corpora: sejm

text:
KANCELARIA SEJMU

(nr 219)

z dnia 9 stycznia 2014 r.

9 stycznia 2014 r.

żewskiego (PO), zastępcy przewodniczącej Komisji, rozpatrzyła:

wiska RP,

stwierdzającej, że Polska nie podjęła skutecznych działań w odpowiedzi

na zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013 r.

(COM(2013) 907 wersja osta-

budżetowych państw strefy euro na 2014 r. – ogólna ocena sytuacji budże-

towej i perspektyw (COM(2013) 900 wersja ostateczna) i odnoszące się

ministra w Ministerstwie Skarbu Państwa, Zbigniew Czachór stały doradca Komisji oraz Marek

Siwiec poseł do Parlamentu Europejskiego.

Międzynarodowych, Marcin Fryźlewicz, Tomasz Jaroszyński – eksperci ds. legislacji w Biurze Ana-

liz Sejmowych, Urszula Smołkowska specjalista ds. finansów publicznych w BAS, Zofia Szpringer

kierownik zespołu w BAS.

Przewodniczący poseł Andrzej Gałażewski (PO):

Otwieram posiedzenie Komisji do Spraw Unii Europejskiej.

Chciałbym przedsta-

wić pewną informację, mianowicie musimy zmienić tryb rozpatrywania dokumentu

COM(2013) 907, gdyż ten dokument został przyjęty przez Radę w dniu 14 grudnia

i został opublikowany, w związku z tym będziemy go rozpatrywać w trybie regulaminu

Sejmu, a nie ustawy.

Chciałbym zaproponować, zanim zapytam, czy są uwagi do porządku dziennego, połą-

czenie rozpatrywania pkt I i II, czyli COM(2013) 906 i COM(2013) 907.

Czy z tą modyfi-

kacją są uwagi do porządku obrad?

Nie ma.

W taki razie przechodzimy do rozpatrzenia

poszczególnych punktów porządku obrad.

4 m.c.

Pkt II obejmuje rozpatrzenie zalecenia dotyczącego decyzji Rady stwierdzającej,

czerwca 2013 r.

To jest COM(2013) 907.

I połączony z nim pkt III.

A nie, przepraszam,

coś mi się tutaj pokręciło.

Wiem, pkt I, ale go nie widzę tutaj.

Jest.

Połączony z nim

budżetowego w Polsce, COM(2013) 906.

Te dwa punkty dotyczą tego samego zagadnie-

nia, wiec prosiłbym pana ministra o przedstawienie ich łącznie.

Rząd jest reprezento-

wany przez pana ministra Janusza Cichonia, sekretarza stanu w Ministerstwie Finan-

sów.

Proszę bardzo.

Sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Janusz Cichoń:

Panie przewodniczący, Wysoka Komisjo, Polska podlega procedurze nadmiernego defi-

cytu od maja 2009 roku i od tego czasu Rada dwukrotnie kierowała do Polski zalecenia;

po raz pierwszy 7 lipca 2009 roku, z terminem redukcji nadmiernego deficytu do roku

2012, i po raz drugi 21 czerwca 2013 roku, zgodnie z traktatem UE, z terminem redukcji

do 2014 roku.

Niezredukowanie nadmiernego deficytu do 2012 roku tak naprawdę wynikało z trud-

nej sytuacji gospodarczej.

Mimo gigantycznego wysiłku fiskalnego Polski nie udało nam

się doprowadzić do osiągnięcia wyznaczonych celów.

Dostrzegała to także Komisja Euro-

pejska.

W 2011 r. to dostosowanie wyniosło 3,1 punktu procentowego PKB, a w roku

2012 1,7 PKB, czyli znacznie wyższy poziom redukcji niż wymagany przez Radę w sto-

sunku do Polski.

To było 1 i ¼ proc. PKB.

Jak mówiłem, niestety, nie zredukowaliśmy deficytu i w związku z tym Rada Euro-

pejska w czerwcu 2013 roku przyjęła nowe rekomendacje dla Polski, które przedłużyły

termin redukcji nadmiernego deficytu na dwa lata, to jest do roku 2014.

Jednocześnie

na mocy tamtych decyzji zobowiązano Polskę, żebyśmy w terminie do 1 października

2013 roku podjęli skuteczne działania w ramach redukcji nadmiernego deficytu i żeby-

śmy poinformowali o tych działaniach Komisję i Radę.

Zgodnie z tymi zaleceniami przesłaliśmy do Komisji i Rady raport na temat podję-

tych działań i poinformowaliśmy, że wdrażamy te działania zalecone przez Radę, także

zapowiedziane w programie konwergencji z roku 2013, w kwietniu, ale także informo-

waliśmy, że nie zrealizujemy celu nominalnego na rok 2013.

Odchylenie od zalecanej przez Radę ścieżki – zawarliśmy to w swoim stanowisku

– wynikało z efektów cyklicznych, w tym spadku dochodów wynikających w znacz-

nej mierze ze zmiany struktury wzrostu gospodarczego.

Mało tego, uznaliśmy także

i przedstawiliśmy w swoim stanowisku, że pełne wdrożenie rekomendowanych przez

Radę działań miałoby w gruncie rzeczy negatywny wpływ na wzrost gospodarczy i jed-

nocześnie tak naprawdę nie dawało gwarancji realizacji rekomendowanych przez Radę

celów.

W związku z tym rząd z pełną świadomością i odpowiedzialnością zdecydował się

na inne rozłożenie w czasie dostosowań fiskalnych.

Chodziło w gruncie rzeczy o to, żeby-

śmy nie stłumili PKB, a takie zagrożenia widzieliśmy.

W efekcie Komisja stwierdziła, że zalecenie z czerwca 2013 roku nie zostało zreali-

zowane, ale warto to podkreślić, że przyznała, że realizacja rekomendowanych przez

Radę dostosowań strukturalnych przyczyniłaby się do spowolnienia wzrostu gospodar-

czego, a w efekcie mogła wcale nie przynieść osiągnięcia celów nominalnych w postaci

deficytu niższego niż 3 proc. PKB w 2014 roku.

I to w gruncie rzeczy na potwierdzenie

tego, że nasze obawy związane z pełnym dostosowaniem się do rekomendacji, mogłyby

do tego prowadzić.

Zgodnie z przyjętym 10 grudnia dokumentem, teraz do tego się odniosę, Polska

powinna zlikwidować nadmierny deficyt w wiarygodny i trwały sposób do roku 2015.

W tym celu zobowiązana została w latach 2013-2015 następujących poziomów nomi-

nalnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych, to jest 4,8 proc. PKB

w roku 2013, 3,9 w roku 2014 i 2,8 proc. PKB w roku 2015, co powinno odpowiadać

redukcji deficytu strukturalnego w roku 2014 o 1 proc., w roku 2015 o 1,2 proc. PKB.

Jednocześnie Polska powinna podjąć działania w celu rygorystycznego wdrażania

ogłoszonych i przyjętych już reform oraz uzupełnienia tych podjętych działań dodatko-

m.c.

5

wymi działaniami koniecznymi do redukcji nadmiernego deficytu do roku 2015, a także

wykorzystania wszystkich dodatkowych oszczędności, także dodatkowych dochodów,

do redukcji tego deficytu.

W tym dokumencie Rada wskazała także dodatkowe obszary, w których powinniśmy

podjąć działania.

Te obszary to poprawa jakości finansów publicznych, w tym ogranicze-

nie redukcji wydatków inwestycyjnych, ale też przeprowadzenie przeglądu wydatków

socjalnych pod katem głównie ich efektywności.

Działania dotyczące ściągalności podat-

ków, zwiększenia efektywności administracji podatkowej, uczynienia ram fiskalnych

bardziej wiążącymi i przejrzystymi, włączając dostosowanie definicji, a także metodyki

stosowanej w krajowym systemie budżetowym.

Mówimy tutaj o dostosowaniach do euro-

pejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych, czyli ESA.

To wiąże się także

z przejściem z ESA 2005 na ESA 2010.

Poprawienie monitorowania wykonania budżetu,

także zapewnienie skutecznego, terminowego monitorowania trwałej reguły wydatko-

wej, którą, jak państwo wiedzą, niedawno przyjęliśmy.

I wreszcie wsparcia konsolidacji

fiskalnej reformami strukturalnymi, spójnymi z wcześniejszymi rekomendacjami, także

rekomendacjami Rady.

Rada wyznaczyła Polsce termin do 15 kwietnia 2014 roku na podjęcie skutecznych

działań do redukcji nadmiernego deficytu.

Zobowiązała także Polskę do poinformowa-

nia Komisji i Rady.

Dodatkowo mamy także obowiązek informowania Komisji i Rady

co sześć miesięcy o postępach w realizacji rekomendacji.

Chcę powiedzieć, że przyjmujemy do wiadomości proponowane przez Radę zalecenia.

Rząd aktualnie pracuje nad tymi dodatkowymi propozycjami, zmianami, które pozwolą

nam osiągnąć wyznaczony cel.

Tyle.

Dziękuję bardzo.

Bardzo dziękuję, panie ministrze.

Sprawozdawcą do obu dokumentów jest pan poseł

Tomasz Makowski.

Bardzo proszę.

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Dziękuję, pani przewodnicząca, panie ministrze, szanowni państwo, ja też się króciutko

odniosę, ponieważ pan minister szczegółowo omówił te dwa komunikaty, czyli COM 906

i 907, czyli zalecenia Rady mające na celu likwidację nadmiernego deficytu budżetowego

Panie ministrze, bardzo ładnie pan to opowiedział, bardzo ładnie to przedstawił,

ale nadal nie słuchacie opozycji, konstruktywnej opozycji, która od roku mówi o nad-

miernym deficycie i rozwiązaniach dotyczących finansów publicznych i finansów pań-

stwa polskiego.

Musiała to zrobić Komisja Europejska za opozycję, żebyście zrozumieli,

że idziemy w złym kierunku, że ten deficyt nie wprowadzi nic nowego, tylko pogorszy

stan finansów publicznych.

Mało tego, panie ministrze, nie usłyszałem od pana propo-

zycji przedstawienia dla Komisji Europejskiej do 14 kwietnia zmniejszenia tego deficytu

w formie reform, zmian ustawowych, zmian poważnych finansów publicznych.

Mamy

globalny, w skali Europy, problem z deficytem jako państwo członkowskie.

Apeluję

do pana, żeby wziąć pod uwagę, że deficyt jest w samorządach terytorialnych na per-

spektywę 2014-2020 i to jest problem dotyczący też samorządów.

Po drugie, poza Komisją Europejską dostaliście rzetelny raport Najwyższej Izby Kon-

troli, która skontrolowała dokumenty strategiczne powiązane z wieloletnim planem

finansowym, który tak naprawdę nie spina budżetu na najbliższe pięć lat.

Chciałbym

od razu uzyskać od pana odpowiedź.

Do tego jeszcze dochodzi nasza propozycja opozy-

cji, ale konstruktywnej.

Twój Ruch złożył dwa projekty ustaw dotyczących stymulacji

gospodarki na model brytyjski, czyli firma na próbę i pociągnąć tę gospodarkę, zwięk-

szyć dochód, dać możliwość w perspektywie dwóch, trzech lat zwiększenia dochodów

dla małego i średniego biznesu.

Ale też, panie ministrze, czy pan czytał ustawę Two-

jego Ruchu dotyczącą podatku wyjścia?

Ma pan dzisiaj przykład firmy Reserved, głośna

medialna sprawa dotycząca opodatkowania firm, które chcą wyjść.

Proszę bardzo, Polska

nikomu nie zabrania wyjść, ale jeżeli inwestujemy w kraju, to powinniśmy przygotować

taki model finansowy, że dajmy nawet ulgi, żeby można było płynnie rozwijać gospo-

6 m.c.

darkę, ale jeżeli ktoś korzysta w ulg i w pewnym momencie wychodzi, bo mu jakieś inne

państwo daje lepsze warunki, no to sorry.

To powinniśmy zapłacić podatek wyjścia.

I na koniec, konkludując te dwa COM-y, chciałbym zaproponować Wysokiej Komisji

podjęcie takiego stanowiska, żeby do 30 marca zostało przedstawione stanowisko MF

odpowiedzią na te dwa komunikaty i zrealizowanie wyznaczonego komunikatu 14 kwiet-

nia 2014 roku.

Dziękuję bardzo.

przewodnicząca Fotyga.

Dziękuję bardzo.

Pani przewodnicząca, na początku chciałam zgłosić wniosek.

Sądzę,

że dokumenty, które w tej chwili w porządku obrad omawiamy, są dokumentami

o ogromnej wadze i proszę mi wierzyć, ja tego wcale nie traktuję politycznie.

Po pro-

stu jestem osobą, która uważa, że należy poważnie rozważyć, jakie kroki na forum UE

podejmować w tej sytuacji, w której się znajduje Polska, żeby nie zamknąć sobie możli-

wości absorpcji na poziomie samorządowym funduszy UE i jednocześnie, żeby zachować

możliwość intensywnego wzrostu.

Więc sądzę, że te dokumenty bezwzględnie powinny

być przedstawione dwóm komisjom oprócz naszej, czyli Komisji Finansów Publicznych

naprawdę bardzo poważny moment.

Mam pytanie również do pana ministra, abstrahując od spraw merytorycznych.

Swoje

stanowisko pokrótce i bardzo ogólnie w tej sprawie zarysowałam.

Chcę przypomnieć,

że w historii UE były okresy, kiedy wiele z państw, które w tej chwili aż tak bardzo postu-

lują rygorystyczną dyscyplinę, tej dyscypliny nie zachowywały i de facto to były państwa

pionierskie, jeśli chodzi o dążenie do nadmiernego deficytu.

Ale mniejsza z tym.

To jest

tylko dygresja.

Panie ministrze, w jakich miejscach na forum Sejmu lub poza nim w poważnych

wystąpieniach medialnych sytuacja, to znaczy, zarówno zalecenia Komisji Europejskiej,

jak i decyzja Rady były przedstawiane polskiej opinii publicznej i parlamentarzystom?

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Panie ministrze, bardzo proszę.

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Pani przewodnicząca, Wysoka Komisjo, jeśli chodzi o działania, które podejmujemy, mogę

oczywiście omawiać te, które już przedstawialiśmy do tej pory, i rozwiązania, które zasto-

sowaliśmy, a które mają prowadzić tak naprawdę do ograniczenia deficytu.

Jest sporo

tych działań w ostatnim czasie.

Natomiast, jak mówiłem na wstępie, mamy na takie

kompleksowe przedstawienie całej gamy tych działań trochę czasu.

W tej chwili trwają

prace w Sejmie.

Wiele kwestii sygnalizowaliśmy przy okazji debaty chociażby reguły

wydatkowej, która jest takim istotnym elementem wskazującym na to, że przywiązu-

jemy bardzo poważną wagę do kwestii związanych ze stabilizacją finansów państwa.

I to był moim zdaniem milowy krok, jeśli chodzi o długookresową równowagę finansów

publicznych w Polsce.

Reguła, która została przyjęta przez Komisję Europejską, a także

przez międzynarodowe instytucje finansowe z dużym uznaniem.

Te opinie wskazują

na to, że działania, które podejmujemy, są działaniami odpowiedzialnymi i będą prowa-

dziły w dłuższym okresie czasu do stabilizacji naszych finansów publicznych.

Natomiast odnosząc się do uwagi pani poseł Fotygi, pragnę zauważyć, że daliśmy

dowód na to w ubiegłym roku, że rygorystyczne podejście do zaleceń nie zawsze znaj-

duje pełne uzasadnienie i potrafimy zważyć wszystkie argumenty i podjąć, zdawać by się

mogło, ryzykowne, ale jednak uzgodnione w jakiejś mierze także z Komisją Europej-

ską stanowisko.

I to, co przytaczałem, jeśli chodzi o opinię Rady, jest na to dowodem.

Dostrzeżono te nasze argumenty.

Efektem jest wydłużenie tego okresu, ustalenie

nowych rekomendacji, ale rekomendacji, które naszym zdaniem są osiągalne i ogranicze-

m.c.

7

nie procedury nadmiernego deficytu jest w zasięgu naszych możliwości.

Świadczą o tym

przygotowane przez nas wcześniej działania, które zaakceptowała Komisja Europejska

i Rada.

Musimy podjąć dodatkowe działania.

Jak mówię, pracujemy nad tym.

Ten wysi-

łek, którego oczekuje Rada w ramach tych rekomendacji, jest naszym zdaniem, biorąc

pod uwagę wcześniejsze nasze działania do osiągnięcia w najbliższym czasie.

Mamy też

świadomość odpowiedzialności, jaka na nas ciąży, i konsekwencji związanych z ewentu-

alnym wypełnieniem rekomendacji w założonym terminie, w związku z tym zapewniam

państwa, że pracujemy w tej chwili nie tylko w MF.

Z rekomendacjami i decyzją Rady

zapoznała się cała Rada Ministrów.

Zapadły także pewne decyzje związane z przygoto-

waniem.

Parlament się z rekomendacjami nie zapoznał, natomiast przy okazji debaty na temat

reguły wydatkowej także na ten temat rozmawialiśmy, wskazując na szersze uwarun-

kowania przyjęcia reguły wydatkowej, mówiąc o tym, że długookresowa stabilizacja

finansów publicznych wymaga nowoczesnych formuł i reguł, które nam tę stabiliza-

cję zapewnią.

Przypomnę, że zmiany w tym zakresie dotyczyły nie tylko budżetu pań-

stwa.

Reguła to tak naprawdę nowe podejście, które pozwala nam na w jakiejś mierze

kontrolowanie wydatków w całym sektorze finansów publicznych, także jeśli chodzi

o sektor samorządowy, o którym pani minister mówiła.

Ta świadomość z pewnością jest

potrzebna.

Jesteśmy otwarci także na dyskusję na ten temat w innych komisjach.

Jeśli

takie zapotrzebowanie się pojawi, to oczywiście jesteśmy gotowi przedstawiać i same

rekomendacje, ale myślę, że w niedługiej perspektywie będziemy także gotowi poinfor-

mować o propozycjach polskiej strony, jeśli chodzi o te dodatkowe działania oczekiwane

przez Komisję i Radę.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Rozumiem że pani przewodnicząca pytała o to, czy inna komisja, Komisja Samorządu

Terytorialnego…

Oczywiście możemy zainteresować, nie ma problemu.

Jeśli jest taki

wniosek, takie sytuacje już były.

Rozumiem, że chodzi o Komisję Samorządu Teryto-

rialnego i Polityki Regionalnej oraz Komisję Finansów Publicznych.

Możemy do tych

dwóch komisji wysłać informację, że nad takimi dokumentami obradowaliśmy i komisje

– prezydium czy przewodniczący poszczególnych komisji – zdecydują.

Jednak warto mieć

świadomość, że takie dokumenty są, także wśród członków tych komisji.

Poseł Anna Fotyga (PiS):

Bardzo dziękuję.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Pan przewodniczący Gałażewski.

Żeby była jasność sprawy.

Co prawda pan minister o tym wspomniał, w decyzji Rady jest

w pkt 5 takie stwierdzenie: „W dniu 21 czerwca 2013 roku Rada stwierdziła, że Polska

podjęła skuteczne działania, ale wystąpiły niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące

poważne negatywne konsekwencje dla finansów publicznych, i podjęła decyzję o wydaniu

zmienionego zalecenia”.

Czyli ocena Rady jest oceną pozytywną.

Dlatego przedłuże-

nie tego terminu, więc wydaje mi się, że może mamy niedosyt pewnych szczegółów, ale

to możemy ewentualnie umówić się na rozmowę na temat szczegółów.

Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Dziękuję.

Panie ministrze, ja tylko chciałbym powiedzieć jeszcze jedną, dosyć istotną

uwagę – w tym komunikacie jest napisane tak: zobowiązana została Polska do osiągnię-

cia w latach 2013-2015 nominalnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorzą-

dowych, to jest 4,8 proc. PKB w 2013 roku, 3,9 proc. PKB w 2014 roku i 2,8 proc. PKB

w 2015 roku, ale – uwaga – wyłączając wpływy transferów aktywów z OFE do ZUS-u.

To jest istotna rzecz.

8 m.c.

Panie ministrze, czy zapoznamy się z propozycjami, co Rada UE zaleciła w swoim

komunikacie, czyli takich siedem podstawowych segmentów wypunktowanych w tym

komunikacie, a mianowicie: wzmocnienie i wdrożenie strategii budżetowej na kolejne

lata i na bieżący rok, zapewnienie wdrożenia w 2014 roku trwale obowiązującej reguły

wydatkowej zgodnie z zasadami europejskiego systemu rachunków, działań poprawiają-

cych sytuację osób młodych na rynku pracy, działań wspierających zwiększenie udziału

kobiet na rynku pracy, zwłaszcza poprzez inwestowanie w system opieki nad dziećmi,

przedsięwzięcie dodatkowych środków w celu stworzenia otoczenia biznesu, odnowienie

i rozbudowę mocy wytwórczych oraz poprawę efektywności łańcucha energii i na koniec

dalsze działania na rzecz poprawy otoczenia biznesu przez uproszczenie egzekwowania

umów i wymogów dotyczących pozwoleń na przykład na budowę oraz obniżenie kosztów

przestrzegania przepisów podatkowych.

Jeszcze raz panu przypomnę – kolejny projekt ustawy dotyczący pozwoleń na budowę,

oświadczenie zamiast zaświadczenia, które upraszcza procedurę pozwolenia na budowę.

To jest model typowo europejski.

Państwo też się nie zgodzili z tym modelem.

W związku

z tym co do tych siedmiu segmentów rozumiem, że MF ustosunkuje się i przekaże Komi-

sji do Spraw Unii Europejskiej na piśmie w najbliższym czasie, najpóźniej do 30 marca

br. Dziękuję bardzo.

Dziękuję bardzo.

Rozumiem, że to była konkretna i konstruktywna propozycja ze strony

pana posła.

Druga konkluzja z tej dyskusji jest taka, że przekażemy te dokumenty

Publicznych.

Myślę, że też można ewentualnie rozważyć, chociaż tutaj raczej komisją

wiodącą powinna być Komisja Finansów Publicznych, by dyskusję merytoryczną na ten

temat prowadzić.

Oczywiście to może być również przy współudziale naszej Komisji.

Czy

pan minister jeszcze odpowie?

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Ja tylko mogę powiedzieć na gorąco, że w tych wszystkich obszarach podejmujemy dzia-

łania.

Wiele tych działań podjęliśmy w ostatnich latach.

Przykład ustawy przedszkolnej

czy ustawy o promocji zatrudnienia, czy wydłużenie urlopów macierzyńskich.

W tych

obszarach, o których pan mówi, to są takie działania, które na świeżo mam w pamięci.

Moglibyśmy oczywiście do każdego z nich odnosić się i przyporządkowywać kolejne, ale,

jak mówię, mamy czas na taką pełną inwentaryzację i przygotowanie całościowej propo-

zycji do kwietnia i na pewno będziemy o parlament tym informowali.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Bardzo dziękuję panu ministrowi za tę deklarację.

Uwzględniając oczywiście te wszyst-

kie wnioski, co do których się zgodziliśmy, chciałabym przejść do konkluzji.

Tylko przy-

pomnę, że te dwa dokumenty są rozpatrywane w różnym trybie.

Najpierw stwierdzam,

szący się do niego projekt stanowiska RP.

Komisja podzieliła stanowisko rządu odnoszące

W stosunku do dokumentu 907 stwierdzam, że Komisja rozpatrzyła dokument w try-

bie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu i odnoszący się do niego projekt stanowiska RP.

nicząca.

Poseł Anna Fotyga (PiS):

Prosiłabym o przegłosowanie.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Obie konkluzje?

Dobrze.

Bardzo proszę BAS.

Jeśli można, pani przewodnicząca.

Tomasz Jaroszyński, BAS.

Chciałbym tylko wyjaśnić

kwestie podstawy prawnej rozpatrywania i mam pytanie do strony rządowej, czy oba

te dokumenty zostały przyjęte?

Bo decyzja jest dokumentem, który jest opublikowany

m.c.

9

w Dzienniku Urzędowym UE, więc co do rozstrzygnięcia nie ma wątpliwości, natomiast

co do zalecenia mam pytanie, czy jest to dokument, który został już przyjęty.

Bo w zależ-

ności od tego powinien być przez Komisję stosowany tryb ustawowy lub regulaminowy.

Dziękuję.

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Projekt decyzji został przyjęty 10 grudnia.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Rozumiem, że jest wątpliwość, w jakim trybie przyjmujemy ten dokument.

Prosiłabym

o rozwianie tych wątpliwości.

Ekspert ds. legislacji w BAS Tomasz Jaroszyński:

Szanowni państwo, jeżeli chodzi o decyzję, to nie projekt decyzji, tylko decyzja została

trywać to w trybie regulaminowym.

Natomiast moje pytanie dotyczyło drugiego doku-

mentu, czyli zalecenia Rady.

Czy to zalecenie zostało już przyjęte?

Nie zalecenie zalece-

nia, tylko samo zalecenie czy zostało przyjęte?

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Tak, zalecenia też zostały przyjęte 10 grudnia.

W takiej sytuacji oba dokumenty powinny być rozpatrzone w trybie regulaminowym,

jako dokumenty już przyjęte.

Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Dobrze, w takim razie koryguję.

Głosować musimy oddzielnie.

mentu 906, z tą zmianę, że w trybie art. 151 ust. 1 regulaminu Sejmu, proszę o podnie-

sienie ręki (7) Kto jest przeciwny?

(8) Kto się wstrzymał?

(1)

Czyli konkluzja nie została przyjęta.

Chyba nie ma sensu drugiej głosować.

Zresztą

nie ma konkluzji, wysłuchaliśmy informacji.

Taka jest konkluzja z tej dyskusji.

Musimy

dla formalności przegłosować.

w zaproponowanym przeze mnie brzmieniu, proszę podnieść rękę (7) Kto jest przeciw?

(8) Kto się wstrzymał?

(1)

Konkluzja nie została przyjęta.

Przechodzimy do pkt III, dokument COM(2013) 900.

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Przepraszam, pani przewodnicząca, czy można jeszcze na chwilę zabrać głos?

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Już przeszliśmy do omawiania kolejnego punktu.

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Nie, bo chciałem zapytać, pani przewodnicząca, jeżeli chodzi o moje wystąpienie i wnio-

sek o informację ministerstwa, a właściwie prezesa Rady Ministrów, dotyczącą podjętych

działań i przedstawienie do 30 marca informacji na Komisji do Spraw Unii Europejskiej.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

A jaki jest wniosek, bo nie zrozumiałam?

Pan minister zadeklarował, że będzie infor-

macja.

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Do 30 marca, tak, panie ministrze?

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

W kwietniu.

Do 30 marca?

Nie wiem.

Poseł Tomasz Makowski (TR):

Bo 14 kwietnia trzeba przedstawić Komisji.

10 m.c.

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Do 15 kwietnia.

Przed tym terminem z pewnością poinformujemy.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Taką informację pan minister przedstawił.

Dziękuję bardzo.

Przechodzimy do pkt III,

Sekretarz stanu w MF Janusz Cichoń:

Szanowna pani przewodnicząca, szanowna Komisjo, po raz pierwszy w 2013 roku pań-

stwa strefy euro, poza objętymi programami dostosowań makroekonomicznych, czyli

poza Cyprem, Grecją, Irlandią i Portugalią, przesłały do Komisji projekty planów budże-

towych na kolejny rok.

Komisja oceniła te projekty planów budżetowych, wydała także

opinię w sprawie każdego z tych planów.

Żaden z tych projektów nie został uznany

za poważnie niezgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu i nie zaistniała także

potrzeba zwrócenia się przez Komisję o zmiany w którymkolwiek z planów budżetowych.

Warto jednak podkreślić, że w niektórych przypadkach Komisja znalazła pewne ele-

menty niespójne z zasadami paktu stabilności i wzrostu lub z rekomendacjami w ramach

semestru europejskiego.

Przykładowo, jeśli chodzi o Francję, Holandię i Słowenię, Komi-

sja uznała, że w projektach planów budżetowych nie ma marginesu na ewentualne

odchylenia od ścieżki i korekty nadmiernego deficytu, na przykład związane z sytuacją

gospodarczą, uwarunkowaniami makroekonomicznymi.

Z kolei w przypadku Włoch

na przykład Komisja zwraca uwagę, że istnieje ryzyko, że w świetle aktualnych planów

zasada dotycząca redukcji długu nie będzie spełniona w 2014 roku.

W przypadku Luk-

semburga zaś, Finlandii, ryzyko poważnego odstępstwa od ścieżki dostosowawczej pro-

wadzącej do średniookresowego celu budżetowego jest duże, albo może, inaczej mówiąc,

Komisja zidentyfikowała tego typu ryzyka.

Komisja wezwała wszystkie kraje do uwzględnienia jej opinii podczas finalizacji prac

nad budżetami narodowymi w roku 2014.

Kraje strefy euro powinny uwzględnić opinię

na temat swoich planów budżetowych w swoich ustawach.

Kolejnym etapem nadzoru

Komisji nad procesami budżetowymi w strefie euro będzie przygotowanie przez państwa

będące członkami strefy euro do 30 kwietnia tak zwanych siedmiookresowych planów

fiskalnych.

Jeśli chodzi o stanowisko rządu, przyjmujemy do wiadomości ocenę na temat sytuacji

budżetowej w strefie euro.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

Poseł Krzysztof Gadowski (PO):

pierwszy tego typu dokument się pojawił.

Wynika on przede wszystkim z rozporządze-

nia PE i Rady, które uprawomocniło się 30 maja br. w sprawie „Monitorowanie i oceny

projektów budżetowych” oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach

członkowskich należących do strefy euro.

W tym komunikacie dane szeroko przedstawione i konkretne, dotyczą każdego budżetu

z tych trzynastu państw.

Jak pan minister wspomniał, mamy te cztery kraje, które

są objęte programem dostosowań makroekonomicznych, w związku z tym ich polityka

związana z budżetem i monitorowanie ich sytuacji finansowo-ekonomicznej są tro-

szeczkę inne, bardziej rygorystyczne, i ta opinia się pojawiła co do konkretnych zapisów

tych czterech państw.

Chciałem jednak zwrócić uwagę, żebyśmy może spojrzeli na to, bo pan minister wybrał

tylko kilka państw, które przytoczył, żeby nam mniej więcej zobrazować tę sytuację, ale

generalnie opinie, jakie się pojawiły, zostały podzielone na takie cztery grupy państw.

W pierwszej grupie znalazły się Estonia i Niemcy, gdzie Komisja wyraźnie wydała zgodę

i stwierdziła, że tam nie ma żadnych odchyleń, projekt jest zgodny z paktem stabilności

i wzrostu.

W drugiej grupie znalazły się Francja, Holandia i Słowenia, które w opinii

m.c.

11

uznaje się za zgodne.

W trzeciej grupie – zasadniczo zgodne z wymogami.

Tu są kraje

takie jak Belgia, Austria, Słowacja.

I czwarta grupa, którą bardzo rzeczowo, konkretnie

i dokładnie przedstawił pan minister, w której się znalazły Hiszpania, Włochy, Luksem-

burg, Malta i Finlandia.

Generalnie jednak z tego komunikatu wynika, że te dane, które zostały przedsta-

wione w tym komunikacie, pokazują, że finanse publiczne tych trzynastu państw euro

uległy ogólnej poprawie.

Tam są wskazane w tym komunikacie wskaźniki, które wyraź-

nie na ten temat mówią.

Wydaje mi się, że warto się w tym momencie pochylić nad tym, co ten komunikat

może przynieść Polsce.

I tu warto wskazać, zresztą ten temat był wyraźnie poruszany

przez BAS, że są dwa elementy, na które powinniśmy zwrócić uwagę.

To, że korzyść tego

komunikatu dla Polski jest przede wszystkim taka, że możemy się zapoznać z prak-

tycznym podejściem Komisji do problemów państw znajdujących się w różnej sytuacji

budżetowej i w tym kontekście z zaleceniami zgodności z paktem stabilności i wzrostu.

Ten dokument stwarza również okazję do porównania i weryfikacji naszych założeń

budżetowych, które tworzymy na bieżący rok i które będziemy tworzyć na lata następne.

Myślę, że też takim ważnym elementem w tym komunikacie, jeśli te trzynaście państw

mogą popatrzeć na ten dokument tak jak i my, to że warto również spojrzeć i znaleźć

w tym dokumencie, który wyraźnie to pokazuje, pozycję własnego państwa w stosunku

do pozycji tych trzynastu, które są wyraźnie wskazane i omówione w tym komunika-

cie.

Ona wskazuje, jakie reformy strukturalne powinny być dokonywane, by nie wpaść

w większe problemy budżetowe i finansowe.

Wydaje mi się, że to stwierdzenie rządu, że taką informację rząd przyjmuje, my też

jako Komisja powinniśmy przyjąć.

Ważne, że ten dokument się pojawia, bo kierunkuje

i pomaga krajom UE poprawiać swoją sytuację ekonomiczną i finansową w roku 2014.

Mam nadzieję, że to będzie również wyjściem do następnych konstruktywnych rozwią-

zań przed następnymi projektami budżetu.

Dziękuję.

Przewodnicząca poseł Agnieszka Pomaska (PO):

głos w sprawie tego punktu?

Nie widzę zgłoszeń.

Przechodzimy w takim razie do kon-

nie Komisji odbędzie się jutro o godzinie 8.15 z udziałem komisarza Janusza Lewandow-

skiego.

Zamykam posiedzenie Komisj


corpora: wikisources-pl

text:
Podróż do środka Ziemi

Rozdział XVII

Juliusz Verne

Przystępowaliśmy do rozpoczęcia prawdziwej podróży.

Dotąd doświadczaliśmy samych tylko trudów i niewygód, teraz czekały nas zawady często nie łatwe do pokonania.

Jeszcze nie miałem odwagi spojrzeć w tę studnię bezdenną, w którą się miałem zapuścić.

Chwila stanowcza nadeszła; mogłem jeszcze albo przyjąć udział w wyprawie, albo go też odmówić – lecz przyznam się, że wstyd mi było naszego przewodnika.

Hans puszczał się w tę podróż awanturniczą tak spokojnie i bez obawy niebezpieczeństwa, że nie wypadało mi pokazać się mniej od niego odważnym; pomyślałem o mojej drogiej Graüben i… z rezygnacyą przystąpiłem do środkowego komina.

Jak powiedziałem wyżej, miał on pięćdziesiąt łokci średnicy, czyli trzysta stóp w obwodzie.

Nachyliłem się przez wystający odłamek skały i zajrzałem w przepaść: włosy mi na głowie powstały, nogi drżeć poczęły – czułem że tracę środek ciężkości.

W głowie mi się kołować zaczęło, jak gdybym był pijanym, i byłbym niezawodnie wpadł w głębinę, lecz Hans wszystko uważający w milczeniu, powstrzymał mnie silną dłonią.

Widocznie lekcye w Kopenhadze na Fresles Kirk jeszcze były niedostateczne.

Jakkolwiek nie miałem czasu dokładnie rozpatrzyć się w tej studni, zawsze jednak powziąłem wyobrażenie ogólne o jej położeniu.

Ściany jej prawie prostopadłe, miały na sobie liczne występy mogące ułatwić zejście; schody więc były gotowe, ale użytkować z nich nie było sposobu, gdyż nie miały potrzebnej pochyłości.

Lina przywiązana do otworu mogłaby nas utrzymać; ale jakże ją potem odwiązać, gdy się dojdzie do końca jej długości.

Stryj zaradził tej potrzebie w sposób bardzo prosty.

Linę grubą na cal, a długą na stóp czterysta, w samym środku okręcił około występu skały i oba końce wrzucił w otwór krateru; każdy z nas mógł się tak spuszczać, trzymając za oba sznury – a po przejściu dwustu stóp, poruszając jeden koniec liny, odwiązywał ją tym tym sposobom, okręcał na nowym wstępie i tak usque ad infinitum.

– Teraz – rzekł stryj –pomyślmy o bagażach; trzeba je podzielić na trzy paki, a każdy z nas weźmie jednę na plecy; rozumie się, mówię tu tylko o rzeczach lekkich i ulegających zniszczeniu lub potłuczeniu.

Hans weźmie przybory nasze, część żywności i broń, a ja trzecią część żywności i narzędzia delikatne.

– A odzież? – spytałem – a ta massa drabin, sznurów, łopat i t. p.

– Te rzeczy zejdą same.

– Jakto same? – zapytałem zdziwiony.

– Zaraz zobaczysz.

Stryj chętnie i bez wahania uciekał się do wielkich środków…

Rozkazał Hansowi, wszystkie rzeczy nie ulegające potłuczeniu, związać razem w jednę pakę i takową po prostu wrzucił w przepaść.

Echo się tylko głuche rozległo; stryj pochylony nad kraterem, dopóki mógł, okiem zadowolenia ścigał tę podróż podziemną naszych bagaży, a potem powstawszy rzekł.

– Wybornie!

teraz na nas kolej.

Odwołuję się do sądu wszystkich rozsądnych i poważnych ludzi, czy można było bez dreszczu i przerażenia słyszeć podobne wezwanie?

Profesor włożył na plecy pakę z narzędziami, Hans z przyborami a ja z bronią.

Schodzenie do krateru odbywało się w następującym porządku:

1.

Hans.

2.

Profesr Lidenbrock.

3.

Ja.

Wszyscy trzej zachowywaliśmy najgłębsze milczenie, przerywane tylko niekiedy spadającym w przepaść oberwanym ułamkiem skały.

Z niemałą trwogą spuszczałem się, ściskając w jednej ręce oba sznury, a w drugiej okuty kij, którym macałem pod sobą.

Trapiła mnie wciąż ta myśl, że może nam w pewnej głębokości zbraknąć punktu oparcia, a przytem lina zdawała mi się zbyt słabą, aby mogła ciężar trzech ludzi wytrzymać, używałem jej przeto jak można najoszczędniej, skacząc po występach z zadziwiającą ekwilibrystyką.

Gdy czasem który ze stopni poruszył się pod nogą Hansa, ten zaraz ostrzegał swym zwykłym, spokojnym tonem:

– Gif akt!

– Baczność! – powtarzał stryj.

Po półgodzinnej takiej podróży, natrafiliśmy na dużą skałę wystającą ze ściany otworu kraterowego.

Hans potrząsnął silnie jednym końcem sznura: drugi spadł, zmiatając po drodze drobne kamyki i kawałki lawy, które jak deszcz lub grad spadały na nas, zasypując oczy.

Nachyliwszy się spojrzałem w głąb, lecz dna przepaści jeszcze nie było widać.

Lina została na nowo założoną i w pół godziny potem, znowu byliśmy o dwieście stóp niżej.

Nie wiem, czy najzapaleńszy nawet geolog miałby ochotę badać naturę gruntu, w czasie takiej jak nasza podróży.

Ja anim myślał o tem i przyznam się, że wszystko mi tam było jedno, czy formacye te były plioceniczne, mioceniczne, czy eoceniczne, kredowe, jurasowe, tryasowe, permskie, węglowe, dewońskie, syluryjskie, lub pierwotne.

Profesor jednak widać że robił spostrzeżenia, bo na jednym z przystanków rzekł do mnie:

– Im dalej się posuwam, tem więcej mam zaufania; układ tych pokładów wulkanicznych, coraz więcej usprawiedliwia teoryę uczonego Humphry Davy.

Znajdujemy się obecnie w formacyi pierwotnej, w której dopełniło się działanie chemiczne kruszców, zapalonych przy zetknięciu się z wodą i powietrzem.

Tak, stanowczo odrzucam hypotezę gorąca środkowego; a zresztą, niezadługo to zobaczymy.

Zawsze toż samo zakończenie.

Nic nie odpowiedziałem, a milczenie moje wzięte było za przyzwolenie.

Po trzech godzinach podroży jeszcze nie mogłem dostrzedz dna czeluści.

Gdym podniósł głowę do góry, ujrzałem otwór krateru coraz mniejszy; ściany coraz więcej ku sobie się pochylały, a przeto i zbliżały; ciemność ciągle się zwiększała.

W dalszej podróży zauważyłem, że kamienie oderwane od skał, z coraz głuchszym spadały oddźwiękiem i że już bliżej musiały dno przepaści napotykać.

Liczyłem starannie wszystkie nasze przystanki, a tym sposobem byłem w stanie obrachować i głębokość przebytą i czas na to potrzebny.

Czternaście już razy powtórzyło się zakładanie liny, następujące po sobie co pół godziny, co razem czyniło siedm godzin.

A ponieważ na każdym przystanku zostawaliśmy przez kwadrans, wszystkiego więc razem byliśmy w tej dziwacznej podziemnej wędrówce, dziesięć i pół godziny; że zaś wyjechaliśmy o pierwszej, musiała więc w tej chwili być mniej więcej godzina jedenasta.

Co do głębokości, licząc po dwieście stóp na każdy przystanek, wynosiła ona dwa tysiące ośmset stóp.

W tej chwili głos przewodnika dał się słyszeć.

– Halt! – zawołał on.

Zatrzymałem się właśnie wtedy, gdy miałem nogę oprzeć na głowie stryja.

– Przybyliśmy nareszcie – rzekł tenże.

– Gdzie? – zapytałem stając obok niego.

– Na dno krateru środkowego.

– I niema tu już innego wyjścia?

– Owszem, widzę tu jakiś rodzaj korytarzyka skręcającego na prawo, ale to jutro zbadamy; teraz trzeba się posilić i snem pokrzepić znużone ciało.

Nie zupełnie było ciemno; z rozwiązanego worka otrzymaliśmy żywność, a kamienie i odłamki lawy starczyły za najlepsze posłanie.

I gdy położywszy się na wznak otworzyłem oczy, przez tę rurę na trzy tysiące stóp długą, jakby przez olbrzymią lunetę, dostrzegłem jakiś punkcik jasny.

Była to gwiazda bez blasku, która według mego rachunku musiała być β małej Niedźwiedzicy.

Potem zasnąłem snem twardym i głębokim.


text:
Ad acta, wyrażenie biurowe i w mowie potocznej nader często używane.

Jeżeli pewna sprawa całkowicie lub czasowo przestaje być roztrząsaną, natenczas jej papiery składają się ad acta, to znaczy, że odsyłają się do archiwum, co równa się jakby umorzeniu całej sprawy.


text:
4.

Prawem głoszonem po świecie,

Więc mówcie sobie co chcecie,

Lecz dobrze czyniąc drugim, człek przecię


corpora: openbooks

text:
Józef Czechowicz

wigilia

kolędo czarujesz a łowisz jak niewód

a rośniesz jedlicznyś żywiczny bór

tak radziśmy cackom i świeczkom i drzewu

co z gęstwin przybyło w zieleni piór

lulajże Jezuniu lulajże lulaj

a ty go Matuniu w płaczu utulaj

królowie i święci w kamiennych portalach

czuwają noc każe natężyć słuch

muzyką sypnęło z wysoka i z dala

zachrzęścił jak perły pierwszy ruch

lulajże Jezuniu

widziadło śnieżycy wyszydza to świszcze

dłoń trędowatą raniące o głóg

wiesz w łunie wigilii śpiewają chórmistrze

krzewino zaiste zrodził się bóg

lulajże Jezuniu lulajże lulaj

ty nigdy nie będziesz chodził o kulach

ach ślepi ach głodni nakryci gazetą

po bramach śpią ludzie centurie chór

im sianem stajenki jest asfalt i beton

z ciał można ułożyć piękny wzór

lulajże człowieku lulajże lulaj

ulubione pieścidełko samotności

-----


text:
Druk nr 610

Warszawa, 12 czerwca 2012 r.

SEJM

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

ustaw.

USTAWA

z dnia….................2012 r.

Art. 1

a) ust. 3 otrzymuje brzmienie:

„3.

Zbiórki publiczne, urządzane w interesie osobistym, z zastrzeżeniem

ust. 4 są wzbronione.”

„4.

Jeżeli zbiórka publiczna urządzana jest w celu zdrowotnym

lub społeczno-opiekuńczym przez osobę najbliższą dla osoby

potrzebującej, a ze stanowiska interesu publicznego wynika, że jest on

godny poparcia, zbiórka ta może zostać zatwierdzona w drodze decyzji

Art. 2

§6.

Jeżeli sprawca czynu określonego w §1 organizuje lub przeprowadza

publiczną zbiórkę ofiar w celu zdrowotnym lub społeczno-opiekuńczym na

rzecz osoby najbliższej, ściganie wykroczenia następuje na wniosek władzy

wydającej zezwolenie.

Art. 3

Ustawa wchodzi w życie z dniem …... czerwca 2012 r.

UZASADNIENIE

publicznych formą reglamentacji administracyjnej zbiórki publicznej jest

decyzja administracyjna – pozwolenie na przeprowadzenie zbiórki.

Przeprowadzanie zbiórki publicznej bez takiej decyzji lub wbrew jej treści rodzi

odpowiedzialność wykroczeniową i usankcjonowane jest karą grzywny.

Zauważyć należy, że jednolite orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje,

że decyzja ta ma charakter uznaniowy, co oznacza tyle, że organ może, ale nie

musi, udzielić pozwolenia na zbiórkę publiczną.

Uznanie administracyjne nie

oznacza jednak dowolności.

Organ wydający decyzję na przeprowadzenie

zbiórki publicznej obowiązany jest w szczególności zbadać, czy cel zbiórki nie

jest przeciwny prawu oraz czy jest godny poparcia z punktu widzenia interesu

publicznego.

Wśród celów zgodnych z prawem uważa się m.in. cele: religijne,

opiekuńcze.

Natomiast na tle w/w ustawy interes publiczny przejawia się m.in.

wiarygodnością osoby przeprowadzającej zbiórkę publiczną.

Osoba taka

powinna dawać rękojmię prawidłowego zorganizowania, przeprowadzania

i rozliczenia zbiórki publicznej, co powinien zbadać organ wydający pozwolenie

na przeprowadzenie zbiórki publicznej lub odmowę jej przeprowadzenia.

publicznych w interesie osobistym, bez względu na cel tej zbiórki, jak i na jego

zgodność z interesem publicznym, jest zabronione.

Taki stan rzeczy powoduje, że rzesza obywateli naszego kraju, których

najbliżsi zostali dotknięci różnymi schorzeniami zdrowotnymi, a pomoc

publiczna jest żadna lub niewystarczająca, nie mogą skorzystać z ofiarności

ludzi dobrej woli, którzy chętnie niosą pomoc potrzebującym.

Wyżej opisane

wyłączenie podmiotowe przewidziane w ustawie z 1933 r. o zbiórkach

publicznych powoduje, że osoby takie jak np.: babcia chorego na autyzm

chłopca, która walcząc o środki konieczne na leczenie i rehabilitację swojego

Ponadto osoby te nierzadko, w ferworze walki o zdrowie i życie swoich

najbliższych, sięgają po każdą znaną im formę pomocy publicznej, w tym po

zbiórkę publiczną bez wymaganego prawem pozwolenia na jej

przeprowadzenie, zupełnie przy tym nie zdając sobie sprawy z konieczności

jego posiadania.

Zgodnie z treścią art. 3 ust. 3 ustawy o zbiórkach publicznych

z 1933 r. bez znaczenia jest fakt, że osoba taka organizuje zbiórkę w celu

zgodnym z prawem, czy daje rękojmię prawidłowego zorganizowania,

przeprowadzania i rozliczenia tej zbiórki.

Dlatego też wnioskodawcy proponują

wprowadzenie możliwości zatwierdzenia tego typu zbiórki publicznej przez

właściwy organ w drodze decyzji administracyjnej, oczywiście po uprzednim

zbadaniu celu tej zbiórki i jego zgodności z interesem publicznym,

w szczególności, czy osoba prowadząca tego typu zbiórkę daje rękojmię

na uwadze powyższe, postuluje się o zmianę art. 3 ustawy

możliwości zatwierdzenia zbiórki publicznej urządzanej w interesie osobistym,

osoby potrzebującej i godnym poparcia z punktu widzenia interesu publicznego.

Zatwierdzenie to następowałoby w formie decyzji administracyjnej organu

zbiórki publicznej, wydawanej po przeprowadzeniu postępowania

administracyjnego, niezależnie od tego, czy zbiórka ta została już zakończona,

trwa, czy nie została jeszcze rozpoczęta.

Oczywiście zatwierdzenie tego typu

zbiórki publicznej byłoby tożsame z brakiem żądania ścigania wykroczenia,

kodeks wykroczeń za prowadzenie publicznej zbiórki ofiar bez wymaganego

zezwolenia lub wbrew jego warunkom, grozi kara grzywny, nie wspominając

już o innych dolegliwościach przewidzianych w tym artykule.

Oznacza to, że

osoba prowadząca bez prawem wymaganego zezwolenia zbiórkę publiczną na

rzecz potrzebującego, schorowanego i cierpiącego członka jej rodziny, która

zazwyczaj znajduje się w trudnej sytuacji rodzinnej i majątkowej narażona jest

na dodatkowe traumatyczne przeżycia, związane z uczestnictwem

w postępowaniu w sprawie o wykroczenie i widmem grożącej sankcji za jego

popełnienie.

Mając na uwadze powyższe, proponuje się, aby w sytuacji

organizowania lub przeprowadzania publicznej zbiórki ofiar w celu zdrowotnym

lub społeczno-opiekuńczym na rzecz osób najbliższych bez wymaganego

wniosek organu właściwego do udzielenia lub odmowy udzielenia zgody na

przeprowadzenie zbiórki publicznej.

Dlatego też w konsekwencji wnioskuje się

zaproponowanym brzmieniu.

Brak takiego wniosku oznaczałby stosownie do

w sprawach o wykroczenia odmowę wszczęcia postępowania w sprawie

o wykroczenie lub jego umorzenie.

Projekt niniejszy nie powoduje negatywnych skutków społecznych

Niniejszy projekt jest zgodny z prawem wspólnotowym Unii Europejskiej.

Warszawa, 25 czerwca 2012 r.

BAS-WAPEiM-1558/12

Pani Ewa Kopacz

Marszałek Sejmu

Arkadiusz Mularczyk)

1992 roku – regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej (Monitor Polski z 2012 r. poz. 32)

zm.).

Zgodnie z zaproponowanymi zmianami dopuszczalne ma być, za zgodą

udzieloną w formie decyzji administracyjnej przez właściwy organ,

przeprowadzanie zbiórki publicznej urządzanej w celu zdrowotnym lub

której zbiórka jest organizowana, jeżeli cel ów jest zgodny z interesem

publicznym.

Ponadto w projekcie zaproponowano, by wykrocznie polegające na

organizowaniu lub przeprowadzaniu publicznej zbiórki ofiar w celu

wniosek władzy wydającej zezwolenie.

W projekcie nie wskazano, kiedy ustawa ma wejść w życie.

Prawo UE nie reguluje spraw objętych opiniowanym projektem ustawy.

2

IV.

Konkluzja

Warszawa, 25 czerwca 2012 r.

BAS-WAPEiM-1559/12

Pani Ewa Kopacz

Marszałek Sej


text:
Akszak, Aksak, herb wyobrażający serce ludzkie nawskroś strzałą przeszyte.

Linde wywodzi tę nazwę z litewskiego.

Stryjkowski pisze „Akszak vel Oksza”.

Orjentalista Muchliński w „Źródłosłowniku” wyrazów, pochodzących z języków wschodnich, mówi: „Aksak herb i nazwisko na Litwie”.

Nasi heraldycy wyprowadzają go z Rusi.

Być może, że z wielu innymi przeszedł wprost czy też przez Ruś od Turków, u których aksak jest przydomkiem i znaczy w ich języku: kulawy, chromy, np. Tamerlan (Timur), który miał przydomek kulawego, zowie się po turecku Aksak Timur”.

Jest polskie przysłowie, na oznaczenie gdy kto czegoś brzydkiego wziąć nie chce: „Nawet Turczyn Aksakówny nie ima”, które tak objaśnia Rolle: „Po zdobyciu Kamieńca (podolskiego) przez Turków r. 1672, gdy wojsko rzuciło się na kobiety, wybierając szczególnie młodsze i piękniejsze, Gertruda córka Aksaka, panna leciwa lecz płocha, chcąc uchodzić za młodszą, szaty szkarłatne z wdziękiem układa niemałym i szpetną twarz okrywa zasłoną, sromając się niby oka ludzkiego.

Rabusie muzułmańscy, w liczbie innych kobiet, porwali także Gertrudę.

Bez rozpaczy i molestacyi w jasyr szła zalotnica, aliści na drugi dzień jak niepyszna powraca do miasta, wymyślając na bisurmanów, którzy nawet poszturchali ją za to, że ich strojem swym okłamała.

A jakiś wesoły mieszczanin, bo na takich w najsmutniejsze godziny nie zbywa, między ludzi puścił gadkę, którą długo powtarzano niby przysłowie: nawet Turczyn Aksakówny nie ima”.

(Dr. Antoni J. Opowiadania historyczne).


text:
Fryderyk Hölderlin

Fragment

tłum.

Stefan Napierski

Ongi muzy spytałem, a ta

Odparła mi,

Przy końcu odnajdziesz nareszcie.

O najwyższym zamilczę.

Wzbronionym owocem, jak wawrzyn, jest wszakże

Najbardziej ojczyzna.

Niechże tej zakosztuje

Każdy w ostatku.

-----


text:
Kazimierz Przerwa-Tetmajer

Wszechmocny Bóg

Wkoło mej głowy światy.

Sam z siebie je tworzę,

I sam w sobie je niszczę.

Nieskończoność, wieczność

Stworzyłem.

Rozkazałem — i wstała konieczność,

By okuć wszechistnienie w wieczystą obrożę.

Zechcę i drzwi nicości istnieniu otworzę,

Drżą światy, mojej woli widząc obosieczność

I czując dwóch idei nieustanną sprzeczność,

Z których żadna dotychczas zwyciężyć nie może.

Lecz gdy zechcę, zwycięży ta, co niepojęta,

Od wieków trwoży światy: idea niebytu,

I tylko sam zostanę, moc nieogarnięta.

Blade cienie, posępne, nikłe mary mitu,

Kupią się niezliczoną chmurą pod me nogi:

Depcę je w mej olbrzymiej chwale — to są bogi.

-----


text:
4.

D

ojrzewały w sadach śliwy, śliwy złociste jakby

Dudniły deszcze owoców poprzez rozwiane włosy,

żeś już nie wiedział napewno czy włosy, czy śliwy dojrzały.

oczy ręką oganiał jak od lśniącego bąka: —

Weźcie mnie siostry, będziemy po kolorowych łąkach

tańczyć pośród jesieni zielonożółtych pożarów.

Śmiały się siostry, śpiewały głosami

jak zielonymi wilg owocami: —

Jakże będziesz tańczył z nami

pod jesieni namiotami,

kiedy ręce masz jak stal i mosiądz.

Strącisz z gór sokoły lawin,

huk lodowców słońce zdławi,

kiedy pieśń zaśpiewasz mocnym głosem.

Jakże bratem naszym jesteś

kiedy my jak płomień lekkie

który biegnie po płonącej słomce,

a ty wiatrem noc zalewasz,

piorunami płoniesz w drzewach,

rozdmuchujesz w kolorowy zachód — słońce.

Jakże mamy tańczyć z tobą

kiedy zamiast serca obłok

w piersi burzą wypełnionej nosisz.

I wesoło się siostry śmiały,

w świergot ptaków coraz bardziej zanikały,

aż pozostał po nich lot pajęczyn

rozwieszony w powietrzu dźwięcznym.

Został Tytan sam na brzegu żalu,

jak na brzegu najsmutniejszej wyspy,

gdzie na drzewach nawet ptaki wszystkie

są z zimnego, złocistego metalu.


text:
Na Sacre-Coeur biły dzwony.

Z Saint-Pierre, z Saint-Clotilde, z Saint-Louis, z małych, rozrzuconych kościółków dzielnicy Saint-Germain, odpowiadały im płaczliwym podźwiękiem dzwony katolickiego Paryża.

W cerkwi dzielnicy Passy metropolita w złotych ryzach gęstym, dostałym basem czytał ewangelię i dzwony dzwoniły wszystkie, jak w dzień wielkanocny.

Paryż trzasł na nowo wzdłuż szerokiego szwu Sekwany, sfastrygowanego niegdyś naprędce białymi nićmi mostów.

Na moście Passy z dwóch końców na latarniach trzepocą dwa sztandary: trójkolorowy sztandar imperium rosyjskiego i biały ze złotymi liliami sztandar Burbonów - prowizoryczna granica dwóch monarchii.

Po pustym moście, do środkowego przęsła i z powrotem, donośnym, miarowym krokiem przechadza się czterech chłopców z karabinami na ramieniu: dwóch z jednego końca mostu, dwóch - z drugiego.

Na żołnierskich czapkach chłopców w zielonych "rubaszkach" połyskują wyciągnięte skądś z naftaliny, wypucowane kredą carskie orzełki, spoglądające z góry na skromne, poczerniałe lilie młodocianych królewskich kamelotów.

Wasia Krestownikow niecierpliwie przesuwa na ramieniu karabin.

Karabin ciężki, boli od niego ramię.

Może by zdjąć?

Nie, nie wypada.

I Wasia sprężystym, dźwięcznym krokiem przemierza most z wyrazem niewzruszonej powagi na rumianej, pucołowatej twarzy.

Mimo wszystko postanawia zdjąć.

Trzeba tylko dojść do środkowego przęsła, tam można będzie postawić kolbę na ziemi i oprzeć się o lufę, bez ujmy dla prestiżu.

To wygląda poważnie i nawet bardziej monumentalnie.

Nieraz na obrazach widywał w tej pozie żołnierzy na warcie.

I Wasia, niezmącenie obojętny, opiera się malowniczo o lufę, wystawiając naprzód od niechcenia prawą nogę w błyszczącym jak samowar lakierowanym bucie.

Ilekroć jednak oczy jego spotykają się z oczyma granatowego szyldwacha z naprzeciw, Wasia nie może wytrzymać i spod maski namaszczenia wymyka mu się łobuzerski uśmiech.

Jakie to zabawne: wczoraj jeszcze byli kolegami, grali pod ławką w oczko i po lekcjach w tenisa, a dziś - gwardziści, stojący na straży dwóch odrębnych, rozciągających się po obie strony mostu państw, co prawda nie wrogich i do pewnego stopnia nawet sprzymierzonych, ale bądź co bądź odrębnych.

Za przykładem Wasi wymuskany granatowy kamelocik również opuszcza karabin i opiera się nonszalancko o lufę.

Chciałoby się zapalić papierosa, ale nie można - na warcie!

I dwaj szesnastoletni chłopcy wsparci na karabinach, tyłem do balustrady, patrzą statecznie w przestrzeń: dwóch ołowianych żołnierzyków na tekturowym moście na tle kunsztownej papierowej dekoracji, przypominającej do złudzenia Paryż dorosłych.

- Co to u was był wczoraj za harmider i strzelanina? - rzuca mimochodem granatowy kamelocik, nie gardzący krótką żołnierską pogawędką.

- E, nic, głupstwo - odpowiada po francusku Wasia, podkreślając intonacją, że nawet mówić o tym nie warto.

- Przetrzebiliśmy troszkę Żydów.

Chleb żrą i jeszcze zarazę roznoszą.

Wasia ogląda się, czy nikt nie widzi, i sięgnąwszy ręką do kieszeni wyciąga stamtąd masywną złotą papierośnicę: jak tu nie pochwalić się przed kolegą?

- Widzisz, jaki mebel odebrałem jednemu?

Na pewno w Rosji buchnął, czekista.

Dwadzieścia papierosów się mieści.

I przeczuwając wzgardliwą fałdkę w kącikach warg kolegi, pospiesznie dodaje:

- Nie masz pojęcia, co to za szubrawcy.

Wczoraj mama na jednej Żydówce poznała swoją własną kolię.

W Moskwie z sejfu ukradli.

To się u nich nazywa: "skonfiskowali".

Mamie "skonfiskowali" w ten sposób całą biżuterię.

Została jej jedna obrączka.

Kamelocik patrzy z leciutką pogardą.

Wie: zabierać kosztowności nawet Żydom nie wolno - to kradzież.

Wie jeszcze i co innego: ci Rosjanie to dzicz.

I wargi kamelota d'Escarville'a krzywią się w złośliwym, lekceważącym uśmiechu.

U wylotu mostu od strony francuskiej ukazuje się w tej chwili grupka żołnierzy prowadzących w pośrodku jakiegoś człowieka w szarym ubraniu.

Kamelota d'Escarville z karabinem na ramieniu oddala się miarowym krokiem, bez pośpiechu, w tę stronę.

Wasia patrzy zaciekawiony.

Grupka kamelotów w towarzystwie d'Escarville'a zbliża się ku środkowemu przęsłu.

Wasia rozróżnia już teraz wyraźnie chudego młodzieńca w popielatym marynarkowym ubraniu i z wybitnie semickim nosem.

Kamelota d'Escarville objaśnia: uciekł w nocy z waszego terytorium na naszą stronę.

Patrol złapał go na mieście i odstawia z powrotem.

Wasia aż oczy przymrużył z zachwytu: Żyd!

Uciekł zmyliwszy straże!

- Dajcie, ja go odprowadzę do rotmistrza.

Kameloci salutują i odchodzą.

Wasia porucza koledze, by pozostał na warcie.

On odprowadzi zbiega.

Chudy, wysoki Żydek, może o rok starszy od Wasi, milczy, tylko zgarbił się jakoś, głowę wciągnął w ramiona jak nastroszony ptak; niespokojny wzrok biega za Wasią jak jamnik.

Wasia zdejmuje z ramienia karabin, odwodzi bezpiecznik:

- Marsz naprzód!

Nie próbuj uciekać, bo kula w łeb!

Żyd nie próbuje uciekać.

Posłusznie idzie przodem.

Tylko głowę wcisnął jeszcze głębiej w ramiona i dwoje przydługich rąk, jak poprzetrącane skrzydła, nieporadnie dynda mu po bokach.

Zaś Wasia marzy: przyprowadzi sam, osobiście więźnia przed rotmistrza Sołomina.

Rotmistrz spojrzy, trzepnie szpicrutą o cholewę, powie: doobrze.

Wasia aż wypina pierś z dumy i zadowolenia.

Za rotmistrzem Sołominem - w ogień.

Cała młodzież go ubóstwia.

Dzielny oficer.

Jeszcze w armii Wrangla bił bolszewików.

Ci, co go znali, opowiadają: odważny jak diabeł.

A jak strzelał!

Jaskółkę w locie zabije.

Wasia widział wczoraj na własne oczy: siedział na stoliku na werandzie kawiarni przy rue de la Pompe i zmykających Żydów puszczał na pięćset kroków, kładąc ich z nagana jak kaczki ani razu nie spudłował!

Będzie zabawa!

Jeszcze na prawo, za róg.

Wasia widzi już z daleka.

Na werandzie bistro, naprzeciw głównej kwatery, siedzi rotmistrz Sołomin w towarzystwie jeszcze czterech oficerów.

Piją od wczoraj wieczór.

Wasia sprężystym krokiem przecina plac i zatrzymuje się przed werandą:

- Wasze blagorodje, melduję posłusznie, sprowadzam zbiega.

Zwiał wczoraj w nocy zmyliwszy straże na tamtą stronę Sekwany.

Schwytano go na mieście i odstawiano do naszych przednich posterunków.

- Dooobrze! - mówi rotmistrz Sołomin, podnosząc oczy, pod których spojrzeniem Wasia pręży się jak struna.

- Dać go tu bliżej!

Oficerowie czują: będzie heca.

Z rotmistrza kawalarz, umie się zabawić.

Z ciekawością przysuwają się bliżej.

Chudy, piegowaty Żydek drży jak liść.

- Bliżej - powtarza obojętnie rotmistrz Sołomin.

- Odpowiadać krótko i węzłowato.

Jakiego wyznania?

Żyd milczy.

Po cóż mówić?

I tak wszystko przepadło.

- Wyznania mojżeszowego?

Oficerowie, przeczuwając efektowne widowisko, parskają śmiechem.

- Cóż to, niemowa, czy co?

Czy też nie rozumie delikatnie?

Pytam, się: Żyd?

- Nie... - pobladłymi wargami bełkoce chłopak.

Odpowiada mu wybuch śmiechu rozbawionych oficerów.

- Czekajcie, panowie, cóż w tym śmiesznego?

mówi rozciągając słowa rotmistrz Sołomin.

- Nos niczego jeszcze nie dowodzi.

Czasami mama się zapatrzy.

Skoro mówi, że nie, to nie.

Oficerowie zrywają boki, zakochanymi oczyma spoglądając na rotmistrza.

- Przeżegnaj się - cedzi rotmistrz.

Chłopak kurczowo skręconymi palcami próbuje nakreślić znak krzyża.

Drżąca ręka nie trafia na ramię, myli się, kreśli w powietrzu jakiś dziwny zakrętas.

Wtóruje jej głośny ryk śmiechu podochoconych oficerów.

- Niezupełnie tak - mówi z niezmąconym spokojem rotmistrz Sołomin.

- To się zdarza.

Brak wprawy...

Jeszcze raz, powoli a dokładnie.

Chłopak zakreśla ręką mniej więcej prawidłowy zygzak.

- Tak, teraz już było znacznie lepiej.

No, czy nie mówiłem wam?

Nos jeszcze niczego nie dowodzi.

Od razu widać, że prawosławny.

Żebyście nie mieli więcej wątpliwości, spuśćcie mu tam, chłopcy, spodnie!

Chłopak gestem zawstydzonej gracji zaciska ręce dokoła wstydliwego miejsca.

Wasia i dwóch innych szeregowców rzucają się na niego i rozpinają mu przemocą spodnie.

Chłopak szamoce się bezsilnie.

Zdarte siłą spodnie bezkształtnymi obarzankami ześlizgują się na ziemię pod ryk ogólnego śmiechu.

- Ach, tak? - wykrzykuje z udanym oburzeniem Sołomin.

- To ja tu, można powiedzieć, piersią własną cię zasłaniam, na słowo ci wierzę, a ty, bratku, kłamiesz?

Krzyż święty niechrzczoną ręką plugawisz?

Wiary własnej się wypierasz?

Tego się po tobie nie spodziewałem.

Chłopak podnosi i zapina niepotrzebne, nieposłuszne spodnie.

Długo nie może natrafić na właściwy guzik.

- Przeszukać mu tam kieszenie, chłopcy! - mówi rotmistrz Sołomin.

Trzy pary chciwych rąk wciskają się w zanadrze, przetrząsają kieszenie, odrywają podszewkę eleganckiego ubranka i, wyciągnąwszy z triumfem jakiś zeszycik - sowiecki paszport - podają go rotmistrzowi.

- Taaaak... - przeciąga rotmistrz.

- Tak trzeba było mówić od razu.

Poprosić: przepustkę do Belleville.

Czemu nie?

Któż to widział uciekać tak po nocy, w dodatku paszport zaszywać pod podszewkę.

A, brzydko!

No, żeby mi to było ostatni raz!

Rotmistrz Sołomin zwraca paszport.

- Włożyć mu z powrotem do kieszeni!

A teraz wiej!

Chłopak nie rozumie, patrzy wybałuszonymi tępo oczyma na rotmistrza.

- Zmykaj!

Żebym cię tu więcej nie widział!

Żyd robi niezdecydowany krok naprzód, jakby chciał paść Sołominowi do nóg, zatrzymuje się, patrzy na uśmiechnięte twarze oficerów, odwraca się i zaczyna biec przed siebie wzdłuż muru, z początku wolno, potem coraz prędzej.

Już jest prawie na rogu.

- Czekaj! - woła za nim rotmistrz Sołomin.

Chłopak zatrzymuje się i odwraca wylękły, niezdecydowany.

- Czekaj, zapomniałem postawić ci na twoim paszporcie pieczątkę - mówi Sołomin -posyłając w ślad za nim kulę z nagana.

Żyd pada na wznak z rozcapierzonymi niezgrabnie rękoma.

Wasia zna się na rzeczy, chwyta w lot.

Karabin przewiesił przez ramię, biegnie na róg, gdzie leży chłopak, pochyla się nad nim, wyciąga mu z zanadrza jakiś przedmiot i wymachując nim w powietrzu, powraca biegiem do oficerów.

- W sam środek! - woła z daleka, potrząsając małą czerwoną książeczką.

Wystrzępiony sowiecki paszport przedziurawiony jest w środku na wylot i dokoła otworu od kuli czerwoną obwódką pieczątki zakrzepła krew.

Oficerowie ze szmerem uznania podają sobie z rąk do rąk małą czerwoną książeczkę.

- No, czas spać - mówi, odsuwając krzesło i bębniąc szpicrutą po cholewie, rotmistrz Sołomin.

Radzę panom zrobić to samo.

Za dwie godziny muszę być w Pałacu Burbońskim.

Wyspać się przecież też kiedyś trzeba.

Do widzenia - do wieczora.

W wygodnym parterowym pałacyku, którego drzwi otworzył mu ordynans, panował gęsty chłód i półmrok zapuszczonych rolet.

Sołomin wyciągnął się na miękkim szezlongu i kazał zdjąć sobie buty.

Krzątający się na palcach ordynans przyniósł poduszkę i ulotnił się z pokoju, zamykając za sobą bez szmeru drzwi.

Sołomin pogrążył się w miękką błogość puszystej jak dywan ciszy.

Nie tak dawno zaczął korzystać z dobroczynnej atmosfery komfortu i, zanurzając się w nią każdorazowo, tajał jak pastylka sacharyny w mocnej, przedwojennej rosyjskiej herbacie.

Z wysokości tonącego w dywanach szezlongu, pod mlecznym księżycem kryształowej ampli, długie lata poniewierki wydawały mu się jakimś podłym niemieckim filmem, widzianym w trzeciorzędnym, nadymionym kinie.

Historia tych filmów bywa prosta, banalna, w banalności swej gryząca jak machorka.

Filmy takie, wyświetlane dziesiątkami w podmiejskich iluzjonach, wyciskają łzy z oczu sentymentalnych szwaczek.

Syn oficera sztabowego.

Po mamie - majątek pod Moskwą.

Dzieciństwo (zazwyczaj pokazuje się to w prologu): kosztowne zabawki, guwernerzy i guwernantki.

Chłopięctwo: gimnazjum, książki i marki.

Latem na wsi - na kaczki.

Pierwsze uciechy miłosne.

Przeważnie dziewki folwarczne pod kierownictwem doświadczonego ekonoma.

I wszystko inne, jak się należy.

Uniwersytet.

"Moskwa w nocy".

Wypełnianie luk w edukacji erotycznej.

I naraz, w najbardziej pikantnym, rzec by można, momencie - mobilizacja.

Podchorążówka.

Front.

Ranny.

Szpital na tyłach.

Siostrzyczki.

Otchłanie szałów miłosnych pod skromnym habitem samarytanki.

Znowu front.

Druga linia.

Nuda splądrowanych miasteczek.

Spirytus i karty.

W chwilach głodu ekstazy - Żydóweczki.

Głuche wieści z tyłów.

Rewolucja.

Komitety i "towarzysze".

Urlop.

Moskwa.

Czar munduru i wynikające stąd rozkosze.

I znowu wstrząs - Październik.

Tułaczka po mieszkaniach.

Kryjówki.

Szary żołnierski płaszcz i ręce usmolone sadzą: byle bez manicuru i koniecznie z odciskami.

Papę rozstrzelano.

W majątku - Sowiet.

Ziemię podzielili do cna.

We dworze, tam, gdzie wspomnienia szczęsnego dzieciństwa - szkoła, umorusane wiejskie bachory.

Ucieczka.

Podrobione papiery.

Krym.

Wrangel.

Ofensywa.

Odwet za "pohańbioną Rosję".

Odzyskane miasteczka.

Kontrwywiad.

Porachunki z bolszewikami.

Rozstrzelania.

Komuniści i komsomolcy.

W wolnych od zajęć chwilach - Żydzi.

Żydóweczki: lufa do skroni i jazda w kolejkę!

Lepka, cuchnąca krew.

Ewakuacja, pospieszna, upokarzająca jak ucieczka.

Miasta i ludzie.

Konstantynopol.

Sofia.

Praga.

Likwidacja zasiłków.

Głód.

W Paryżu angażują podobno białych oficerów do armii Czan-Tso-lina.

Paryż.

Blaga, nic podobnego!

Bez środków do życia.

Tournee po emigranckich komitetach.

Zasiłki skasowano.

Dźwigał walizki na Dworcu Północnym.

Pracował w fabrykach Renault jako zamiatacz.

Redukcja.

Znów na bruku.

Noclegi pod mostem.

Jednorazowy zasiłek.

Egzamin szoferski.

I jako uwieńczenie długoletniej włóczęgi - nieśmiertelne, kanoniczne taxi.

Z szoferki wyżyć już było mozna.

Daleko gorsze upokorzenia.

Paryż roił się od znajomych, papy i własnych.

Nie wszyscy przyjechali z niczym.

Niektórzy, owszem, potrafili przeszwarcować coś niecoś, z grubsza.

W Paryżu z pieniędzmi nie ma kłopotu.

Pozakładali przedsiębiorstwa, robią interesy.

Wielu ma już własne maszyny.

Inni dzień i noc rozbijają się taksówkami.

Przykre, kłopotliwe spotkania.

Wożąc znajomych i wyciągając rękę po napiwek, odwracał twarz w inną stronę.

W notesie - adresy wszystkich domów publicznych i domów schadzek.

Nie tylko znajomi - często i znajome.

Wieczorami, pod "Florydą", pijane, w towarzystwie podskubanych Francuzików - taksówka do hotelu.

Inne nie zdążą nawet dojechać do hotelu - wprost w taxi.

Siedzenie miękkie - wszystkie wygody.

W polerowanym lusterku przy kierownicy - co wieczora całe "Chabanais": wszystkie figury.

Taxi jak lupanar na kilometr zalatuje spermą...

W Moskwie były gimnazistkami: warkoczyk, nieprzyzwoitego słowa w towarzystwie nie zniesie, papa - tajny radca, narzeczony i wszystko jak się należy.

Tu - ledwie wsiądzie do taksówki, już nogi rozkracza: paryżanka!

Cała Etoile - jeden wielki burdel: pokaż sto franków - zaliżą na śmierć.

Nie potępiał.

Cóż, może naprawdę żyć nie mają z czego?

Każdy zarabia, jak może...

Aż do jednego, najbardziej upokarzającego spotkania.

Miał w Moskwie narzeczoną.

Córka generała Achmatowa, Tania.

Oczy - lazur.

Uduchowiona.

Cała -Balmont i Siewierianin.

Na fortepianie gra jak artystka.

Zaręczyli się przed rewolucją.

Kiedy odjeżdżał na front, pocałowała go w usta i dwie ciepłe łezki spłynęły mu po policzkach, zostały na zawsze w małej fiolce serca.

Z Rosji uciekli jedni z pierwszych.

Przebąkiwano o nich, że są w Paryżu.

Przewidujący generał pieniądze umieścił w zagranicznym banku.

W Paryżu, grając na giełdzie, majątek podobno podwoił.

Przyjechawszy do Paryża latem Sołomin odszukał ich adres.

Powiedziano mu: państwo - w Nizzy, kiedy wrócą - nie wiemy.

I oto pewnego razu odwożąc klientkę pod znajomy dom schadzek ujrzał: wychodzi z bramy - ona.

Nie wierzył własnym oczom.

Wsiadła do taksówki, niedbale rzuciła adres.

Jadąc, układał w myśli plan.

Nie powie nic, tylko przy płaceniu zdejmie czapkę, żeby go poznała.

Przed domem jej jednak nie wytrzymał.

Osadziwszy maszynę, odwrócił się do wnętrza i zdejmując czapkę, powiedział dobitnie:

- Dużo też pani dorabia w ten sposób, Tatiano Nikołajewno?

Przelękła się, potem - w płacz.

Wodotrysk słów.

Papa skąpy, wylicza każdy grosz.

Trudno chodzić w pocerowanych pończochach.

Tyle przeżyli...

- Gdzież to, jeżeli wolno wiedzieć?

W Nizzy?

Zmarszczyła brwi.

Trzasnęła drzwiczkami.

Nie jest obowiązana zdawać sprawy ze swoich uczynków byle szoferowi.

(Tak dosłownie powiedziała: "Byle szoferowi" - Sołomin dobrze zapamiętał).

Wetknęła mu w garść dziesięć franków i zniknęła w bramie.

Chciał wbiec za nią, cisnąć jej w twarz jej dziesięć franków, zwymyślać od ostatnich.

Zobaczył na progu lokaja w białym wykrochmalonym plastronie.

Zrobiło mu się nagle wstyd własnego szoferskiego uniformu, wstyd śmiesznej sytuacji.

Odjechał.

Pieniądze postanowił odesłać pocztą.

Tegoż wieczora zresztą przepił je w rosyjskiej szoferskiej knajpie pod zakatarzoną "Wołgę" gramofonu, pragnąc poznać do dna gorycz upokorzenia, upodlenia ("wdeptali w błoto").

Ale policzka nie zapomniał.

Spośród tysiąca i jednej zniewag zapamiętał sobie na zawsze tę jedyną, zawiesił ją na szyi jak mały, zatłuszczony szkaplerzyk, od czasu do czasu wyciągając go stamtąd, żeby się rozjątrzyć, żeby nie zapomnieć.

I w myśli długimi wieczorami układał skomplikowane, fantastyczne plany odwetu.

Wieczorem za całodzienny zarobek brał z Avenue Wagram trzeciorzędną dziewczynkę, bezwarunkowo Rosjankę, i odrobiwszy co trzeba, cisnąwszy jej dwadzieścia franków, bił ją po twarzy, wyzywając ostatnimi słowami.

Wkrótce żadna dziewczynka z Wagram nie chciała iść z nim za żadne pieniądze.

Mijały miesiące, potem lata.

Powrót do Rosji z bronią w ręku na czele roty jakiejś wyimaginowanej białej armii, o którym marzył wieczorami, hołubiąc w sobie to marzenie jako odtrutkę przeciw dziennym upokorzeniom, stawał się coraz bardziej problematyczny.

W gruncie rzeczy przestał w niego wierzyć.

Zapewniały o tym jeszcze z uporem jedynie gazety emigracyjne.

Rozumiał: redaktorzy też muszą z czegoś żyć.

Przestał czytywać gazety.

Tamci bolszewicy rozsiedli się, rozgospodarowali na dobre, na stałe; otrąbili z hałasem swoją dziesiątą rocznicę, szykowali się do setnej.

Nikt nie myślał występować przeciw nim z bronią w reku.

Powrót, prawdopodobny jeszcze po dwóch, trzech, czterech latach, po upływie dziesięciu lat tracił już wszelkie pozory prawdopodobieństwa.

Niektórzy zresztą wracali, wyżebrawszy sobie w konsulacie sowiecki paszport.

Wracali nawet oficerowie.

Dowiedziawszy się o każdym nowym renegacie Sołomin zaciskał tylko zęby i spluwał z pogardą.

O powrocie do Rosji w ten sposób nie myślał.

Komunistów nienawidził każdym centymetrem swej zgrubiałej skóry.

Złamali mu życie.

Zamordowali papę.

Skonfiskowali majątek.

Zmarnowali młodość, miłość - wszystko.

Doprowadzili do prostytucji narzeczoną (od biedy można było zapisać na ich rachunek i policzek w taksówce).

Kazali miesiącami zdychać z głodu, obwozić po Lasku Bulońskim wysztafirowane lafiryndy, wypatrywać napiwki.

Być prostym dorożkarzem, jemu, rotmistrzowi Sołominowi, synowi pułkownika Sołomina!

I to kto?

- Kupa parszywych Żydków i ciemne pospólstwo.

Nie, tego zapomnieć niesposób!

Wracać?

Służyć za parobka u ordynansa Leontija?

Nie, stokroć już lepiej wozić tu całe życie wystrychnięte dziwki, odstawiać do burdelików zażywnych francuskich ojczulków.

Nie spodlić się.

I oficerski honor go pokrzepiał.

Życie stawało się coraz bardziej bezsensowne.

Dobrze, można być dorożkarzem czasowo: rok, dwa, dziesięć.

Wiedzieć, że do czasu.

Ale pomyśleć: zostanę dorożkarzem na zawsze, przez całe życie, to jest moje życie i innego nie będzie - to nie mogło się jakoś pomieścić w głowie rotmistrza Sołomina.

Czuł wyraźnie, że musi przyjść coś - wybuch, kataklizm, katastrofa - przetasować karty.

Tak dalej - nie podobna.

I co rana, obudzony dzwonkiem budzika, wciągając zasmarowane oliwą szoferskie ubranie, rotmistrz Sołomin konstatował z goryczą: jeszcze nie.

Z wybuchu dżumy ucieszył się jak z dawno oczekiwanego kataklizmu, który od razu przetasował karty.

Taksówkę zarekwirowano na trzeci dzień do przewożenia chorych.

Żyć zaczęło być jakoś przestronniej.

Paryż jak roztwór, do którego ktoś wlał silny odczynnik, rozkładał się w oczach na odrębne składniki.

Wypierana z kolejno powstających państewek bezpańska emigracja rosyjska idąc za przykładem innych narodowości okopała się w Passy ogłosiwszy tę dzielnicę białą koncesją rosyjską.

Uformowany naprędce rząd nowej koncesji dla obrony jej granic powołał do życia białą gwardię.

W trzy dni później rotmistrz Sołomin w wysokich, lśniących butach, w epoletach i z rozetką na czapce wprowadzał się do zarekwirowanego pałacyku w towarzystwie świeżo zafasowanego ordynansa i wydawał przez telefon lakoniczne rozporządzenia, dotyczące oczyszczenia terytorium Passy z elementów nierosyjskich.

Zresztą błogostan ten zbyt był pełny, aby mógł być długotrwałym.

Napomykała o tym niedwuznacznie dżuma, wymachująca figlarnie z przejeżdżających pod oknami aut chorągiewką Czerwonego Krzyża.

Rotmistrz Sołomin zrozumiał: trzeba żyć, póki się da, i poregulować z życiem, nie odkładając na później wszystkie zaległe rachunki.

Niestety ci, z którymi pozostały do wyrównania porachunki najcięższe, znajdowali się o setki mil za kordonem, niedosięgalni i nieuchwytni.

Trzeba było zadowolić się namiastką.

I rotmistrz Sołomin przypomniał sobie od razu: jest przecież poselstwo sowieckie na ulicy Grenelle i cały sztab "przedstawicieli", wprawdzie nie tak wielu, ale za to autentycznych, najautentyczniejszych, "odpowiedzialnych".

Byle kogo do Paryża szubrawcy nie wysyłają.

Nieszczęśliwym zbiegiem okoliczności ulica Grenelle wraz z całym inwentarzem weszła w skład improwizowanej monarchii burbońskiej; jak dochodziły słuchy, cały personel misji sowieckiej przebywał w tej chwili w spokoju i komforcie w jednym z gmachów przedmieścia Saint-Germain, zamienionym naprędce na więzienie, i pod strażą gwardii francuskiej drwił sobie wyraźnie z bliskiego sąsiedztwa ukonstytuowanej na terenie Passy władzy prawowitej.

Rotmistrz Sołomin pierwszy wystąpił z wnioskiem bezwzględnego zażądania od władz francuskich wydania w ręce białej gwardii więźniów sowieckich, jako podległych sądowi rosyjskiemu, jedynie kompetentnemu do stanowienia o ich losie.

Wniosek rotmistrza Sołomina spotkał się z gorącym poklaskiem komendy głównej i jednogłośnym poparciem armii.

Wyłoniono natychmiast specjalną komisję, w skład której wszedł między innymi i projektodawca.

Komisji tej poruczono nawiązać niezwłocznie pertraktacje z rządem monarchii Saint-Germain.

Francuzi stawiali przeszkody.

W zasadzie niby nie mieli nic przeciwko wydaniu bolszewików, uzależniali je jednak od wypłacenia przez rząd rosyjski wysokich odszkodowań obywatelom francuskim zamieszkałym w Passy, którzy z racji swego semickiego wyglądu ucierpieli w czasie ostatniego pogromu.

Sprawa przewlekała się.

Mimo wszystko - wreszcie zdawała się dobiegać końca.

Na wczorajszym posiedzeniu rząd rosyjski dał się na koniec skłonić i przychylił się do warunków, stawianych przez nieustępliwych Francuzów.

Definitywne podpisanie umowy nastąpić miało dzisiaj o godzinie dziesiątej rano, na terytorium francuskim, w gmachu byłej Izby Deputowanych przemianowanej z powrotem na Pałac Burboński.

Punktualnie o dziesiątej z rana miękki sześcioosobowy Fiat po okazaniu odpowiednich przepustek przejechał most Iena kierując się w stronę Pałacu Burbońskiego.

Dyżurny urzędnik chłodnymi, dobrze już znajomymi kuluarami poprowadził delegację rosyjską do małej sali posiedzeń, gdzie czekało na nią nad stołem, zawalonym skoroszytami, czterech szpakowatych, czarno ubranych panów.

Przystąpiono od razu do omówienia poszczególnych punktów.

Francuzi wysuwali dodatkowe klauzule, nie zgadzali się na projekt wypłat progresywnych, żądali natychmiastowego, gotówkowego załatwienia sprawy.

Posiedzenie ciągnęło się w nieskończoność.

Rotmistrz Sołomin, nie biorący czynnego udziału w obradach i zachowujący dostojne milczenie, ziewał dyskretnie w dłoń i znudzonym wzrokiem błądził po suficie.

W chwili, gdy układy zdawały się już pomyślnie zmierzać ku końcowi, siwy pan, o wąskim, wydłużonym nosie, wyjął z kieszonki zegarek i ogłosił przerwę śniadaniową.

Przewodniczący delegacji rosyjskiej, zdenerwowany tą nową zwłoką, próbował zaoponować, przekładając, że do chwili sfinalizowania układów pozostało jeszcze najwyżej pół godziny, że odkładać sprawy dłużej nie należałoby i że po załatwieniu jej wszyscy zdążą swobodnie udać się na śniadanie.

Panowie o burbońskich nosach zdawali się nie słyszeć jego słów i jak na komendę wstali od stołu, przy czym siwy pan niewzruszonym głosem oświadczył, że dalszy ciąg obrad rozpocznie się o godzinie drugiej.

Delegacji rosyjskiej nie pozostało nic innego, jak zagryzłszy wargi odsunąć krzesła i udać się na przechadzkę, w oczekiwaniu ponownego rozpoczęcia układów.

W poszukiwaniu pisuaru rotmistrz Sołomin zabłądził wśród nieskończonych kuluarów i długo wałęsał się, na próżno szukając zgubionej sali.

Kiedy wreszcie natrafił na schody i znalazł się na ulicy, kolegów przed pałacem już nie było; najwidoczniej nie mogąc się go doczekać udali się bez niego na miasto.

Rotmistrz Sołomin powolnym, spacerowym krokiem zapuścił się w ciche, szkliste od asfaltu ulice.

Znał te dzielnice dobrze.

Odwoził tu, nie tak jeszcze dawno temu, po teatrze, starszych, bogatych panów z nieodłączną rozetką legii honorowej w butonierce.

Najgorsi pasażerowie!

Zawsze kombinują: wsypie ci taki w rękę pełną garść drobniaków, rachuj do jutra, nie dorachujesz się - pięć sous napiwku.

Rotmistrz Sołomin ze swego przymusowego zawodu wyniósł nieprzezwyciężoną pogardę dla Francuzów, jako uosobienia wszystkich cech diametralnie przeciwnych "szerokiej naturze rosyjskiej".

Mocą wieloletniego nawyku, obecny rotmistrz, zmieniwszy uniform szoferski na kawaleryjskie rajtuzy, nie przestał wartościować ludzi stosownie do wielkości dawanych przez nich napiwków.

Nie był to bynajmniej z jego strony objaw solidarności w stosunku do klasy pariasów, której szeregi opuścił niedawno, lecz jedna z tych wyżłobionych w umyśle fałd przyzwyczajenia, po których myśli spływają automatycznie jak łzy po bruzdach pooranej zmarszczkami twarzy.

Po raz pierwszy szedł chodnikami tej dzielnicy, jak wolny, równouprawniony przechodzień, spoglądając z wysokości swych złotych epoletów na mijających go ludzi.

Można by powiedzieć, że wraz z mundurem oficerskim włożył na oczy inne okulary i oglądane przez nie po raz pierwszy miasto, którego nie znosił pochylony nad kierownicą, z trotuaru wydało mu się naraz przez te szkła przyjaznym, pociągającym i nie pozbawionym swoistego uroku.

Zatrzymał się w kontemplacji przed oszkloną witryną wielkiego zakładu restauracyjnego, uciekającego w głąb tunelem luster, cienistą oranżeria, egzotyczną i dziwaczną, gdzie nad bielą rozrzuconych jak płaty śniegu obrusów kołyszą się wysmukłe wachlarze palm.

Dawniej szybko wymijał te lokale, czasem tylko, ilekroć wypadało mu wysadzać przed ich oszklonym tunelem wyfraczonych gości, rzucał do wewnątrz ukradkiem złe, zazdrosne spojrzenie.

Był to ten inny, zamknięty, na zawsze niedostępny świat, miasto w mieście, odgrodzone od reszty tylko grubą taflą szkła, widzialne a nieprzeniknione.

Dostać się tam można było jedynie przywdziawszy uprzednio frak, podobnie, jak po to, aby przeniknąć w głębie morskie, włożyć trzeba ubranie nurka.

Znieruchomiałego przed witryną rotmistrza Sołomina nagle olśniła kapitalna myśl.

W rzeczy samej, kto w danej chwili może mu zabronić wejść do środka, jeżeli mu się zechce, kto przeszkodzi mu usiąść w cieniu egzotycznej palmy, pośród tych czarnych dżentelmenów w polerowanych garniturach, wyrastających niby tresowane foki nad lodowatymi blokami obrusów, i niedbale zamówiwszy cokolwiek zmusić do zakrzątnięcia się wokoło swej osoby wyfraczonego fagasa z przyrosłym do twarzy, przypochlebnym uśmiechem?

Olśnienie było tak nagle, że rotmistrz Sołomin z niemałym trudem zdołał odegrać przed samym sobą małą wewnętrzną komedię obojętności.

Jak gdyby obserwowało go w tej chwili całe miasto (ulica była zupełnie pusta), rotmistrz Sołomin wyjął od niechcenia gruby złoty zegarek; jakby zauważył dopiero teraz, że właśnie jest pora posiłku, nieokreślonym, lecz wymownym gestem dał komuś do zrozumienia, że skoro już w pobliżu znalazła się i restauracja, nie szkodziłoby zjeść w niej śniadanie, i z obojętną, znudzoną miną światowca pchnął masywne lustrzane drzwi.

Owiał go przyjemny chłodek nakrochmalonych obrusów, powietrze obryzgane rozpylaczem fontanny, mdławy międzynarodowy zapach komfortu.

Nad małymi ołtarzykami stolików pochyleni w nabożnym skupieniu ludzie przyjmowali hostie cielęcych i baranich kotletów pod modlitewny podźwięk talerzy namaszczonych ministrantów-piccolo.

Z roztargnioną miną starego bywalca, który nie lubi siadać zbytnio na widoku i woli własne dyskretne kąciki, rotmistrz Sołomin wyszukał sobie w rogu za kolumną zaciszny stolik, skąd jak z loży roztaczał się widok na całą salę, i rozsiadłszy się wygodnie jął studiować kartę dań.

Zjawienie się gościa w egzotycznym uniformie nie przeszło niepostrzeżenie i rotmistrz Sołomin czując się punktem przecięcia wielu spojrzeń z zabójczą nonszalancją i flegmą, po której łatwo odróżnić nowicjuszów od prawdziwych bywalców, przywołał skinieniem kelnera i zaczął zamawiać długie, skomplikowane śniadanie, drobiazgowo, z miną znawcy wypytując się o gatunki win.

Wybrawszy szereg potraw o nazwach najbardziej wyszukanych i uroczystych, w leniwej, malowniczej pozie osunął się na oparcie kanapki, apatycznym wzrokiem błądząc po sali.

Sala o tej porze była prawie pusta i rozrzuceni tu i ówdzie, przy kilku zaledwie stolikach, panowie od dawna przestali już zajmować się egzotycznym gościem, pochłonięci całkowicie jedzeniem i rozmową.

Przy sąsiednim stoliku zasłonięci kolumną trzej wygoleni panowie popijający czarną kawę prowadzili półgłosem ożywioną rozmowę.

Oddzielony od nich jedynie filarem rotmistrz Sołomin, mimowolny świadek ich rozmowy, mógł ich niepostrzeżenie obserwować.

Dominował pan w binoklach:

-Nie możecie, panowie, nie przyznać - mówił tonem pełnym smutku i goryczy - że wypadki, które przeżywamy, na każdego szczerego demokratę muszą działać przygnębiająco.

W gwałtownym i niespodziewanym bilansie sił, jaki dokonał się w naszych oczach, demokracja francuska okazała się quantite negligeable.

Jesteśmy świadkami faktu do niedawna tak nieprawdopodobnego i niedorzecznego, jak restauracja monarchii i, co gorsza, przyznać musimy, że odbyła się ona bez jednego wystrzału, bez widomego sprzeciwu ze strony szerokich warstw naszej burżuazji.

Zgodzicie się, panowie, że jest to zjawisko wysoce upokarzające.

- Nie podzielam pańskiego pesymizmu - odparł stateczny jegomość, którego wieku nie pozwalała określać idealna łysina.

- Czasy powszechnego zdenerwowania, jakie przeżywamy, skłaniają nas do przesadzania i uogólniania wypadków zgoła sporadycznych i wyjątkowych.

Zapominamy, że poza obrębem Paryża, przechodzącego okres zakaźnej gorączki ze wszystkimi jej przywidzeniami i dziwactwami, istnieje jeszcze cała właściwa Francja, szczerze demokratyczna i burżuazyjna.

Wystarczy, by wygasła w Paryżu epidemia, a wraz z nią znikną jak gorączkowe majaki zarówno monarchie burbońskie, jak i radzieckie republiki.

Pierwszy oddział rządowych wojsk republikańskich, który wkroczy do Paryża, przywróci w nim dawny porządek w całej jego rozciągłości.

- Wybaczy pan - zaoponował w podnieceniu pan w binoklach - drogą pańskich wywodów zapuścilibyśmy się jednak w chaszcze najczystszej metafizyki.

Sądząc z dotychczasowych danych statystycznych, byłoby niedorzecznością przypuszczać, że ktokolwiek z obecnych mieszkańców Paryża doczeka się opisywanej przez pana chwili.

Wszystko zdaje się raczej wskazywać na to, że rzeczywistość, w jakiej żyjemy, jest i pozostanie naszą jedyną daną nam rzeczywistością.

Dla nas, paryżan, obywateli zadżumionego miasta, granice Francji skurczyły się do obrębu rogatek Paryża.

Mówić o istnieniu jakiejś Francji, jakiejś Europy czy jakiegoś świata poza granicami tego miasta, które opuścić może pozwolić nam jedynie śmierć, równa się dla nas w danej chwili mówieniu o realności życia pozagrobowego.

Powie pan, że Francja i Europa istnieją rzeczywiście, pomimo iż nie możemy sprawdzić tego w obecnej chwili naszymi pięcioma zmysłami, że widzieliśmy je wszak jeszcze niedawno na własne oczy, że otrzymujemy stamtąd radiodepesze?

Ale czyż mistycy nie mówią nam o źródłach prabytu, które poznajemy drogą prostego przypomnienia, a spirytyści czyż nie otrzymują ze świata duchów depesz niemniej dowodnych?

A jednak, zgodzi się pan ze mną, że świat pozagrobowy nie przestaje być przez to kwestią wiary, że socjologa, który chciałby opierać na fakcie jego ewentualnego istnienia swe koncepcje socjologiczne, nazwalibyśmy w najlepszym razie mistykiem, męża stanu zaś, który budowałby politykę swego narodu na nadziejach pomocy z tamtego świata, umieścilibyśmy po prostu w domu wariatów.

Czymże jednak innym, jak nie oczekiwaniem takiej odsieczy z tamtego świata, są pańskie wojska republikańskie, które mają przyjść i przywrócić w Paryżu dawny ład?

Powtarzam, dla nas świat, Europa, Francja, jak kawałek lichej, zmoczonej materii, skurczyły się do rogatek, względnie do przedmieść Paryża.

Zagadnienia naszego życia społecznego i politycznego pozostały te same, zmieniła się tylko ich pomiarka; rozwiązywać musimy je odtąd w innej zmniejszonej skali.

Posługując się zaś nią, nie możemy nie stwierdzić, że jesteśmy świadkami formalnego rozbioru Francji i że w obliczu tego rozbioru demokracja francuska okazała się w znaczeniu moralnym wielkością równa zeru.

Dotychczas trzymała się ona u steru jedynie mocą inercji, dawno już roztrwoniwszy swój kapitał moralny; skoro zaś wypadło jej przystąpić do reorganizacji mocno okrojonego gospodarstwa, w momencie licytacji między komunizmem i monarchią z bożej łaski - bez namysłu i bez walki oddała poniżej ceny kosztu miejsce zajmowane przez nią od czasów Wielkiej Rewolucji w ręce najczarniejszej, ukoronowanej reakcji, byleby zachować swą rentę w całej jej nietykalności.

Łysy pan obejrzał się lękliwie dokoła, czy ktoś nie słyszy, i podniósł ostrzegawczo palec do ust.

Nie wiadomo, czy chciał coś zareplikować, wyprzedził go bowiem trzeci z panów, dotychczas milczący, o dorodnej głowie, przepłatanej przez pół, jak orzech, cięciem nieposzlakowanego przedziału.

- Niewątpliwie ma pan wiele słuszności - powiedział, ważąc słowa z godnością i umiarem urodzonego parlamentarzysty.

- Nie podzielam jednak pańskiego pesymizmu.

Zapewne, możliwe, że ludność Paryża, wymierając w tempie dotychczasowym, wymrze całkowicie, zanim uda się unieszkodliwić epidemię.

Jest to jednak ostatecznie też tylko hipoteza, równie możliwa, jak i hipoteza przeciwna.

Winniśmy brać ją pod uwagę, lecz nie wolno nam podnosić jej do znaczenia pewnika.

Dziesiątki i setki uczonych i lekarzy za kordonem pracują nie pokładając rąk nad zwalczeniem śmiercionośnego zarazka; nikt nie może zaręczyć, że im się to nie uda nie dziś, to jutro.

W każdym bądź razie nie podobna zaprzeczyć, że wypadki, których jesteśmy świadkami, są ze wszech miar symptomatyczne i pouczające.

Przy próbie ponownego zagospodarowania się w tej zmniejszonej skali - pozwoli pan, że użyję pańskiego wyrażenia - demokracja nasza istotnie, musimy to przyznać, nie zdała swego egzaminu.

Nie powinniśmy jednak wyciągać z tego zbyt daleko idących wniosków.

Wszystkim wiadomo, że klasy panujące starzeją się w miarę tego, jak przejadają swój kapitał rewolucyjny, który wyniósł je do władzy.

Burżuazja francuska nie jest i nie może być z tej reguły wyjątkiem.

Przedwcześnie byłoby jednak wnioskować, że burżuazja francuska odegrała już swą rolę historyczną i musi zejść ze sceny.

Dziś, gdy nauka bliska jest tajemnicy odmładzania osobników, dlaczego nie mielibyśmy się pokusić o odmładzanie całych klas?

Proceder tego odmładzania będzie, notabene, o wiele prostszy.

Wystarczy, że klasa rządząca zrezygnuje ze swych przywilejów i stanie się na pewien czas klasą rządzoną.

Nic nie odmładza tak bardzo, jak opozycja.

Jest to fakt dobrze znany z praktyki parlamentarnej.

Burżuazja francuska, która od dawna już roztrwoniła swój kapitał moralny nagromadzony przez Wielką Rewolucję i straciła do reszty swój kredyt w masach, potrzebuje tego zabiegu bardziej, niż jakakolwiek inna klasa jakiegokolwiek innego narodu.

W interesie zachowania przez nią jej stanowiska kierowniczego należało już od dawna zainscenizować bodaj jakiś zamach stanu, jakąś restaurację monarchii, która pomogłaby po pewnym czasie burżuazji odegrać powtórnie jej rolę oswobodzicielki.

Skoro taki stan rzeczy powstał sam przez się, możemy się z tego tylko cieszyć.

Opracowuję właśnie obecnie memoriał, który z chwilą stłumienia epidemii przedłożyć chcę rządowi w Lionie.

Dowodzę w nim, że natychmiastowe zlikwidowanie monarchii paryskiej byłoby niewybaczalnym błędem.

Przeciwnie, utrzymuję, że rząd i demokracja powinny przyczynić się wszelkimi środkami do rozpowszechnienia ustroju monarchistycznego na całą Francję, dopomagając mu do zdławienia wspólnego nieprzejednanego wroga - komunizmu.

Dopiero z góry uplanowana i w odpowiednim momencie umiejętnie przeprowadzona rewolucja, której burżuazja potrafi dokonać bez pomocy innych klas i oczywiście bez przelewu krwi, wróci jej moralny kredyt rewolucyjny wśród mas, podniesie jej autorytet i osłoni jej pierś nowym pancerzem przed niebezpieczeństwem komunizmu...

Czy i co odpowiedzieli na tę tyradę łysy pan i pan w binoklach, rotmistrz Sołomin już nie dosłyszał.

Zrobiło mu się nagle nieskończenie nudno.

Przypomniały mu się mitingi moskiewskie za Kiereńskiego z tasiemcami przemówień, w których słowo "demokracja" powtarzało się niemniejszą ilość razy, tylko że z mocnym rosyjskim przyświstem.

Wzmianka o komunizmie przypomniała mu o tamtych gagatkach, odsypiających się z komfortem we francuskim więzieniu ("u nas się odeśpią!").

Spojrzał na zegarek: druga.

Znów zmitrężył czas!

I nie dojadłszy tak starannie zamówionego śniadania, zapłacił słony rachunek i pustymi, nagle ogołoconymi z uroku ulicami podążył w stronę Pałacu Burbońskiego.

Tym razem układy potoczyły się raźniej i niespełna po godzinie kładąc na czarnym od paragrafów i klauzul arkuszu zakrętas swego podpisu rotmistrz Sołomin uśmiechnął się w myśli - nareszcie!

Ostatni szkopuł: termin.

Francuzi chcą wydać więźniów jutro.

Przewodniczący delegacji rosyjskiej chciałby jeszcze dzisiaj.

Niemożliwe - formalności itd.

(Jakie tu mogą być jeszcze, u licha, formalności?).

Trzeba było przystać na jutro.

Rosjanie chcą przysłać po odbiór jeńców dwóch oficerów.

Francuzi oponują.

Odstawią sami na most, wydadzą za pokwitowaniem przednim strażom.

- Cóż, niech będzie i tak.

A zatem - jutro rano, o jedenastej.

Obie delegacje w milczeniu uścisnęły sobie dłonie.

Czarny sześcioosobowy Fiat półkolem cienistego nadbrzeża miękko potoczył się w stronę mostu Iena.


text:
212.

W sprawie: by cudzem było to, co moje,

Nie małą bywa ponętą

Do celu drogą iść krętą.

Bo tu szlak gładszy, niż przez męstwa znoje.

Lat dziesięć, prawdą, z trudem brano Troję —

A w dzień ją jeden łatwo kłamstwem wzięto.


corpora: CEN

text:
Ciąg dalszy strajków ostrzegawczych niemieckich kolejarzy.

W środę trwający od godziny trzeciej do siódmej nad ranem protest w metropolii berlińskiej doprowadził do dochodzących do 2 godzin opóźnień 160 pociągów.

W piątek od godz. 5.30 do 7.30 strajkowało 320 kolejarzy w Monachium i Norymberdze.

W Norymberdze doszło do prawie całkowitego paraliżu, ok. 100 pociągów nie mogło ruszyć na trasy, nie funkcjonowała nawet kolej miejska.

W Monachium 33 pociągi regionalne wypadły z planu, wiele innych się spóźniło.

Sytuacja w obu miastach unormowała się dopiero w godzinach południowych.

Szef związku zawodowego pracowników kolei Transnet Norbert Hansen zapowiedział w wywiadzie dla „Die Welt“, że pod koniec miesiąca dojdzie do głosowania w sprawie organizacji strajku bezterminowego, jeżeli zarząd Deutsche Bahn nie przedstawi do 24 października nowej oferty w celu rozwiązania sporu o gwarancje zatrudnienia dla 130 tysięcy pracowników po prywatyzacji przedsiębiorstwa.

Do tego czasu strajki ostrzegawcze mają być kontynuowane.

W celu informowania pasażerów o utrudnieniach wywołanych protestami niemiecka kolej uruchomiła bezpłatny numer telefoniczny 0 8000 99 66 33.

Wszyscy, którzy ze względu na strajki nie mogą podróżować, mogą bezpłatnie wymienić bilet lub otrzymują zwrot pieniędzy.


text:
broczyć krwią, od *brocz, 'purpura', czesk. brot, 'czerwone ziele', brotiti, 'czerwienić'; cz razi, oczekiwalibyśmy raczej c (mylne odmazurzenie?); cerk. broszt', serb. broć, słowień.

brocz (wszystko z -tj-), 'czerwień'.


text:
←Prolog Lilla Weneda

Akt I

Pole nad Gopłem.

LECH, GWINONA, SYGOŃ, GRYF wchodzą zbrojni.

LECH

Zapalić ognie na pobojowisku

I tu mi wzięte przyprowadzić jeńce.

SYGOŃ

LECH

do DERWIDA

Wczora ty byłeś panem tej krainy,

Dzisiaj do ciebie nie należy głowa,

Która rządziła wczoraj tymi ludy.

Szaty na sobie teraz porozdzieraj,

Okup się, starcze, łzy brylantowymi,

do LELUM i POLELUM

Cóż to szczekacie jak psy łańcuchami?

Cóż to, niedźwiedzie, uczcie się pokory!

Gwinono, patrzaj, jaki to lud rosły.

I wycisnąłem w ręku jak cytrynę.

Poszlę mu tego starca w podarunku

I tych dwu młodych poszlę królewiców,

Niechaj porobi z nich obudwu psiarzy.

GWINONA

LECH

GWINONA

Ta harfa musi być zaczarowana.

LECH

Ta harfa musi być zaczarowana —

Gryfie, odprowadź ich do Rzymskiej wieży,

Jak się wygłodzą, to głos odzyskają.

To głuchoniemy jakiś lud, Gwinono,

Ufundujemy na trupach królestwo.

Wychodzą wszyscy.

Cela pustelnika, podobna kształtem do wnętrza czaszki olbrzymiej.

ŚWIĘTY GWALBERT i ŚLAZ.

ŚWIĘTY GWALBERT

Splamiłeś moje oczy, mości Ślazie;

Splamiłeś moje oczy krwi widokiem.

To sprawa diabla; przybyłem nawracać,

A jacyś ludzie przybyli wycinać:

Wycięli prędzej, niż ja nawróciłem;

Mnie, jako panu, tobie, jako słudze,

A obu jako sługom Pana Boga.

ŚLAZ

Et fit voluntas tua.

ŚWIĘTY GWALBERT

Tak, tak, Ślazie,

Bo lud był dobry, choć niechrześcijański.

ŚLAZ

ŚWIĘTY GWALBERT

Śmierć kruszy ciała, lecz wieczność przybliża.

Narody będą wkrótce okupione;

Widziałeś, Ślazie, komety czerwone

Komety, co jak wiedźmy rozczochrane

Goniły za mną aż do Jeruzalem,

Grożąc mi chłostą, krzyżem albo palem.

Przerażających da godzinę cudów.

Złamię i różdżkę ognistą otrupię;

A potem jedną łzą gorącą kupię

Żywot dla niego wieczny i zbawienie.

ŚLAZ

Które ty nosisz na głowie?

ŚWIĘTY GWALBERT

Są ze mnie,

ŚLAZ

Myślałem, że te płomieniste koła

Są z włosów?

ŚWIĘTY GWALBERT

Ergo nie byłyby z duszy?

ŚLAZ

ŚWIĘTY GWALBERT

Porównywaniem dwóch natur w stworzeniu.

ŚLAZ

Domine, wiara jest w moim wątpieniu.

ŚWIĘTY GWALBERT

Wątpienie z diabła jest.

ŚLAZ

Więc mię on szuka.

ŚWIĘTY GWALBERT

Obacz no, Ślazie, ktoś do chaty stuka.

ŚLAZ otwiera.

Wchodzi LILLA WENEDA.

W imię Maryi.

ŚWIĘTY GWALBERT

Patrzcie, to królewna,

To neofitka moja.

— Cóż tak rzewna?

Cóż tak spłakana?

Córko, czemuś drżąca?

LILLA WENEDA

A nie podaje żadnej mądrej rady.

Ty mój poradnik jedyny, obrońca.

Nieszczęśliwego ojca mam w niewoli,

Braci w kajdanach.

ŚWIĘTY GWALBERT

Cóż ja ci poradzę?

LILLA WENEDA

Ojca mojego zabić?

ŚWIĘTY GWALBERT

To człek srogi.

LILLA WENEDA

Jeśli nie mogą mi dopomóc biednej?

ŚWIĘTY GWALBERT

Bluźnisz, dzieweczko Bóg w osobie jednej.

LILLA WENEDA

O!

ja wiem!

ja wiem!

ty mnie uczył długo,

Nie zapomniałam wcale twej nauki;

Lecz teraz naucz, jak ocalić ojca.

ŚWIĘTY GWALBERT

Gotowaś jest ślub czystości uczynić?

LILLA WENEDA

Ja będę czystą jak marcowe śniegi,

Jak po moczarach białe konwalije

Pobłogosławi i obleje łzami.

ŚWIĘTY GWALBERT

Boga, na krzyżu — ukrzyżowanego.

Zrób jej ofiarę z dziewiczego serca.

LILLA WENEDA

Jako białego gołębia bez plamki,

I nic nie będę więcej pożądała,

ŚWIĘTY GWALBERT

Teraz, dzieweczko, ona będzie z nami.

—

Ślaz, daj mi kostur.

— Gdzież obozem leży

Ten Lech?

LILLA WENEDA

On, ojcze, mieszka w Rzymskiej wieży,

ŚWIĘTY GWALBERT

Na stare nogi droga niedaleka.

ŚWIĘTY GWALBERT i LILLA WENEDA wychodzą.

ŚLAZ

sam

Diabeł mi każe służyć u człowieka,

Co mnie suchymi korzonkami głodzi.

Pamiętaj o tym dobrze, mości Ślazie,

Pamiętaj dobrze na to, mości Ślazie,

Ergo — ponieważ się już urodziłeś,

Więcże korzystaj z tego, mości Ślazie.

Chciałbym coś znaleźć niepotrzebniejszego

Podkłada ogień pod ściany... i z zapalającej się celi wychodzi.

Sala w Rzymskiej wieży.

LECH i GWINONA wchodzą.

LECH

Cóż robić z tymi ludźmi żelaznymi?

Ulec mi nie chcą.

— Cóż robić, Gwinono?

GWINONA

LECH

Co? — pozabijać?

GWINONA

Znów się wzdrygasz, mężu,

I w czynach boisz się ostateczności.

Dwa razy przez tę naturę kobiecą

Straciłeś kraje już podbite prawie;

Rycerzy ledwo ci zostaje garstka:

I miecz ojcowski przedadzą za szeląg,

Jeśli ich w życiu nie postanowiemy

Na dobrze, stale zbudowanym tronie.

LECH

To wszystko prawda.

GWINONA

Patrz na brata Czecha;

Jemu się także ty oszukać dałeś;

Sam zabrał kraje we dwóch pokonane,

Cóż, moja frygo z rozpalonej stali,

LECH

GWINONA

LECH

GWINONA

LECH

Ja to do siebie znam.

GWINONA

Cóż, mój tygrysie!

Dajże na moją już odpowiedzialność

Tych jeńców — jeśli zrobię źle, wyłajesz.

LECH

daje znak, że zezwala, i wychodzi.

Gryf... przyprowadzić mi tutaj Derwida.

DERWID

Jeszcze mu z ręki harfy nie wydarto!

Wy się boicie wszyscy tego starca.

Przystępuje do DERWIDA i chce mu harfę wyrwać.

— DERWID podnosi harfę, jakby ją chciał uderzyć.

DERWID

Precz!

GWINONA

O!

widzicie!

on mię chciał uderzyć.

Nie zabijajcie go — ja z nim pomówię.

Człowieku!

chcesz ty mnie nauczyć czarów?

Który zgaduje przyszłość; czy to prawda?

DERWID

Mam w harfie ducha, co zgaduje przyszłość.

GWINONA

Każ mu wystąpić, niechaj go zobaczę.

DERWID

GWINONA

A jak ty umrzesz?

DERWID

Do nieba uleci.

GWINONA

Ja mogę ciebie dziś pozbawić życia.

Ja tego ducha widzieć chcę.

Rycerze,

Przynieście jemu pić, niech się ożywi.

do DERWIDA

Starki, co w piekle krwawymi nożami

Nić przecinają ludzkiego żywota,

Że zginiesz.

DERWID

Nigdy!

o!

nigdy, piekielna!

Ty nie usłyszysz pieśni niewolnika,

Nigdy ta ręka od łańcuchów sina

Mogą posłużyć wam na wywołanie

Z ust okrwawionych serdecznego śmiechu.

Nie uczynicie służalca harfiarza.

I w miecze kładła dusze nieśmiertelne,

I wścieklizną swą ducha ojczystego

I wasze trupie twarze rozczerwienić,

Możecie spalić ją, ale nie zgwałcić.

Poddam się palcom targającym żyły

Myślisz — że takim okropnym widokiem

Rozhartowany będę i pokorny?

Lecz po narodach już wymordowanych

Jeszcze zostaje jakaś moc, przed którą

Ty musisz bladnąć i ciągle twe lica

Strupiałe nową krwią farbować musisz:

Weźże krew moję do twej gotowalni,

Czarna kobieto, i co dnia jagody

Czerwień krwią moją, aby cię mąż kochał

I nie zobaczył, że masz krew zieloną.

GWINONA

Skończyłeś, starcze?

DERWID

Nie jeszcze!

nie jeszcze!

Ja czuję w sercu jakąś moc zabójczą,

Która mym słowom da moc zabijania

I ciebie mi tu da za niewolnicę,

I z twego trupa mnie pokonanemu

Tron nowy zrobi.

Stój tu!

ja ci łono

Osuszę, piersi napełnię popiołem,

W żywot nasypię gadzin.

— O!

gdybyś ty

Była kobietą — gorzej niż to wszystko,

Bobym ci oczy twe napełnił łzami,

Opowiadając ci moje nieszczęście —

Ciebie zabijać trzeba przekleństwami;

I piekło całe zakląć przeciw tobie,

Ażeby piekło całe było w tobie.

GWINONA

Ten starzec śmierci chce.

Wydrzeć mu oczy!

DERWID

Tymi oczyma, co będą wydarte.

GWINONA

Precz z nim!

DERWID

Przez oczy moje wyłupione

Niechaj na ciebie patrzy Bóg!

Żołnierze wyprowadzają DERWIDA.

GWINONA

To dziwne,

Te oczy siwe ze srebrnymi rzęsy

Zawołaj mi tu Kraka i Arfona,

A najmłodszemu Gwinonkowi zanieść

Oczy wydarte, niech z nimi poigra.

ŚWIĘTY GWALBERT

GWINONA

ŚWIĘTY GWALBERT

Straż twoja, cudem pokonana, drzymie.

GWINONA

Ty jak Hekate masz księżyc czerwony

ŚWIĘTY GWALBERT

Ja ciemne chmury zdzieram z ludzkich powiek

I światło niosę dla duszy słoneczne,

Ja ludziom biednym daję życie wieczne.

Ktokolwiek jesteś, schyl przede mną głowę.

GWINONA

Jakiś czarownik.

LILLA WENEDA

do ŚW. GWALBERTA

O!

panie, mów za mną.

ŚWIĘTY GWALBERT

O pognębionych ludzi się upomnieć.

Oto jest córka króla tej krainy,

I przyszła prosić za nimi.

LILLA WENEDA

O, pani!

Ja przyszłam twoje nogi rosić łzami,

Płótno twe bielić, twoje krowy doić,

Twe szpaki takich nauczę wyrazów,

Za moich braci, za mojego ojca.

Wesołą, dobrą i pełną litości;

I sama siebie widząc, będziesz kochać;

GWINONA

Za późno przyszłaś.

LILLA WENEDA

Już bym tu była dawno zawieszona

DERWID

O!

bądź przeklęta!

LILLA WENEDA

Ojcze!

to ja, ojcze.

DERWID

Ja córki mojej nie widzę!

LILLA WENEDA

Tobie wydarto oczy!

— Czy zupełnie?

Poczekaj, krew ci obetrę włosami

I nigdy moich włosów nie obmyję;

Lecz je rozpuszczę do ziemi czerwone

I w tej koszuli okropnej uklęknę

Skarżyć się Bogu.

Ojcze nieszczęśliwy!

O!

srodzy ludzie!

o!

ludzie okrutni!

Tego nie mogła uczynić kobieta?

Dajże mi teraz, pani, tego starca!

Tylko te biedne moje dwie źrenice,

Mego ślepego ojca!

DERWID

Mój słowiku!

Cicho bądź!

jędzy tej nie ruszaj.

do GWINONY

A ty,

Wściekła kobieto!

jeśli cię ten widok

Ślepego starca i córki, co widzi

Czerwone ojca swego oślepienie,

Tym okrucieństwem prócz kilku perełek,

Co z oczu mojej córki upadają,

I tygrysiego serca nie nakarmi.

GWINONA

Pamiętaj, że ja mam cię zabić władzę.

LILLA WENEDA

Okrutna pani!

nie, ty nie masz władzy!

O, nie!

ty nie masz w sobie takiej władzy;

Ja ci powiadam z głębi rozdartego

Wymyśl trzy razy śmierć najokropniejszą —

do ŚW. GWALBERTA

Nieprawdaż, starcze, że matka Chrystusa

Będzie mnie bronić razem z aniołami

Trzy razy będę ojca zbawicielką,

Przeciw rozpaczy mojej ostatecznej.

GWINONA

Dziwne wyzwanie!

słyszeliście wszyscy:

Stał mi się wcale niepotrzebny: teraz

O niego będą toczyć się turnieje.

I dziobią kruki; dla większej męczarni

Niech końcem stopy ziemi się dotyka.

LILLA WENEDA

Gdzie król?

ja pójdę do króla ze skargą.

GWINONA

Idź.

ŚWIĘTY GWALBERT

Klątwa Boga na tym krwawym domie.

Wychodzą.

Oczy wydarto staremu królowi,

Pęka się córki bursztynowe serce,

Lecz nie lejemy łez, bo ci morderce

Gotowi ludom rzec: Zwycięstwo nasze!

Zwątpił o sobie lud!

Harfiarze płaczą!

Czasze nalane krwią, serca rozpaczą,

Czekamy wszyscy drząc na piorun z chmur —

A kiedy milczy niebo — śpiewa chór.

—

KONIEC AKTU PIERWSZEGO

←Akt I Lilla Weneda


text:
cyc, ‘tkanina’, z niem. Zitz, czes. cic, rus.

sitiec, wkońcu z bengal.

czynt, czyts.

Inne, pierwotne, rodzime cyc, cycaszek (16. w.), cycek, cycka, cycać i cuckać (‘mlaskać ustami’, ‘ssać’), cycoń, cycuś; tak samo nietylko u wszystkich Słowian: czesk. cec, cicik, cecati, ciclati i cuclati (ale cuckati znaczy ‘wikłać’), serb. bułg. cica, cicam, słowień.

cecati i cizati, ale i Niemcy i Romani mają podobne: niem. Zitze z Titte, odmieniane i w Pietze, włos.

zizza, cizza, zitta i tetta.

W r. 1472: cyc i cycek; cysiać.


text:
Chiński producent pojazdów elektrycznych CMEC podpisał 19 października oświadczenie, które zobowiązuje go do wycofania się z masowej produkcji pojazdu bliźniaczo podobnego do modelu Smart wytwarzanego przez spółkę-córkę koncernu DaimlerChrysler.

Od przyszłego roku autko, które od oryginału odróżnia przede wszystkim rodzaj silnika (elektryczny w miejsce spalinowego), miało być sprzedawane w Europie po cenie 4200 euro.

Pierwsze egzemplarze już obecnie pojawiły się w Wielkiej Brytanii i na Węgrzech.

Do podjęcia takiej decyzji CMEC skłonić mogły ostatnio zapadłe w Chinach drakońskie wyroki.

Jak podała państwowa agencja Xinhua, w piątek sądy skazały 9 osób na kary więzienia sięgające 13 lat za to, że sprzedawały m.in. nielegalnie skopiowane dyski DVD.

Są to jak dotąd najsurowsze kary za piractwo przemysłowe w Chinach.

W wyniku międzynarodowych nacisków władze chińskie od zeszłego roku stosują zaostrzoną politykę wobec piratów.

Przykładowo według doniesień Xinhuy w zeszłym miesiącu zniszczono 13 mln nielegalnych kopii dysków CD, DVD i programów komputerowych.

Nielegalne kopiowanie zachodnich marek to w Chinach powszechny proceder.

Częściowo przyczynia się do tego chińskie prawo, które zezwala zagranicznym przedsiębiorstwom na wchodzenie na tamtejszy rynek jedynie z chińskim partnerem.

Według wypowiedzi niemieckiego inżyniera dla internetowego wydania tygodnika Der Spiegel "skutkuje to tym, że Chińczycy uzyskują dostęp do wszystkich planów technicznych i mogą bezlitośnie kopiować".