu upływały dni i lata.

Cień zjawił się powtórnie.

— Jak się pan miewa? — spytał.

— Ach — odparł uczony — źle mi się wiedzie.

Piszę o wszystkim, co prawdą jest na świecie, co jest piękne i dobre, a nikogo to nie obchodzi.

Doprawdy, jestem w rozpaczy.

To boli!

— Złą pan obrałeś drogę — rzekł cień z wielką powagą — patrz: ja tyję i mnie dobrze, a przecież o to chodzi.

Nie umiesz żyć na świecie i dlatego jesteś chory.

Trzeba się przejechać, podróż panu dobrze zrobi.

Właśnie się wybieram w dalszą trochę drogę, może zechcesz mi towarzyszyć jako cień mój.

Zgoda?

Koszta biorę na siebie.

Będzie nam bardzo przyjemnie.

— Pańska podroż długo potrwa? — zapytał uczony.

— To zależy.

W każdym razie dla pana byłaby z pożytkiem.

Zostań moim cieniem, a nic cię kosztować nie będzie.

— Ależ to szaleństwo!

— Tak bywa na świecie i tak będzie zawsze — rzekł cień na pożegnanie.

Coraz gorzej się działo uczonemu: gnębiły go zmartwienia i kłopoty, a jego piękne myśli, które oddawał ludziom, nie zwracały nawet uwagi.

Ot — groch na ścianę.

W końcu zachorował.

— Wyglądasz pan jak cień — mówili ludzie, nie domyślając się, że przy tych słowach dreszcz przebiegał po ciele biednego człowieka.

— Trzeba się leczyć, jechać do wód, do kąpieli — powtarzał dawny cień, który go znowu odwiedzał.

— To konieczne.

Inaczej nie powrócisz pan do zdrowia.

Po starej znajomości zabiorę cię z sobą, opiszesz za to naszą podróż i będzie nam we dwóch przyjemniej.

Sam muszę jechać do wód, bo mi broda rosnąć nie chce, a to przecie choroba.

Muszę koniecznie mieć brodę.

Bądź pan rozsądny i przyjmij moją propozycję, jesteśmy przecież stworzeni dla siebie.

I pojechali razem.

Cień był panem, a pan cieniem, lecz nikt się tego nie domyślał.

Jeździli razem konno i powozem, przechadzali się, a zawsze uczony musiał iść obok, za albo przed cieniem, stosownie do położenia słońca.

Cień zajmował miejsce główne, honorowe, ale uczony na to nie zwracał uwagi; był to człowiek dobrego serca i łagodny.

Raz przemówił serdecznie:

— Wzrośliśmy razem i jesteśmy dzisiaj nierozłączeni, po co ten „pan” między nami?

Czy nie lepiej jak przyjaciele mówić po imieniu?

— Mówisz pan rzeczywiście rozumnie i szczerze — rzekł cień — i powinienem równie szczerze ci odpowiedzieć.

Jako człowiek uczony, wiesz najlepiej, jak szczególne bywają usposobienia.

Są ludzie, co nie mogą znieść zapachu róży, mdleją od tego, innych dreszcz przebiega na samo wspomnienie zgrzytu żelaza po szkle; ja podobnego doznaję wrażenia, gdy ktoś do mnie „ty” mówi.

Ten krótki wyraz wciska mnie do ziemi.

To nie duma, jak pan widzisz, ale nadwrażliwość.

Nie mogę.

Dlatego tylko nie mogę się zgodzić, abyś pan mi „ty” mówił, ale sam chętnie będę nazywał cię po imieniu i tym sposobem spełnię choć połowę twego życzenia.

I odtąd dawny cień mówił „ty” do swego pana.

— To jednak trochę za wiele! — pomyślał sobie uczony, ale nic nie odpowiedział i tak pozostało.

W miejscu kąpielowym pełno było gości, a pomiędzy innymi prześliczna królewna, która była chora na wzrok zbyt przenikliwy, co ją czyniło bardzo niespokojną.

Ujrzawszy nowo przybyłych, poznała natychmiast, że różnią się od innych ludzi.

— Mówią, że tu przyjechał, aby mu broda wyrosła — rzekła sama do siebie — ale ja widzę jego prawdziwą chorobę: ten człowiek nie ma cienia.

To ją zaciekawiło, a że była królewną, więc nie robiła sobie z ludźmi ceremonii i na przechadzce pierwsza zagadnęła nieznajomego.

— Pańska choroba polega na tym, że nie masz cienia — rzekła.

— Z radością widzę — odparł cień spokojnie — znaczne polepszenie w zdrowiu waszej królewskiej mości i cieszę się z tego niezmiernie.

O wzroku chorobliwie przenikliwym nie może być już mowy, jeśli nie widzisz pani mego cienia.

To bardzo pocieszające.

Prawda, że cień ten także jest dość oryginalny, ale gdybyś była chora, poznałabyś go w jednej chwili.

— Jak to? — rzekła królewna, zadziwiona i ucieszona zarazem.

— Czy nie widzisz pani osoby, która nie odstępuje mnie ani na chwilę i zawsze jest po stronie przeciwległej słońcu?

To mój cień.

Różni się trochę od cienia innych ludzi, ale to jego zaleta.

Lubię rzeczy oryginalne, pospolitych nie znoszę.

Jeśli więc ubieramy służbę w kosztowną liberię, dlaczego nie miałbym ubrać cienia swego, jak człowieka?

Pozwalam nawet, aby miał jeszcze cień własny.

To są rzeczy kosztowne, ale stać mnie na to, a lubię oryginalność.

— Czyżbym rzeczywiście była uleczona? — pomyślała królewna.

— Wprawdzie te wody mają cudowne własności, ale w każdym razie jeszcze nie wyjadę, gdyż podoba mi się tutaj towarzystwo, i czas mi wesoło upływa.

Ten obcy książę — (bo musi to być książę!) — także bardzo zajmujący.

Żeby mu tylko broda nie urosła, bo zaraz by wyjechał.

Wieczorem był bal świetny i królewna tańczyła z cieniem.

Ona tańczyła lekko, lecz on lżej bez porównania; takiego tancerza jeszcze nie widziała.

Rozmawiała z nim potem o swojej ojczyźnie, którą on zwiedzał podczas jej nieobecności; a że wszędzie ciekawie zaglądał przez okna, zarówno do pałaców, jak do zwykłych domów, więc mógł jej opowiedzieć wiele rzeczy, które ją ubawiły i zdziwiły.

— Musi to być niezmiernie wykształcony człowiek — pomyślała i zaczęła zwracać się do niego z nadzwyczajnym szacunkiem.

Tańczyli z sobą znowu i królewna zakochała się w cieniu zupełnie; chciała mu nawet powiedzieć, że wybiera go sobie na męża, ale się jeszcze powstrzymała.

Była to osoba przezorna.

— Jest wykształcony — rzekła rozważając wszystko — to dobrze; tańczy cudownie — to też wielki przymiot; ale czy ma gruntowne wiadomości z nauk ścisłych?

Pod tym względem trzeba go przeegzaminować.

I zadała mu zaraz tak trudne pytanie, że sama nie umiałaby na nie odpowiedzieć.

Ale cień tylko uśmiechnął się dziwnie.

— Nie możesz mi pan na to odpowiedzieć? — dopytywała ciekawie królewna.

— Uczyłem się tego, będąc dzieckiem — odparł — i myślę, że cień mój nawet, który tam przy drzwiach stoi, odpowie ci, pani, zadowalająco.

— Cień pański? — powtórzyła zdumiona królewna.

— To byłoby ciekawe!

— Nie ręczę za to — rzekł cień — lecz przypuszczam.

Od tylu lat nie rozłączamy się z sobą, słyszy wszystko, co mówię, więc mam prawo się spodziewać, że coś przy nim zostało.

Zresztą możemy się przekonać.

Tylko niech wasza królewska mość zwróci uwagę, że to nie cień zwyczajny, ale osobistość, która jest bardzo dumna z podobieństwa swego do człowieka; więc jeżeli mieć chcemy dobre odpowiedzi, musimy go wprowadzić w dobry humor, obchodząc się z nim jak z człowiekiem.

— Ależ to mi się niezmiernie podoba! — zaśmiała się królewna.

Podeszli razem do uczonego męża, który stał spokojnie we drzwiach i królewna rozpoczęła z nim rozmowę o księżycu, słońcu i pięknej naturze, o człowieku, jego życiu, duszy i dążeniach, a uczony odpowiadał pięknie i rozumnie.

— Co to być musi za człowiek, kiedy ma cień taki mądry! — pomyślała królewna.

Prawdziwe, szczęście i błogosławieństwo dla kraju mego i poddanych, że wybiorę takiego męża.

Tak też uczyniła, lecz umówili się z cieniem zachować pod tym względem tajemnicę, póki królewna do swego państwa nie powróci.

— Tajemnicę zachowam nawet przed własnym cieniem — przyrzekał cień uroczyście i miał do tego poważne powody.

Wkrótce przybyli razem do ojczyzny narzeczonej.

— Posłuchaj, przyjacielu — rzekł wówczas cień do uczonego — jestem dzisiaj szczęśliwy i potężny, jak mało kto na tym świecie — chcę też coś zrobić i dla ciebie.

Zrobię nawet bardzo wiele.

Daję ci w moim pałacu mieszkanie, będziesz jeździł ze mną w królewskim powozie i wyznaczam ci pensji sto tysięcy talarów rocznie; ale musisz za tę cenę nazywać się moim cieniem i nikt wiedzieć nie powinien, że niegdyś byłeś człowiekiem.

Oprócz tego musisz raz na rok, kiedy będę z balkonu ukazywał się memu ludowi, leżeć u nóg moich niby cień prawdziwy.

Bo widzisz, dzisiaj zaślubiam królewnę.

Wieczorem nasze wesele.

— Ależ to szaleństwo! — zawołał uczony.

— Na to się nie zgadzam i nie zgodzę nigdy!

Chcesz oszukać królewnę i cały jej naród, a ja mam ci dopomagać!

Nie, nie!

Całą prawdę powiem jej natychmiast, powiem, żem jest człowiekiem, a ty tylko cieniem, w suknie przebranym.

— Nikt ci nie uwierzy.

Zupełnie szczerze radzę: bądź rozsądny, przyjacielu, nie zmuszaj mnie, ażebym wezwał pomocy straży.

— Idę wprost do królewny!

— To ja, mój kochany, a ty tylko do więzienia.

Tak się też stało rzeczywiście, gdyż straż była posłuszna narzeczonemu królewny.

Cień udał się do pokoju przyszłej żony.

— Drżysz? — zapytała go królewna.

— Co się stało?

Nie rozchorujże się dzisiaj, w dzień naszego ślubu!

— Straszną chwilę przeżyłem — odparł cień siadając — nic dziwnego, że nie mogę zapanować jeszcze nad wzruszeniem.

Wyobraź sobie tylko: biedny mój cień zwariował!

Co za przykrość!

Zdaje mu się, że się stał człowiekiem i nie dość na tym — że ja jestem jego cieniem!

— Ależ to okropne! — szepnęła królewna.

— Czy go uwięziono?

— Rozumie się.

Biedny cień mój!

Wątpię, czy kiedy odzyska przytomność.

— Biedny! — powtórzyła ze współczuciem królewna.

— Co za nieszczęście!

Dobrodziejstwem byłoby dla niego, gdyby mu teraz odebrano życie.

I z drugiej strony… dla spokoju państwa… kto wie… ludzie nieraz tak łatwo się łudzą.

Tak, zdaje mi się, że jest naszym obowiązkiem skazać go na śmierć dla spokoju państwa i jego własnego dobra.

— Smutna konieczność!

Wierny sługa od lat tylu — wzdychał cień, niby głęboko zmartwiony.

— Jesteś szlachetny! — rzekła wzruszona królewna.

Wieczorem miasto było iluminowane, działa grzmiały na wiwat, wojsko stało pod bronią, wesele było, co się zowie!

Nowy król z piękną żoną ukazali się na balkonie, by dziękować ludowi za radosne okrzyki.

Nieszczęśliwy uczony ich nie słyszał.

Więzienie było puste…

Nie wiadomo, gdzie go pochowano.

-----

Tekst opracowany na podstawie: Hans Christian Andersen, Baśnie, tłum.

Cecylia Niewiadomska, wyd.

7, Gebethner i Wolff, Kraków 1925


corpora: wikisources-pl

text: cudzić, ‘czyścić’, ‘ćwiczyć’, ‘targać (za włosy)’, ‘bić’; »kwasem szwiec cudzi bydlęce łupieże«, Potocki, »Turków częstokroć cudził«, »cudzić konia«; czes. couditi i ciditi, ‘czyścić’, od cuda = ‘sąd (rugi)’, cud, ‘wstyd’ (bez cudu a studu, o ‘bezwstydnym’), cudný, wstydliwy’; może więc nasze cudny, ‘piękny’, od cudownego odłączyć a tu przydać należy.


corpora: CEN

text:
Indie planują budowę konstelacji siedmiu geostacjonarnych satelitów nawigacyjnych, która będzie służyła wszystkim rodzajom środków transportu.

Byłby to pierwszy system GPS oparty o satelity geostacjonarne.

"Projekt satelitów jest już prawie zakończony.

Zaczęliśmy budowę pierwszego prototypu", mówi Madhavan Nair, sekretarz w departamencie kosmosu.

Pierwszy satelita powinien znaleźć się na orbicie około 2010 roku.

Do 2012 budowa systemu powinna być zakończona.

Wykorzystanie satelitów geostacjonarnych, zamiast, jak dotychczas, krążących po orbitach niskich i średnich, pozwali zmniejszyć ilość satelitów z 24 do 7, zachowując globalny charakter systemu.

System ma kosztować 17 mld rupii indyjskich.

Satelity wyniesie w kosmos najpewniej indyjska rakieta PSLV.


text:
Auxerre (Antisiodorum, lepiej Autisiodorum), sławna niegdyś w środkowej Francji stolica biskupia, na której w V w. słynęli: św. Amator i św. Germanus.

Przy nowej organizacji (1801 r.), djecezja została wcielona do arcybiskupstwa Sens i stanowi dzisiaj archidjakonat Auxerre.

Miasto jest stolicą departamentu Yonne.

R.

581 synod, za biskupa Aunakarjusza, wydał 45 kanonów przeciwko przesądnym zwyczajom, z poganizmu pochodzącym.

Podobne uchwały wydały też jednoczesne sobory w Lyonie i Macon.

Zakazują one przebierania się na 1 Stycznia za jelenia lub krowę; przebieranie się takie miało znaczyć powodzenie w polowaniu i hodowli bydła.

Zakazują się djabłu składać podarunki noworoczne (wystawiano przed drzwiami stoły z potrawami, dla odpędzenia wpływu złych duchów).

Zakazują dalej spełnienie ślubów, uczynionych krzakom, drzewom, lub źródłom.

Niewolno pytać się o przyszłość czarowników, wróżbiarzy i tak zwanych sortes sanctorum (ob).

Wszyscy kapłani i opaci obowiązani zgromadzać się co rok na sobór do Auxerre, jedni w półowie Maja, drudzy 1 Listopada.

Przy Mszy nakazano używać tylko wina i wody.

Mieszanie wina z miodem zakazane.

Tego samego dnia niewolno dwóch Mszy na jednym odprawiać ołtarzu, szczególniej też nie wolno było mieć Mszy na tym ołtarzu, na którym poprzednio już biskup ją odbył.

Nie wolno zmarłym dawać św. Eucharystji, ani ich w obrusy ołtarzowe obwijać, ani w zakrystji chować, ani też po dwa ciała razem grzebać.

Chrzest, wyjąwszy tylko niebezpieczeństwa śmierci, należało udzielać jedynie na Wielkanoc.

Nietylko kapłan, ofiarę sprawujący, powinien być naczczo, ale i wszyscy do Mszy służący (prawdopodobnie dla tego, że zazwyczaj Kommunję przyjmowali).

Dawna żona kapłana, djakona lub subdjakona, jakkolwiek odłączona od niego od czasu jego wyświęcenia, nawet po śmierci męża nie mogła ślubować drugiemu.

Opatom i zakonnikom zakazano znajdować się na weselach i dzieci do chrztu trzymać.

Kobietom nie wolno przyjmować Eucharystji gołą ręką, nie pokrytą delikatną płócienną chustą.

Surowo zabroniono duchownym, a szczególniej kapłanom i djakonom tańcowania i śpiewów na zabawach prywatnych.

Świecki, choćby był sędzią lub urzędnikiem, gdyby, bez wiedzy biskupa lub archidjakona, przedsięwziął cokolwiek na szkodę duchownego, ulegał rocznej ekskommunice (Collect. concil.

ad a.

581).

(Guerber).

N.


text:
CXLIV.

SONET.

Z twej śmierci, Jezu, dochodziem żywota;

Śmierć podejmujac dla nas, władz śmierci

Bierzesz, a z twej k nam miłości tej śmierci

Moc dawasz, co nas wpuszcza do żywota.

Śmierci, ty godność przechodzisz żywota, 5

Bo tobą człek ujść może wiecznej śmierci;

Nie ma nic nad cię, święta, wdzięczna śmierci,

Droższego ten skarb zmiennego żywota.

Przeto i mnie zbrzydł żywot, pragnąc śmierci,

Gdyż śmierć tylko wwieść, może do żywota; 10

Tak wielka waga w mych zmysłach tej śmierci.

Tak ja mrąc żyję, konam tak, żywota

Dochodzę i tak pożądam tej śmierci,

Że w niej jest rozkosz mojego żywota.


text:
25 marca Fundacja Alfreda P. Sloana poinformowała, że przekaże Fundacji Wikimedia wsparcie finansowe w kwocie trzech milionów dolarów.

Pieniądze będą wypłacane w trzech równych, rocznych transzach.

Dotacja ma być przeznaczona na rozwój organizacyjny Wikimedii, a także ma pomóc podnieść jakość treści przedsięwzięć oraz wzbogacić jej serwisy.

Sue Gartner, dyrektorka wykonawcza Fundacji Wikimedia, wyraziła ogromną wdzięczność za tak hojny dar.

Powiedziała też, że pozwoli on osiągnąć postęp w wielu kluczowych sprawach: podniesieniu jakości, poszerzeniu współuczestnictwa oraz dostarczaniu uwolnionej wiedzy ludziom pozbawionym dostępu do Internetu.

Doron Weber, dyrektor programowy Fundacji Sloana, podkreślił, że Wikipedia będąc największą encyklopedią w historii ludzkości i znajdując się w pierwszej dziesiątce witryn www na świecie, stanowi przełom w gromadzeniu wiedzy bez jakiejkolwiek stronniczości, a wspieranie jej stanowi wielką radość.

Dotacja ma miejsce w szczególnym momencie w historii Fundacji Wikimedia, a mianowicie po przeniesieniu jej biura do San Francisco i wzroście zatrudnienia z 10 do 15 osób.

Planowane jest dalsze powiększanie zespołu - do 25 osób w 2010 roku.

Pozyskane środki będą przeznaczone przede wszystkim na rozwój oprogramowania do obsługi stabilnych wersji artykułów.

Ponadto pieniądze pomogą w rozwoju Akademii Wikipedii, której oferta kształcenia technicznej wikiwiedzy będzie skierowana do środowisk akademickich oraz ludzi starszych, co pozwoli zniwelować bariery w ich dołączaniu do społeczności autorów Wikipedii.

Fundacja Alfreda P. Sloana (The Alfred P. Sloan Foundation) - utworzona została w 1934 roku przez ówczesnego prezesa i CIO Generals Motors, finansuje głównie kształcenie i badania naukowe, techniczne, ekonomiczne oraz społeczne w USA.

Jeden z jej programów pod nazwą "Powszechny dostęp do utrwalonej wiedzy" zajmuje się wspieraniem wolnego dostępu do wiedzy.


text:
W Szwajcarii trwa referendum, które ma zdecydować, czy umowa z Unią Europejską o swobodnym przepływu osób zostanie rozszerzone na wszystkie 25 państw należących do Wspólnoty.

Zwolennicy rozszerzenia przywilejów o 10 nowych państw członkowskich Unii twierdzą, że brak akceptacji nowych warunków spowoduje problemy zarówno dla Szwajcarów jak i mieszkańców UE.

Dotyczy to m.in. swobody poruszania się i wymiany handlowej.

Przeciwnicy twierdzą, że układ, który umożliwia napływ taniej siły roboczej ze środkowo-wschodniej Europy spowoduje obniżanie płac na rynku pracy.

W konsekwencji może wzrosnąć bezrobocie, które w tej chwili sięga 3,6% (według standardów szwajcarskich jest to wysoki poziom bezrobocia).

Największe partie w Szwajcarii, centrolewicowi Socjaldemokracji, prawicowo-liberalni Wolni Demokraci i centroprawicowi Chrześcijańscy Demokracji popierają rozszerzenie umowy.

Przeciwna jest populistyczna Szwajcarska Partia Ludowa.

Wstępne wyniki powinny być znane jeszcze dziś wczesnym wieczorem.


text:
Premier jest gotowy do rozmów o podwyżkach płac dla najniżej zarabiających nauczycieli-stażystów oraz pielęgniarek, ale nie, pod presją strajku.

"Polska znakomicie się rozwija, rosną płace, w tym także tych, którzy mówią o strajkach" - powiedział dzisiaj rano Jarosław Kaczyński.

Kaczyński wyjaśniał, że ugięcie się jakimkolwiek żądaniom płacowym "grozi zmarnowaniem wielkiej polskiej szansy".

"Aby Polska w najbliższym czasie dokonała znacznego postępu, wzrost płac musi być ściśle kontrolowany" - poinformował premier.

Szef rządu - chce jak najwięcej pieniędzy przeznaczyć "na procedury medyczne", a to przy ok. 15% wzroście pieniędzy w budżecie Narodowego Funduszu Zdrowia, pozwoli skrócić kolejki w szpitalach.

Premier powiedział, że jest gotów rozważyć odstępstwo od tej reguły, tzn. w tych placówkach służby zdrowia, gdzie "góra zarabia dobrze, a wszyscy poniżej - fatalnie".

"Wiem od swoich przyjaciół, że np. w byłym woj. elbląskim są lekarze, którzy dostają solidne uposażenia i pielęgniarki, które dostają najniższą krajową - po ok. 600 zł na rękę" - powiedział Jarosław Kaczyński.

Podobnie premier jest skłonny przedyskutować podwyżki dla najsłabiej zarabiających nauczycieli.

Jednak rozmowy o podwyżkach możliwe będą dopiero w ramach przyszłorocznego budżetu i na pewno nie będą negocjowane pod presją.

"Dając wszystkim podwyżki zaszkodziliśmy nie tylko np. służbie zdrowia, ale Polsce.

Uruchomilibyśmy proces, w którym wiele reform mogłoby nam się nie udać - np. uzyskanie deficytu finansów publicznych poniżej 3% od 2009 r.

A tym samym dalibyśmy inwestorom: wewnętrznym i zewnętrznym sygnał, że coś się pogarsza i nie warto tu inwestować.

A trzeba pamiętać, że w tym roku osiągnęliśmy już 47% niebywały wzrost inwestycji" - komentował premier.


text:
←Cnoty kardynalne czyli główne Ołtarzyk polski katolickiego nabożeństwa

Cnoty moralne, siedmiu grzechom głównym przeciwne Najprzedniejsze dobre uczynki→

Cnoty moralne, siedmiu grzechom głównym przeciwne.

1) Pokora.

2) Szczodrobliwość.

3) Czystość.

4) Miłość.

5) Mierność.

6) Cierpliwość.

7) Pobożność, albo pilne ćwiczenie się w służbie Bożéj.


text: argument, ludowe w 16. w. dragument, od łac. arguere (argować), ‘dowodzić’.


text:
Alcym, Alkimos, Alkim, kapłan wczasach machabejskich; nie pochodził on z rodu arcykapłańskiego (Jos.

Antt.

1, c.), a jednakże chciał sprawować wielkie kapłaństwo.

Dla tego udał się do króla syryjskiego Demetrjusza Sotera, oskarżył przed nim Judasza Machabeusza i jego przyjaciół, jako buntowników i niszczycieli kraju (1 Mach.

7, 5.

2 Mach.

14, 4) i sprawił, że król posłał Bakchidesa z liczném wojskiem przeciwko żydom, nakazując przytém przyjąć Alcyma za arcykapłana.

Judasz, którego pod pozorem zgody chcieli schwytać, zmiarkował podstęp i nie przyjął zaproszenia; wszelakoż niektórzy Asydejczycy, nieprzypuszczając zdrady w potomku Aarona, udali się do Alcyma, gdy im poprzednio przysięgą bezpieczeństwo obiecał; wszyscy jednak 60 zostali zabici (1 Mach.

7, 10).

To wiarołomstwo zniechęciło do niego lud cały i dla tego Judaszowi udało się niebawem pozbawić go urzędu.

Na nowe skargi Alcyma, król wysłał Nikanora z wojskiem i ten znowu Alcyma na arcykapłaństwie osadził (2 Mach.

14, 13).

Nikanor w walce z Judaszem przegrał dwie bitwy i stracił życie.

Alcym zdołał się jednak utrzymać na swojém kapłaństwie, a Demetrjusz wysłał nowe, liczniejsze jeszcze wojsko, pod dowództwem Bakchidesa, przeciwko Judaszowi, który nareszcie został zwyciężony i sam w boju zginął (1 Mach.

9, ...).

Teraz dopiero Alcym poczuł się bezpiecznym, ale gdy zamyślał już na dobre o wywróceniu religji ojców i o zgubie tych, co jej wiernymi pozostali, nagle uderzony został bolesną chorobą i po ciężkich cierpieniach umarł (1 Mach.

9, 54.

Jos.

Antt.

XII, 10, 6).