text:
Sejm

w dniu 17 lutego 2012 r.

(trzeci dzień obrad)

Warszawa

Sekretarz Poseł Agnieszka Hanajczyk .

.

.

.

.

239

Zmiana porządku dziennego

Punkt 9. porządku dziennego: Przedsta-

wiony przez Prezydium Sejmu projekt

70. rocznicy powstania Armii Krajowej

Punkt 16. porządku dziennego: Spra-

Jego urodzin

Poseł Sprawozdawca Barbara Bubula .

.

.

.

.

240

Punkt 6. porządku dziennego: Pierwsze

Głosowanie

Punkt 7. porządku dziennego: Informacja

ministra właściwego do spraw oświaty

letnich wraz ze stanowiskiem Komisji

Minister Edukacji Narodowej

Głosowanie

Punkt 13. porządku dziennego: Pierwsze

(cd.)

Głosowanie

Punkt 14. porządku dziennego: Pierwsze

o podatku od niektórych instytucji

ﬁnansowych (cd.)

Minister Finansów Jan Vincent-Rostowski.

.

.

.

.244

Głosowanie

Punkt 15. porządku dziennego: Pierwsze

o zwrocie osobom ﬁzycznymniektórych

wydatków związanych z zakupem

odzieży i dodatków odzieżowych dla

(cd.)

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów

Głosowanie

(Przerwa w posiedzeniu)

Wznowienie posiedzenia

w roku 2009 wraz ze stanowiskiem

Punkt 19. porządku dziennego: Spra-

w roku 2010 wraz ze stanowiskiem

Poseł Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska.

.

.

.

255

TREŚĆ

8. posiedzenia Sejmu

(Obrady w dniu 17 lutego 2012 r.)

str. str.

Generalny Inspektor

Ochrony Danych Osobowych

Oświadczenia

Zamknięcie posiedzenia

Porządek dzienny

str. str.

Agnieszkę Hanajczyk i Marcina Mastalerka.

Protokół i listę mówców prowadzić będzie Marcin

Mastalerek.

Proszę posła sekretarza o odczytanie komunikatów.

Sekretarz Poseł Agnieszka Hanajczyk:

— Etyki Poselskiej – bezpośrednio po zakończe -

niu głosowań,

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Prezydium Sejmu, w uzgodnieniu z Konwentem

miętnienia 70. rocznicy powstania Armii Krajowej.

(Głos z sali: Cisza.)

Bardzo dziękuję, panie pośle.

Komisja Kultury i Środków Przekazu przedłoży-

ła sprawozdanie o projekcie uchwały w sprawie

łam decyzję o skreślenie z porządku dziennego bie-

żącego posiedzenia punktu: Wybór posła oskarżycie-

la w postępowaniu przed Trybunałem Stanu w spra-

wie pociągnięcia do odpowiedzialności konstytucyj-

nej byłego ministra skarbu państwa Emila Wąsacza

(druk nr 151).

Przystępujemy do rozpatrzenia punktu 9. po-

rządku dziennego: Przedstawiony przez Prezy-

dium Sejmu projekt uchwały w sprawie upamięt-

nienia 70. rocznicy powstania Armii Krajowej

(druk nr 198).

(Zebrani wstają)

Wysoki Sejmie!

„Uchwała Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w spra-

wie upamiętnienia 70. rocznicy powstania Armii

Krajowej

14 lutego 1942 r. decyzją Naczelnego Wodza gen.

Władysława Sikorskiego Związek Walki Zbrojnej zo-

stał przekształcony w Armię Krajową – największe

podziemne wojsko okupowanej Europy podczas II

wojny światowej.

Większość dowódców Armii Krajowej walczyła

o odrodzenie Polski w latach 1914–1921.

Znali Oni

cenę niepodległości.

Zanim ponownie stanęli do obro-

ny Ojczyzny, przez dwie dekady II Rzeczypospolitej

wychowali pokolenie rówieśników niepodległej Pol-

ski, które nie zawahało się pójść ich drogą.

450 tysięcy żołnierzy Armii Krajowej wypowie-

działo słowa, które często stały się zobowiązaniem

na całe życie: »Kładę swe ręce na na ten Święty

nym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej, stać

240

życia mego«.

Wielu z nich zginęło w walce, w więzie-

niach, w obozach niemieckiego i sowieckiego oku-

panta.

Po wojnie nie świętowali zwycięstwa, nie brali

udziału w deﬁladach,nieotrzymywaliorderów.

Losy

ostatniego Komendanta Głównego Armii Krajowej

gen. Leopolda Okulickiego »Niedźwiadka«, sądzone-

go w Moskwie i tam zamordowanego, symbolizują

powojenne losy żołnierzy Armii Krajowej i Polski.

W społecznej pamięci pozostaną na zawsze sym-

bolem odwagi i poświecenia.

Dołączyli do wielu po-

koleń polskich patriotów, którzy nigdy nie pogodzili

Dzisiaj oddajemy im hołd, a ich wierność Ojczyź-

nie jest dla nas inspiracją i źródłem narodowej dumy.

Naszym obowiązkiem jest przekazać pamięć o Armii

Krajowej następnym pokoleniom Polaków.

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wyraża przekona-

nie, że Polska nigdy nie zapomni o swoich Żołnier-

zach”.

(Burzliwe oklaski)

jowej.

Przystępujemy do rozpatrzenia punktu 16.

porządku dziennego: Sprawozdanie Komisji

jekcie uchwały w sprawie uczczenia pamięci

urodzin (druki nr 149 i 187).

Proszę o zabranie głosu sprawozdawcę komisji

panią poseł Barbarę Bubulę.

Bardzo proszę, pani poseł.

Poseł Sprawozdawca Barbara Bubula:

Pani Marszałek!

Wysoki Sejmie!

Paweł Hertz,

wydawca dzieł literackich Zygmunta Krasińskiego,

napisał o nim: Był w istocie może najprzenikliwszym

z obserwatorów życia europejskiego, jacy kiedykol-

wiek pisali po polsku, a zarazem najrozważniejszym

chyba, na miarę nie tylko swoich czasów, świadkiem

przemian życia polskiego, świadomym ich znaczenia

i skutków.

Jest obecny w naszej kulturze narodowej

jako wybitny poeta, dramaturg, publicysta i autor

niezliczonych listów.

Bogactwo myśli i piękno języka

poetyckiego do dziś zadziwiają i poruszają czytelni-

ków „Przedświtu”, poematu „Ostatni”, „Psalmów

przyszłości” i widzów inscenizacji „Irydiona” czy

„Nie-Boskiej komedii”.

Właśnie „Nie-Boską” zaczął

słowami: „Do błędów nagromadzonych przez przod-

wierzchni ziemi, i wielkie milczenie jest po nich”.

Urodzony w sławionym przez Adama Mickiewicza

roku 1812, pamiętnym roku wojny roku, roku uro-

dzaju, stał się w okresie ponad 180-letniej recepcji

swej twórczości wieszczem nierozumianym przez

czcicieli materialistycznego postępu i uwielbianym

przez pokolenia kochających tradycję Polaków, rów-

nież podziwianym przez tych, którzy nie podzielali

jego idei i z nim gorąco polemizowali.

Arcydzieła

zawsze się broniły.

Także i dziś ma Zygmunt Kra-

siński wiele do przekazania.

Jego twórczość, poezja,

dramaty i proza, a także nieznana niestety szerzej

spuścizna publicystyczna oraz wspomniane tysiące

niezrównanych listów to rozpisana na wiele głosów

głęboka reﬂeksja nad sensem historii, dokonywana

z perspektywy chrześcijańskiej.

Jaka jest misja Pol-

ski w dziejach?

Nie bał się Zygmunt Krasiński tego

pytania.

Wielkim zadaniem naszego narodu miało

być przepojenie życia zbiorowego wartościami chrze-

ścijańskimi.

Pomimo strasznych doświadczeń rzezi

galicyjskiej wierzył w to, że nastanie: „Jeden tylko,

trzebie odnowy moralnej i odczytania woli opatrz-

ności w społecznym wymiarze, o etycznym wymia-

rze polityki, bo: „narodu duch otruty – To dopiero

bólów ból!”.

Zacytowane przeze mnie motto dramatu „Nie-

-Boska komedia”: „Do błędów nagromadzonych przez

idei Krasińskiego – wiary w wielkie znaczenie elit i

przekonania o ogromnej odpowiedzialności tych elit

przed Bogiem za losy świata.

Siła idei zawartych w twórczości Krasińskiego nie

osłabła do dziś.

Wielu z nas docenia te aspekty jego

reﬂeksji,któremówiąokryzysiecywilizacji.

Jakczło-

wiek powinien zachować się w obliczu kryzysu war-

tości?

Czym jest dla niego postęp?

Co czynić, gdy zło

zwycięża?

Na czym polega nadzieja człowieka żyją-

cego w świecie ogarniętym szaleństwem rewolucji?

Zygmunt Krasiński był przekonany, że nawet mając

poczucie końca i kryzysu własnego świata, nie nale-

ży pozostać biernym, bezwładnym i bezczynnym.

Największym grzechem odchodzących elit przeszłości

było wahanie się i bojaźń.

Do najsławniejszych jego

poetyckich fraz należy fragment: „Zgińcie, me pieśni

– wstańcie, Czyny moje!”.

Jednak ponad wszystko

pozostanie mistrzem polszczyzny poetyckiej.

Przypo-

mnę tylko zakończenie „Irydiona”, słowa, których echo

usłyszeliśmy po latach w „Przesłaniu Pana Cogito”

Zbigniewa Herberta: Idź i ufaj imieniowi memu i nie

wierzam.

Bądź spokojny na dumę i ucisk i natrząsa-

nie się niesprawiedliwych – oni przeminą, ale ty i sło-

wo moje nie przeminiecie.

Idź i czyń!

Choć serce twoje

nych, szczęśliwych i świetnych, a zmartwychwstaniesz

nie ze snu, ale z pracy wieków – i staniesz się wolnym

synem niebios!

Jeśli mamy jakąś lekcję polskiego do odrobienia,

to jest nią lektura i ponowna interpretacja dzieł Zyg-

munta Krasińskiego, lektura i interpretacja dokona-

na w świetle doświadczeń ludzi żyjących w Polsce

w roku 2012.

Autor „Nie-Boskiej Komedii”, urodzony

8. posiedzenie Sejmu w dniu 17 lutego 2012 r.

Projekty uchwał w sprawie: upamiętnienia 70. rocznicy powstania Armii Krajowej;

Marszałek

241

równo 200 lat temu, ciągle zaprasza nas, Polaków,

byśmy wypłynęli na głębię.

Szanowni Państwo!

Pani Marszałek!

Odczytam

teraz projekt uchwały przygotowany również po spo-

rach i polemikach w Komisji Kultury i Środków Prze-

kazu.

„W roku 2012, 19 lutego przypada 200. rocznica

urodzin Zygmunta Krasińskiego, pisarza, poety, dra-

maturga, epistolografa, który, obok Adama Mickie-

wicza, Juliusza Słowackiego i Cypriana Kamila Nor-

wida, uznawany jest za jednego z najwybitniejszych

polskich romantyków.

Zygmunt Krasiński odegrał ważną rolę w polskim

Dziś żywe są przede wszystkim jego dramaty,

szczególnie »Nie-Boska Komedia« i »Irydion«, w któ-

rych utożsamiał swój los z losem narodu polskiego,

wnikliwie analizował przyczyny jego klęski i niezłom-

nie wierzył w zwycięstwo.

Wielką wartość mają rów-

nież listy poety, które są skarbnicą wiedzy o epoce

oraz źródłem interesujących prognoz i analiz.

W całej

twórczości artystycznej i publicystycznej wskazywał

na kluczowe miejsce naszej Ojczyzny w Europie jako

wspólnocie wolnych narodów i wynikającą stąd ko-

nieczność przywrócenia Polsce niepodległości.

W 200. rocznicę urodzin poety Sejm Rzeczypospo-

litej Polskiej czci Jego pamięć, oddaje hołd i wyraża

romantyzmu”.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Wysoka Izbo!

Proponuję, aby Sejm podjął uchwałę

Powracamy do rozpatrzenia punktu 6. po-

rządku dziennego: Pierwsze czytanie poselskie-

wraz z autopoprawką przedstawionego przez pana

posła Sławomira Kłosowskiego oraz przeprowadził

dyskusję.

poseł Zbigniew Dolata.

Bardzo proszę.

Panie pośle, ustalam czas na zadanie pytania na

Poseł Zbigniew Dolata:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

W ciągu ostatnich

4 lat rządów Platformy i PSL mamy do czynienia

z niebywałą wręcz falą likwidacji szkół.

W trakcie

tych 4 lat zlikwidowano ponad 2 tys. szkół.

Na rok

bieżący zaplanowano likwidację ponad 500 szkół.

Ideą, celem propozycji Klubu Parlamentarnego Pra-

wa i Sprawiedliwości było przyznanie instrumentu,

który by mógł być wykorzystywany celem zapobieże-

nia likwidacjom szkół.

Chodziło o to, żeby przyznać

kuratorom oświaty zabraną przez Platformę noweli-

zacją z marca 2009 r. kompetencję, aby opinia kura-

tora oświaty była wiążąca.

I pytanie do pani minister Szumilas, która nie-

stety nie brała udziału ani w debacie dotyczącej tej

ustawy, ani w debacie dotyczącej sześciolatków.

(Dzwonek) Pytanie brzmi następująco.

Pani minister,

dlaczego pani minister nie chce takiego instrumentu,

który mógłby pozwolić na zachowanie szkół często

likwidowanych na terenach wiejskich, co wywołuje

ogromne zaniepokojenie społeczne?

I pytanie do pani marszałek o tryb konsultacji.

Pani marszałek, dlaczego projekt tej ustawy był kon-

sultowany przez Związek Województw RP?

Przecież

województwa nie są organami prowadzącymi szkoły

podstawowe.

Dlaczego wobec tego konsultacje były

prowadzone właśnie w ten sposób?

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Panie pośle, mam wrażenie, że pan po prostu po-

mylił ustawy.

To nie ten punkt.

Przystępujemy do głosowania.

ustaw, zawartego w drukach nr 167 i 167-A, zechce

podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

Głosowało 438 posłów.

Za wnioskiem oddało głos

285 posłów, przeciwnego zdania było 152 posłów,

przy 1 głosie wstrzymującym się.

Stwierdzam, że Sejm wniosek przyjął.

Punkt 6. porządku dziennego – głosowanie

Poseł Sprawozdawca Barbara Bubula

242

Powracamy do rozpatrzenia punktu 7. po-

rządku dziennego: Informacja ministra właści-

i Młodzieży.

Sejm wysłuchał informacji przedstawionej przez

wej pana Tadeusza Sławeckiego oraz sprawozdania

dę-Trzebiatowską i przeprowadził dyskusję.

Do głosu zgłosiła się celem zadania pytania pani

poseł Marzena Dorota Wróbel.

Bardzo proszę.

Poseł Marzena Dorota Wróbel:

radosne przeświadczenie, że szkoły są przygotowane

do przyjęcia w 2014 r. sześciolatków, my twierdzimy,

że tak nie jest.

Rzeczywistość jest inna aniżeli wizja

propagandowa, którą przedstawia rząd Platformy

i PSL.

Jednak nie wszystkie szkoły są przygotowane,

nie wszędzie są place zabaw, nie wszystkie sale są

przygotowane w takiej liczbie, która umożliwiłaby

nauczanie sześciolatków i dzieci 7-letnich w 2014 r.,

bo w 2014 r. do szkół przyjdzie wyż demograﬁczny.

W tym samym czasie przyjdą dzieci 7-letnie, 6-letnie

i 5-letnie, które będą uczyły się w oddziałach przed-

szkolnych.

Na dodatek nie wszyscy nauczyciele wy-

chowania przedszkolnego w związku ze zmianą pod-

staw programowych przeszli przez doskonalenie za-

wodowe.

Państwo tutaj cały czas (Dzwonek) prezen-

tujecie wizję, że szkoły są przygotowane, natomiast

my pytamy, na czym tę błędną wizję opieracie.

W ogóle nie panujecie państwo także nad procesem

likwidacji szkół.

Zliberalizowaliście ustawę o systemie

oświaty?

Tak naprawdę państwo polskie wycofało się…

Marszałek:

Pani poseł, minął czas na zadanie pytania.

Poseł Marzena Dorota Wróbel:

…z nadzoru pedagogiczn ego.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Kłosowskiego.

Właściwie chciałbym przedstawić sytuację bieżącą,

panującą tej chwili, jeżeli chodzi o poziom edukacji.

(Poruszenie na sali) Otóż, proszę państwa, wszyscy

wiemy…

Będzie pytanie, proszę się nie niecierpliwić, panie

ministrze.

W tej chwili wiadomo, że sytuacja jest fatalna, bo

rodzice, młodzież, dzieci protestują, odbywają się

strajki okupacyjne w szkołach.

Tego nie było od da-

wien dawna.

Od czasów zaborów rodzice i dzieci nie

protestowali w szkołach zamykanych na siłę przez

rząd.

To jest z jednej strony.

Z drugiej strony samorzą-

dy protestują, wytykają rządowi, że środków z sub-

wencji oświatowej nie wystarcza na utrzymanie bie-

żące szkół i dlatego je likwidują.

Z trzeciej strony

mamy huraoptymistyczną, jak w czasach minionych,

informację rządu o przygotowaniu obiektów szkol-

nych do obowiązku szkolnego, według której wszyst-

ko gra, wszystko jest w najlepszym porządku, pienię-

dzy jest aż za dużo.

I czwarty fakt – oﬁcjalne przesu-

nięcie przez rząd ustawą rządową obowiązku szkol-

nego na 2014 r., czyli o dwa lata, a więc przyznanie

się, że jest źle.

Pani minister, pytanie: To jak w koń-

cu jest?

Czy wy wiecie w ogóle, jak jest, czy nie wiecie

w ogóle, jak jest?

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję, panie pośle.

O udzielenie odpowiedzi poproszę panią minister

Krystynę Szumilas.

Minister Edukacji Narodowej

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Każda zamykana

morządu terytorialnego i lokalnej społeczności.

Ale

niż demograﬁczny powoduje, że w niektórych szko-

Opinia kuratora oświaty – kiedy była wymagana

łecznością i rozmawiać z mieszkańcami, zlikwidowa-

kuję bardzo.

(Oklaski)

(Poseł Jadwiga Wiśniewska: Pani mówi nieprawdę.)

Punkt 7. porządku dziennego – głosowanie

Marszałek

243

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Pan poseł Kłosowski – w jakim trybie?

(Poseł Sławomir Kłosowski: Sprostowania.)

Bardzo proszę.

Proszę o ciszę.

Poseł Sławomir Kłosowski:

Pani Marszałek!

Szanowni Państwo!

Pani Mini-

ster!

Spodziewałem się tego, że pani minister nie

odpowie na moje pytanie, bo trudno odpowiedzieć na

to pytanie w sposób merytoryczny.

Rząd, pan pre-

mier Tusk po prostu, mówiąc po piłkarsku, zakiwał

się, z jednej strony likwidując, z drugiej strony nie

dając pieniędzy, a z trzeciej strony przesuwając ten

termin.

A jeżeli chodzi o odpowiedź na troskliwe py-

tanie pani minister co do mojej skromnej osoby, to

doskonale pani wie, że jeżeli chodzi o te likwidacje,

to były likwidacje szkół dawno już opustoszałych,

a wy w tej chwili likwidujecie szkoły, które liczą po

300, 400 dzieci.

Taka jest prawda.

(Poruszenie na sali)

Zapytajcie samorządów.

(Oklaski) Dziękuję bardzo.

Marszałek:

sali)

Odrzucenie tego wniosku będzie oznaczało, że

Sejm informację przyjął do wiadomości.

Komisja wnosi o przyjęcie tej informacji.

Przystępujemy do głosowania.

szkolnym dzieci sześcioletnich, zechce podnieść rękę

i nacisnąć przycisk.

175 posłów, przeciwko wnioskowi zagłosowało 260

Powracamy do rozpatrzenia punktu 13. po-

rządku dziennego: Pierwsze czytanie poselskie-

Sejm wysłuchał uzasadnienia projektu ustawy

przeprowadził dyskusję.

jektu ustawy dodatkowo do Komisji Rolnictwa i Roz-

woju Wsi oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i

Propozycją zaopiniowaną przez Prezydium Sejmu

Sejmu, a wniosek o dodatkowe skierowanie tego pro-

jektu ustawy poddam pod głosowanie.

Sprzeciwu nie słyszę.

Przystępujemy do głosowania nad dodatkowym

skierowaniem projektu ustawy.

skierowaniem poselskiego projektu ustawy o zmianie

215 posłów, przeciwnego zdania było 222, 1 poseł

wstrzymał się od głosu.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 14. po-

instytucji ﬁnansowych.

Sejm wysłuchał uzasadnienia projektu ustawy

ców panią poseł Beatę Szydło oraz przeprowadził

dyskusję.

Jego odrzucenie będzie oznaczało, że Sejm zgod-

nie z propozycją zaopiniowaną przez Prezydium Sej-

mu skierował projekt ustawy do Komisji Finansów

Celem zadania pytania zgłosił się pan poseł Paweł

Szałamacha.

Pani Marszałek!

Panie i Panowie!

Przystępujemy

do głosowania nad ustawą o podatku bankowym.

Koalicja zapowiedziała odrzucenie projektu zgłoszo-

nego przez Prawo i Sprawiedliwość.

Jednocześnie

w mijającym tygodniu koalicja forsuje podatek od

wydobycia miedzi, kopalin.

To pokazuje pewien mo-

del gospodarczy.

Z jednej strony bardzo wysokie, naj-

wyższe na świecie, obciążenia gospodarki realnej,

przemysłu, a z drugiej strony uprzywilejowane, lek-

kie traktowanie sektora ﬁnansowego.

W mijającym

tygodniu mieliśmy także drugi pakiet wydarzeń, to

znaczy premier wyszedł z zapowiedzią podwyższenia

wieku emerytalnego, a z drugiej strony pani minister

sportu poinformowała o tym, że jeden z prominent-

Punkty 7., 13. i 14. porządku dziennego – głosowanie

244

nych przedstawicieli, menedżerów otrzyma półmilio-

nową premię.

To jest pewien model społeczno-gospo-

darczy, który proponuje Platforma Obywatelska,

czyli z jednej strony obciążenie gospodarki realnej

oraz wyższy wiek emerytalny dla całego społeczeń-

stwa (Dzwonek), a z drugiej strony wysokie premie

dla zaufanych osób.

(Oklaski) Mam pytanie, skoro

jestem nakłaniany do zadania pytania, to mam na-

dzieję, że padnie na nie odpowiedź.

Marszałek:

W tym celu, panie pośle, wszedł pan na mównicę.

Poseł Paweł Szałamacha:

Czy państwo robią to celowo i świadomie, czy pań-

stwu tak to po prostu wychodzi?

(Oklaski)

(Poseł Tomasz Tomczykiewicz: Czas się skończył.)

Marszałek:

Vincent-Rostowskiego.

(Gwar na sali)

Proszę o ciszę.

Bardzo proszę, panie ministrze.

Minister Finansów

Pani Marszałek!

Wysoki Sejmie!

To nie było po-

ważne pytanie, oczywiście nie będę traktował takich

pytań poważnie (Poruszenie na sali), czyli z taką po-

wagą (Posłowie uderzają w pulpity), na jaką to pyta-

nie zasługuje.

Niemniej jednak chciałbym podkreślić,

na świecie, z wyjątkiem Stanów Zjednoczonych…

(Poseł Jadwiga Wiśniewska: Pan jest groteskowy.)

Marszałek:

Bardzo proszę o zachowanie spokoju.

Minister Finansów

Jan Vincent-Rostowski:

…należą do państwa.

Jestem głęboko zaszokowa -

ny, że Prawo i Sprawiedliwość działa na rzecz lobby-

stów, inwestorów zagranicznych (Oklaski) i nie bro-

ni interesu narodu polskiego.

(Poruszenie na sali,

oklaski) Wstyd mi za was!

Wstyd!

(Głosy z sali: Wiesław!)

Marszałek:

Panie ministrze…

( Dzwonek)

Minister Finansów

Jan Vincent-Rostowski:

Jeśli chodzi o podatek bankowy...

(Głosy z sali: Komuna!)

...to wprowadzimy w tym roku opłatę bankową,

która pójdzie na specjalny fundusz w Bankowym

Funduszu Gwarancyjnym, aby zapewnić bezpieczeń-

stwo depozytów Polaków w systemie bankowym, co

zapewni także bezpieczeństwo całej polskiej gospo-

darce.

Pomysły rodem z Budapesztu tutaj nie przej-

dą.

Dziękuję.

(Poruszenie na sali, oklaski)

Marszałek:

Przystępujemy do głosowania.

(Poseł Paweł Szałamacha: Pani marszałek, spro-

stowanie...)

Nie udzieliłam panu głosu, panie pośle.

(Poseł Paweł Szałamacha: Ale, pani marszałek...)

(Głos z sali: Nie była przywołana wypowiedź.)

Proszę opuścić mównicę, nie udzieliłam panu gło-

su.

(Poruszenie na sali) Proszę opuścić mównicę i nie

utrudniać.

(Poruszenie na sali)

Przystępujemy do głosowania.

ﬁnansowych,zawartegowdrukunr121,zechcepod-

nieść rękę i nacisnąć przycisk.

głos 263 posłów, przeciwnego zdania było 176 posłów,

Stwierdzam, że Sejm wniosek przyjął.

niektórych wydatków związanych z zakupem

Sejm wysłuchał uzasadnienia projektu ustawy

poseł Annę Elżbietę Sobecką oraz przeprowadził dys-

kusję.

nansów Publicznych.

Poseł Paweł Szałamacha

245

O głos poprosiła pani poseł Anna Elżbieta Sobec-

ka celem zadania pytania.

Bardzo proszę, pani poseł.

Poseł Anna Elżbieta Sobecka:

Dziękuję, pani marszałek.

ﬁnansów.

Czy prawdą jest, że budżet państwa na

podwyżce VAT z 7% do 23% wzbogaci się o 160 mln zł?

Dlatego głęboko niesprawiedliwe i nieracjonalne jest

stanowisko koalicji rządzącej, aby odrzucić ten pro-

jekt ustawy, bowiem Unia Europejska, aczkolwiek

krępuje polskie rodziny dyrektywą dotyczącą pod-

wyżki VAT do 23%, daje jednocześnie możliwość

zwrotu tych pieniędzy polskim rodzinom.

Zważyw-

szy na to, że Komisja Europejska twierdzi, iż w Pol-

sce mamy najniższe zasiłki (Dzwonek), dzieci polskie

przeżywają największą biedę, uważam, iż rząd pol-

ski, jeśli nie łoży na polskie rodziny, to nie ma prawa

zarabiać na polskich rodzinach.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

jest oczywiście ważna dla tego rządu.

Najlepszym

dowodem na to jest choćby podwyżka o ponad 40%

zasiłków rodzinnych, które nie były podwyższane

przez wiele lat, również przez poprzednie rządy.

W tej kadencji zamierzamy wkrótce złożyć także

projekt podwyżki ulg rodzinnych dla rodzin wielo-

dzietnych o 50%.

To są dwa przykłady, które wska-

zują, że narzędzia pewne i zrozumiałe są znacznie

lepsze niż te niezrozumiałe, bardzo pracochłonne

i kosztochłonne propozycje, które państwo w tej chwi-

li kierujecie do rozpatrzenia.

Komisja Europejska

rzeczywiście stanęła nam tutaj na drodze.

Nato-

miast chciałbym przypomnieć, ponieważ to ciągle

powraca, to, czy Polska może uzyskać środek spe-

cjalny.

Taka sugestia padła po raz kolejny, więc

przytoczę art. 395 dyrektywy unijnej, który mówi,

że stanowiąc jednomyślnie, na wniosek Komisji,

Rada może upoważnić każde państwo członkowskie

do wprowadzenia szczególnych środków stanowią-

cych odstępstwo od dyrektywy w celu uproszczenia

poboru VAT lub zapobiegania niektórym formom

uchylania się.

W tym przypadku ani jeden, ani dru-

gi warunek nie jest spełniony, więc nie możemy

ubiegać się o środek specjalny.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo, panie ministrze.

ży i dodatków odzieżowych dla niemowląt oraz obu-

wia dziecięcego, zawartego w drukach nr 123 i 123-A,

zechce podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

ło się 222 posłów, przeciwnego zdania było 213 po-

słów, 4 posłów wstrzymało się od głosu.

Ogłaszam 3-minutową przerwę.

do godz. 9 min 46)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Wznawiam obrady.

i 19. porządku dziennego:

18.

Sprawozdanie z działalności generalnego

2009 (druk nr 63) wraz ze stanowiskiem Komisji

19.

Sprawozdanie z działalności generalnego

(druk nr 64) wraz ze stanowiskiem Komisji Spra-

(Dzwonek)

Bardzo proszę o zajmowanie miejsc i kończenie

rozmów.

Proszę o zabranie głosu generalnego inspektora

Gdzie pan jest?

A, tutaj.

Dzień dobry.

(Gwar na

sali, dzwonek)

Bardzo proszę państwa o zachowanie ciszy i zaję-

cie miejsc.

Dziękuję bardzo.

Bardzo proszę.

Marszałek

Generalny Inspektor

Ochrony Danych Osobowych

z działalności organu zajmującego się ochroną da-

nych osobowych w naszym kraju za rok 2009 i 2010.

Z uwagi na objęcie przeze mnie stanowiska general-

nego inspektora ochrony danych osobowych w sierp-

niu 2010 r. będzie ono miało szczególny charakter,

jako że przedstawiać będę wyniki pracy organu w okre-

sie, kiedy urząd ten sprawował mój poprzednik pan

minister Michał Serzycki, wliczając w to niespełna

5-miesięczny okres mojego urzędowania na tym sta-

nowisku.

Czuję się jednak dość komfortowo z tego

powodu, że ciągłość pracy organu zdecydowanie zo-

stała tutaj zachowana.

Jednocześnie fakt, że znamy

już dzisiaj statystykę działań GIODO za rok 2011,

powoduje, że będę miał możliwość zwrócenia uwagi

na szersze trendy w zakresie ochrony danych osobo-

wych w Polsce.

Sprawozdanie stanowi wykonanie art. 20 ustawy

wiązku jest konsekwencją implementacji art. 28 ust.

zycznych w zakresie przetwarzania danych osobo-

wiązującego każdy organ do sporządzania raportu ze

domości.

Generalny inspektor ochrony danych osobowych

konstytucyjne umocowanie.

W rozdziale II Konstytu-

cji Rzeczypospolitej Polskiej traktującym o prawach

wiem gwarancje prawa do prywatności i ochrony da-

nych osobowych, przede wszystkim zawarte w art. 47

oraz art. 51 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Do

podstawowych zadań generalnego inspektora ochrony

danych osobowych wynikających z art. 12 ustawy

należy kontrola zgodności przetwarzania danych z prze-

pisami o ochronie danych osobowych, wydawanie de-

cyzji administracyjnych, rozpatrywanie skarg w spra-

wych, prowadzenie ogólnokrajowego jawnego rejestru

strowanych zbiorach, opiniowanie projektów ustaw

wych, inicjowanie i podejmowanie przedsięwzięć w za-

uczestnictwo w pracach międzynarodowych organiza-

cji i instytucji zajmujących się problematyką ochrony

W okresie, który obejmuje sprawozdanie, nastą-

pił widoczny wzrost świadomości obywateli w dzie-

dzinie prawa do prywatności i ochrony danych oso-

bowych, czego wyrazem niewątpliwie jest wzrasta-

jąca liczba skarg kierowanych do Biura Generalne-

go Inspektora Ochrony Danych Osobowych.

Ich

liczba od czterech lat niezmiennie rośnie.

W 2009 r.

takich skarg zgłoszono 1049, w 2010 r.

– 1114.

Jesz-

cze bardziej widoczny jest wzrost liczby pytań, któ-

re są kierowane do Biura Generalnego Inspektora

Ochrony Danych Osobowych.

Tu od 2007 do 2010 r.

mieliśmy wzrost o ponad 300%, czyli do Biura Ge-

neralnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych

kieruje się trzykrotnie więcej pytań.

Niezmiennie od wielu lat najwięcej skarg dotyczy-

ło przetwarzania danych osobowych w celach mar-

ketingowych bez zgody osoby, której dotyczyły, lub

pomimo wzniesienia przez nią sprzeciwu.

Liczne są

skargi na wspólnoty i spółdzielnie mieszkaniowe udo-

stępniające dane najemców osobom nieupoważnio-

nym przez ich wywieszanie na klatkach schodowych,

tablicach ogłoszeń, czy też poprzez publikowanie ich

w uchwałach.

Częste były skargi na praktyki wyko-

nywania zdjęć i kopii dokumentów tożsamości przez

zakłady ubezpieczeń i pozyskiwanie przez nie danych

klientów w zbyt szerokim zakresie.

Inne skargi do-

tyczyły na przykład ujawnienia oświadczeń majątko-

wych funkcjonariuszy publicznych wraz z zawartymi

w nich informacjami o współmałżonku, adresach za-

mieszkania, ewentualnie adresach nieruchomości

stanowiących własność osoby, której oświadczenie

dotyczyło, albo publikacji oświadczeń majątkowych

za ubiegłe lata w sytuacji zaprzestania pełnienia

przez skarżącego funkcji, w związku z którą takie

oświadczenie zostało złożone.

W opinii GIODO podmioty sektora administracji

publicznej nadal mają problemy z przyznawaniem

danej informacji miana informacji publicznej i pod-

jęciem decyzji o jej udostępnianiu w trybie przepisów

o dostępie do informacji publicznej.

W takich sytu-

acjach organ ochrony danych osobowych wskazywał,

że decyzja w tej materii każdorazowo leży po stronie

podmiotu, który informacją dysponuje, oraz podlega

weryﬁkacji sądowej.

Dodać należy, że te podmioty

publiczne, w szczególności organy samorządowe,

nadal wskazują przepisy ustawy o ochronie danych

osobowych jako podstawę do odmowy udzielania pe-

tentom wielu informacji o charakterze publicznym.

Mamy do czynienia z częstymi przypadkami, kiedy

ustawa o ochronie danych osobowych w nieupraw-

niony sposób traktowana jest jako broń przed udzie-

laniem informacji, która powinna być informacją

publiczną w rozumieniu polskiego prawa.

Tego typu

sytuacje są wskazaniem dla GIODO do przeprowa-

dzenia dalszych działań edukacyjnych skierowanych

do instytucji publicznych.

Przez wszystkie lata generalny inspektor ochrony

danych osobowych był adresatem skarg dotyczących

niespełnienia albo spełnienia w ograniczonym zakre-

sie bądź po upływie ustawowego 30-dniowego termi-

nu tzw. obowiązku informacyjnego, określonego

w art. 33 ustawy o ochronie danych osobowych.

Ana-

liza tych skarg prowadziła do wniosku, że admini-

stratorzy danych albo nie wypełniali wspomnianego

obowiązku informacyjnego, albo realizowali go nie-

dbale, w sposób świadczący o lekceważeniu ustawo-

wych regulacji.

Znaczna liczba skarg dotyczyła kwestii niewłaści-

wego zabezpieczenia danych osobowych.

W większo-

ści przypadków naruszenia tych przepisów były

związane z niedostatecznym technicznym zabezpie-

czeniem przetwarzania zbiorów, ale również z igno-

rowaniem i błędnym interpretowaniem przepisów

dotyczących ochrony danych osobowych przez pra-

cowników zatrudnionych bezpośrednio przy ich prze-

twarzaniu.

Tutaj przykładem mogą być skargi na

działania komorników sądowych i naczelników urzę-

dów skarbowych, przesyłających wezwania pozba-

wione koperty, a także na operatorów telekomunika-

cyjnych czy pracowników urzędów miejskich, którzy

dostarczając niezabezpieczoną korespondencję, w ra-

zie nieobecności adresata zostawiają ją sąsiadowi

bądź w drzwiach mieszkań.

Zdarzały się też skargi

na praktykę znakowania kopert z korespondencją,

tak jak to było w przypadku jednej z ﬁrmubezpiecze-

niowych, która zamieściła na kopercie listu skiero-

wanego do skarżącego oznaczenie „opiekun nielet-

niego sprawcy”.

W takich przypadkach organ korzy-

stał ze swojej ustawowej kompetencji i występował

do administratorów danych z wnioskami o wszczęcie

postępowań dyscyplinarnych wobec osób odpowie-

dzialnych za działania sprzeczne z ustawą.

Wysyłał

również sygnalizacje, których celem było zapewnie-

nie należytego poziomu ochrony danych.

Porównanie liczby skarg na przestrzeni lat 2009–

–2010 pozwala zauważyć interesujące trendy.

Zauwa-

żamy spadek liczby skarg w stosunku do niektórych

podmiotów, przede wszystkim tych, które działają na

rynku marketingu bezpośredniego i na rynku ﬁnan-

sowym.

Tych skarg jest wciąż dużo, ale możemy po-

wiedzieć, że akcje edukacyjne zwiększające świado-

mość potrzeby ochrony danych osobowych zaczynają

odnosić skutek.

Natomiast zauważamy wyraźny wzrost

liczby skarg, które dotyczą działalności podmiotów

przetwarzających dane w Internecie, zarówno tych

objętych Prawem telekomunikacyjnym, jak i tych

czyniących to na podstawie ustawy o świadczeniu

Warto podkreślić, że żądania zawarte w skargach

składanych do GIODO w latach 2009–2010 były co-

raz precyzyjnej formułowane, zaś same podania za-

wierały mniej braków formalnych, których następ-

stwem byłby brak możliwości rozpatrzenia sprawy w

trybie wynikającym z Kodeksu postępowania admi-

nistracyjnego.

W odniesieniu do przeprowadzonych i analizowa-

nych kontroli w tym okresie trzeba zauważyć, że był

niewielki spadek ich liczby w 2010 w stosunku do

roku poprzedniego.

W 2009 r. przeprowadziliśmy 220

kontroli, w 2010 – 196.

W kolejnym roku znowu po-

wróciliśmy do liczby około 200.

Jest to, zdaniem ge-

neralnego inspektora ochrony danych osobowych,

liczba niewystarczająca, jest jednak wynikiem takiej,

a nie innej sytuacji ﬁnansowej.

My co prawda nie

uskarżamy się na to, że sytuacja ﬁnansowa general-

nego inspektora ochrony danych osobowych unie-

możliwia mu działanie, ale z pewnością nie daje moż-

liwości intensyﬁkowaniadziałań,szczególniewprzy-

padku kontroli prowadzonych poza miastem stołecz-

nym Warszawą, one najzwyczajniej w świecie gene-

rują koszty.

To też powoduje, że w roku 2011 próbo-

waliśmy, próbujemy również w 2012 r. poprzez zmiany

organizacyjne zwiększyć liczbę kontroli.

Niestety, nie

będzie to z pewnością zmiana, która by nas satysfak-

cjonowała.

Przeprowadzono kontrole sektorowe, czyli kiero-

wane do konkretnych rynków.

Objęto nimi portale

internetowe, biura obrotu nieruchomościami, komor-

ników sądowych, urzędy pracy, podmioty zajmujące

się transportem miejskim i wydające spersonalizo-

wane karty miejskie, pracodawców, szkoły wyższe,

ﬁrmy inwestycyjne prowadzące działalność makler-

ską, urzędy kontroli skarbowej, dostawców usług

telekomunikacyjnych, komunalne jednostki organi-

zacyjne, towarzystwa ubezpieczeniowe.

Niektóre kontrole były prowadzone z związku z ko-

niecznością realizacji zadań wynikających ze współ-

pracy z organami ochrony danych osobowych na te-

renie Unii Europejskiej.

Współpraca ta polegała na

podejmowaniu działań w obszarze sektorów wskaza-

nych przez grupę roboczą art. 29, która zrzesza

wszystkich generalnych inspektorów ochrony danych

osobowych na terenie Unii Europejskiej.

Było to rów-

nież związane z koniecznością sprawdzenia wdraża-

nia dorobku prawnego Schengen w organach pań-

stwowych zaangażowanych we współpracę Schengen,

czyli w Policji, Straży Granicznej, Służbie Celnej, Mi-

nisterstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji –

tak podówczas nazywał się ten urząd – Ministerstwie

Spraw Zagranicznych.

Ponadto oprócz przewidywa-

nych wyżej rodzajów kontroli przeprowadzane były

tzw. kontrole doraźne w związku z zaleceniami prze-

prowadzenia kontroli otrzymywanymi w związku

z materiałem dowodowym w sprawach.

Analizując działalność organu, warto zwrócić

uwagę, że liczba decyzji administracyjnych wydawa-

nych przez organ utrzymuje się na w miarę stałym

poziomie: w 2009 r. było 1348 decyzji, w 2010 r.

–

1412.

W sprawozdaniu składanym przed Wysoką

Izbą warto zwrócić uwagę, że na stałym poziomie

utrzymuje się również liczba aktów prawnych, które

są kierowane do opiniowania przez generalnego in-

spektora ochrony danych osobowych.

W 2009 r. do

bowych wpłynęło 624 takich projektów, w 2010 r.

–

614.

Jest naprawdę bardzo szeroki przegląd zagad-

nień, którymi Wysoka Izba się zajmuje, a na które

Generalny Inspektor Ochrony Danych

musimy patrzeć właśnie z punktu widzenia ochrony

prywatności.

Nieprawidłowości, które pojawiały się w opiniowa-

nych projektach, najczęściej dotyczyły braku doprecy-

zowania zakresu przetwarzanych danych, regulowa-

nia kwestii ochrony danych osobowych w aktach o ran-

dze niższej niż ustawa wbrew zapisom konstytucyjnym

oraz tendencji do coraz większej ingerencji w prawo

ochrony danych osobowych argumentowanej koniecz-

nością usprawnienia działalności danej instytucji.

Przypominam, że art. 31 konstytucji mówi o tym, że

wszelka ingerencja w prawa i wolności obywatelskie

może nastąpić tylko wtedy, kiedy jest to niezbędne

Uwagi dotyczyły również pobierania przez admi-

nistratorów danych opłaty od osoby, której dane

dotyczą, za udzielenie informacji, a także niezacho-

wania szczególnej ostrożności w kwestii przekazy-

wania danych szczególnie chronionych.

Kierowane

są do nas również kwestie, które wynikają z pro-

jektów aktów prawnych.

Bardzo charakterystyczna

jest tendencja do pozyskiwania przez różne podmio-

ty danych osobowych w zbyt szerokim zakresie w sto-

sunku do celu ich przetwarzania i tworzenia dużych

baz informacyjnych, megabaz, które często logicznie

powiązane umożliwiają organom publicznym dostęp

do bardzo szerokiej liczby informacji dotyczących

obywateli.

W 2010 r. generalny inspektor ochrony danych

osobowych opiniował tak ważne akty prawne dla

ochrony prywatności w Polsce jak przepisy dotyczące

systemu informacji w ochronie zdrowia, obecnie zwa-

nego Systemem Informacji Medycznej, systemu in-

formacji oświatowej, który ze zbioru o charakterze

statystycznym staje się zbiorem przechowującym

również dane osobowe, w tym dane szczególnie chro-

nione dotyczące przedszkolaków, uczniów, ale rów-

nież studentów, nauczycieli.

Centralny Rejestr Pod-

miotów Krajowej Ewidencji Podatników to kolejny ze

zbiorów, który ulega znaczącemu rozszerzeniu w cią-

gu ostatnich kilku lat.

Obiektem zainteresowania

generalnego inspektora są również połączenia pomię-

dzy tymi zbiorami a bazą PESEL.

Projektowanie takich megazbiorów zawierających

dane osobowe, w tym dane szczególnie chronione,

jest przedsięwzięciem budzącym wiele wątpliwości

organu do spraw ochrony danych osobowych, gdyż

dostęp do takiego zbioru z założenia przysługuje

ogromnej liczbie podmiotów, co naraża zawarte w nim

dane na ryzyko bezprawnej ingerencji, jak również

stawia wyższe wymagania, jeżeli chodzi o zabezpie-

czenie zawartych w nim danych.

Ingerencja w prawa

i wolności obywatelskie musi spełniać kryterium ko-

nieczności w demokratycznym państwie prawnym

dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego,

dla ochrony środowiska, zdrowia, moralności pu-

blicznej albo wolności i praw innych osób.

Pod tym

względem generalny inspektor ochrony danych oso-

bowych nadal będzie prowadził kontrole aktów praw-

nych przygotowywanych w naszym kraju.

Należy zwrócić uwagę na zmianę ustawy o ochro-

nie danych osobowych, która została wprowadzona

w roku 2010 i zaczęła obowiązywać w roku 2011.

Jest

to pokłosiem projektu zgłoszonego przez pana prezy-

denta Lecha Kaczyńskiego w roku 2007, który przez

kolejne trzy lata był przygotowywany i opracowywa-

ny w Wysokiej Izbie.

Co ciekawe, w ciągu 2009 r.,

2010 r., a szczególnie 2011 r. zdecydowanie wzrosła

liczba zbiorów zgłoszonych do rejestracji w rejestrze

prowadzonym przez generalnego inspektora ochrony

danych osobowych.

W 2009 r. było to 7688 zbiorów,

w 2010 r.

– 8260 zbiorów, natomiast w 2011 r. – ponad

15 tys. zbiorów.

Zostało zgłoszonych ponad 15 tys.

zbiorów, czyli mamy wzrost o 89% w stosunku do

kiś dramatyczny sposób zmieniły się zasady przetwa-

rzania danych osobowych w Polsce, natomiast świad-

czy to o zdecydowanie wzrastającej u przedsiębior-

ców, ale również instytucji publicznych, świadomości

konieczności prowadzenia w poprawny sposób zbio-

rów danych osobowych.

Inna bardzo istotna sprawa.

W 2008 r. skierowa-

no do organów ścigania 31 zawiadomień dotyczących

popełnienia przestępstwa w związku z przetwarza-

niem danych osobowych, w 2009 r.

– 27, w 2010 r.

–

23.

Są to naszym zdaniem liczby bardzo małe.

Jed-

nocześnie warto zwrócić uwagę, że w żadnym z przy-

padków, o których mówię, nie doszło do sformułowa-

nia aktu oskarżenia, gdyż prokuratorzy uznawali, że

błędy przekroczenia uprawnień naruszające ustawę

o ochronie danych osobowych są przypadkami o zni-

komej szkodliwości społecznej.

Uważamy to za bar-

dzo negatywny trend w ocenie ustawy o ochronie

danych osobowych, być może sugerujący, że przepisy

karne w tej ustawie powinny być zamienione na prze-

pisy o charakterze karno-administracyjnym, co zresz-

tą proponuje Unia Europejska w ramach przygoto-

wywanego w tej chwili pakietu zmian w przepisach

europejskich dotyczących ochrony danych osobo-

wych.

Bardzo ważną częścią naszej działalności jest

edukacja i podnoszenie świadomości społecznej doty-

czącej łamania przepisów o ochronie danych osobo-

wych.

Choć wyniki Eurobarometru pokazują, że Po-

lacy zajmują wysokie miejsce, deklarując wysoką

świadomość swoich praw związanych z ochroną

danych osobowych, to jednak wciąż jest w tej kwestii

wiele do zrobienia.

Ekspansja usług internetowych

i znacząca aktywność społeczeństwa korzystającego

z sieci, w szczególności dzieci, kwestie wprowadzania

rozwiązań biometrycznych i ogólny rozwój nowych

technologii informacyjnych w różnych obszarach ży-

cia sprawiają, że zaczynamy coraz dotkliwiej odczu-

wać skutki naruszeń prywatności.

Dlatego też Gene-

ralny Inspektor Ochrony Danych Osobowych prowa-

dzi szereg działań o charakterze edukacyjnym.

Ini-

cjuje konferencje i patronuje konferencjom, tak na-

Generalny Inspektor Ochrony Danych

ukowym, jak i tym o charakterze dydaktycznym i po-

pularyzatorskim.

Angażuje się w wydawanie publi-

kacji – część z tych publikacji wydawana jest wspólnie

z Wydawnictwem Sejmowym, w działania edukacyj-

ne poprzez e-learning i organizację bezpłatnych szko-

leń adresowanych głównie do przedstawicieli admi-

nistracji publicznej.

Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobo-

wych ma również świadomość istnienia zapotrzebo-

wania na wykwaliﬁkowanąkadręspecjalistówwdzie-

dzinie ochrony informacji, stąd też współpracuje z wyż-

szymi uczelniami.

Taką współpracę prowadzimy przede

wszystkim z Uniwersytetem Kardynała Stefana Wy-

szyńskiego, Akademią Leona Koźmińskiego, Szkołą

Wyższą Towarzystwa Wiedzy Powszechnej w War-

szawie i Wyższą Szkołą Finansów i Administracji

w Gdańsku, Wyższą Szkołą Biznesu National-Louis

University w Nowym Sączu.

To są dane z roku 2009

i 2010.

Ta współpraca została oczywiście rozwinięta

również w 2011 r.

Na uwagę zasługują cyklicznie organizowane

kampanie edukacyjne z okazji Dnia Ochrony Danych

Osobowych czy Tygodnia Zapobiegania Kradzieży

Tożsamości, a także porozumienia zawarte z różny-

mi podmiotami w celu podejmowania wspólnych

działań dotyczących ochrony prywatności i ochrony

danych osobowych.

Na podkreślenie zasługuje wciąż wysoka aktyw-

ność Generalnego Inspektora Ochrony Danych Oso-

bowych na arenie międzynarodowej.

W 2009 r., w 2010 r.

i – już nieco wybierając – w 2011 r. była ona wzmac-

niana poprzez działania tak w grupie art. 29, jak i na

innych forach międzynarodowych zajmujących się

ochroną prywatności, oczywiście szczególnie zinten-

syﬁkowana była w trakcie polskiej prezydencji.

Posłowie!

Dziś bardziej niż kiedykolwiek ochrona

danych osobowych zyskuje na znaczeniu.

W dobie

rozkwitu nowoczesnych technologii zauważalne jest

wzajemne przenikanie się tego, co publiczne, z tym,

co prywatne.

Coraz więcej obszarów naszego życia

prywatnego i zawodowego przenosi się do świata wir-

tualnego.

Dzięki temu mamy, co prawda, łatwiejszy

dostęp do usług i informacji, ale z drugiej strony mu-

simy bacznie monitorować bezpieczeństwo naszych

danych.

W świecie e-gospodarki bardzo ważne jest wza-

jemne zaufanie konsumentów, kontrahentów, usłu-

godawców.

O ile podmioty sektora publicznego są zo-

bowiązane pod rygorem prawnym do przestrzegania

prawa o ochronie danych osobowych, to ﬁrmy pry-

watne pojmują ten obowiązek w specyﬁczny sposób,

traktują go jako wyznacznik swojej wiarygodności na

rynku.

To podejście staramy się również rozwinąć

– że to nie jest tylko przymus, to jest wiarygodność

wobec klientów, wiarygodność wobec kontrahentów,

z którymi współpracujemy.

Podkreślam tutaj słowa, jakie podły na posiedze-

niu Agendy Cyfrowej, którą ogłosiła Komisja Euro-

pejska, że Europejczycy nie będą korzystali z usług,

którym nie ufają.

Oceniając możliwość realizacji zadań przez Gene-

ralnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych

w przedmiocie kontroli, zwłaszcza tych realizowa-

Schengen, które wymagają wysoce specjalistycznego

podejścia ze strony inspektorów, wskazać należy, że

nie jest to łatwe przy obecnym stanie zatrudnienia.

Zorganizowanie zespołów kontrolnych wykonujących

czynności na terenie całego kraju, bo przecież nie

mamy delegatur w terenie, wymaga – jeśli chodzi

o Departament Inspekcji – znacznego zwiększenia

obciążeń oraz liczby pracowników, którzy są zaanga-

żowani w inspekcje.

Tu zwrócę uwagę na to, że w sytuacji, jaką zresz-

tą mamy w całej administracji publicznej, w której

przestajemy być konkurencyjnym pracodawcą dla ryn-

ku, szczególnie w obszarze prawników zajmujących się

ochroną prywatności oraz informatyków i specjali-

stów od nowych technologii, zaczyna dochodzić do

tego, że praca w Biurze Generalnego Inspektora

Ochrony Danych Osobowych traktowana jest jako

przygotowanie do życia w prywatnych ﬁrmach, czyli

zdobywanie doświadczenia, w jaki sposób radzić so-

bie z kwestiami ochrony informacji i bezpieczeństwa.

I nasi najlepsi specjaliści, którzy są najlepiej przygo-

w stanie zapewnić im odpowiedniego wynagrodze-

nia, odchodzą po prostu do dobrych ﬁrm.

Jedynym

plusem w tym zakresie jest to, że przygotowujemy

świetnych specjalistów dla naszego rynku.

Natomiast

oczywiście zdając sobie sprawę z tego, jak wygląda

sytuacja ﬁnansowa, zdając sobie sprawę ze szczegól-

nych problemów, które mamy, jeżeli chodzi o prze-

znaczanie środków ﬁnansowych na administrację,

zwracam uwagę na to, że ewentualne pogorszenie tej

sytuacji może doprowadzić do stanu, z którym mamy

do czynienia w niektórych krajach Unii Europejskiej,

gdzie organy ochrony danych osobowych tak napraw-

dę przestają istnieć, przestają działać w sposób sku-

teczny.

Kolejnym problemem niedostatecznie uregulowa-

nym w polskim prawie, stanowiącym generalny kło-

pot, na który w podsumowaniu tej dyskusji chciał-

bym zwrócić uwagę państwa, jest problem jawnego

dostępu do danych oraz problem otwartego dostępu

do danych w Internecie.

Cały czas posługujemy się

pojęciem jawności formalnej rejestrów publicznych,

które pochodzi z lat 30. XX w.

Tymczasem to, co było

jawne w formie papierowej, jest dzisiaj jawne w In-

ternecie.

Nie mamy rozstrzygnięcia, czy każdy doku-

ment, który był jawny na przykład w związku z jaw-

nością ksiąg wieczystych, powinien być umieszczany

w internetowych, łatwych do przeszukiwania, sko-

piowania i wykorzystywania w innych celach bazach.

Generalny Inspektor Ochrony Danych

250

rejestrów sądowych, ksiąg wieczystych, ale również

wokand sądowych ten problem zaczyna być proble-

mem bezpieczeństwa obywateli, którzy mogą być

łatwo proﬁlowaniprzypomocydanychudostępnianych

z jawnych, jak mówię, formalnie jawnych, źródeł.

Oczywiście kolejnym problemem, na który gene-

ralny inspektor ochrony danych osobowych zwraca

uwagę bardzo wyraźnie w ostatnich latach, jest pro-

blem retencji danych telekomunikacyjnych, a ściślej

mówiąc, problem korzystania z danych retencyjnych,

czyli tego, kto i w jaki sposób może z nich korzystać.

Podsumowując, chciałbym podkreślić, że obecnie

sów dotyczących ochrony danych osobowych.

Niemal

połowa Polaków deklaruje, że te dane są chronione

skutecznie.

Dzięki jasnym procedurom przekazywa-

nia informacji, szkoleniom, rozbudowanemu syste-

mowi rozpatrywania skarg dotyczących ochrony

danych osobowych i doradztwa dostęp obywateli do

wiedzy z zakresu działalności organu, a także prawa

każdej jednostki do ochrony prywatności i ochrony

danych osobowych są zapewnione.

Niemniej, proszę

państwa, ta działalność o charakterze edukacyjnym,

uczulająca na problem ochrony prywatności, powin-

na być kierowana w szczególności do młodego poko-

lenia, w szczególności do tych, którzy dzisiaj mają

z tyłu głowy, że ochrona prywatności jest jedną z naj-

ważniejszych rzeczy, na które powinni zwracać uwa-

gę, a z drugiej strony przystępując do świata siecio-

wego, zdają się zapominać o tym, że to, co robią w sieci

dzisiaj, będzie widoczne w sieci również za 10, a praw-

dopodobnie i za 20 lat i wykorzystywane niekoniecz-

nie w sposób, w jaki sobie życzą.

Mogę stwierdzić, że generalny inspektor ochrony

danych osobowych realizował swoje zadania w spo-

zajmowaniu się jednocześnie Prawem energetycz-

nym, przewozem pasażerów drogą morską, rachun-

kowością, kwestiami związanymi z dostępem do in-

formacji publicznej itd.

Bardzo charakterystycznym

przykładem różnych dziedzin, którymi musimy się

zajmować na co dzień, są procedowane w tej chwili

przez rząd przepisy dotyczące inteligentnych liczni-

ków energetycznych, czyli projekt nowego Prawa

energetycznego, które wymaga od nas najpierw na-

uczenia się tak naprawdę, na czym polega cała kon-

strukcja zbierania danych w energetyce, aby zrozu-

mieć, jakiego rodzaju skok, a jest to ogromny skok,

zostanie dokonany w momencie, kiedy wprowadzone

zostaną inteligentne liczniki energetyczne.

Jestem otwarty na wszelkiego rodzaju współpra-

cę tak z Sejmem, jak i z instytucjami administracji

publicznej, z organizacjami przedsiębiorców i organi-

zacjami pozarządowymi, które zajmują się kwestiami

ochrony prywatności w Polsce.

Traktuję tego typu

działania jako clou działalności generalnego inspek-

cież organem ścigania, tylko organem, który ma do-

prowadzić do poprawnej ochrony prywatności w na-

szym kraju.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Dziękuję bardzo panu generalnemu inspektorowi.

Budkę w celu przedstawienia stanowisk komisji za-

wartych w drukach nr 128 i 129.

Bardzo proszę, panie pośle.

Poseł Borys Budka:

Dziękuję.

Pani Marszałek!

Panie Posłanki!

Panowie Posło-

wie!

Otóż podobnie jak pan minister przedstawię

łącznie dwa sprawozdania komisji.

Po przeprowadzeniu na posiedzeniu 12 stycznia

dyskusji i po głosowaniu jawnym Komisja Sprawie-

dliwości i Praw Człowieka jednogłośnie rekomenduje

i wnosi do Wysokiego Sejmu, aby Sejm raczył przyjąć

sprawozdanie z działalności generalnego inspektora

stało zawarte w druku nr 63, oraz żeby Wysoki Sejm

2010.

Jednocześnie w imieniu komisji chciałbym bardzo

serdecznie podziękować panu ministrowi za tak

skonstruowane sprawozdania i życzyć dalszej wy-

trwałości w trudnej, acz ważnej pracy.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska.

Poseł Zenon Durka:

Dziękuję bardzo.

sko Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska

dotyczące działalności generalnego inspektora ochro-

ny danych osobowych, o której mowa w sprawozda-

niach za rok 2009 i rok 2010, odpowiednio druki

nr 63 i 64.

Generalny Inspektor Ochrony Danych

251

Nadzór nad ochroną danych osobowych od 1997 r.,

czyli od uchwalenia ustawy, sprawuje generalny in-

spektor ochrony danych osobowych.

Do jego głów-

nych ustawowych obowiązków należy: kontrola zgod-

ności przetwarzania danych z przepisami o ochronie

cyjnych, rozpatrywanie skarg, prowadzenie rejestru

prawnych w zakresie zgodności z przepisami dotyczą-

cymi ochrony danych osobowych, doskonalenie syste-

mu ochrony danych osobowych oraz uczestniczenie

zajmujących się przedmiotową problematyką.

W 2009 r. do Biura GIODO wpłynęło 1049 skarg,

a w 2010 r.

– 1114 skarg.

Wpłynęło również kilka

tysięcy próśb i pytań w zakresie interpretacji aktów

prawnych.

Najczęściej skargi dotyczą tradycyjnie

przetwarzania danych osobowych w celach marke-

tingowych oraz zabezpieczenia danych osobowych.

Liczba kontroli realizowanych przez GIODO utrzy-

muje się na poziomie ok. 200 rocznie i jest to liczba

porównywalna z liczbą kontroli w innych podobnej

wielkości państwach Unii Europejskiej.

Odnośnie do opiniowania aktów prawnych w 2009 r.

były 624 projekty, a w 2010 r.

– 614 projektów.

Liczba wniosków o przekazywanie danych osobo-

wych do państw trzecich utrzymuje się od lat na po-

dobnym poziomie.

W 2009 r. wpłynęły 54 wnioski,

a w 2010 r.

– 37 wniosków.

Dziwi mała liczba zawiadomień o popełnieniu prze-

stępstwa.

W 2009 r. było 27 zawiadomień, a w 2010 r.

– 23 zawiadomienia.

Biuro GIODO w latach 2009–2010 położyło duży

nacisk na pracę edukacyjną i kwestie związane ze

szkoleniami.

Biuro podjęło w tym celu współpracę

z wieloma uczelniami oraz przeprowadziło ok. 50–60

szkoleń.

Biuro, jak w poprzednich latach, organizowało

spotkania rzeczników ochrony danych osobowych

państw Europy Środkowej i Wschodniej.

W świadomości społecznej ochrona naszych da-

nych osobowych zyskuje na znaczeniu.

W okresie

rozkwitu nowoczesnych technologii i pogłębiania in-

formatyzacji życia codziennego zauważalna jest ogól-

publiczne, i tego, co my obywatele staramy się zacho-

wać tylko dla siebie.

Stwarza to niewątpliwie zagro-

żenia dla naszej prywatności.

GIODO sprawuje kontrolę nad procesami groma-

dzenia, przechowywania i wymiany naszych danych,

niepożądanych skutków ekspansji informacji.

Pani Marszałek!

Panie Ministrze!

Wysoka Izbo!

Należy uznać, że generalny inspektor ochrony da-

nych osobowych realizuje swoje zadania w sposób

właściwy, kompetentny i pełny.

Dzięki jasnym proce-

durom, rozbudowanemu systemowi doradztwa i sys-

temowi komunikacji elektronicznej dostęp obywatela

łatwiejszy niż w latach poprzednich.

Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska

wnosi o przyjęcie sprawozdań zawartych w drukach

nr 63 i 64.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

Poseł Łukasz Zbonikowski:

Dziękuję.

wozdania z działalności generalnego inspektora

ochrony danych osobowych, obejmującego dwa lata

jego działalności, tj. rok 2009 r. i rok 2010.

Mimo iż

oba sprawozdania GIODO przekazywał we właści-

wych terminach, to jednak rozpatrujemy dziś spra-

wozdania z dwóch lat.

I tu właściwie nasuwa się py-

tanie do Prezydium Sejmu: Dlaczego sprawozdanie

za rok 2009 przeleżało półtora roku i nie było rozpa-

trywane rok temu?

Nie rozwodząc się jednak nad

tym tematem, pragnę odnieść się do treści sprawoz-

dania generalnego inspektora przedstawionego przed

chwilą, ale także w trakcie posiedzenia Komisji Spra-

Najistotniejsze zaprezentowane kwestie to zauważal-

ny wzrost świadomości obywateli w zakresie dotyczą-

cym prawa do ochrony prywatności i prawa do ochro-

ny danych osobowych.

Wzrasta liczba skarg kierowa-

nych do generalnego inspektora ochrony danych

osobowych przez obywateli, którzy interesują się bez-

pieczeństwem i przetwarzaniem swoich danych oso-

bowych przez instytucje, ﬁrmy, serwisy internetowe

i wiele innych jednostek.

Pojawia się coraz więcej za-

pytań i próśb o interwencję, co świadczy o tym, że

Polacy obawiają się o bezprawne wykorzystywanie

ich danych osobowych.

Pojawia się także problem

styku transparentności życia publicznego z ochroną

prywatności, w odniesieniu którego granica ta jest

bardzo cienka i często niezauważalna, co prowadzi

do nadużyć zwłaszcza przez organy samorządowe

i wykorzystywania ustawy o ochronie danych osobo-

wych do odmowy udzielania obywatelom informacji

publicznych, o których mają prawo wiedzieć.

W związ-

ku z tym praktykami GIODO podejmuje szereg dzia-

łań edukacyjnych, szkoleń, konferencji, spotkań,

które są adresowane przede wszystkim do przedsta-

wicieli administracji rządowej i samorządowej.

Chciał-

bym się na tym punkcie bardziej skoncentrować,

Poseł Zenon Durka

252

panie inspektorze, ponieważ jest to rzeczywiście pro-

blem.

Waga życia transparentnego i przejrzystego

w kontekście funkcjonowania demokracji, szczegól-

nie na szczeblach lokalnych, samorządowych, jest

niezwykle istotna.

Obywatele tylko wtedy mogą spra-

wować społeczną kontrolę, kiedy będą mieli dostęp

do pełnych informacji związanych z osobami lub

z funduszami publicznymi.

W rzeczywiście ustawa

jak i osoba samego inspektora ochrony danych oso-

bowych są nadużywane przez wiele instytucji, jak

choćby przez omawianą podczas posiedzenia komisji

Inspekcję Transportu Drogowego, która nie chce

udostępniać zdjęć kierowcom, których karze manda-

tami, ale także nagminnie przez wiele samorządów,

które bardzo często mają prostą wymówkę do odmo-

wy udzielenia informacji.

Jest to też ważna kwestia

do zastanowienia się również dla generalnego inspek-

tora ochrony danych osobowych.

Może nawet powi-

nien podjąć jakąś inicjatywę, aby nie było zakazu

informacji w instytucjach publicznych, za pieniądze

publiczne, o tym, ile kto dostaje pensji.

O ile bowiem

osoba publiczna jest prześwietlona – wiemy, ile bur-

mistrz czy wójt dostaje – o tyle w przypadku żony

burmistrza czy wójta zatrudnionej w urzędzie miasta

albo w spółce miejskiej jest zakaz informowania.

A przecież wiemy, że często przez członków rodziny

czy znajomych można równie dobrze korumpować jak

przez samą osobę sprawującą funkcję publiczną.

Uważam zatem, że dla dobra demokracji, dla kontro-

li społecznej, należałoby tę kwestię rozważyć, panie

inspektorze.

Innymi problemami, z którymi borykał się GIODO

w latach 2009–2010, były kwestie niewłaściwego za-

bezpieczenia danych osobowych oraz związany za-

pewne z rozwojem technologicznym problem coraz

większej liczby skarg dotyczących przetwarzania da-

nych osobowych w Internecie.

W 2009 r. było to za-

ledwie 88 skarg, w 2010 r. – niemal dwukrotnie wię-

cej, więc tendencja jest zdecydowanie wzrostowa.

GIODO prowadzi kontrole, których liczba utrzymuje

się w granicach 200 rocznie.

Oczywiście ich liczba

wydaje się niewystarczająca, zwłaszcza biorąc pod

uwagę ilość skarg przesyłanych do GIODO w wielu

różnych kwestiach.

Jednak bez znaczącej poprawy

ﬁnansowej nie ma oczywiście możliwości w chwili

obecnej, aby zwiększyć liczbę kontroli.

W 2010 r. GIO-

DO przeprowadził opiniowanie aktów prawnych do-

tyczących kilku dużych systemów informatycznych,

które są tworzone w naszym kraju, czyli systemu in-

formacji w ochronie zdrowia, systemu informacji

oświatowej, a także baz centralnych, takich jak Cen-

tralny Rejestr Podmiotów Krajowej Ewidencji Podat-

ników czy Centralnej Ewidencji i Informacji o Dzia-

łalności Gospodarczej.

Praca nad tak ogromnymi

bazami danych osobowych, w tym także danych

szczególnie chronionych, jest przedsięwzięciem wy-

magającym szczególnej troski, ponieważ z założenia

dostęp do tak wielkich baz danych będzie miała dużo

większa liczba podmiotów.

Budzi to wątpliwości i oba-

wy dotyczące ich odpowiedniego zabezpieczenia przed

osobami niepowołanymi lub wykradzeniem.

Muszę przyznać, że stanowisko generalnego in-

spektora ochrony danych osobowych, szczególnie

w sprawie systemu informacji oświatowej, było dla

naszego klubu niewystarczające, można powiedzieć,

chwiejne.

Nigdzie w Europie nie tworzy się tak roz-

budowanej bazy danych z tyloma informacjami wraż-

liwymi, jak proponuje to polski rząd.

Te dane z zało-

żenia mają dotyczyć dużej grupy osób i być przecho-

wywane przez długi okres w systemach elektronicz-

nych.

Polski rząd buduje ten system od dwóch lat i ma

jeszcze na to czas do 2014 r., więc jest tu pole do dzia-

łania również dla generalnego inspektora ochrony

danych osobowych.

Informuję, że Klub Parlamentarny Prawo i Spra-

wiedliwość złożył wniosek do Trybunału Konstytu-

cyjnego właśnie w sprawie próby wprowadzenia sys-

temu informacji oświatowej.

Powinna być tu zdecy-

dowana reakcja generalnego inspektora ochrony

danych osobowych, tym bardziej że w 2010 r. zakoń-

czył się proces legislacyjny dotyczący ustawy o zmia-

nie ustawy o ochronie danych osobowych, który wpro-

wadził kilka nowych rozwiązań.

Po raz pierwszy po-

jawiła się możliwość wykonywania przez GIODO

działalności egzekucyjnej w stosunku do wydawa-

nych przez siebie decyzji, co wcześniej było niemożli-

we.

Istnieje więc jedynie teoretyczna możliwość na-

łożenia grzywny w postępowaniu egzekucyjnym.

Kolejnym istotnym tematem jest kwestia możli-

wości przetwarzania przez pracodawców danych bio-

metrycznych pracowników.

Wzbudza ona duże kon-

trowersje, ponieważ służy do rozliczania czasu pracy

pracownika, co przez wielu, także przez GIODO, jest

uznawane za nadmierną ingerencję w prywatność.

Dane biometryczne powinny być zbierane dla celów

bezpieczeństwa, np. żeby kontrolować, kto wchodził

do pomieszczenia, w którym znajdują się np. mate-

riały niebezpieczne czy promieniotwórcze.

Natomiast

nie powinno się ich wykorzystywać masowo według

woli pracodawcy, szczególnie prywatnego.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Po przeanalizowa-

niu sprawozdań i wysłuchaniu generalnego inspek-

tora ochrony danych osobowych zarówno dziś, jak i na

posiedzeniu komisji, jako klub parlamentarny może-

my stwierdzić, że dane sprawozdania zasługują na

przyjęcie i o to mój klub wnioskuje.

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

droń z Klubu Poselskiego Ruch Palikota.

Poseł Łukasz Zbonikowski

253

Poseł Robert Biedroń:

szczyt i przyjemność przedstawić nasze stanowisko

wobec sprawozdania z działalności generalnego inspek-

Podzielam opinię mojego kolegi z Klubu Parla-

mentarnego Prawo i Sprawiedliwość, że dyskusja nad

sprawozdaniem za rok 2009 i 2010 oraz przyjmowa-

nie go jest pewnym utrudnieniem i niezręcznością

w naszej pracy, zwłaszcza że, jak podkreślił pan mi-

nister w swoim wystąpieniu, budżet generalnego in-

spektora jest dość ograniczony, a zakres pracy GIODO

praktycznie z każdym miesiącem się powiększa i tych

spraw jest coraz więcej.

Wydaje się więc zasadne, aby-

śmy dyskutowali nad działalnością generalnego in-

spektora w tym miejscu przynajmniej raz w roku.

Dlatego w imieniu klubu proponuję, abyśmy spotka-

li się w przyszłym roku i dyskutowali na temat pana

sprawozdania za kolejny rok i żeby to się już stało

tradycją.

Nie będę się odnosił do podnoszonych już wcze-

śniej kwestii, z którymi jako klub całkowicie się zga-

dzamy, ale chciałbym zwrócić uwagę na jedną bardzo

ważną kwestię, która leży w kompetencjach general-

nego inspektora, a która nie zyskała dzisiaj, niestety,

zainteresowania pana ministra i pan minister w swo-

im wystąpieniu nie zwrócił na nią uwagi, mimo że

podczas naszego spotkania w Komisji Sprawiedliwo-

ści i Praw Człowieka dyskutowaliśmy na ten temat.

Chodzi o brak reakcji na zwiększającą się liczbę wnio-

sków dotyczących przetwarzania danych osobowych

chodzi o osoby, które chcą dokonać apostazji.

nych osobowych zawiera art. 43 ust. 2, który w prak-

tyce ogranicza możliwość GIODO w zakresie kontro-

li kartotek paraﬁalnych i interwencji, gdy probosz-

czowie łamią prawo do ochrony danych osobowych.

Ustawa mówi bowiem w art. 43 ust. 2, że w odniesie-

twarzanych przez Agencję Bezpieczeństwa We-

wnętrznego, Agencję Wywiadu, Służbę Kontrwywia-

du Wojskowego, Służbę Wywiadu Wojskowego oraz

spektorowi nie przysługują uprawnienia określone

w art. 12 pkt 2.

Sprawia to, że z tej możliwości in-

spekcji wykluczone są właśnie kościoły lub związki

wyznaniowe.

stety w praktyce obywatel jest pozbawiony instytucji,

kresie działalności wszystkich instytucji funkcjonu-

cja Bezpieczeństwa Wewnętrznego, wywiad itd.

Chciałbym zwrócić uwagę, że tenże zapis ustawo-

wy zawdzięczamy posłom II kadencji Sejmu, którzy

pracowali nad tą ustawą.

Ten zapis niestety jest nie-

zgodny z dyrektywą unijną 95/46 WE, którą posłowie

transponowali do polskiego prawa przed przyjęciem

ustawy w 1997 r., a która mówi wyraźnie, że państwo

członkowskie może ograniczyć organom nadzorczym

dostęp do danych osobowych, ale tylko w następują-

cych dziedzinach wymienionych enumeratywnie.

Jest to bezpieczeństwo publiczne, interes ekonomicz-

ny lub ﬁnansowyorazwalkazprzestępczością.

Inte-

resujące jest to, dlaczego posłowie II kadencji zigno-

rowali ten zapis i włączyli do listy wyłączeń także

kartoteki paraﬁalne.

Zapis ten jest także niezgodny

ze zdrowym rozsądkiem, jak wspomniałem, ponie-

waż kartoteki paraﬁalne stawiają kościoły i związki

wyznaniowe na tym samym poziomie co Służba

Kontrwywiadu Wojskowego – wyliczam instytucje

zapisane w ustawie – Agencja Wywiadu, Centralne

Biuro Antykorupcyjne czy Agencja Bezpieczeństwa

Wewnętrznego, zrównują je.

Powstaje pytanie, czy

konywać dwóch ze swoich podstawowych działań.

Po

gie, nie może wydawać decyzji administracyjnych.

To

tolickiego, mogą bezkarnie gromadzić dane osobowe

kąkolwiek kontrolą państwa w tym zakresie.

Zachodzi też pytanie, czy w świetle przegranego

przez GIODO w grudniu 2011 r. procesu przed Woje-

wódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

generalny inspektor zamierza zmienić swoją prakty-

kę automatycznego umarzania postępowań dotyczą-

cych naruszania ochrony danych osobowych przez

podmioty kościelne.

Taka praktyka niestety do tej

pory była stosowana.

Wiem, panie ministrze, że pan

jest osobą, która w swojej działalności akurat inicju-

je tę dyskusję, zainicjował pan wiele ważnych instru-

mentów zmierzających ku poprawie tego stanu, ale

warto się zastanowić, czy takie automatyczne uma-

rzanie tych spraw przez generalnego inspektora nie

przynosi więcej szkody niż pożytku.

Chciałbym przypomnieć, że Wojewódzki Sąd Ad-

ministracyjny w Warszawie podkreślił w swoim wy-

roku, że generalny inspektor ochrony danych osobo-

wych miał obowiązek zajęcia się sprawą.

GIODO nie

ustalił stanu faktycznego sprawy i automatycznie

przyjął, że sprawa należy wyłącznie do związku wy-

254

znaniowego.

Według sądu GIODO nie użył wszyst-

kich narzędzi prawnych, którymi dysponuje.

Oczywiście prawodawca dał GIODO też duże pole

do dowolności interpretacji zakresu swoich kompe-

tencji.

Dlatego zachodzi uzasadniona konieczność

doprecyzowania istniejących przepisów w tym zakre-

sie, a także, a może szczególnie, zmiany art. 43 ust.

przez zniesienie zakazu ingerencji w dane przetwa-

rzane przez kościoły lub inne związki wyznaniowe.

Chciałbym powiedzieć i zapowiedzieć, że w tym za-

kresie Klub Poselski Ruch Palikota zamierza w naj-

bliższym czasie podjąć inicjatywę legislacyjną.

Cieszę się, podsumowując moje wystąpienie, że

pan minister jest otwarty na współpracę.

To dobry

znak.

Deklarujemy ze strony naszego klubu współ-

pracę.

Jesteśmy bardzo żywotnie, jeśli pan obserwu-

je funkcjonowanie naszego klubu, zainteresowani

problematyką ochrony danych osobowych.

Dlatego

w imieniu Klubu Poselskiego Ruch Palikota, po prze-

analizowaniu pana informacji i dyskusji w klubie,

podjęliśmy decyzję, że oba sprawozdania, za 2009 r.

i 2010 r., zasługują na przyjęcie przez Klub Poselski

Ruch Palikota i przez Sejm.

Serdecznie dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronnictwa

Ludowego.

go zapoznał się ze sprawozdaniem generalnego in-

spektora ochrony danych osobowych za lata 2009

i 2010.

Klub z dezaprobatą odnosi się do sytuacji, gdy

sprawozdania dotyczące niestety odległych lat są

rozpatrywane przez Sejm następnej kadencji.

Cokol-

wiek by powiedzieć o przyczynach takiego stanu,

jedno jest pewne: nie najlepiej to świadczy o braniu

pod uwagę przekazywanej przez generalnego in-

spektora wiedzy na temat tak wrażliwy, jak ochrona

danych osobowych.

Jak wynika z przedłożonych sprawozdań oraz co-

dziennych doświadczeń, ustawa o ochronie danych

osobowych budzi wiele wątpliwości.

Ważniejsze jest

jednak to, że jej przepisy w wielu przypadkach są nie-

przestrzegane lub pokrętnie interpretowane.

Obydwa

sprawozdania są kopalnią wiedzy na temat stosowa-

nia przepisów ustawy, wyjaśnień stosowanych przez

generalnego inspektora, a także uwag zgłaszanych do

projektowanych przepisów, w tym projektów ustaw.

W czasie gdy Sejmowi zarzuca się tworzenie nie-

spójnego, niezgodnego z konstytucją, a nawet złego

prawa, warto nieco uwagi poświęcić sprawozdaniom

odnoszącym się do opiniowania projektów ustaw i roz-

porządzeń dotyczących ochrony danych osobowych.

Szczególnie interesujące są uwagi odnoszące się do

projektów ustaw, zarówno w czasie konsultacji na

etapie rządowym, jak i sejmowym.

Jak wynika ze sprawozdania za rok 2009, do ge-

neralnego inspektora w roku 2009 do zaopiniowana

skierowano 624 akty prawne, a w roku 2010 przeka-

zano 617 projektów.

Szczególne miejsce wśród projek-

tów ustaw przekazywanych do zaopiniowania w 2009 r.

zajmował projekt ustawy o systemie informacji o ochro-

nie zdrowia.

Zresztą wywoływał on w Sejmie także

bardzo poważne kontrowersje.

Ze sprawozdania wy-

nika, że generalny inspektor po zapoznaniu się z tym

projektem podjął działania dla zapewnienia, by przyj-

mowane nowe rozwiązania prawne gwarantowały

jak najwyższy poziom ochrony szczególnie wrażli-

wych danych, jakimi są dane o stanie zdrowia.

Ge-

neralny inspektor wskazał zagrożenia dla prawa do

wynikające z regulacji zawartych w przedstawionym

do zaopiniowania projekcie.

Uwagi dotyczyły głównie

oceny zbioru jego zawartości oraz metod zabezpiecze-

nia tych danych.

Generalny inspektor zwrócił bardzo

istotną uwagę na fakt, iż niektóre systemy rejestracji,

np. rejestry rakowe, wprowadzone zostały do projek-

tu ustawy bez podstawy prawnej.

Trafnie zatem ge-

neralny inspektor zauważył, że wprowadzony projek-

tem ustawy system informacji o ochronie zdrowia

swoim zakresem obejmować powinien wyłącznie te

rejestry oraz ewidencje, które tworzone będą w opar-

ciu o przepisy obowiązującego prawa.

Ważne uwagi zgłosił także do projektu ustawy

ustaw zdrowotnych.

Można by przeprowadzić całą

analizę tego.

Chciałbym podkreślić jedną rzecz – to

jest ogromna praca.

Dziś wiemy, że z danymi tajnymi,

poufnymi mamy ogromny problem i trafnie kiedyś

premier Tusk powiedział, że w Polsce trzeba by cudu,

żeby dane tajne rzeczywiście były tajnymi.

A zatem, panie inspektorze, chciałbym panu ser-

decznie podziękować, bo to jest ogromna praca w sen-

sie prawnym, interpretacyjnym i ona powinna być

przez Sejm właściwie wykorzystana.

Natomiast jeżeli można, to chciałbym się odnieść

do dwóch zagadnień.

Mój kolega z Ruchu Palikota

poruszył problem rejestrów kościelnych.

Otóż to nie

był tylko problem zależny od ówczesnych posłów – do-

skonale pamiętam tę dyskusję – to był problem m.in.

umowy rządowej, umowy między rządem a Stolicą

Apostolską, konkordatu.

Kolego, ja akurat w imieniu

Sejmu prowadziłem rozmowy i coś na ten temat

wiem.

A więc jeżeli pan chciałby tak powiedzieć i ana-

lizować konkordat pod takim kątem, że tam nie ma

Poseł Robert Biedroń

255

odpowiedniego zapisu, to ja się z panem zgodzę, tylko

trzeba wczuć się w ducha tego porozumienia zawar-

tego przez rząd.

Nie odnoszę się do tego, czy to jest

słuszne, czy nie.

Nie odnoszę się do tego.

Pokazuję

tylko – bo pan podniósł problem, że to sprawa posłów

– jak to wyglądało, ale nie ustosunkowuję się do tego,

czy to było zasadne w tym momencie, czy to nie było

zasadne.

Problemów jest ogromnie dużo i sądzę, że w nie-

długim czasie – i z tym zgadzam się również – trzeba

będzie się zastanowić nad zmianą tej ustawy, i w tym

zakresie powinniśmy głównie wykorzystać wiedzę,

doświadczenie i praktykę generalnego inspektora.

Jeżeli tak się stanie, to będzie dobrze.

I druga rzecz.

Pan mówił o tym, że byłoby dobrze,

gdybyśmy w przyszłym roku rozpatrywali…

(Poseł Robert Biedroń: Tak.)

Proszę pana, w tym roku powinniśmy mieć spra-

wozdanie za rok 2011 i wprowadzić taką praktykę,

tylko że z informacjami, które przyjmujemy w Sej-

mie, różnie bywa, bo te informacje, sprawozdania

pochodzą od różnych organów podporządkowanych

Sejmowi lub organów, które mają obowiązek ich skła-

dania.

A problem zaległości, niewykorzystywania

(Poseł Robert Biedroń: Tak, dziękuję.)

Rzecz jasna, deklaracja generalnego inspektora

w sprawie współpracy jest istotna, tylko inny jest

poziom współpracy z rządem, z innymi organizacja-

mi, inny z Sejmem, bo przecież w Sejmie generalny

inspektor składa sprawozdania.

Jednak to jest bar-

dzo cenne, że uczestniczy w tym pracach, że poważ-

nie podchodzi do projektów ustaw.

Dziękuję.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Głos zabierze pani posłanka Małgorzata Sekuła-

-Szmajdzińska z Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy

Demokratycznej.

Bardzo proszę, pani posłanko.

Poseł Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska:

dwóch sprawozdań generalnego inspektora ochrony

danych osobowych, to jest sprawozdań z działalności

GIODO w roku 2009 (druk nr 63) i w roku 2010 (druk

nr 64) wraz z wnioskami wynikającymi ze stanu prze-

strzegania przepisów o ochronie danych osobowych.

Z satysfakcją chcę podkreślić, że GIODO, jako

organ powołany na podstawie ustawy z 29 sierpnia

wpisał się w system realizacji podstawowych praw

obywatelskich wynikających z konstytucji: ochrony

życia prywatnego i ochrony danych osobowych.

Co

więcej, dzięki swej aktywności i rzetelnej meryto-

rycznej działalności w sposób bardzo istotny wpłynął

na poziom świadomości obywateli.

Obserwujemy stały trend wzrostu liczby skarg

kierowanych do Biura GIODO, a przede wszystkim

wzrostu liczby pytań i próśb o interpretację aktów

prawnych.

Mówiąc wprost, to bardzo zdrowy przejaw

życia społecznego.

Rośnie świadomość i aktywność

obywateli, a co za tym idzie, rośnie poziom egzekwo-

wania przysługujących im praw.

Z pewnością, co

w sprawozdaniach podkreślono, kluczową rolę w tych

pozytywnych zmianach odgrywają organizacje spo-

łeczne i serwisy internetowe.

To, co nas, jako obywateli, cieszy, to spadek liczby

skarg odnoszących się do sektora bankowego.

Przy-

pomnę, że w roku 2010 wpłynęło ich 119, a w roku

2008 było ich 179.

Mamy nadzieję, że ten trend się

utrzyma i złe praktyki stosowane przez instytucje

ﬁnansowe będą systematycznie ograniczane.

Natomiast informacja dotycząca wzrostu liczby

skarg w sektorze odnoszącym się do Internetu, choć

nie napawa optymizmem, bo liczba ta rośnie, wynika,

jak sądzę, po części z faktu, że żyjemy w czasach po-

wszechnej ekspansji nowoczesnych technologii tele-

informatycznych, i z pewnością jest to obszar, który

będzie w centrum zainteresowania GIODO w ciągu

najbliższych lat.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Bardzo ważnym sek-

torem aktywności GIODO są działania kontrolne, któ-

re utrzymują się na zbliżonym poziomie, ok. 200 rocz-

nie.

Jednak liczba ta, zdaniem samego GIODO, jest

zbyt niska, szczególnie, co dzisiaj też usłyszeliśmy,

dotyczy to kontroli poza Warszawą, a zwiększenie

liczby tych kontroli bez odpowiedniego wsparcia ka-

drowego i finansowego ze strony państwa – o co

z tego miejsca apeluję – nie będzie w najbliższych la-

tach możliwe.

Pragnę zwrócić również uwagę Wysokiej Izby na

fakt, że maleje liczba spraw, w których GIODO skie-

rował zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa.

W roku 2010 to jedynie 23 zawiadomienia.

Ta ten-

dencja może cieszyć, bo restrykcja zawsze jest roz-

wiązaniem ostatecznym.

Dużo skuteczniejsze jest

propagowanie idei ochrony danych osobowych i zobo-

wiązanie do usunięcia naruszeń.

Jak podkreślił gene-

ralny inspektor, zawiadomienia o przestępstwie wią-

zały się z wyjątkowo rażącymi naruszeniami prawa.

Pozytywny jest również fakt, że liczba kierowa-

nych do zaopiniowania przez GIODO aktów prawnych

utrzymuje się na wysokim poziomie, choć zdarzają się

sytuacje, gdy organ ten nie jest pytany o opinię, jak

przepisów dotyczących fotoradarów.

Mam nadzieję,

Na uwagę zasługuje także fakt, że GIODO prowa-

dzi systematyczną akcję edukacyjną i szkoleniową.

Poseł Józef Zych

256

Przypomnę, że w latach 2009–2010 w szkoleniach

wzięło udział ponad 1000 osób.

Wysoka Izbo!

Tematem, który z pewnością będzie

w przyszłości wyzwaniem dla działalności GIODO,

ale również dla nas, parlamentarzystów, jest biome-

tria, która uregulowana jest fragmentarycznie w róż-

nych aktach prawnych.

Doniesienia prasowe, i to

w ostatnim okresie, wskazują na to, że już rozpoczę-

ła się dyskusja o konieczności podjęcia prac legisla-

cyjnych nad generalnymi zasadami dotyczącymi

wykorzystania danych biometrycznych.

To przy-

szłość, jak sądzę, ale myślę też, że już nieodległa.

Dziś natomiast pragnę poinformować Wysoką

Izbę, że Klub Poselski SLD popiera przedłożone dwa

sprawozdania z działalności GIODO za lata 2009

i 2010.

Jak podkreśliłam na wstępie, klub SLD jest

usatysfakcjonowany działalnością generalnego in-

spektora ochrony danych osobowych, który w po-

wszechnej opinii sprawuje swój urząd rzetelnie i kom-

petentnie.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Jako ostatnia wystąpienie klubowe przedstawi

pani posłanka Beata Kempa z Klubu Parlamentar-

nego Solidarna Polska.

Bardzo proszę, pani posłanko.

Poseł Beata Kempa:

Dziękuję.

mam zaszczyt przedstawić opinię, stanowisko klubu

(druk nr 63) i za rok 2010 (druk nr 64).

Może powiem tutaj o kwestii, która nie została

poruszona w poprzednich przemówieniach, wystąpie-

niach moich przedmówców.

Mianowicie chodzi o kwe-

stię, którą w swoim sprawozdaniu przedstawił też

GIODO.

Jest to kwestia budżetu generalnego inspek-

tora ochrony danych osobowych.

Ten budżet był na

poziomie 13 842 tys. w 2010 r. i niewiele mniej wyno-

sił w 2009 r., czyli w zasadzie stanowił on, można

powiedzieć, biorąc pod uwagę inﬂację, constans.

Ale

patrząc na zawartość tego bardzo obszernego i, trze-

ba powiedzieć, bardzo merytorycznego sprawozda-

nia, jednego chyba z najlepszych sprawozdań, jakie

przyszło mi tutaj czytać, rozpatrywać w polskim par-

lamencie od sześciu lat, myślę, panie ministrze, że

trzeba by było w związku z materią, nad którą pro-

cedujemy, zastanowić się jednak na tym, choć może

to nie będzie popularne w dobie kryzysu, żeby śmie-

lej proponować w Wysokiej Izbie, i tu się zgodzę

z panią poseł Szmajdzińską w całej rozciągłości, roz-

wiązania oczywiście racjonalne, ale idące w kierunku

wzmocnienia instytucji generalnego inspektora ochro-

ny danych osobowych.

Już z tej informacji wynika, że

tych spraw, problemów jest bardzo dużo, a i wyniki

przeprowadzonych kontroli, spadająca liczba zawia-

domień, ale rosnąca liczba problemów, z którymi

zwracają się, jak tu było już wcześniej powiedziane,

różne podmioty do generalnego inspektora ochrony

danych osobowych, pokazują, że materia jest trakto-

wana bardzo poważnie i wymaga jednak zdecydowa-

nie wzmocnienia instytucjonalnego w tym zakresie.

I tu namawiałabym pana ministra bezwzględnie do

odwagi.

Zanim przejdę do kilku podstawowych kwestii,

pozwólcie państwo, że dla porządku przytoczę jednak

z tej mównicy kilka rzeczy wynikających z tego spra-

wozdania w celach chociażby edukacyjnych.

Bo, pa-

stwo zaatakowali Kościół katolicki i księży katolic-

kich.

Ja panu powiem z tego miejsca...

(Poseł Robert Biedroń: Pani ma obsesję na moim

punkcie.

Zawsze do mnie.)

...że gdyby wszystkie instytucje państwa odpowia-

dające za ochronę danych albo ochronę tajemnicy

pośle Biedroń.

Ale, rozumiem, pierwsze kroki, pierw-

sze koty za płoty.

Zatem w ramach tej edukacji, panie pośle, trzeba

powiedzieć, że rzeczywiście nad przestrzeganiem

prawa obywateli do ochrony danych osobowych czu-

wa generalny inspektor ochrony danych osobowych

i prowadzi postępowania w sprawach uregulowanych

w ustawie o ochronie danych osobowych, według za-

sad określonych w przepisach Kodeksu postępowania

administracyjnego, a więc posługuje się procedurą

administracyjną, o ile oczywiście przepisy ustawy

o ochronie danych nie stanowią inaczej.

W szczegól-

ności generalny inspektor ochrony danych osobowych

kontroluje zgodność przetwarzania danych z przepi-

sami o ochronie danych, wydaje decyzje administra-

cyjne – rzeczywiście tych decyzji było wydawanych

bardzo dużo na przestrzeni tych dwóch lat, one były

dość szeroko w tym sprawozdaniu i merytorycznie

omówione – rozpatruje skargi w sprawach z zakresu

wykonywania przepisów o ochronie danych osobo-

wych, prowadzi ogólnokrajowy jawny rejestr zbiorów

danych oraz udziela informacji o zarejestrowanych

zbiorach, opiniuje projekty ustaw i rozporządzeń do-

tyczących ochrony danych osobowych.

I rzeczywiście

pełne uznanie w tej materii dla działalności general-

nego inspektora, bo jest często naprawdę merytorycz-

nie, nie politycznie, ale merytorycznie, krytyczny co

do pewnych rozwiązań, na przykład jeśli chodzi o sys-

Poseł Małgorzata Sekuła-Szmajdzińska

257

tem informacji oświatowej, o czym jeszcze powiem.

Ustosunkował się wówczas do projektu, który jest

niezwykle szkodliwy.

Dalej, GIODO inicjuje i podejmuje przedsięwzięcia

co z punktu widzenia rozwoju techniki i cywilizacji

jest niezwykle ważne, trzeba to podkreślić.

Uczest-

nictwo w pracach międzynarodowych organizacji i in-

stytucji zajmujących się problematyką ochrony da-

nych osobowych jest rzeczywiście wydatne.

W 2009 r. GIODO przeprowadził łącznie około

220 kontroli, w tym 11 kontroli w wybranych urzę-

dach pracy.

To jest dość ciekawa lektura.

Kontrolą

objęto zabezpieczenie przez urzędy pracy danych oso-

bowych interesantów, a także sposób przetwarzania

danych osób zgłaszających się w celu załatwienia

sprawy w urzędzie za pośrednictwem Internetu.

Oce-

na wypadła pozytywnie.

W tym samym okresie sprawozdawczym w związ-

ku z obecnością Polski w streﬁe Schengen przepro-

wadzono 7 kontroli podmiotów uprawnionych do

formatycznego.

Kontrolami tego rodzaju zostały ob-

jęte sądy.

Generalny inspektor ochrony danych oso-

bowych zauważył, że jest w tym zakresie sporo uchy-

bień.

W związku z tym zwrócił się – i słusznie – do

ministra sprawiedliwości z żądaniem podjęcia dzia-

łań mających na celu usunięcie tych uchybień.

Nadto

przeprowadzono 19 kontroli u komorników sądo-

wych.

W tym wypadku sytuacja, jeśli chodzi o ochro-

nę, jak dobrze zrozumiałam, mówię o 2009 r., nie

wygląda najlepiej i rzeczywiście trzeba te kontrole

ponawiać.

W okresie sprawozdawczym – mówię o 2009 r. – prze-

prowadzano również 26 kontroli u przedsiębiorców

prowadzących portale internetowe.

Wśród licznych

uchybień wskazano chociażby to, że wiarygodność

wprowadzanych danych i ich weryﬁkacja stoją pod

bardzo dużym znakiem zapytania.

W tym zakresie

GIODO wydał decyzje nakazujące usunięcie uchy-

bień w procesie przetwarzania danych osobowych.

To

jest niezwykle ważne.

Myślę, że jest to materia, któ-

ra generalnie bardzo się rozwija i kontrole powinny

być jak najbardziej wzmożone.

Stąd mówiłam o po-

trzebie wzmocnienia instytucjonalnego.

Nadto w 2009 r. przeprowadzono 7 kontroli u do-

stawców usług telekomunikacyjnych, 35 kontroli

u pracodawców, gdzie objęto kontrolą dane osobowe

pracowników i kandydatów do pracy.

Tylko w 6 wy-

padkach nie stwierdzono uchybień, ale w pozostałym

zakresie niestety najczęstszym uchybieniem było na-

ruszenie art. 22

1

§ 1 Kodeksu pracy, ponieważ zakres

przetwarzanych danych wykraczał poza katalog da-

nych wskazany w powołanym przepisie.

Skontrolowano też biura obrotu nieruchomościa-

mi.

Wyniki tej kontroli są dość ciekawe.

Przeprowa-

dzono 16 kontroli.

Chodziło o ochronę danych osobo-

wych klientów.

W 8 przypadkach, czyli prawie połowie,

nie stwierdzono uchybień, a w pozostałych przypad-

kach wykazane zostały problemy z niezastosowaniem

odpowiednich środków technicznych i organizacyj-

nych zapewniających ochronę danych osobowych.

Skontrolowano 11 podmiotów zajmujących się

transportem miejskim.

Wnioski z tej kontroli są bar-

dzo ciekawe.

Chodzi o kryteria przetwarzania da-

nych osobowych w związku z wydawaniem i obsługą

tzw. spersonalizowanych kart miejskich, czyli nośni-

ków elektronicznych biletów długookresowych.

Kwe-

stionowano kodowany PESEL użytkowników czy też

przetwarzanie wizerunku osób, które złożyły wnio-

sek o wydanie spersonalizowanej karty miejskiej.

Przeprowadzono też 39 innych kontroli, a więc ta

działalność jest szeroka.

W 2009 r. GIODO wydał 1349 decyzji administra-

cyjnych i skierował 27 zawiadomień o popełnieniu

przestępstwa.

W obu sprawozdaniach na uwagę i szczególne

uznanie zasługuje fakt stosownego doradztwa.

Sze-

roka jest działalność generalnego inspektora ochrony

cy w interpretowaniu przepisów prawa, które są bar-

dzo trudne w tej materii, a przekroczenie tych przepi-

sów czy uchybienie tym przepisom jest dotkliwe.

Ta

działalność zasługuje na bardzo duże uznanie.

W 2010 r. z kolei – muszę skracać, bo czasu mamy

mało – GIODO przeprowadził 196 kontroli, w tym 10

w urzędach kontroli skarbowych.

Stwierdzono liczne

uchybienia i nieprawidłowości dotyczące niedostoso-

wania systemów informatycznych wykorzystywa-

nych do przetwarzania danych osobowych.

GIODO

przeprowadził 18 kontroli w bankach i instytucjach

ﬁnansowych i 31 kontroli w oświacie i szkolnictwie

wyższym.

Na uwagę zasługuje kontrola przeprowa-

dzona w sektorze służby zdrowia, gdzie prowadzony

jest Krajowy Rejestr Nowotworów.

To też ciekawa

informacja.

Drogą elektroniczną przesyłane są dane

praktycznie z całego kraju o zachorowaniach na

nowotwory złośliwe na terenie Polski.

Wskazano na

sporą potrzebę uregulowania sfery gromadzenia

danych osobowych, tak najogólniej.

W okresie spra-

wozdawczym – mówię o 2010 r. – przeprowadzono

12 kontroli w towarzystwach ubezpieczeń społecz-

nych, 15 u dostawców usług telekomunikacyjnych.

(Dzwonek)

Już kończę, pani marszałek.

W trakcie omawiania sprawozdań z działalności

GIODO sporo czasu poświęcono często zgłaszanym

problemom wykorzystywania danych biometrycz-

nych.

O tym była dzisiaj mowa, bardzo szeroko omó-

wiliśmy to też na posiedzeniu komisji.

Myślę, że spra-

wa jest rozwojowa.

Potrzebne będą pewnie inicjatywy

legislacyjne w tej materii, aby donormować tę kwe-

stię.

W 2010 r. przeprowadzono 715 kontroli syste-

mów informatycznych wykorzystywanych do prze-

twarzania danych osobowych.

To jest chyba najwyż-

sza liczba kontroli w tym sektorze.

W 2010 r. GIODO

Poseł Beata Kempa

258

wydał 1412 decyzji i skierował 23 zawiadomienia

o popełnieniu przestępstwa.

Zatem, pani marszałek, Wysoka Izbo, w imieniu

Klubu Parlamentarnego Solidarna Polska uważamy,

że należy pozytywnie zaopiniować i przychylić się do

obu informacji generalnego inspektora danych oso-

bowych, do sprawozdań za te lata.

Rzeczywiście było

ważne – i to jest wniosek do Prezydium – aby spra-

wozdanie za 2011 r. omówić jak najszybciej, jeszcze

w tym roku, szczególnie pod jednym kątem.

Myślę,

że warto się nad tym pochylić w Komisji Sprawiedli-

wości i Praw Człowieka.

Pragnę też podziękować za to, że tak inicjująco,

przede wszystkim jeśli chodzi o dużą akcję europej-

ską, o której pan minister był uprzejmy w tym tygo-

dniu mówić, dotyczącą w szerokim zakresie zbierania

i przetwarzania danych oraz odpowiedzialności w tym

zakresie, konsultowano, inicjowano, bo materia jest

niezwykle ważna.

I ostatnie zdanie.

Pokusiłabym się o rozbudowa-

nie tej instytucji o komórkę, która pomagałaby w zwal-

czaniu przestępczości w cyberprzestrzeni, ponieważ

wyobrażam sobie, że generalny inspektor bardzo

wzmocniłby, jeśli chodzi o wiedzę merytoryczną, or-

gany ścigania w tym zakresie.

Dziękuję bardzo.

Przystępujemy do zadawania pytań.

którzy chcieliby zadać pytanie, zapisali się do głosu?

(Głos z sali: Dwie minuty.)

Dwie minuty?

(Głos z sali: Jedną.)

Półtorej minuty w takim razie, żeby było coś dla

wszystkich.

Jako pierwsza zada pytanie pani posłanka Maria

Nowak z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawie-

Bardzo proszę, pani posłanko.

Poseł Maria Nowak:

Czytamy, że od 2010 r. realizowany jest krajowy pro-

gram edukacyjny pod dosyć długą nazwą: „Twoje

bowych.

Inicjatywa edukacyjna skierowana do szkół

i nauczycieli”.

Podstawowym celem szkoleń było i jest

podniesienie kompetencji nauczycieli w obszarze kształ-

towania w uczniach wiedzy i umiejętności związanych

z ochroną prywatności i danych osobowych.

wy o systemie informacji oświatowej, która była i nadal

jest szeroko krytykowana i oprotestowywana przez

rodziców i uczniów, a nawet mogę powiedzieć, że tak-

że przez nauczycieli, chociaż w mniejszym zakresie?

Czy nie widzi pan jawnej sprzeczności między tym,

że na początku, na etapie legislacji zgłosił pan uwagi

do tej ustawy.

Jednakże potem się pan wycofał z tych

zastrzeżeń.

Chociażby ostatnie wydarzenia pokazały,

że nie możemy mówić o pełnych zabezpieczeniach

systemów informatycznych, bo wiemy, iż nieupraw-

nione jest twierdzenie, że jesteśmy w stanie stworzyć

zabezpieczenie, które zapewni pełną ochronę wszyst-

kich danych osobowych.

Tak po prostu nie jest.

(Dzwonek)

Pani marszałek, naprawdę bardzo krótkie, ale

bardzo ważne jeszcze jedno pytanie.

Panie ministrze,

w sprawozdaniu czytamy, że wystąpił pan do mini-

nia uczelni do uzyskiwania zgody absolwentów na

przetwarzanie przez uczelnie danych dotyczących

losów absolwentów.

Jednak ostatnio przyjęta ustawa

o szkolnictwie wyższym zobowiązuje rektorów do

monitorowania kariery swoich absolwentów.

Czy

zgłaszał pan uwagę w tej sprawie na etapie prowa-

dzenia procesu legislacyjnego?

Dzisiaj to już przyję-

liśmy, Wysoka Izba przyjęła ustawę w tym względzie.

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Kolejne pytanie zada pan poseł Artur Górski z Klu-

Poseł Artur Górski:

Pani Marszałek!

Wysoki Sejmie!

Panie Inspekto-

rze!

Pan inspektor zajął niedawno stanowisko, że

podpisanie i ratyﬁkacjakonwencjiACTAjestniebez-

pieczne dla praw i wolności obywatelskich określo-

nych w Konstytucji RP.

Mówił pan, cytuję: „Jeżeli

państwo uznaje, że powinniśmy się do niej przyłą-

czyć, to powinno wykazać, że taka ingerencja w pra-

wa i wolności człowieka jest niezbędna w demokra-

tycznym państwie prawnym, bo gwarantuje nam to

wyraźnie Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej”.

Czy pana zdaniem istnieje ryzyko, że ten traktat mię-

dzynarodowy może być traktowany jako pretekst do

tworzenia w kraju nowych rozwiązań prawnych, któ-

re mogą zanadto ingerować w prywatność ludzi?

Czy

pana zdaniem rząd podjął realne działania, by wy-

kazać, że ten dokument jest bezpieczny dla obywate-

li i niezbędny dla polskiego porządku prawnego?

Teraz druga sprawa.

Pana opinie do rządowych

projektów ustaw są często dość krytyczne i przez to

259

dość kłopotliwe dla rządu.

Ostatnio w mediach skar-

żył się pan, że coraz częściej styka się z praktyką

niezasięgania opinii generalnego inspektora danych

osobowych na temat projektów aktów prawnych.

Jak

pan myśli, czy wynika to właśnie z dość rygorystycz-

nego podejścia GIODO do ochrony danych osobowych

w projektowanych przepisach prawa?

Jak często rząd

bierze pod uwagę pana krytyczne uwagi?

Z mojego

doświadczenia w pracy w Sejmie wynika, że raczej te

pana uwagi są dość ignorowane.

Dlatego będę

wdzięczny, jeżeli poda pan kilka przykładów takich

rozwiązań prawnych, które dzięki panu zostały

wprowadzone.

Dziękuję.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

W najbliższym czasie w Polsce planowane jest wpro-

wadzenie zintegrowanego systemu informacji o ochro-

nie zdrowia, który będzie jedną z największych pu-

blicznych baz w Polsce.

Znajdą się w nim informacje

o każdym z nas, przede wszystkim dane pacjentów,

ale też personelu medycznego, począwszy od pielę-

gniarek i lekarzy po administracje szpitali.

Niewąt-

pliwie jest to dziedzina, gdzie ochrona danych osobo-

wych może być i często bywa naruszana.

Potwierdza-

ją to statystyki gromadzone w krajach Unii Europej-

skiej i w innych krajach, w których systemy informa-

cji medycznej zaczęły funkcjonować wiele lat temu.

Według raportu brytyjskiego komisarza do spraw

informacji, odpowiednika polskiego GIODO, około

30% najpoważniejszych zgłoszeń, dokładnie 305 na

1007, związanych z naruszeniem standardów ochro-

ny danych osobowych, dotyczyło właśnie naruszeń

w służbie zdrowia.

Czy zatem wobec planowanych

zmian i wprowadzania zintegrowanego systemu in-

formacji GIODO zamierza objąć ten obszar wzmożo-

ną kontrolą?

Czy planowane jest podjęcie działań

mających na celu zapobieżenie nadużyciom w zakre-

sie ochrony danych osobowych w sektorze zdrowia?

Pan minister był uprzejmy powiedzieć, że organy

ochrony danych w krajach Unii Europejskiej przesta-

ją działać skutecznie.

Chciałam zapytań: Jakie są

tego przyczyny?

(Dzwonek) Czy wobec odpływu do-

świadczonych pracowników, szczególnie tych z pio-

nów prawnych, do sektora niepublicznego nie grozi

nam również utrata skuteczności?

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Głos zabierze pani posłanka Elżbieta Gelert z Klu-

bu Parlamentarnego Platforma Obywatelska.

Poseł Elżbieta Gelert:

Pani Marszałek!

Panie Ministrze!

Wysoka Izbo!

Chciałabym zwrócić się do pana z takim pytaniem.

Jaką tendencję wykazuje liczba skarg w zakresie na-

ruszenia danych osobowych kierowanych do GIODO

przez placówki medyczne na przestrzeni, powiedzmy,

ostatnich pięciu lat?

Z tego, co pan wcześniej mówił,

były kontrole również w sektorze medycznym, ale

głównie w zakresie rejestru nowotworów, natomiast

mnie interesują: naruszenie danych osobowych i skar-

gi na naruszenie tych danych osobowych.

I drugie pytanie.

Czy nie należałoby rozważyć

również kontroli w jednostkach medycznych?

A może

takie kontrole akurat były?

Chodzi przede wszystkim

o naruszanie danych osobowych poprzez praktykę

wieszania tych danych, czyli tzw. kart informacyj-

nych, przy łóżku chorego.

W publicznej służbie zdro-

wia często bowiem jest tak, że na danej sali znajduje

się kilku pacjentów, przychodzą rodziny, przychodzą

osoby z zewnątrz, w związku z czym te dane często są

ujawniane osobom niepożądanym.

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

Poseł Barbara Bubula:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Pod koniec roku

2010 w „Superwizjerze” TVN przypomniana została

sprawa nieujawnionej tożsamości 2-letniego chłopca

znalezionego trzy lata temu w stawie koło Cieszyna.

Reporterzy poinformowali o dotąd niewykorzystanej

możliwości identyﬁkacji.

Miałaby ona być wykorzy-

stana, gdyby znalazły się odpowiednie pieniądze,

gdyż jest bardzo kosztowna.

Okazuje się bowiem, co nie jest powszechnie zna-

ną informacją, że jest miejsce w Polsce, gdzie prze-

chowywane są próbki krwi, tzw. bibułkowe, niemal

wszystkich urodzonych od 1964 r. dzieci.

Krew po-

bierana jest z pięty w trzecim dniu życia dziecka w celu

wykonania badań przesiewowych pomagających wy-

kryć określone choroby.

Próbka zawiera PESEL

matki dziecka.

Dzieci sprawdzane są pod kątem tego,

Poseł Artur Górski

260

czy nie cierpią na chorobę wrodzoną o nazwie fenylo-

ketonuria, która w Polsce zdarza się przeciętnie

raz na 8 tys. urodzeń, prowadzącą do uszkodzenia

mózgu.

Badania prowadzi Instytut Matki i Dziecka oraz

siedem podległych ośrodków terenowych.

Zakres ba-

dań sukcesywnie się poszerza o proﬁlaktykę niedo-

czynności tarczycy i mukowiscydozy.

Cel jest szla-

chetny i nikt nie powinien kwestionować potrzeby

badania chorych dzieci, lecz logicznie myślący czło-

wiek powinien poczuć przerażenie.

Skoro krew pobierana jest wyłącznie w celu prze-

siewowego badania w kierunku wykrycia określonej

choroby, to po stwierdzeniu, czy dziecko jest zdrowe,

czy chore, próbka powinna być zniszczona.

Po co jest

przechowywana?

Po co jest potrzebne ogromne ar-

chiwum próbek DNA...

(Dzwonek)

Już kończę, pani marszałek.

...swoista kartoteka genetycznych odcisków palców

milionów Polaków?

Próbki DNA należą do szczególnie

niebezpiecznych zbiorów, gdyż nie tylko pozwalają na

identyﬁkację każdego wolnego człowieka, ale mogą

prowadzić do nowych form dyskryminacji, związanych

choćby z podatnością na niektóre choroby.

Czy pan inspektor zechciałby zainteresować się

tym problemem, a w razie gdyby moje obawy o bez-

podstawność prawną przechowywania tych danych

okazały się słuszne – podjąć stosowną interwencję?

Ze względu na wagę sprawy mam prośbę o udzielenie

pisemnej odpowiedzi na przedstawione pytanie.

Dzię-

kuję bardzo.

(Oklaski)

Teraz głos zabierze pan poseł Eugeniusz Czykwin

z Klubu Poselskiego Sojusz Lewicy Demokratycznej.

Poseł Eugeniusz Czykwin:

Pani Marszałek!

Wysoki Sejmie!

Ochrona danych

osobowych jest ważną kwestią dla wszystkich oby-

wateli, ale problem ten dotyczy w szczególności tzw.

danych wrażliwych.

Kontrola przestrzegania prawa

w tym zakresie ma szczególne znaczenie, gdyż prawo

do nieujawniania przekonań religijnych, przynależ-

ności narodowej, stanu zdrowia obywateli jest jed-

nym z podstawowych praw człowieka.

Istnieje jednak w Polsce instytucja, która z woli

ówczesnej większości sejmowej: klubów Prawa i Spra-

wiedliwości, Samoobrony i Ligii Polskich Rodzin,

została wyłączona spod możliwości kontroli GIODO.

Instytucją tą jest IPN, który w swojej działalności

systematycznie narusza nie tylko prawa obywateli

wynikające z postanowień ustawy o ochronie danych

osobowych, ale też, co jest szczególnie bulwersujące,

przepisy własnej ustawy – ustawy o IPN, w której

zapisano w jednym z artykułów zakaz ujawniania

danych wrażliwych.

IPN to prawo systematycznie

łamie.

Mam pytanie do pana inspektora.

Po pierwsze,

kto w pana ocenie winien to monitorować i reagować

na przypadki łamania prawa przez funkcjonariuszy

IPN?

Po drugie, jaka jest praktyka i rozwiązania

prawne wobec podobnych do IPN instytucji w sąsied-

nich państwach, np. Instytutu Gaucka w Niemczech

czy analogicznej instytucji w Czechosłowacji?

Czy

tam także te instytucje są wyłączone z zakresu kom-

petencji instytucji analogicznych do naszego GIODO?

Dziękuję uprzejmie.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

(Poseł Maria Nowak: Czechosłowacji już nie ma.)

(Poseł Eugeniusz Czykwin: Nie zauważyłem.)

Bardzo proszę, panie pośle.

W 2010 r. przeprowadzonych zostało 18 kontroli

zgodności przetwarzania danych osobowych z prze-

pisami ustawy o ochronie danych osobowych w ban-

kach i innych instytucjach ﬁnansowych.

Proszęowska-

zanie, czego najczęściej, a stwierdzono to w 10 przy-

padkach, dotyczyły nieprawidłowości oraz w jakim

stopniu zagrażały one zapewnieniu poufności bądź

integralności rozliczalności przetwarzanych danych.

Pytanie drugie.

Czy w roku sprawozdawczym

2010 generalny inspektor ochrony danych osobowych

zetknął się z sytuacją, a dotyczy to usług telekomu-

nikacyjnych, w której dostawca tych usług w celach

marketingowych żąda telefonicznie od abonentów

podania swoich personaliów, w tym także numerów

PESEL i NIP, a jeśli tak, to czy praktyka taka jest

dopuszczalna?

Pytanie trzecie.

Czy przepisy ustawy o ochronie

danych osobowych zezwalają zarządom wspólnot

mieszkaniowych na wrzucanie, w formie otwartej, do

oddawczych skrzynek pocztowych jakichkolwiek da-

nych, w tym o zadłużeniach, lub też wywieszania ich

publicznie na tzw. tablicach ogłoszeń?

I ostatnie pytanie.

Czy funkcjonariusze Policji

pełniący funkcję dzielnicowych są uprawnieni do żą-

dania jedynie za okazaniem legitymacji pełnych spi-

sów wszystkich mieszkańców z terenów, na których

pełnią służbę?

Dziękuję.

Poseł Barbara Bubula

261

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Generalny Inspektor

Ochrony Danych Osobowych

za tak dużą liczbę pytań, ciepłych słów, które zostały

wyrażone w odniesieniu do generalnego inspektora

ochrony danych osobowych.

Postaram się bardzo

krótko odpowiedzieć na najważniejsze kwestie, które

pojawiły się w trakcie prezentacji stanowisk klubów,

jak również w trakcie sesji, zadawania pytań.

Zacznę od generalnego pytania, czemu tak późno

przedstawia się sprawozdanie.

Wynika to tak na-

prawdę z bardzo różnych zdarzeń.

Pierwsze sprawoz-

danie za 2009 r. miało być przedstawione w kwietniu

2010 r.

Niestety kwiecień 2010 r. to nie był czas na

przedstawianie sprawozdań z działalności instytucji

publicznych, potem jakoś się to nawarstwiało, w koń-

cu to, że upływała kadencja Sejmu, spowodowało, że

było zbyt dużo prac legislacyjnych i zbyt wiele pracy

w komisjach, a niewątpliwie te kwestie muszą być

rozważane najpierw przez komisję sejmową, potem

przez parlament jako całość.

Sprawozdania były

składane w terminie, również sprawozdanie za rok

2011 będzie złożone w terminie, mam więc szczerą

nadzieję, że jeszcze wręcz w tym półroczu spotkamy

się, by podsumować ten rok.

Padło kilka pytań dotyczących systemu informa-

cji oświatowej.

Pozwolę sobie odpowiedzieć na nie

łącznie, w jednej wypowiedzi.

Otóż system informacji

oświatowej rzeczywiście od samego początku wywo-

ływał bardzo duże wątpliwości ze strony generalnego

inspektora ochrony danych osobowych, natomiast

nie zgodziłbym się do końca z tym, że się z nich wy-

cofywaliśmy.

Co prawda takie zdarzenia miały miej-

sce co najmniej w dwóch przypadkach, ale w więk-

szości przypadków to raczej Ministerstwo Edukacji

Narodowej uwzględniało zastrzeżenia, które były

wnoszone przez generalnego inspektora ochrony da-

nych osobowych, natomiast te sytuacje, w których

zostaliśmy w jakimś stopniu przekonani co do ko-

nieczności zbierania pewnych danych, dotyczyły

przede wszystkim dwóch sytuacji.

Pierwsza dotyczy-

ła zbierania numerów PESEL uczniów i numerów

PESEL nauczycieli.

To była rzecz, którą na początku

niespecjalnie mogliśmy zrozumieć, dlaczego jest ona

potrzebna w systemie, który ma służyć głównie do

rozliczania subwencji oświatowej i ma służyć dobre-

mu zarządzaniu ﬁnansami w systemie oświaty.

Natomiast prawdą jest, że to jedyna możliwość

i szansa stwierdzenia, ilu tak naprawdę mamy

uczniów i nauczycieli, z tego powodu, że nauczyciele

do tej pory występują w statystykach kilkukrotnie ze

względu na kilka miejsc pracy, w których sprawują

swoje funkcje.

W przypadku uczniów służy to na

przykład do łatwego i generalnie mniej wpływającego

na prywatność osób sprawdzenia, czy wypełniany

jest obowiązek oświatowy, obowiązek nauki dziecka

w szkole, ponieważ po wejściu tych danych do syste-

mu istnieje możliwość porównania listy danych w sys-

temie, w tym numerów PESEL, z bazą PESEL celem

wyłowienia tych osób, które powinny spełniać obo-

wiązek oświatowy, natomiast w jakiegoś powodu nie

występują w systemie informacji oświatowej.

Oczy-

wiście bywają sytuacje usprawiedliwione, od sytuacji

niepełnosprawności dziecka poczynając, na sytuacji,

przebywa na terenie Rzeczypospolitej, kończąc.

Dla-

tego też proszę zauważyć, jakiego rodzaju zabezpie-

czenia zostały w tym momencie dodane.

Otóż numer

PESEL jest zgromadzony w systemie informacji

oświatowej, ale w szybki sposób jest on anonimizowany.

Jest to informacja ważna w momencie wejścia tych da-

nych do systemu, natomiast potem, przez cały okres

przetwarzania danych, już nie.

Jeszcze bardziej jest to widoczne w przypadku

najbardziej kontrowersyjnej części działań w syste-

mie informacji oświatowej, a mianowicie gromadze-

nia danych dotyczących orzeczeń, które były wydane

w sprawach uczniów.

Otóż to była rzecz, na którą

początkowo w ogóle nie chcieliśmy się zgodzić, szcze-

gólnie że motywowano to tylko kwestią rozliczania

subwencji oświatowej.

Faktem jest, że mając w sys-

temie teleinformatycznym tego typu informację,

przywiązaną do konkretnego dziecka, możemy

sprawdzić nie tylko, czy odpowiednia gmina otrzy-

mała subwencję, ale również czy ta subwencja traﬁła

rzeczywiście do tej szkoły, a wręcz nawet klasy, do

której to dziecko uczęszcza, czy mamy do czynienia

z sytuacją, w której pieniądze przeznaczane na osoby,

które powinny być wspomagane ﬁnansowo przez

państwo w sposób szczególny, traﬁają rzeczywiście

tam, gdzie powinny traﬁć.

Jakie jest zabezpieczenie?

To zabezpieczenie jest

rzadko dostrzegane w tej ustawie, bo tradycyjnie jest

ono ukryte, że tak powiem, w numerkach.

Mamy

przepis, który mówi wyraźnie, że informacja dotyczą-

ca orzeczeń, które zostały wydane wobec uczniów,

jak również informacja dotycząca wypadków w szko-

le, znika z systemu w rok po tym, kiedy rozliczona

jest subwencja oświatowa.

To nie jest informacja,

która znika w ciągu 5 lat, jak generalnie informacja

w systemie, czy też w ciągu 5 lat od zakończenia na-

uki przez ucznia, tylko już w rok po tym, kiedy prze-

staje być potrzebna, a przestaje być potrzebna po

rozliczeniu subwencji.

To również jest sposób działa-

nia generalnego inspektora.

Zobaczywszy, że rzeczy-

262

wiście jest powód wykorzystania pewnej informacji,

zaczynamy się zastanawiać nad tym, żeby po zreali-

zowaniu tego celu dane nie mogły być wykorzysty-

wane w innych celach, na przykład w celu śledzenia

dziecka pod kątem orzeczeń, które przez całe życie

dostawało.

To byłby koszmar, z którym mieliśmy do

czynienia kilka lat temu w Szwecji, kiedy okazało się,

że występuje taka możliwość śledzenia dziecka

wstecz.

Żeby temu zapobiec, zrobiliśmy to inną me-

todą, która polega na przymuszeniu do wycofania

tych danych z systemu w momencie, kiedy jest zre-

alizowany ten jedyny cel, jakim jest rozliczenie sub-

wencji oświatowej, który może być usprawiedliwiony

ze strony ministra edukacji narodowej.

Co do szkoleń, o których tutaj wspominano kilku-

krotnie, zwracam państwu uwagę na załącznik nr 6 do

sprawozdania z 2009 i 2010 r., gdzie wymienione są

szkolenia dla instytucji publicznych, które przepro-

wadzaliśmy.

Przyznaję, że nie jest to zestawienie

całościowe z tego powodu, że nie wchodzą weń kon-

ferencje o charakterze dydaktycznym czy popularno-

naukowym, które organizowane są na przykład dla

dyrektorów szkół czy dla przedstawicieli administra-

cji publicznej i samorządowej zajmujących się elek-

troniczną administracją, czy też dla tych, którzy

zajmują się przekazywaniem informacji do konkret-

nych rodzajów systemów.

Zachęcam do przejrzenia

tego załącznika.

Na podstawie oceny tego załącznika

prosiłbym też o pewną krytykę, czego jest za mało

w tym załączniku, bo tych szkoleń mamy wciąż zbyt

mało.

Pojawiła się kwestia zgłoszona przez pana posła

Biedronia, dotycząca kościołów i związków wyzna-

niowych.

Po pierwsze, dlaczego nie zostały poruszone

sprawy dotyczące sporów, które w tej kwestii wyni-

kały?

Powód jest dramatycznie prosty, te spory są

z roku 2011, dlatego nie zostały objęte sprawozdania-

mi z lat 2009 i 2010.

Jednak zwrócę państwu uwagę,

że na str. 45 sprawozdania z roku 2010 pojawia się

informacja dotycząca skarg zawierających zarzut

przetwarzania danych przez proboszczów paraﬁiKo-

ścioła katolickiego, ponieważ skargi zaczęły wpływać

w 2010 r.

A rozpatrywanie tych skarg, jak również

sprawy sądowe, które były z tym związane, to już jest

rok 2011 i zapewne wówczas…

(Poseł Maria Nowak: Która strona?)

Strona 45 tego dużego sprawozdania z roku 2010.

Zwrócę państwu uwagę na to, że nie mamy tutaj

ze strony generalnego inspektora.

W każdej z tych

spraw przeprowadzone jest postępowanie takie, jakie

jest przewidziane w Kodeksie postępowania admini-

stracyjnego, z wykorzystaniem wszystkich tych środ-

ków, które generalnemu inspektorowi przysługują,

np. kierowane są zapytania do Kościołów i związków

wyznaniowych.

Odpowiedzi na takie pytania otrzy-

mujemy i od proboszczów, i od biskupów, i od arcybi-

skupów, od podmiotów, do których się zwracamy

z nimi.

Nie zawsze one traﬁają, ale zazwyczaj mamy

tutaj całkiem dobrą współpracę.

Co do niezgodności przepisów ustawy z dyrekty-

bowych.

Rozumiem, że była to świadoma decyzja

rektywą unijną, szczególnie że, pamiętajmy, ponad

tą dyrektywą stoi Traktat o funkcjonowaniu Unii

Europejskiej, który to w art. 17 – co ciekawe, zaraz

po art. 16, gdzie jest mowa o ochronie danych osobo-

wych – mówi, że państwo członkowskie Unii Euro-

pejskiej ma prawo samodzielnie regulować stosunki

z Kościołami i związkami wyznaniowymi, w związku

z czym pozostawia tutaj na poziomie traktatu, czyli

powyżej dyrektywy, państwu samodzielność decydo-

wania.

Z pewnością nie jest rolą generalnego inspek-

tora ochrony danych osobowych ustalanie, czy ustro-

jodawca tak czy inaczej powinien uregulować stosun-

ki z Kościołami i związkami wyznaniowymi.

To by-

łoby zdecydowane przekroczenie przeze mnie upraw-

nień.

Prawdą jest natomiast, że te uprawnienia są

ograniczone.

Żeby w jakimś stopniu poradzić sobie z kłopotami,

które oczywiście występują w przypadku Kościołów

i związków wyznaniowych, mój poprzednik pan mi-

nister Serzycki podjął inicjatywę, którą też w jakimś

stopniu kontynuowałem w roku 2010 i na początku

2011 r.

Otóż w 2009 r. przygotowano swoisty porad-

nik dla Kościoła katolickiego dotyczący przetwarza-

nia danych osobowych, nazwany instrukcją: „Ochro-

na danych osobowych w działalności Kościoła kato-

lickiego w Polsce”.

Ta instrukcja jest swego rodzaju

kodeksem dobrych praktyk zawierającym podstawo-

we zasady, jakimi należy się kierować przy przetwa-

rzaniu danych osobowych w działalności Kościoła.

Podobny dokument przygotowany został już podczas

mojej kadencji dla Polskiego Autokefalicznego Ko-

ścioła Prawosławnego i podpisany przez generalnego

inspektora oraz jego eminencję metropolitę prawo-

sławnego warszawskiego i całej Polski arcybiskupa

Sawę na początku roku 2011.

Chcielibyśmy podobne-

go rodzaju działalnością o charakterze poradniko-

wym i edukacyjnym objąć również pozostałe Kościo-

ły i związki wyznaniowe w Polsce.

Czy zamierzamy zmienić nasze podejście po orze-

czeniu z 2011 roku, czyli znowu niewchodzącym

w okres objęty sprawozdaniem, o którym tutaj mó-

263

wimy?

Przede wszystkim powiedzmy sobie, że do tej

pory zapadły cztery orzeczenia w sprawach związa-

nych ze skargami dotyczącymi danych tzw. aposta-

tów, czyli osób, które twierdzą, że wystąpiły z Kościo-

ła katolickiego.

Jedno orzeczenie rzeczywiście wska-

zuje na to, że generalny inspektor powinien podjąć

dalsze działania.

My co prawda w tej chwili złożyli-

śmy kasację od tego orzeczenia, ale raczej ze wzglę-

dów formalnych niż ze względów merytorycznych.

Natomiast trzy pozostałe orzeczenia już ze stycznia

2012 r. i lutego 2012 r. wskazują na to, że działania

generalnego inspektora ochrony danych osobowych

były prawidłowe.

Podtrzymane zostały przez Woje-

wódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Pan poseł Zych mówił – ale również później,

w ramach pytań, pojawiły się o to pytania – o syste-

mie informacji w ochronie zdrowia.

Nie ukrywam, że

był to chyba najtrudniejszy projekt aktu prawnego,

z jakim spotkałem się w trakcie sprawowania funkcji

generalnego inspektora ochrony danych osobowych.

Gdybym chciał przedstawić tylko podstawowe pro-

blemy, które tutaj się pojawiły, zapewne zajęłoby to

kolejne dwie godziny dyskusji.

Pozwolę sobie więc

tylko powiedzieć, że ostateczna wersja ustawy jest

akceptowalna dla generalnego inspektora ochrony

danych osobowych.

I nie mogę użyć żadnego bar-

dziej entuzjastycznego słowa niż: akceptowalna.

Propozycja, która została zgłoszona przez rząd, któ-

ra traﬁła do Sejmu i została przeprocedowana, prze-

szła całą procedurę sejmową, nie była akceptowal-

na.

Zmiany, których dokonano w Senacie, spowodo-

wały, że można było zaakceptować tę ustawę.

Ale

rzeczywiście powoduje ona kłopoty, na które pań-

stwo dalej, zadając pytania, zwracali uwagę, choćby

pani posłanka Kempa mówiła o problemie baz no-

wotworowych, pojawiło się również pytanie dotyczą-

ce baz owych próbek krwi.

Proszę państwa, jeżeli chodzi o rejestry medyczne,

według obliczeń samego ministra zdrowia przygoto-

wanych na potrzeby ustawy o systemie informacji

oświatowej, rejestrów medycznych w Polsce jest

70 rodzajów.

Większość z nich, ponad 90%, nie posia-

da podstawy prawnej do funkcjonowania, z czego

posuniętym do granic możliwości przykładem jest

tzw. rejestr nowotworowy.

Od 2004 r. do dzisiaj ko-

lejni generalni inspektorzy ochrony danych osobo-

wych zwracają się do kolejnych ministrów zdrowia

z pismami dotyczącymi konieczności legalizacji reje-

stru nowotworowego.

My jesteśmy w tej chwili szan-

tażowani de facto, generalny inspektor jest szanta-

żowany z tego powodu, że jedyną decyzją, którą mo-

żemy wydać w przypadku rejestru nowotworów, jest

natychmiastowe zakazanie przetwarzania danych

w tym rejestrze.

Nie może być tak, że 8 lat po zgło-

szeniu tego, że działalność jest nielegalna, ta działal-

ność jest dalej prowadzona.

Dlaczego ona jest prowa-

dzona?

Dlatego że ten rejestr jest potrzebny.

Wszyscy

wiedzą o tym, że jest potrzebny.

Ale jest sytuacja,

w której nie ma żadnej reakcji ze strony ministra

zdrowia.

I naprawdę, podkreślam państwu, to jest

sprawa absolutnie ponadpolityczna.

Niezależnie od

tego, czy rządy sprawował minister z SLD, czy mini-

ster z Prawa i Sprawiedliwości, czy minister z Plat-

formy Obywatelskiej, niezależnie od tego, kto zgłosił

kandydata na generalnego inspektora ochrony da-

nych osobowych, korespondencja wygląda dokład-

nie tak samo.

Generalny inspektor twierdzi, że to

jest nielegalne, i dostaje informacje: wkrótce zosta-

nie zalegalizowane, wkrótce zostanie zalegalizowane

i wkrótce zostanie zalegalizowane.

To jest niestety

główny problem, który mamy w przypadku systemu

informacji medycznej.

A do tego dochodzi kwestia

zabezpieczenia, a do tego dochodzi kwestia jednego

miejsca dostępu do wszystkich danych, a do tego do-

chodzi kwestia, na ile pacjent powinien mieć dostęp

do swoich własnych danych.

Do tego dochodzi strasz-

nie trudny problem, jakim jest to, czy wszystkie dane

medyczne powinny znajdować się w systemie infor-

macji medycznej, czy tylko te, które dotyczą świad-

czeń ﬁnansowanych ze środków budżetu państwa.

Czy informacje dotyczące świadczeń medycznych,

które są udzielane w instytucjach prywatnych bez

żadnego doﬁnansowaniazestronypaństwa,powinny

być wprowadzane do tego systemu, czy nie?

Czy to

nie jest nadmierne naruszenie prywatności?

Pamię-

tajmy, że poza sytuacjami, kiedy leczymy zęby pry-

watnie, w prywatnych klinikach dokonywane są

również operacje plastyczne czy przeprowadzane pro-

cedury in vitro.

I to, czy te dane znajdą się w systemie

informacji medycznej, jest bardzo poważną ingeren-

cją w dane pacjentów.

A więc jest to problem trudny.

Ja tak w przypadku systemu informacji oświatowej,

jak w przypadku systemu informacji w ochronie

zdrowia podkreślałem, że być może jest to koniec

pracy legislacyjnej na poziomie Sejmu, a dla general-

nego inspektora ochrony danych osobowych praca się

dopiero zaczyna, z tego powodu, że my musimy teraz

kontrolować powstający system.

Od tego jesteśmy

i z tego będziemy rozliczani, w jaki sposób te tworzo-

ne systemy będziemy kontrolować.

Troszkę przyspieszę.

Padły kilkakrotnie pytania dotyczące biometrii.

Potwierdzam, że stanowisko generalnego inspektora

ochrony danych osobowych – potwierdzone przez

trzy orzeczenia sądów administracyjnych w Polsce

– jest takie, że dane biometryczne nie mogą być wy-

korzystywane na potrzeby kontroli czasu pracy i na

inne potrzeby związane z realizacją stosunku pracy.

Mogą być jednak wykorzystywane tam, gdzie zasto-

sowane środki są adekwatne do celu, który mają osią-

gnąć, na przykład w sytuacjach, które tu były wska-

zane, w sytuacji ochrony szczególnych pomieszczeń

w zakładzie pracy.

Natomiast z pewnością kontrolo-

wanie czasu pracy oraz kontrolowanie pracownika

nie jest powodem, dla którego dane biometryczne

mogłyby być gromadzone.

Generalny Inspektor Ochrony Danych

264

Jeżeli chodzi o kontrole, które były przeprowadza-

ne w urzędach kontroli skarbowej – pani posłanka

Kempa też zwracała uwagę na tę kontrolę – zwrócił-

bym uwagę na jedno.

Rzeczywiście odnaleźliśmy

znaczące kłopoty dotyczące systemów teleinforma-

tycznych używanych w urzędach kontroli skarbowej.

Ale, po pierwsze, były to kłopoty, które były wywoła-

ne przez software, który został dostarczony przez

ministra ﬁnansów i którego już same urzędy popra-

wić nie mogły.

Z drugiej strony minister ﬁnansów

naprawdę bardzo zaangażował się we współpracę

i w ciągu miesiąca – mimo że nasza decyzja mówiła,

że w ciągu 3 miesięcy należy usunąć błędy – popra-

wione systemy zostały dostarczone do urzędów.

Wszystkie moje uwagi dotyczące systemu infor-

macyjnego w oświacie, dotyczące danych uczniów

odnoszą się również do danych nauczycieli.

To po-

twierdzam, tak.

Ostatnie uwagi, które zostały jakby

wykorzystane w pracy sejmowej, w komisji sejmowej,

dotyczyły właśnie danych nauczycieli.

Nie mogliśmy

zrozumieć, dlaczego każda osoba, która chociaż przez

moment była nauczycielem, ma znajdować się w Sys-

temie Informacji Oświatowej praktycznie do końca

swojego życia albo życia zawodowego.

To, że ktoś

przez dwa miesiące był nauczycielem w szkole, nie

oznacza jeszcze, że do 65. roku życia czy 70. roku

– w zależności od tego, kiedy przejdzie na emeryturę,

bo tam jest 5-letni okres po osiągnięciu wieku eme-

rytalnego – miałby być śledzony przez System Infor-

macji Oświatowej.

Było pytanie dotyczące monitoringu losów absol-

wentów.

Zacznijmy od tego, że nie zgłaszaliśmy tego

problemu na etapie prac rządowych ani na etapie

prac sejmowych z jednego prostego względu – ustawa

nie była opiniowana przez generalnego inspektora

ochrony danych osobowych, nie została złożona do

zaopiniowania.

W tym czasie trwały prace również

nad systemem informacji w ochronie zdrowia.

Zupeł-

nie szczerze przyznaję, że nie zauważyłem tego, że

również zmiana ustawy o szkolnictwie wyższym do-

tyczy kwestii monitoringu absolwentów, natomiast

nigdy nie była ona z nami na etapie tworzenia ustawy

konsultowana.

Natomiast przepis, który tam się zna-

lazł i który jest bardzo nieprecyzyjny, dotyczący mo-

nitoringu losów absolwentów, jest interpretowany

jednak w dość oczywisty sposób przez generalnego

inspektora i przez ministra nauki i szkolnictwa wyż-

szego.

Tutaj wymienialiśmy się korespondencją, spo-

i ustaliliśmy, że w oczywisty sposób monitoring losów

absolwentów może być przeprowadzany tylko za zgo-

dą samego absolwenta.

Czyli tylko w sytuacji, w któ-

rej szkoła ma zgodę od swojego byłego studenta, aby

taki monitoring był przeprowadzany, może do niego

przesyłać różnego rodzaju ankiety, w przypadku któ-

rych ten były student sam wypełni informację o so-

bie.

Absolutnie niedopuszczalne jest korzystanie

z zewnętrznych baz i z informacji gromadzonych

przez inne urzędy.

Pojawiły się pomysły korzystania

np. z danych z ZUS-u.

Tutaj ani GIODO, ani minister

nauki i szkolnictwa wyższego nie mają wątpliwości,

że tego typu działania nie są możliwe, a ta ustawa

nie stanowi podstawy do ich rozpoczęcia.

Minister-

stwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego twierdzi, że

wszystkie obserwowane przez nie systemy w innych

krajach polegały właśnie na zgodzie absolwentów

i tylko do tego miały zamiar prowadzić.

Pan poseł Artur Górski pytał o to, czy potwier-

dzam, że umowa ACTA jest niebezpieczna dla praw

i wolności obywatelskich oraz czy rząd podjął jakieś

działania w tej kwestii.

Potwierdzam, że jest ona nie-

bezpieczna dla praw i wolności obywatelskich.

Nato-

miast my decydujemy się od czasu do czasu na pod-

jęcie pewnych niebezpiecznych kroków.

Jeżeli ja jako

człowiek decyduję się na to, żeby przeprowadzono

operację chirurgiczną, to zdaję sobie sprawę z tego,

że ta operacja, nawet sama narkoza, jest niebezpiecz-

na dla mojego życia.

Podejmuję jednak to działanie

wtedy, kiedy uznaję, że efekty, które osiągnę, uspra-

wiedliwiają tego typu ingerencję.

Co więcej, żeby to

zrobić, chciałbym wiedzieć jeszcze o dwóch kwe-

stiach.

Chciałbym wiedzieć, że ci, którzy dokonują

tej operacji chirurgicznej, wiedzą, co robią, i wiedzą,

do czego mają zamiar doprowadzić; po drugie, że oni

umieją przeprowadzić taką operację i umieją doko-

nać tego działania.

W przypadku ACTA zgadzam

się, że istnieje możliwość zawarcia umowy między-

narodowej, która ingerowałaby w prawa i wolności

człowieka w tym zakresie.

Ale – jak mówi art. 31

konstytucji – można to zrobić wtedy, kiedy to jest

niezbędne w demokratycznym państwie prawnym.

Niestety nie widziałem tego typu wyjaśnienia

i z tego powodu pozostaję przy stwierdzeniu, że jest

to działanie niebezpieczne, aczkolwiek godzę się

z tym, że jeżeli zostanie ono prawidłowo uzasadnio-

ne i jeśli będziemy wiedzieli, że nasi dyplomaci oraz

nasi politycy wiedzieli, co robią, podpisując i ewen-

tualnie ratyﬁkując tę umowę międzynarodową, to

kować tej umowy międzynarodowej.

Pokażmy tylko,

że rzeczywiście jest ona niezbędna.

Czy rząd podjął jakieś działania?

Tak, podjął po

23 stycznia 2012 r.

Wcześniej ta umowa nie była

w żaden sposób konsultowana.

Zwrócę państwa uwa-

gę na to, że nawet konsultacje, na które powoływał

się minister kultury i dziedzictwa narodowego, nie

odnosiły się do ostatecznego tekstu traktatu, lecz

były prowadzone rok przed zakończeniem negocjacji

w sprawie tego traktatu, czyli nawet konsultacje

w tej sprawie, które objęły owe 23 organizacje, były

prowadzone na rok przed tym, zanim uzyskano osta-

teczny tekst tego aktu prawnego.

Padło pytanie, czy są brane pod uwagę opinie ge-

neralnego inspektora ochrony danych osobowych

i czy często to się zdarza.

Potwierdzam, że w zdecy-

dowanej większości przypadków są brane pod uwagę

i nie mamy problemów na poziomie uzgodnień w ra-

265

mach Rady Ministrów niezależnie od tego, czy mó-

wimy o tej kadencji naszego rządu, czy o poprzednich.

Nie mamy kłopotu z przyjmowaniem uwag general-

nego inspektora.

Zdarzają się takie uwagi wtedy,

kiedy rząd wprost postanowi, że chce czynić inaczej.

Tak było w przypadku systemu informacji w ochro-

nie zdrowia bądź jest tak w sytuacji, kiedy nie jeste-

śmy informowani.

Trzeba powiedzieć, że takie sytu-

acje mają miejsce.

Ustawa fotoradarowa, o której mówiono w pyta-

niach, była jedną z ustaw, które nie były konsultowa-

ne z generalnym inspektorem ochrony danych oso-

bowych, ale – przykro mi to powiedzieć w tym miej-

jest wina Rady Ministrów, że ustawa fotoradarowa

nie była konsultowana z generalnym inspektorem

ochrony danych osobowych.

Zorientowaliśmy się po-

wany, co zresztą wczoraj na posiedzeniu sejmowej

komisji dało się zauważyć bardzo wyraźnie, kiedy

okazało się, że nie ma możliwości na obecnych posta-

wach prawnych wdrożyć systemu automatycznego,

który był opisany w uzasadnieniu do tej ustawy.

Padło pytanie dotyczące kłopotów innych rzecz-

ników ochrony danych osobowych oraz tego, czy nie

grożą nam tego typu kłopoty.

Z czego one wynikają?

Przede wszystkim wynikają z sytuacji ﬁnansowej,

sytuacji kadrowej w niektórych krajach.

Nie chcę

podawać, w jakich krajach, ale są urzędy, które de

facto zostały podporządkowane swoim rządom.

I to

rządy decydują o tym, czy ten urząd ma w ogóle pie-

niądze na jakiekolwiek działania, a już szczególnie

na jakąkolwiek współpracę międzynarodową.

My nie

mamy w Polsce kłopotu z niezależnością organu

ochrony danych osobowych.

Przy całej trudnej sytu-

acji ﬁnansowej,którawystępujeioktórejwspomina-

łem, te kłopoty ﬁnansowe nie powodują, że nie mo-

żemy działać.

Możemy działać.

Nie możemy rozwijać

naszej działalności, ale możemy działać.

Czy nie grozi nam paraliż w związku z odchodze-

niem prawników?

Staramy się robić wszystko, co

możemy, żeby kolejne fale prawników przychodzą-

cych do biura generalnego inspektora w odpowiedni

sposób przygotowywać, aczkolwiek żal jest, kiedy

świetnych legislatorów, osoby, które mają świetne

przygotowanie do prac legislacyjnych, tracimy z tego

powodu, że są to naprawdę poszukiwani na rynku

specjaliści, mający przy okazji dużą wiedzę na temat

techniki i nowych rozwiązań technicznych.

Pojawiło się pytanie dotyczące kart zdrowia przy

łóżku chorego.

Ta sprawa mieściła się od jakiegoś

czasu w obszarze zainteresowania generalnego in-

spektora.

Większość szpitali wprowadziła już rozwią-

zania zgodne z przepisami dotyczącymi ochrony pry-

watności.

Proszę pamiętać, że karty zdrowia wyglą-

dają dość różnie i powinny różnie wyglądać nawet

OIOM-ie karta powinna być dostępna w każdej chwi-

li każdemu, kto ma wstęp na OIOM, ale też wiem, że

na OIOM mają wstęp tylko ci, którzy ratują zdrowie

pacjenta.

Natomiast w sytuacji, która była tutaj

przedstawiona, kiedy do łóżka pacjenta podchodzą

również goście, osoby z zewnątrz, które przebywają

na terenie szpitala, informacje dotyczące stanu zdro-

wia powinny być ukrywane.

Lekarze trochę narze-

kają, ale też już przyzwyczaili się do tego, że muszą

odwinąć jedną kartkę, by zajrzeć do danych pacjenta.

Ta sprawa jest obiektem naszego zainteresowania.

Bardzo ciekawe pytanie postawiła pani poseł Bu-

bula, dotyczące Instytutu Matki i Dziecka oraz da-

nych biometrycznych zbieranych na potrzeby badań

przesiewowych w kierunku fenyloketonurii, a w tej

chwili wykorzystywanych również w przypadku nie-

doczynności tarczycy i mukowiscydozy.

Przyznam,

że nie znam akurat tego przypadku.

Sprawdzimy

i odpowiemy pisemnie, jak to wygląda, ale powracam

do stwierdzenia, które już padło w przypadku nowo-

tworów.

Przypuszczam, że jest to kolejna taka sytu-

acja, jak w przypadku baz danych tworzonych na

potrzeby chorób nowotworowych, czyli czegoś, co jest

absolutnie potrzebne, a brakuje nam do tego prawi-

dłowych podstaw prawnych.

Ale nie twierdzę tego

wprost, bo, jak mówię, nie znam akurat konkretnego

przypadku tej bazy.

Odpowiemy na to.

Było pytanie dotyczące Instytutu Pamięci Naro-

dowej.

Po raz kolejny nie chciałbym wypowiadać się

na temat powodów, przyczyn tego, że Wysoka Izba

zdecydowała, iż Instytut Pamięci Narodowej pozo-

staje wyłączony spod kontroli generalnego inspekto-

ra ochrony danych osobowych.

Powiem tylko, że jest

w niektórych krajach, i to wcale nie tylko tych, o któ-

rych państwo mówili, czyli nie tylko w Niemczech,

Czechach czy Słowacji, podobnego rodzaju instytucje

działają.

Pamiętajmy, że bardzo podobne problemy

odnośnie do pamięci narodowej mają Hiszpanie, do-

tyczą one okresu wojny domowej oraz powojennego

okresu rządów generała Franco.

Tam tak naprawdę

problem działania instytucji archiwalnej, która jed-

nocześnie być może będzie miała uprawnienia pro-

kuratorskie bądź może przekazywać dane do insty-

tucji prokuratorskich, jest dokładnie taki sam, jak

w Polsce.

Problem jest trudny, rozwiązywany różnie,

natomiast z pewnością wyłączenie go w całości z za-

kresu działań generalnego inspektora ochrony da-

nych osobowych było rozwiązaniem odważnym.

Co do pytania o banki – jakie były najczęstsze

problemy, które pojawiały się w przypadku banków.

Rzeczywiście nasza współpraca z instytucjami ban-

kowymi jest dość szeroka z tego powodu, że wciąż

jednak wpływa wiele skarg dotyczących instytucji

ﬁnansowych.

Działamy tutaj poprzez kontrolowanie

zbiorów, które są prowadzone przez Związek Banków

Polskich czy Biuro Informacji Kredytowej, ale rów-

nież biura informacji gospodarczej, bo one są bardzo

zbliżone – to nie jest dokładnie instytucja ﬁnansowa,

ale przechowywane są podobne zbiory – jak i kontro-

266

le w samych bankach.

Rzeczywiście wykrywamy

uchybienia.

Polegają one na przykład na nieuwzględ-

nieniu w opracowanych politykach bezpieczeństwa

takich elementów, jak wykazy budynków, pomiesz-

czeń, części pomieszczeń tworzących obszar, w któ-

rym przetwarzane są dane osobowe, kwestii opisów

struktury zbiorów danych wskazujących zawartość

poszczególnych pól informacyjnych.

Ja wiem, że to są

kwestie dość techniczne, ale one są związane z pro-

blemem przenoszenia baz posiadanych przez banki

do różnych centralnych systemów, niekiedy umiesz-

czanych u outsourcerów hostowanych poza obszarem

banku.

Jest to również kwestia określenia środków

technicznych i organizacyjnych niezbędnych do za-

pewnienia poufności, integralności i rozliczalności

przetwarzanych danych.

W jednym przypadku stwier-

dzono także uchybienia dotyczące instrukcji zarzą-

dzania systemem informatycznym, które polegały na

niezawarciu w dokumentacji prowadzonej przez ad-

ministratora danych procedur nadawania uprawnień

do przetwarzania danych osobowych.

Nie mamy już

natomiast praktycznie przypadków, w których banki

zbierałyby dane, które są im absolutnie niepotrzebne

do działania.

Problemem jest natomiast, i to jest pro-

blem nowy, o którym będę mówił przy sprawozdaniu

za 2011 r., proﬁlowanie klienta, czyli zbieranie da-

nych z baz powszechnie dostępnych, na przykład

z serwisów internetowych powszechnie dostępnych,

celem sprawdzenia wiarygodności klienta przez ban-

ki oraz przez instytucje ubezpieczeniowe.

W przypad-

ku ubezpieczeń to jest słynny przykład osoby, która

umieszcza w serwisie społecznościowym swoje zdjęcie

ze skoku na spadochronie, zapominając o tym, że

składając wniosek o polisę, napisała, że nie uprawia

sportów ekstremalnych.

Ubezpieczyciel przechowuje

sobie to zdjęcie na wszelki wypadek – gdyby był to

klient, który potem umrze na zawał, to można poka-

zać, że prawdopodobieństwo zawału było większe, bo

sport ekstremalny uprawiał.

Trochę ironizuję, ale to

nie są do końca zabawne przykłady.

Takie sytuacje

rzeczywiście mają miejsce, kiedy do tego wykorzystu-

je się środowisko internetowe.

I w końcu ostatnie trzy pytania, postaram się

bardzo szybko odpowiedzieć.

Telefoniczne zbieranie

danych – proszę państwa, jest możliwe telefoniczne

zbieranie danych.

Można telefonicznie zbierać dane,

natomiast bardzo nisko oceniałbym świadomość co

do kwestii własnego bezpieczeństwa u osoby, która

danych przez telefon komukolwiek udziela.

Wiem, że

to jest wygodny środek kontaktowania się, ale telefon

jest akurat najbardziej niezabezpieczonym środkiem

przekazywania jakichkolwiek danych na zewnątrz,

w związku z czym zdecydowanie odradzam przeka-

zywanie jakichkolwiek danych na swój temat przez

telefon, szczególnie w sytuacji kiedy to państwo je-

steście odbiorcami tego telefonu, a zadzwoniono

z zastrzeżonego numeru.

Czy wspólnoty mieszkaniowe mogą przekazywać

informacje?

Tak, członkom wspólnot mieszkanio-

wych.

A więc każdy członek wspólnoty mieszkanio-

wej ma prawo wiedzieć o tym, że inny członek wspól-

noty mieszkaniowej nie wywiązuje się z obowiązków

na rzecz wspólnoty, również jeżeli nie wnosi wyma-

ganych opłat.

Natomiast nie może być to robione

w takiej formie, żeby ta informacja została przeka-

zana osobom spoza wspólnoty.

Tego typu działania

nie mogą być prowadzone.

Jak to może być zrealizo-

wane w praktyce?

Czasem jest to realizowane przez

wrzucanie informacji do skrzynek pocztowych człon-

ków wspólnoty – nie widzę tu problemu – czasem jest

to robione poprzez przesyłanie na przykład informa-

cji e-mailem na konta, o którym wiemy, że są konta-

mi e-mailowymi członków wspólnoty – to też może

być dopuszczalne.

Natomiast wywieszanie takich

informacji czy informowanie o tym na stronach in-

ternetowych spółdzielni, również w formie tzw. za-

nonimizowanej, czyli z podaniem tylko numerów

mieszkań, nie jest słuszne.

Co do tego, czy Policja może zdobywać pełne spisy

mieszkańców w danym miejscu, to odsyłam do prze-

pisów szczególnych dotyczących tak działania Policji,

jak ewidencji ludności i dowodów osobistych.

Pamię-

tajmy, że tu zaszły pewne zmiany.

Do niedawna Po-

licja miała zdecydowanie tego typu uprawnienia wy-

nikające z tego, że miała prawo badania wypełniania

obowiązku meldunkowego, czyli miała prawo bada-

nia, czy osoby, które są zakwaterowane w jakimś

miejscu, są również tam zameldowane, i porównywa-

nia obu zbiorów.

W tej chwili już tego typu uprawnień

nie ma.

Natomiast oczywiście dla konkretnych dzia-

łań, które Policja podejmuje, mogą być dokonywane

tego typu spisy.

Jest to możliwe.

Problemem jednak

jest to, do czego te dane zostaną dalej użyte.

I tutaj

dochodzimy do naszego kłopotu na przyszłość, jakim

jest konieczność wprowadzenia precyzyjnych przepi-

sów dotyczących przetwarzania danych osobowych

w Policji i w służbach bezpieczeństwa, które mają

uprawnienia policyjne, czyli przede wszystkim w CBA

i w ABW, do czego prawdopodobnie zmusi nas rów-

nież nowa dyrektywa Unii Europejskiej dotycząca

przetwarzania danych w sektorze policyjnym i w wy-

miarze sprawiedliwości w sprawach karnych, której

projekt został przedstawiony 25 stycznia przez panią

komisarz Reding.

Bardzo przepraszam, pani marszałek, że tyle cza-

su to zajęło, ale pytań było dość sporo.

Dziękuję.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Dziękuję, panie inspektorze, za bardzo wyczerpu-

jące wyjaśnienia.

Na tym zamykam dyskusję.

Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka wnosi

o przyjęcie sprawozdań z działalności generalnego

267

i w roku 2010, zawartych odpowiednio w drukach

nr 63 i 64.

wnioski komisji przyjął.

Sprzeciwu nie słyszę.

dzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej.

Pierwsza oświadczenie wygłosi pani posłanka Jo-

lanta Szczypińska.

Czy jest pani posłanka?

(Głos z sali: Nie ma.)

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Dnia 14 lutego br.

obchodziliśmy 70. rocznicę powstania Armii Krajo-

wej, najsilniejszej i najlepiej zorganizowanej podziem-

Polsce odbyło się wiele uroczystości upamiętniają-

cych żołnierzy Armii Krajowej.

Armia Krajowa powstała z przekształcenia Związ-

ku Walki Zbrojnej i Polskiego Związku Powstańcze-

go.

W jej skład weszło około 200 organizacji wojsko-

wych zarówno spod okupacji niemieckiej, jak i so-

wieckiej.

Głównym komendantem został gen. Stefan

Grot-Rowecki.

Armia Krajowa była konspiracyjną

organizacją wojskową stanowiącą integralną część

Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

Podlegała

naczelnemu wodzowi i rządowi Rzeczypospolitej

Polskiej na uchodźstwie.

Jej strategicznym celem

było prowadzenie zwycięskiego powstania powszech-

nego, akcji „Burza”.

Do czasu jego wybuchu plano-

wano prowadzić walkę bieżącą, polegającą głównie

na sabotażu, dywersji, wywiadzie i propagandzie.

działań partyzanckich.

W zamierzeniach rządu Ar-

mia Krajowa miała być organizacją ogólnonarodo-

wą, ponadpartyjną, a jej komendant główny – jedy-

nym upełnomocnionym przez rząd dowódcą krajo-

wych sił zbrojnych.

AK od początku była organizacją masową, zwięk-

szającą szeregi przez werbunek ochotników.

W mo-

mencie maksymalnej zdolności bojowej siły AK liczy-

ły ok. 380 tys. osób, w tym 10 tys. oﬁcerów.

Punktem

kulminacyjnym działań Armii Krajowej było powsta-

nie warszawskie, stanowiące kluczowy element akcji

„Burza”, zorganizowanej przeciwko Niemcom.

Roz-

poczęła się ona na początku stycznia 1944 r., pod

koniec okupacji niemieckiej, w obliczu wkroczenia

Armii Czerwonej na dawne tereny II Rzeczypospo-

litej.

Jednak klęska powstania warszawskiego do-

prowadziła do zdemobilizowania jednostek AK.

1

stycznia 1945 r. komendant główny gen. Okulicki

wydał rozkaz o rozwiązaniu AK, co zakończyło rów-

nież akcję „Burza”.

Straty AK wyniosły ok. 100 tys.

poległych, ale w większości zamordowanych, żołnie-

i uwięzionych.

Wobec represji radzieckich i polskich służb bez-

pieczeństwa część akowców odmówiła dokonania

gatury Sił Zbrojnych, Ruchu Oporu Armii Krajowej

czy Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Masowe

prześladowania członków tych organizacji, określa-

nych później jako żołnierze wyklęci, trwały przez

cały okres stalinowski.

Wielu z nich skazano na karę

śmierci czy wieloletnie więzienie.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

czeniu mam dzisiaj parę kwestii.

Pierwsza kwestia to zadłużone szpitale.

Każda

ﬁrma,przedsiębiorstwoprywatne,któradziałazgod-

nie z jasnym i zdroworozsądkowym programem,

wcześniej czy później osiąga sukces ﬁnansowy czy

na tak potraktować szpitali.

Szpitale powinny zostać

w pełni skomercjalizowane, wyłączając z tego oczy-

wiście szpitale kliniczne.

Taki model funkcjonuje

w Niemczech i bardzo dobrze się ma.

Należałoby za-

cząć od dobrego i sprawnego menedżera, który potra-

ﬁłby zadbać o dobre kontrakty, który potraﬁłby wy-

rwać wręcz z gardła NFZ pieniądze, jeżeli to będzie

potrzebne, np. w przy okazji niepłacenia za nadwy-

konania, który potraﬁłby ciąć koszty, niekoniecznie

w zasobach ludzkich, ale szukając innych płaszczyzn

do oszczędności.

Bez pomocy państwa mocno zadłu-

żone szpitale nie mają szans przetrwania.

Będziemy

zamykać po kolei oddziały, a później całe szpitale.

Dlatego wypadałoby się zastanowić nad tym, jak

państwo powinno pomóc.

Jednym z rozwiązań były-

by długoterminowe kredyty preferencyjne, które

szpitale powinny zaciągać przy pomocy gwarancji

państwa, żeby państwo było gwarantem spłaty tych

kredytów.

Kredyty należałoby przeznaczyć nieko-

Oświadczenia poselskie

268

niecznie na spłatę zadłużenia, ale również na rozwój

tych szpitali w celu wprowadzania nowych technolo-

gii, innowacji do szpitali, aby, może zabrzmi to kolo-

kwialnie, szpital stał się atrakcyjnym przedsiębior-

stwem, jak wiele innych przedsiębiorstw, świadcząc

usługi medyczne.

Drugą kwestią dzisiejszego mojego oświadczenia

jest podwyższony wiek emerytalny.

Ruch Palikota

nie chce być słabą opozycją.

Będziemy popierać usta-

wy, które są korzystne dla społeczeństwa.

Z jednej

strony nie wyobrażam sobie 65-letniej kobiety wcho-

dzącej po drabinie na suwnicę, np. w hucie Buczek,

czy 67-letniego mężczyzny, który jest kierowcą tira

jeżdżącego po naszych drogach i sieje strach i spusto-

szenie wśród pozostałych użytkowników drogi, ale

proszę wziąć pod uwagę, że żyjemy dłużej.

Nasze ży-

cie się wydłuża, dlatego też ktoś powinien być odpo-

wiedzialny i musimy zarobić na nasze dłuższe eme-

rytury.

Dlatego też jesteśmy za tym, aby rząd zapew-

nił pakiet osłonowy dla kobiet i najbardziej zagrożo-

nych grup zawodowych, przedstawił konkretne pro-

pozycje w celu tworzenia nowych miejsc pracy i na-

prawy służby zdrowia.

W przypadku spełnienia tych

warunków, biorąc pod uwagę fakt, że Ruch Palikota

jest partią wolnościową i odpowiedzialną za losy pań-

stwa, jesteśmy w stanie poprzeć ustawę o wydłużeniu

wieku emerytalnego.

Kolejną kwestią są polskie procedury związane

z tzw. Child Alert – systemem alarmowym w przy-

padku zaginienia dziecka.

System taki działa w 10 kra-

jach Unii Europejskiej, w Polsce jest wdrażany po-

przez próby.

Inicjatorem ostatniego takiego projektu

próbnego było stowarzyszenie Itaka, był on przepro-

wadzany bodajże od początku listopada zeszłego roku

do końca grudnia i na dobre ma być wdrożony do

końca 2012 r.

Ale to jest historia, którą słyszymy od

5 lat.

Nasze społeczeństwo nie ma jeszcze zwyczaju

stosowania tego rodzaju systemów, dlatego że mało

jest w mediach informacji na ten temat, mało jest

wiadomości, w których byłaby mowa o działaniu ta-

kiego systemu.

Dowodem na zasadność…

( Gwar na sali)

Pani marszałek, jeżeli przeszkadzam…

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Nie, proszę bardzo.

Poseł Jerzy Borkowski:

Zasadne byłoby wprowadzenie tego systemu.

Do-

wodem na to jest ostatnia sytuacja zaginionej Magdy

z Sosnowca, gdzie urząd miejski wysłał 4 tys. MMS

do wszystkich uczestników, których ma w swojej ba-

zie telefonów.

Tyle osób miało od razu na bieżąco

informację na ten temat.

Tak że to jest dowód na

działanie tego systemu, który jest na pewno potrzeb-

ny w trudnych, kryzysowych sytuacjach i jest pilny.

Kolejnym tematem, który chciałbym poruszyć,

jest rozwój Katowic.

Padło stwierdzenie, że Katowice

są jednym z najbardziej rozwijających się miast na

świecie.

Według amerykańskiego think tanku Bro-

okings Institution, który opublikował ranking 200 naj-

bardziej rozwijających się metropolii, Katowice są na

85. miejscu.

Tylko jeśli weźmiemy pod uwagę fakt,

że przez cały (Dzwonek) świat przetacza się kryzys

ﬁnansowy, to Katowice nie wyglądają tak doskonale

na tle innych krajów.

A mówi się, że lepiej się rozwi-

jamy od Madrytu czy Aten, w których w tej chwili

trwają wielkie walki uliczne.

Pani marszałek, jeżeli pani pozwoli, chcę poru-

szyć jeszcze jedną kwestię – sześciolatków.

Bardzo

proszę o 30 sekund.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Bardzo króciutko, panie pośle.

Poseł Jerzy Borkowski:

30 sekund.

Jeżeli chodzi o sześciolatki, większość rodzin ma-

jących pociechy w tym wieku jest przeciwna ich pój-

ściu do szkoły.

Więc może wypadałoby pochylić się nad

tym i pozwolić im o tym decydować.

Nie bagatelizo-

wałbym 347 tys. podpisów, które zebraliśmy pod pro-

jektem obywatelskim, ale wydaje mi się, że większym

problemem na dzień dzisiejszy są 7-kilogramowe tor-

nistry siedmiolatków niż problem, czy 6-letnie dziecko

ma iść do szkoły.

Podobnie zadawanie lekcji do domu.

Trzeba zmienić system edukacji i dopasować go do

norm powszechnie obowiązujących w krajach Unii

Europejskiej czy USA i Japonii.

Dziękuję bardzo

i przepraszam bardzo za przedłużenie.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Głos zabierze pan poseł Wojciech Penkalski z Klu-

bu Poselskiego Ruch Palikota.

Posłowie!

Chciałbym dzisiaj zadać z mównicy sejmo-

wej pytanie odnośnie do sytuacji, która dotyczy mnie

i wydarzyła się 4 dni temu w Elblągu.

Składam na

ręce pani marszałek oświadczenie i interpelację za-

razem.

Proszę o dokonanie wykładni przepisu art. 22

Poseł Jerzy Borkowski

269

datu posła i senatora.

Przepis ten dotyczy zabierania

głosu przez posła i senatora w bieżących sprawach

wspólnoty samorządowej podczas sesji rady gminy

oraz obowiązków z tym związanych, nałożonych na

przewodniczącego rady.

Pozornie przepis ten jest ja-

sny i precyzyjny, ale są jeszcze miejsca w Polsce, na

przykład w Elblągu, gdzie władza uważa, że stoi po-

nad prawem.

Opieram się tu na konkretnym zdarzeniu, gdy

przewodniczący rady miasta Jerzy Wcisła z Platfor-

my Obywatelskiej próbował nie dopuścić mnie do

głosu w trakcie sesji rady.

Gdy ostatecznie głosu mi

udzielono, co musiałem wręcz wymusić nieprzejed-

naną postawą, przewodniczący skwitował, że jest to

w drodze wyjątku, a po fakcie, że to pierwszy i ostat-

ni raz.

Proszę o rozwianie na przyszłość wątpliwości

w tym zakresie, czy poseł i senator mają prawo za-

bierania głosu w sprawach bieżących na sesji rady

gminy czy nie i jakie obowiązki w tym zakresie ma

przewodniczący takiej rady.

Z góry dziękuję, bo nie-

dorzeczna i zupełnie niekomfortowa jest sytuacja,

gdy poseł ma uczyć przepisów prawa samorządowca

z wieloletnim stażem.

Nadmieniam, że Elbląg jest mi bliski i jest to pięk-

ne miasto, tylko póki co rządzone przez koleżanki

i kolegów z Platformy Obywatelskiej, miasto pełne

dobrych ludzi, a ci ludzie zgodnie z regulaminem de-

mokracji wybrali innych, których nie chciałbym

w przyszłości edukować.

Dziękuję i proszę o wykład-

nię w formie pisemnej.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

ria Nowak z Klubu Parlamentarnego Prawo i Spra-

Dziękuję bardzo.

w tej kadencji zmuszona jestem zabrać głos w sprawie

służby zdrowia, a ściślej jej sytuacji na Śląsku.

Tam

bowiem widać najostrzej problemy, z jakimi mamy do

czynienia w całym kraju.

Decyzje podejmowane

w Warszawie wprowadzają, jak dotąd nie najgorzej

zorganizowaną, śląską służbę zdrowia w totalny cha-

os.

Przypomnę tylko konieczność obrony niedawno,

w styczniu, kart chipowych funkcjonujących od 10 lat,

które chciano wyeliminować jednym niekompetent-

nym zarządzeniem.

Obecnie narastają problemy zwią-

zane z coraz większą liczbą prywatnych podmiotów

medycznych, nad którymi nikt nie panuje ani też nie

zna stopnia nasycenia rynku danym typem usług.

Dopóki wypełniają one istotne luki czy braki na ryn-

ku medycznym, należy temu zjawisku tylko przykla-

snąć.

Gorzej jednak, gdy zaczynają wypierać podmio-

ty publiczne, nieraz znakomicie wyposażone, oferując

NFZ-owi nieweryﬁkowalne ceny swych usług.

Nie

trzeba dodawać, że prywatne podmioty wybierają

jedynie najbardziej dochodowe usługi jak na przy-

kład: okulistyka, stomatologia, położnictwo.

W tym miejscu należy zapytać, czy ministerstwo

prowadzi analizę, w przypadku jakiej ceny za jeden

punkt leczenie pacjenta na danym oddziale staje się

niemożliwe.

Obniżanie ceny punktu przez podmioty

niepubliczne na danym oddziale wskazywać musi na

gorsze i tańsze leki, gorsze procedury medyczne itp.

bądź na stosowanie cen dumpingowych obliczonych

na doprowadzenie do upadłości oddziałów w szpita-

lach miejskich, które często dysponują bardzo dobrą

kadrą medyczną i cieszą się renomą wśród pacjentów,

jednakże nie są w stanie podjąć takiej gry rynkowej

jak duże podmioty prywatne.

Polityka prowadzona przez…

Może jeszcze tylko

dodam, że właśnie taka sytuacja, o jakiej przed chwi-

lą mówiłam, ma miejsce np. w Katowicach i w Cho-

rzowie, gdzie dwa duże szpitale miejskie, bardzo do-

brze wyposażone, mające wysoko wykwaliﬁkowaną

kadrę medyczną, zostały pozbawione kontraktów

z NFZ, jeśli chodzi o oddział okulistyczny.

Kontrakt

ten otrzymały niedawno utworzone kliniki prywat-

ne.

Efektem końcowym takiej polityki będzie to, że

szpitale miejskie będą miały bardzo duże problemy

ﬁnansowe, ponieważ oddział okulistyczny wypraco-

wywał pewną nadwyżkę dla pozostałych bardziej

kosztochłonnych oddziałów.

Otóż polityka prowadzona przez Narodowy Fun-

dusz Zdrowia wobec regionu śląskiego to w ogóle jest

osobny temat.

Zamiast maleć, coraz bardziej rosną

problemy ﬁnansowenaszychszpitali,cowynikam.in.

z braku kompetencji i nierzetelności urzędników

NFZ.

Podam tylko jeden charakterystyczny przy-

kład.

Z uwagi na wysoki poziom świadczonych na

Śląsku usług medycznych pacjentami tutejszych szpi-

tali są często mieszkańcy innych regionów kraju.

Tymczasem NFZ już od trzech lat zalega szpitalom

śląskim z wypłaceniem 52 mln zł należnych za kosz-

ty leczenia pacjentów spoza regionu.

Muszę też przypomnieć rażąco niesprawiedliwy

podział funduszu zapasowego NFZ.

Śląski oddział

otrzymał blisko 200 razy mniej pieniędzy niż porów-

nywalny wielkością oddział mazowiecki.

Na moje

zapytanie w tej sprawie otrzymałam odpowiedź od

sekretarza stanu, pana Jakuba Szulca, że rozdział

nastąpił zgodnie z ustawami i zarządzeniem, a kon-

kluzja brzmiała: W wyniku badania nie ujawniono

przesłanek dla stwierdzenia nieważności wyżej wy-

mienionego zarządzenia.

Odpowiedź żadna, nic nie-

mówiąca.

Nic więc dziwnego, że w regionie pojawiają się

tendencje do powołania lokalnego zespołu o upraw-

nieniach regionalnej kasy chorych.

Dopóki nie zli-

kwiduje się patologii w postaci niekompetencji i sa-

270

mowoli, jaka panuje w NFZ, problemy będą narastać.

Żadna, nawet największa ilość pieniędzy nie zastąpi

przejrzystości, ładu i nie rozwiąże problemów, jeśli

zarządzanie nadal będzie nierzetelne.

Nie muszę chy-

ba przekonywać, że poszkodowanym w całym tym

bałaganie był, jest (Dzwonek) i niestety będzie pa-

cjent.

Najwyższy czas to zmienić.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani Marszałkini!

Wysoka Izbo!

W Polsce 1400 tys.

osób prowadzi działalność gospodarczą.

Małe i śred-

nie przedsiębiorstwa stanowią główny instrument

napędzający naszą gospodarkę.

Prowadzenie działal-

ności gospodarczej w naszym kraju, tworzenie no-

wych miejsc pracy jest wyjątkowo trudne.

W najnow-

szym rankingu wolności gospodarczej przygotowa-

nym przez Heritage Foundation Polska zajmuje 64.

miejsce za Jamajką i Ruandą.

W zestawieniu Banku

Światowego „Doing Business” zajmujemy 62. miejsce

tym razem za Panamą i Samoa.

W naszym kraju

szwankuje prawie wszystko.

Problemy są już na eta-

pie rejestracji ﬁrmy,niewspominającoetapiewindy-

kacji należności.

Pozwolenia na budowę – według

Banku Światowego zajmujemy 160. miejsce w tym

zakresie.

System podatkowy – 128. miejsce według

Banku Światowego.

System zniechęca do zakładania

ﬁrm.

Przedsiębiorcy są dyskryminowani.

Zgodnie

z dzisiejszymi informacjami prasowymi Sąd Okręgo-

wy w Kielcach orzekł, że przewlekłe postępowania

administracyjne i utrudnianie prowadzenia działal-

ności gospodarczej nie naruszają dóbr osobistych

przedsiębiorców.

Chciałbym bardzo ostro zaprotesto-

wać przeciwko takiemu traktowaniu przedsiębior-

ców.

Mali i średni przedsiębiorcy stanowią napęd

polskiej gospodarki i nie możemy o tym zapominać.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

Poseł Dariusz Seliga:

Dziękuję bardzo.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

19 lutego 2012 r.

przypada 555. rocznica nadania praw miejskich mia-

stu Skierniewice.

To miejsce jest mi bliskie nie tylko

dlatego, że się tu urodziłem, wychowałem, pracowa-

łem i tu uzyskałem zaszczytny tytuł zasiadania

w ławach sejmowych.

Skierniewice są mi bliskie tak-

że ze względu na własną historię, która związana

była z ważnymi wydarzeniami w kraju.

W swoich początkach należały do dóbr arcybisku-

pów gnieźnieńskich.

Wpływ tej przynależności widać

było w kolejnych wiekach.

To nie tylko pobożność, ale

przede wszystkim zaradność, gospodarność i zami-

łowanie do wiedzy, które przejawiali mieszkańcy

Skierniewic, ukształtowały tego miasta także obecne

oblicze.

W połowie XVI w. działały tu już dwa szpita-

le, dwa młyny, szkoła, łaźnia, browar i karczmy.

My-

śląc o rozwoju, nie zapomniano też o wyglądzie mia-

sta.

Oprócz budynków gospodarczych pojawiły się

park, oranżeria, dając początek istniejącej do dziś

Pomimo wielkich strat poniesionych podczas po-

topu szwedzkiego miasto rozkwitało nadal.

W pałacu

prymasów, którzy pod nieobecność króla lub w okre-

sach bezkrólewia sprawowali najwyższą władzę w kra-

ju, zapadało wiele ważnych dla Polski decyzji, odby-

wały się zjazdy biskupów, magnatów i szlachty.

Podczas rozbiorów większe ożywienie przyniosło

uruchomienie połączenia kolejowego Warszawy z Ło-

wiczem, a nadal o sporym znaczeniu miasta świad-

czył m.in. zjazd trzech cesarzy – Niemiec, Austro-

-Węgier i Rosji w 1884 r.

Mieszkańcy Skierniewic na każdym kroku mani-

festowali swoją polskość i przywiązanie do kraju.

Tak

było w czasie II wojny światowej, kiedy miasto było

jednym z ośrodków konspiracji.

W Skierniewicach

i jego okolicach członkowie podziemia organizowali

akcje dywersyjne i sabotażowe, m.in. wysadzając

6 niemieckich pociągów wojskowych, organizując

zamachy na urzędników i funkcjonariuszy niemiec-

kich.

Akcje te były okupione wielkimi stratami wśród

ludności cywilnej, która ginęła w niemieckich ak-

cjach odwetowych.

Dziś Skierniewice to znany na świecie ośrodek na-

ukowo-badawczy z Instytutem Sadownictwa i Kwia-

ciarstwa oraz Instytutem Warzywnictwa, połączonych

w jeden twór.

Dlatego też Skierniewice często nazy-

wane są stolicą nauk ogrodniczych.

Tutaj także pręż-

nie działa Wyższa Szkoła Ekonomiczno-Humanistycz-

na i Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa.

Moje rodzinne miasto to także duży i ważny węzeł

komunikacyjny, przez który przebiega droga krajowa

Łowicz – Huta Zawadzka, magistrale kolejowe do

Warszawy, Łodzi oraz Łowicza, które zapewniają po-

łączenia kolejowe w relacjach krajowych i międzyna-

rodowych.

Skierniewice to miasto otwarte na ludzi, przyja-

zne przedsiębiorcom.

Swoje działania wspiera wiedzą

Poseł Maria Nowak

271

zdobywaną przez ścisłą współpracę ze Związkiem

Miast Polskich, Związkiem Gmin Regionu Łódzkie-

go, Stowarzyszeniem Powiatów i Gmin Dorzecza

Bzury czy Krajową Izbą Gospodarczą.

Mieszkańcy

sięgają również po współpracę międzynarodową, na

co dzień wymieniając się wiedzą i doświadczeniem

z partnerami z niemieckiej Gery i francuskiego Cha-

telaillon.

To właśnie wraz z francuskim miastem

Skierniewice zostały wpisane przez Unię Europejską

na listę miast bliźniaczych, a wspólnie realizowane

projekty są doﬁnansowywane przez Komisję Euro-

pejską.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Skierniewice to

miasto nowoczesne, o bogatej tradycji i ścisłych związ-

kach z historią naszego kraju.

Serdecznie zapraszam

państwa do odwiedzenia tego ośrodka, a także proszę

o pamięć o wkładzie, jaki Skierniewice i jego okolice

włożyły w losy Polski, wkładzie okupionym nie tylko

wysiłkiem rąk, ale także własną krwią.

Dziękuję

bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Ostatni wygłosi oświadczenie pan poseł Piotr

Chmielowski z Klubu Poselskiego Ruch Palikota.

sowych uzyskałem informację, że Ministerstwo Fi-

nansów prowadzi prace w celu przygotowania zmian

dotyczących formy płacenia składek ubezpieczenio-

wych przez osoby prowadzące indywidualną działal-

ność gospodarczą.

Minister chce powiązać wysokość

składek z dochodem osoby prowadzącej działalność

gospodarczą.

Jest to najłatwiejsza metoda złupienia

powiększonym podatkiem prawie 3 mln ludzi.

Ludzie ci to najbardziej kreatywna grupa po-

mnażająca majątek narodowy.

Pomysł ten według

doniesień prasowych popierają związki zawodowe.

Podoba się to związkom zawodowym, bo bije to po

kieszeni „krwiopijców”.

Co ciekawe, ekonomiści

w swoich opiniach są podzieleni.

Ja nie rozumiem

takiego stanowiska.

Jeżeli zabierzemy pracodawcy

dodatkowe pieniądze, to on na pewno nie będzie się

rozwijał i na pewno nie będzie skłonny wypłacać

wyższych pensji.

Z drugiej strony osoby samozatrudnione przecho-

dzą na emeryturę po osiągnięciu 65 lat i w Polsce jest

to standard, a wcześniejsze przejścia należą do rzad-

kości.

W przypadku osób zatrudnionych na umowę

o pracę osoby te starają się przejść na świadczenia eme-

rytalne jak najszybciej bądź przechodzą na renty.

Brak jakichkolwiek pomysłów ministra w sprawie

usunięcia przywilejów emerytalnych grup uprzywi-

lejowanych, np. policjantów, prokuratorów, sędziów,

budzi mój niepokój.

Apeluję: nie idźcie tą drogą.

Mó-

wię to w imieniu wielu organizacji i stowarzyszeń

pracodawców.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Niniejszym zakończyliśmy oświadczenia posel-

skie*

)

.

)

.

Na tym kończymy 8. posiedzenie Sejmu Rzeczy-

pospolitej Polskiej.

Porządek dzienny 9. posiedzenia Sejmu, zwołane-

stał paniom i panom posłom doręczony.

Poseł Dariusz Seliga

Pierwsze czytanie poselskiego projektu

– punkt 13. porządku dziennego

Poseł Maciej Wydrzyński

(Klub Poselski Ruch Palikota)

Szanowna Pani Marszałek Wysoka Izbo!

Mam

kota przedstawić stanowisko wobec poselskiego

nym (druk nr 115).

Szanowni Państwo!

Czytając uzasadnienie pro-

można odnieść wrażenie, że podatek rolny jest bar-

dzo istotnym obciążeniem gospodarstw rolnych w Pol-

sce, a dotychczasowy sposób określania jego wysoko-

ści powoduje, że rolnicy z roku na rok płacą nawet

o 97% więcej.

Z uzasadnienia wynika również, że

głównym celem proponowanej zmiany jest zmniejsze-

nie dysproporcji pomiędzy wysokością podatku rol-

nego w poszczególnych latach.

Na początku należy więc podkreślić, że podatek

rolny w 2010 r. stanowił zaledwie około 7% dochodów

własnych (3% dochodów ogółem) w gminach wiej-

skich w Polsce.

Jest to więc nawet w gminach typowo

wiejskich dodatkowe, może istotne, ale nie podstawo-

we źródło dochodów.

Na sam początek należy również zwrócić uwagę,

co zostało zasygnalizowane w uzasadnieniu zmiany

ustawy, że wysokość podatku rolnego z l ha przeli-

czeniowego zależy głównie od trzech parametrów: od

ogłaszanej w komunikacie prezesa GUS średniej ceny

skupu żyta, od klasy użytków rolnych oraz, co wy-

maga podkreślenia, od ewentualnej decyzji rady gmi-

ny w kwestii obniżenia obowiązującej ceny żyta.

I tutaj należy wskazać sedno sprawy, bowiem nie

jest tak, jak zasygnalizowano to w uzasadnieniu, że

należy zmienić ustawę, aby rolnicy nie stali się oﬁa-

rami globalnych wzrostów cen płodów rolnych po-

przez wzrost podatku rolnego, a wysokość podatku

rolnego ulega z tego powodu dużym wahaniom.

Me-

chanizm dopuszczalnego obniżania ceny żyta przez

rady gmin działa skutecznie, można by rzec, zbyt

skutecznie, i w niektórych gminach obniżanie tej

ceny jest standardem.

W 2008 r., w którym obowiązywała bardzo wyso-

ka cena żyta (58,29 zł), z podatku rolnego otrzymano

w Polsce 1226 mln zł, jednak samorządy na skutek

obniżenia ceny żyta zrezygnowały aż z 497 mln.

Na-

tomiast w 2010 r., w którym obowiązywała zdecydo-

wanie niższa cena żyta, gminy zebrały 988 mln zł,

a zrezygnowały zaledwie z 39 mln.

Dla przykładu, jak funkcjonuje w praktyce me-

chanizm obniżania obowiązującej ceny żyta, należy

przeanalizować konkretne gminy.

Do analizy wybra-

łem gminę pana posła sprawozdawcy Jana Łopaty.

W gminie Konopnica decyzją rady gminy z 28 paź-

dziernika 2011 r. obniżono obowiązującą na 2012 r.

cenę żyta z 74,18 zł aż do 35 zł, czyli prawie o 53%!

A więc m.in. pan poseł nie musi obawiać się wzrostu

o 97%, co nam zasugerował w uzasadnieniu, ale wzro-

stu o 9%, gdyż w 2011 r. obowiązywała cena w wyso-

kości 32 zł (również po obniżce rady gminy).

Biorąc

w wysokości 32 zł (oczywiście po obniżce rady gmi-

ny), można stwierdzić, że w gminie tej komunikat

prezesa GUS nie obowiązuje, rada gminy i tak samo-

dzielnie i niezależnie decyduje praktycznie o braku

zmian w zakresie wysokości podatku rolnego.

Takich

gmin jak Konopnica, w których podatek rolny, bez

względu na wysokość obowiązującej ceny żyta, nie

ulega zmianom w Polsce, jest bardzo dużo.

Pozostawienie dotychczasowego sposobu oblicza-

nia ceny żyta jako średniej z trzech kwartałów roku

poprzedzającego rok podatkowy może w większym

zakresie pozwalać gminom na samodzielne kształto-

wanie polityki dochodowej.

W obliczu kryzysu ﬁnan-

sów publicznych należałoby się zastanowić nad za-

ostrzeniem w kwestii możliwości obniżania ceny żyta

celem zwiększenia dochodów gmin i zmniejszenia

nacisku rolników na radnych w kwestii obniżenia tej

ceny, a nie nad dalszym umożliwianiem obniżania

przychodów z podatku rolnego, tak należy bowiem

odczytać przedstawioną zmianę.

Projekt zgłaszany jest w momencie obowiązywa-

nia wysokiej ceny żyta i nieodzownie ma za zadanie

obniżyć potencjalne zobowiązania rolników.

Szanow-

ni wnioskodawcy, co będzie, jak ceny żyta spadną za

rok, może za dwa, będziemy wracać do starego spo-

sobu naliczania wysokości podatku rolnego, bowiem

dodatkowe 8 kwartałów okaże się niepotrzebnym

balastem podnoszącym niską w danym momencie

cenę żyta?

Teksty wystąpień niewygłoszonych

Załącznik nr 1

274

W przedłożonym uzasadnieniu brakuje opinii związ-

ku gmin wiejskich, który jako najbardziej zaintereso-

wany powinien wypowiedzieć się w przedmiotowej

sprawie.

Opinia związku województw jako podmiotu,

który nie jest beneﬁcjentem podatku rolnego, w tej

kwestii jest zdecydowanie mniej istotna.

Na zakończenie należy dodać, iż zupełnie nie-

zrozumiałe jest wprowadzanie tych zmian w trakcie

roku podatkowego.

Jakiekolwiek zmiany, a zwłaszcza

tak ważne dla rolników i gmin, jak określa to pan

poseł sprawozdawca, powinny być chyba wprowadza-

ne z odpowiednim vacatio legis, a nie w zasadzie po

czasie, czyli w trakcie roku podatkowego.

W tym miejscu chciałbym wskazać, że być może

problem zmian w podatku rolnym sam się rozwiąże.

Zgodnie bowiem z zapowiedziami, oby tym razem

popartymi działaniami koalicji, rolnicy, jak każdy

inny podmiot prowadzący w sposób zorganizowany

i ciągły zarobkową działalność gospodarczą, będą

płacić podatek dochodowy, a nie quas-podatek ma-

jątkowy, czyli podatek rolny.

Po rozważeniu wszystkich argumentów Klub Po-

selski Ruch Palikota nie poprze zmian w projekcie

ustawy o podatku rolnym, które mają jedynie za za-

danie umożliwić obniżanie podatku rolnego.

Oświadczenia poselskie

Poseł Ewa Kołodziej

(Klub Parlamentarny Platforma Obywatelska)

złożyć oświadczenie w sprawie kampanii społecznej

„Tiry na tory”, której celem było wypromowanie idei

połączenia wielu gałęzi transportu, w tym przede

wszystkim zwiększenia udziału transportu towarów

drogą kolejową, po to aby odciążyć polskie drogi

przed dewastacją ich przez tiry.

Kampania społeczna „Tiry na tory” trwała dwa

lata i zakończyła się z końcem grudnia 2011 r.

Pod-

czas jej trwania podejmowanych było wiele działań

mających na celu wypromowanie wspomnianej idei

oraz zachęcenie jak największej liczby osób do popar-

cia jej oraz wdrożenie jej do strategii rozwoju polskich

kolei.

Powodów, aby udzielić wsparcia tej słusznej akcji,

było wiele.

Wśród nich, myślę, że priorytetem było i jest

wspieranie społeczności szczególnie mocno doświad-

czanych ruchem ciężarówek.

Wszyscy doskonale pa-

miętamy z doniesień medialnych ciężki los rodzin

z małych miasteczek, mieszkających przy drogach

często przemierzanych przez tiry.

Najbardziej no-

śnym przykładem takich społeczności były informa-

cje emitowane w TV w odniesieniu do budowy obwod-

nicy w okolicy Doliny Rospudy.

Dlatego uważam, iż

zmniejszenie ruchu tirów na polskich drogach może

znacząco wpłynąć na poprawę jakości życia takich

rodzin, zwiększając również bezpieczeństwo na na-

szych drogach!

Czynnik ekonomiczny również jest bardzo istotny.

Naukowcy z Uniwersytetu w Cambridge udowodnili,

że jeden 40-tonowy tir w ciągu 3 sekund rozjeżdża

drogę tak samo jak 163 840 samochodów osobowych

przejeżdżających przez ten sam punkt.

Przytoczona

analiza może w łatwym stopniu zobrazować nam, jak

zwiększenie udziału transportu towarów drogą kole-

jową może przyczynić się do ograniczenia wydatków

na remonty dróg.

Przypomnę tylko, że koszt naprawy

jednej dziury o średnicy około pół metra to wydatek

rzędu od 300 do 1000 zł.

W akcję zebrania podpisów w kampanii „Tiry na

tory” włączyło się wiele organizacji pozarządowych

i środowisk, w tym wielu mieszkańców obszarów

szczególnie doświadczonych ruchem tranzytowym,

a także związkowców.

Dodajmy, że kampania współ-

ﬁnansowanabyłaprzezProgramOperacyjny„Infra-

struktura i środowisko” oraz Narodowy Fundusz Ochro-

pod petycją „Tiry na tory” podpisało się ponad 82 tys.

osób oraz społecznie uznano tę zasadę za główny cel

w polskiej polityce transportowej.

W związku z powyższym chciałabym przypomnieć

o tych rozwiązaniach oraz zaapelować do ministra

infrastruktury i do spółki PKP o opracowanie planu

skoordynowania wielu gałęzi transportu celem stwo-

rzenia lepszych możliwości transportowania towa-

rów drogą kolejową.

Poseł Józef Rojek

mięci Narodowej od lat jest solą w oku niektórych

środowisk politycznych, a jego działalność – umożli-

wiająca na przykład badanie agenturalnej przeszłości

czy wstydliwych związków z komunizmem osób peł-

niących obecnie ważne funkcje publiczne – wywołu-

je u zainteresowanych nieustający sprzeciw, a nawet

agresję.

Nic przeto dziwnego, że za ostatnich rządów

IPN-owi nie wiodło się najlepiej, natomiast w tej

chwili dla naszych decydentów nie do przyjęcia oka-

zał się budżet instytutu.

Dlatego IPN został zmuszo-

ny do okrojenia go aż o 25 mln zł.

Oczywiście mam

pełną świadomość, że w obecnej sytuacji gospodar-

czej, gdy rząd zafundował nam między innymi nie-

ustannie rosnące ceny paliw, niebezpieczne zawiro-

wania z lekami i wiele innych problemów, tym samym

sprawy instytutu wydają się wielu jakby mniej istot-

ne.

Nie ulega także wątpliwości fakt, że należy szu-

kać oszczędności w budżecie, ale ta atmosfera spowo-

dowana kolejną falą kryzysu to przecież doskonały

pretekst, żeby po raz kolejny, tym razem bardzo moc-

no uderzyć w IPN.

W tej chwili na pewno trudno instytutowi do-

kładnie ustalić, w jakim stopniu te drastyczne cię-

cia odbiją się na działalności edukacyjnej i wydaw-

niczej, ale możemy być pewni, że szereg planowa-

275

nych projektów badawczych czy wydawniczych nie

dojdzie do skutku.

Jeszcze nie tak dawno byłem

pod wrażeniem listopadowego spotkania szefów

Ministerstwa Sprawiedliwości, Instytutu Pamięci

Narodowej i Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeń-

stwa, którzy podpisali list intencyjny w sprawie

współpracy na rzecz odnalezienia nieznanych miejsc

1944–1956.

Patrząc na ten okrojony budżet insty-

wezmą środki także na to przedsięwzięcie.

Odpo-

wiedź zapewne brzmi: środków nie będzie – i tu nie

chodzi przecież o kryzys, lecz zdaniem niektórych

to dobrze, bo po co wywlekać na wierzch te wszyst-

kie stare, nikomu niepotrzebne sprawy, pisać o tych

nieżyjących, o których już prawie wszyscy zapo-

mnieli, a przede wszystkim po co mówić i pisać

o tych funkcjonariuszach socjalistycznego państwa,

którzy przecież wszystko, co robili, robili dla utrwa-

lania ludowej władzy.

Poseł Bogdan Rzońca

Wysoki Sejmie!

Pani Marszałek!

Państwo Posło-

wie!

Zaproszeni Uczestnicy Obrad Sejmu!

Uczennice

i Uczniowie Przebywający w Sejmie!

Z ogromnym

żalem, będąc w Sejmie RP, przyjąłem informację, że

wójt gminy Brzyska pan Papciak oraz przewodniczą-

cy gminy Brzyska pan Węgrzyn wystąpili do Rady

Gminy Brzyska o głosowanie nad zamiarem likwida-

cji szkoły w Lipnicy Dolnej.

Szkoła od 10 październi-

ka 1993 r. nosi imię Jana Pawła II.

Stanowczo opowiadam się za odejściem od tego

zamiaru.

Jest jeszcze czas, by postąpić inaczej.

Moż-

na ułożyć budżet tak, by uratować honor mieszkań-

ców Lipnicy, dzieci, uczniów, nauczycieli.

Ta szkoła

powinna pozostać.

W Lipnicy Dolnej są zdolne dzieci,

dobrzy nauczyciele, dobrzy gospodarze, szlachetni

rodzice.

Wysoka Rado Gminy!

Panie Wójcie!

Proszę nie

ośmieszać błogosławionego Jana Pawła II.

Ponadto

proszę pana Janusza Budziaka, przewodniczącego

Rady Gminy Dębowiec, oraz wójta gminy pana Zbi-

gniewa Staniszewskiego o odstąpienie od zamiaru

likwidacji szkół w Majscowej i Foluszu.

Szkoła w Majscowej (gmina Dębowiec) została

otwarta dla dzieci w 1913 r., za panowania Francisz-

ka Józefa, cesarza Austro-Węgier.

W styczniu 2012 r.

wykształceni, świadomi radni gminy Dębowiec prze-

głosowali zamiar likwidacji szkoły w Foluszu i Maj-

scowej.

Szkoła w Foluszu jest dobrem tej miejscowości.

To so-

łectwo zasługuje na szacunek.

Folusz odwiedzany jest

przez turystów, obcokrajowców.

Miejscowość bez szkoły

jest mniej ważna.

Proszę dbać o dzieci, o uczniów, o na-

uczycieli.

Poseł Piotr Tomański

Żurawianka – 2.

Ponad 83 lata jej wzlotów i upad-

ków.

Najstarszy klub w gminie Żurawica

Najstarszy klub w gminie Żurawica.

Ponad 83

lata jej wzlotów i upadków.

W swojej długiej historii

Żurawianka przeżywała okresy wzniosłe, pełne

chwały, ale też okresy upadku poszczególnych sekcji,

a nawet zaniku swojej działalności.

Z klubem tym

związało się kilka pokoleń mieszkańców wsi Żurawi-

ca i jej okolic.

Warto więc przypomnieć starszemu

pokoleniu, a młodym pokazać warunki uprawiania

sportu i oﬁarności ludzi, których osiągnięcia sporto-

we przyniosły sławę Żurawicy w kraju i za granicą.

Wprawdzie w ostatnich łatach Żurawianka jest wy-

łącznie klubem jednosekcyjnym, ale przecież w Żu-

rawicy uprawiano, oprócz piłki nożnej, sporty moto-

rowe, lekkoatletykę, tenis stołowy, siatkówkę, koszy-

kówkę, zapasy, szachy, boks, szermierkę, akrobatykę,

kolarstwo, łucznictwo.

Żurawicka młodzież ucząca się w przemyskich

szkołach niemal z rozpędu przeniosła grę „w gałę”

na miejscowe pastwiska.

Było to jednak uprawianie

sportu na dziko i postanowiono utworzyć klub spor-

towy.

Jego założycielami byli Władysław Inglot,

Edward Dmitrzyk i bracia Domaradzcy, którzy stwo-

rzyli Żurawiankę i dali nazwę od przepływającej

przez wieś małej rzeki.

Pierwszy stadion.

Miejsce na stadion w zasadzie

wybrali sami zawodnicy, którzy najczęściej grali

w piłkę na pastwisku w zakolu rzeki Żurawianki bli-

sko cerkwi grekokatolickiej pw. św. Paraskewy i tam

też gmina przydzieliła teren pod budowę stadionu

z równoczesną rozbudową terenu rekreacyjno-wypo-

czynkowego.

Objęcie patronatem klubu przez miej-

scową jednostkę pancerną przyspieszyło budowę

stadionu, do którego z rozmachem przystąpiono wio-

sną 1932 r., a już w dniu 3 maja 1936 r. ksiądz prałat

Michał Miksiewicz poświęcił trybuny stadionu wraz

z zapleczem.

Stadion ogrodzony był szczelnie drew-

nianym płotem wysokości 2 m, miał widownię o czte-

rech rzędach ławek i trybunę drewnianą o zakopiań-

skiej architekturze.

Jak na owe czasy był to obiekt,

którego zazdrościło Żurawicy wiele miast, a i dzisiaj

byśmy się go nie powstydzili.

Niestety, nie dane było

długo cieszyć się obiektem, bo już jesienią 1939 r.,

bezpośrednio po rozegranych dwóch meczach z nie-

miecką drużyną stacjonującą w miejscowych kosza-

rach (3:l i 3:3), Niemcy ulegli żądaniom miejscowej

mniejszości ukraińskiej i pozwolili rozebrać trybuny,

zaplecze i ogrodzenie pod pretekstem budowy domu

ukraińskiego, który de facto nigdy nie powstał.

Po

wojnie jednak rozgrywano na tym terenie mecze pił-

karskie, ale nie był to już stadion.

W chwili przyzna-

nia przez władze Gromady Żurawica nowego terenu

dla Żurawianki pod boisko piłkarskie teren ten za-

mieniono na ogródki działkowe, by następnie w la-

tach 60. rozparcelować go pod budowę domów jedno-

rodzinnych i ul. Sportową z parkingiem.

276

Lata przedwojenne.

Od samego powstania klubu

patronat nad nim przejął Związek Strzelec, miejsco-

wa jednostka wojskowa, dzięki czemu bardzo szybko

rosło znaczenie Żurawianki, która zmieniła swoją

nazwę na WKS Pancerni.

Dość powiedzieć, że niemal

z sezonu na sezon piłkarze awansowali z klasy C do

klasy A, co miało miejsce w roku 1934.

Wtedy to gra-

liśmy w rozgrywkach bezpośredniego zaplecza ligi

polskiej, w której grały najlepsze drużyny kraju.

Me-

cze z drużynami Resovii, Polonii Przemyśl, JKS Ja-

rosław, Czarnych i Lechii Lwów lub Junaka Droho-

bycz przyciągały na żurawicki stadion tłumy widzów

z samej Żurawicy i okolicy.

Ogólnopolska gazeta

sportowa utyskiwała, że na mecze do Żurawicy nie

uczęszcza zbyt wielka liczba widzów, bo przeciętnie

tylko 500 osób.

Dziś ta liczba jest marzeniem wielu

działaczy, gdyż Żurawica liczy obecnie około 5 tys.

mieszkańców, a wówczas – tylko 2,5 tys.

Nie tylko piłkarstwo rozwijało się w Żurawicy.

W 1939 r. klub liczył osiem sekcji.

Warto tu wspo-

mnieć o bokserach, którzy pod gołym niebem groma-

dzili tłumy w meczach z Polonią Przemyśl czy Czar-

nymi Lwów, których mistrz okręgu przegrał z na-

szym Rudolfem Koprowskim.

Sukcesy też odnotowa-

ła sekcja lekkoatletyczna, a to mistrzynie wojewódz-

twa lwowskiego: w rzucie dyskiem – Irena Klisko,

a także Józef Maksym i Józef Dąbrowski, którzy na-

leżeli do czołówki województwa lwowskiego.

Pierwsze lata powojenne.

Na płycie zniszczonego

stadionu ponownie pojawiła się młodzież głodna sportu,

znużona wojenną udręką i szarzyzną.

Powracali też

z wojny niektórzy działacze i zawodnicy, których cią-

gnęła do rodzinnej wsi nostalgia.

Niebawem grupa

przedwojennych działaczy postanowiła reaktywować

sportową działalność klubu.

Nowo wybrany zarząd

z prezesem Henrykiem Dzikowskim seniorem rozpo-

czął nową działalność pod patronatem kolei, a klub

przybrał nazwę KKS Żurawianka.

Ponownie, jak przed

wojną, rosło znaczenie Żurawianki.

Ponownie znalazła

się w klasie A, grając m.in. z Resovią, Polonią, Polną

i Czuwajem Przemyśl, JKS, Stalą Dębica, Stalą Sanok,

Legią Krosno czy Czarnymi Jasło.

Fuzja z Czuwajem Przemyśl i jej konsekwencje dla

obu klubów.

Większe znaczenie Żurawianki w piłkar-

skim świecie stało się solą w oku m.in. Czuwaju Prze-

myśl, który utracił patronat harcerstwa i przeżywał

kryzys.

Dziś po ponad 60 latach trudno jednoznacz-

nie określić podłoże i motywy, jakimi kierowano się

wówczas, podejmując decyzję w sprawie połączenia

patronatem kolei obu klubów.

Ostatni mecz naszej

drużyny jako KKS, Polonia Przemyśl – Żurawianka

(l:0), rozegrano przy ul. Brudzewskiego w Przemy-

ślu (nieistniejące dzisiaj boisko, koło obecnej galerii

Sanowa).

Bezpośrednio po tym meczu, w ścisłej ta-

jemnicy, bez wiedzy i zgody członków zarządu klubu

nastąpiła fuzja obu klubów.

Dla Żurawianki fuzja

z Czuwajem stała się katastrofą, tym bardziej że wła-

dze Czuwaju zdradziły porozumienie o wspólnym

z Żurawianką zarządzie i gospodarce ﬁnansami.

Działacze Żurawianki pozostali bez pieniędzy i znacz-

nej części zawodników, a to oznaczało tylko upadek

klubu.

Czuwaj zaś nie tylko uratował swój byt, ale już

niebawem, bo jesienią 1949 r. awansował do II ligi,

a np. Mielniczek, razem z Drzewińskim, był najlepszym

strzelcem Czuwaju w rozgrywkach II ligi.

Pomimo niepowodzenia i życiowej klęski miejscowi

działacze nie poddali się i już w tym samym roku zare-

jestrowali żurawicki sport jako LZS Żurawica w Zarzą-

dzie Głównym Samopomocy Chłopskiej i klub nie zgi-

nął, odrodził się jak Feniks z popiołów, a w najbliższym

czasie odnosił jeszcze większe sukcesy niż poprzednio.

Już w 1949 r. największe sukcesy w skali kraju odnieśli

lekkoatleci, a przecież nie mieli żadnego zaplecza do

uprawiania tej dyscypliny sportu.

Nowy stadion.

Osiągnięte przez lekkoatletów suk-

cesy miały swoją wymowę i zmobilizowały miejscową

społeczność do powstania w 1949 r. społecznego ko-

mitetu budowy stadionu, a nadzór nad budową objął

piłkarz Żurawianki inż. Tadeusz Kory.

Miejscowa

gromadzka rada narodowa na usilne starania władz

klubu odstąpiła pastwisko, na którym obecnie znaj-

duje się stadion.

Duszą całego przedsięwzięcia był jak

zwykle Franciszek Żyjewski, który do pracy wciągnął

niemal całe społeczeństwo wsi, nie pomijając samych

zawodników, którzy z wielką chęcią i gorliwością an-

gażowali się w budowę stadionu.

Na nowym boisku praktycznie zaczęto grać już

wiosną 1950 r., a odrodzony stadion do uprawiania

lekkoatletyki oddawano stopniowo i całkowicie

w 1954 r.

Była bieżnia 6- i 4-torowa, skocznia w dal

i do trójskoku, skocznia wzwyż i o tyczce, rzutnie.

Wysypano wały i ułożono na nich na wysokości bocz-

nych linii boiska 4 rzędy ławek.

Wokół stadionu po-

sadzono drzewa, a jedynym mankamentem stadionu

był brak zaplecza w postaci szatni i budynków towa-

rzyszących.

Szatnie urządzono początkowo w jednym

z pomieszczeń dworu po księciu Sapiesze, a następnie

w nieistniejącej dzisiaj przybudówce do obecnego bu-

dynku domu katolickiego.

Pomieszczenie to było

prowizoryczne, bez wody i ubikacji.

W roku 1957

w samym rogu stadionu od strony dzisiejszego mostu

na ul. Sportowej GS Żurawica wybudował ceglany

kiosk spożywczy, który z czasem stał się szatnią, by

w latach 60. i późniejszych dobudować kolejne seg-

menty, które złożyły się na obecny stan szatni.

Dziś

aż trudno uwierzyć, że można bezinteresownie, bez

żadnych środków ﬁnansowych, bez transportu, po-

czątkowo w żadnych i następnie w prymitywnych

warunkach uprawiać sport wyczynowy, i to z sukce-

sami w skali całego kraju.

Sukcesy lekkoatletów.

Największymi gwiazdami

lekkoatletyki kobiet w Żurawicy były Rita Milewska

i Helena Jucha-Krogulecka.

Obydwie przez pewien

czas pozostawały w czołówce polskiej lekkoatletyki.

Wśród mężczyzn największą gwiazdą był Tadeusz

Zamorski.

W latach 1948–1956 był groźnym rywalem

dla mistrzów oraz rekordzistów świata, Europy i mi-

strzów olimpijskich: Krzyszkowiaka i Chromika.

Jednym z najlepszych sprinterów Polski był miesz-

277

kaniec Wyszatyc Władysław Lizak oraz wicemistrz

Polski Jerzy Mauthe – trzykrotny uczestnik mistrzostw

świata (Bruksela, Sztokholm i Oslo).

W 1949 r. na Halowych Mistrzostwach Polski

w Poznaniu Pelagia Wójcik zdobyła mistrzostwo kra-

ju w biegach przełajowych na 2500 m.

Tego samego

roku podczas XXV Lekkoatletycznych Mistrzostw

Polski w Łodzi Rita Milewska została mistrzem Pol-

ski na dystansie 500 m.

Na tych samych zawodach

nasza sztafeta 4 × 200 m została mistrzem kraju.

Kapitalnie też spisali się Tadeusz Zamorski, Włady-

sław Lizak i Antoni Piela.

W roku 1950 na rozgry-

wanych w Przemyślu XII Halowych Mistrzostwach

Polski nasza sztafeta 4 × 50 m w składzie Rita Mi-

lewska, Teresa Golonka, Pelagia Wójcik i Helena

Jucha-Krogulecka zdobyła złoty medal.

Tych sukce-

sów lekkoatletów Żurawianki było wiele i powtarza-

ły się rokrocznie, np. mistrzostwo kraju w 1950 r.

Stefanii Gryczko na 1500 m, Zajączkowskiego w rzu-

cie dyskiem, Wiącek w rzucie oszczepem, Golonki

w skoku w dal, Cieślewicz w pchnięciu kulą, Opiołka

w skoku o tyczce.

Helena Jucha-Krogulecka była nie

tylko znakomitą lekkoatletką, ale przecież też znana

w szermierce i w 1956 r. została mistrzynią kraju

w pionie LZS we ﬂorecie, później grała z powodze-

niem w siatkówkę i tenis stołowy.

Wygrała też plebi-

scyt „Życia Przemyskiego” na najlepszego sportowca

lat 1946–1986.

Tadeusz Zamorski w biegu na dystan-

sach 800 m, 1000 m, 1500 m i 3000 m został mi-

strzem Polski zrzeszenia LZS, a w 1953 r. na mistrzo-

stwach Polski był wicemistrzem kraju i głównym

konkurentem późniejszego mistrza olimpijskiego

Zdzisława Krzyszkowiaka do wyjazdu na olimpiadę

w Melbourne.

Jerzy Mauthe był mistrzem Polski

zrzeszenia LZS w biegu na 200 m (1953) i wicemi-

strzem tego dystansu w 1956 r.

Sukcesy piłkarzy i siatkarek w latach 50.

Sukce-

sy lekkoatletów zepchnęły piłkarzy na drugi plan,

jednak i piłkarze odnosili sukcesy w skali kraju, choć

na mniejszą skalę.

Trzeba przyznać, że znaczących

sukcesów nikt sobie nie obiecywał.

Jednak piłkarze

zapisali się chlubnie na kartach Żurawianki, gdy od-

zyskali utraconą pozycję w lidze okręgowej.

W dru-

żynie znaleźli swoje miejsce m.in.: Rudolf Mech, Lu-

dwik Wardęga, Czesław Fiołek, Zdzisław Rokitowski,

Michał Forst, Stanisław Lenczowski, Kazimierz

Marszałek, Stanisław Łacina, Tadeusz Majcher, Wła-

dysław Stefanik, Zdzisław i Mieczysław Wojtaszko-

wie, Aleksander Dzikowski, Jan Kaczmarz, Stani-

sław Zaborniak, Tadeusz Kory.

W 1952 r., reprezen-

tując województwo rzeszowskie na rozgrywkach

strefowych o mistrzostwo Polski LZS w Przeworsku,

wygrali z Poznaniem 1:0, następnie w tym samym

roku w Zabierzowie pod Krakowem wygrali z trze-

cioligową Podlasianką reprezentującą Śląsk 3:1, co

dało im awans do ﬁnału w Szczecinie.

W ﬁnale tym

zajęli 4. miejsce w Polsce pionu LZS po przegranej

z Wrocławiem 4:5.

W 1953 r. utworzono III ligę, do

której Żurawiance zabrakło jednego punktu i zmu-

szona była grać w klasie A, razem ze Stalą Mielec,

Sanoczanką Sanok, Startem Rymanów, Czarnymi

Rzeszów, Orkanem Nisko, Orłem Przeworsk, Naftą

Jedlicze, Unią Pustków, Sanem Rozwadów, Włóknia-

rzem Skopanie i Włókniarzem Rakszawa.

Lata 1954–

–1955 to powolny schyłek znaczenia piłkarzy Żura-

wianki, zakończony degradacją do klasy B, w której

borykano się ze zmiennym szczęściem do jesieni 1958 r.

Nie gorzej od piłkarzy spisywały się siatkarki w oso-

bach: Jadwiga Skoczylas-Mulawka, Ludwika Roki-

towska, Teresa Partyka-Kwiatkowska, Barbara Ole-

sińska-Chudzio, Czesława Bacza, Anna Dmitrzyk,

Zuzanna Szczygielska, Zuzanna Zamorska.

Grały

one początkowo w klasie A, by awansować do III ligi.

Największym ich sukcesem było zajęcie 7. miejsca

w Polsce na mistrzostwach w Mielnie w roku 1956.

Wzloty i upadki w latach 1958–1990.

Ponowny

awans do klasy A piłkarze osiągnęli jesienią 1958 r.

po remisie w ostatnim meczu z głównym konkuren-

tem do awansu RzKS Jarosław w Jarosławiu 1:1.

Ciekawostką tego meczu był fakt, że obie bramki

strzelił zawodnik Żurawianki Rutowicz, pierwszą sa-

mobójczą w samo okienko po rogu w 2. minucie me-

czu i drugą wyrównującą w ostatniej minucie meczu

po samotnym rajdzie strzałem w to samo okienko

z odległości około 25 m!

Lata 1959–1960 były ponownie okresem wielu

sukcesów piłkarzy Żurawianki, gdyż dzielnie konku-

rowaliśmy o awans do III ligi z Unią Sarzyna i osta-

tecznie awansowali rywale.

Ponownie na mecze

w Żurawicy ściągały rzesze widzów z całej okolicy, a

na meczu Żurawianka – Orzeł Przeworsk (2:4) padł

rekord dotychczas nie pobity, na którym było 2 tys.

widzów.

Wówczas optymistycznie uważano, że Żura-

wianka w kolejnym sezonie uzyska awans do III ligi.

Niestety, jesienią 1960 r. została zdegradowana do

klasy B, chociaż jeszcze na trzy kolejki przed końcem

sezonu zajmowała środek tabeli.

Przegranie dwóch

ostatnich meczów dość wysoko, bo 0:5 u siebie ze

Stalą Stalowa Wola i 1:5 w Górzycach, mając jedna-

kową ilość punktów co trzy inne drużyny, spadliśmy

jedną bramką.

Spadek ten doprowadził do całkowi-

tego rozpadu drużyny, gdyż pozostało tylko kilku

młodych zawodników: Roman Partyka, Zdzisław

Smuczek i Stanisław Ingot, wspieranych przez do-

świadczonego Ludwika Wardęgę.

Resztę stanowili

zawodnicy drugiej drużyny i juniorzy, a drugą dru-

żynę musiano wycofać z rozgrywek.

Tułaczka po

boiskach klasy B (Radymno, Lubaczów, Dynów, Kań-

czuga, Pawłosiów, Sieniawa, Oleszyce, Medyka) trwa-

ła aż do roku 1969, kiedy to ponownie uzyskaliśmy

awans do klasy A wraz z Budowlanymi Radymno.

Jednak w klasie A po roku ponownie spadliśmy do

klasy B, by po dwóch sezonach powrócić do klasy A.

Właśnie na inauguracji rozgrywek sezonu 1972/1973

przegraliśmy u siebie z silną drużyną Polonii Prze-

myśl 1:3 w obecności 1,5 tys. widzów.

Tym razem

opuściliśmy tę klasę rozgrywek w wyniku reorgani-

zacji i ponownie graliśmy w klasie B. Kolejna reorga-

nizacja rozgrywek wynikała ze zmian administracyj-

nych kraju w 1975 r. i w następnym roku Żurawianka

278

awansowała do najwyższej klasy rozgrywkowej wo-

jewództwa przemyskiego (klasa wojewódzka), grając

z drużynami: Polonii, Polnej i Czuwaju Przemyśl,

JKS Jarosław, Pogoni Lubaczów, Orła Przeworsk,

Budowlanych Radymno, Sokoła Sieniawa, Bizona

Medyka, Czarnych Pawłosiów, Żurawia Żurawiczki,

Dynovii Dynów i Kamaxu Kańczuga.

Ponownie na

inaugurację rozgrywek spotkaliśmy się na własnym

stadionie z Polonią Przemyśl i w obecności l,5 tys.

widzów odnieśliśmy zwycięstwo 5:4.

Po tym sezonie

miała miejsce kolejna reorganizacja rozgrywek, któ-

ra zepchnęła nas do klasy okręgowej.

Od tej pory

nastąpił powolny regres i spadek zespołu aż do naj-

niższej klasy rozgrywkowej w 1994 r. i stan taki trwał

do 1998 r.

Sukcesy sekcji motorowej.

W latach pięćdziesiątych

XX w.

Eugeniusz Bartnicki jeszcze w klasie maturalnej

zgromadził wokół siebie zwolenników motocykli.

Bra-

li oni udział w wielu imprezach turystycznych i spor-

towych, uczestnicząc na własny koszt i na własnym

sprzęcie.

Już w roku 1967 sekcja motorowa odniosła

swój pierwszy sukces.

W dniach 8–10 września w Nie-

połomicach w ogólnopolskim ﬁnale turnieju o Złoty

Kask para Franciszek Wardęga i Teresa Kosterkiewicz

zdobyła główne trofeum, zaś druga para – Zbigniew

Wojtaszek z Marią Kosterkiewicz zajęła 10. miejsce.

Drużynowo zwyciężyła Żurawianka reprezentująca

województwo rzeszowskie.

Kolejny sukces na skalę kra-

jową to indywidualny Złoty Kask dla Franciszka War-

dęgi na takich samych zawodach w roku 1973 w Ustrzy-

kach Dolnych.

Zbigniew Wojtaszek zajął tam trzecie

miejsce.

Świetnie też wypadły panie, gdyż Janina Ry-

dzik zajęła pierwsze miejsce, a Anna Jarosz piąte.

Wy-

niki te przyniosły Żurawiance i województwu rzeszow-

skiemu sławę w Polsce.

Sukcesy zapaśników.

Historia zapasów w stylu

wolnym Żurawianki to historia życia Tadeusza

Śnieżka.

To on w wieku 25 lat jako ciężarowiec i tre-

ner zapasów znalazł się w Żurawicy jako zięć Zyg-

munta Żyjewskiego.

Atmosfera panująca w domu

Żyjewskich (również obecny senior rodu Franciszek)

miała decydujący wpływ na podjęcie decyzji o budo-

wie w Żurawicy zapasów.

Pomagali mu w tym dziele

Franciszek Wardęga, Zygmunt Żyjewski i Wiesław

Ozimczuk oraz ﬁnansowo wojewódzka federacja

sportu.

W roku 1973 na turnieju nadziei olimpijskich

w Warszawie zwyciężył Krzysztof Banasiewicz i jako

pierwszy z tej sekcji został powołany do kadry naro-

dowej.

W tym czasie wygrał też plebiscyt na najlep-

szego sportowca ziemi przemyskiej.

W 1975 r. na

ogólnopolskim turnieju juniorów młodszych w Mili-

czu Henryk Łyszczek wygrał swą kategorię, trzeci

był Zbigniew Artym, a czwarty Wojciech Mandzyn.

Na tych samych zawodach juniorów starszych zwy-

ciężył Tadeusz Bak.

Do kadry narodowej traﬁliHen-

ryk Łyszczek, Stanisław Godzien, Andrzej Baje i Ja-

nusz Bożek.

Łącznie zapaśnicy Żurawianki zdobyli

na turniejach rangi mistrzowskiej 17 medali, w tym

5 złotych i 9 srebrnych.

Reprezentowali kadrę naro-

dową Polski na matach Mongolii, Węgier, Bułgarii,

Rumunii, Jugosławii, czy ZSRR.

Do historii sportu

w Przemyślu przeszły pamiętne mecze Żurawianki

z reprezentacją USA i stanu Arizona, z mistrzem

Jugosławii Wardasem Skopje, Kołosem Lwów i czo-

łową drużyną Rumunii Nicolina Jassy.

Niestety, me-

dale Grzegorza Dratwy i Marka Marciniszyna zdo-

byte na mistrzostwach kraju w 1985 r. były ostatni-

mi sukcesami zapaśników Żurawianki i niebawem

ze względów ﬁnansowych sekcja przestała istnieć.

Sukcesy tenisistów stołowych.

Tenis stołowy to

dzieło niezmordowanego Franciszka Wardęgi, który

pełnił też funkcję prezesa klubu i jednocześnie był

czołowym zawodnikiem sekcji motorowej oraz czyn-

nie wspierał sekcję zapasów.

On to zorganizował we

własnym domu sekcję tenisa stołowego, angażując do

niej własne córki i ich koleżanki.

Powołanie tej sekcji

przypadło do gustu też następcy Wardęgi na funkcji

prezesa klubu Janowi Rabie i w 1983 r. przystąpiono

do rozgrywek.

W skład sekcji weszli: bracia Leszek,

Piotr i Ireneusz Urbanowie, Ewa i Paweł Pstrągowie,

siostry Lidia i Małgorzata Wardęga, Dorota Solejko,

Elżbieta Pierożek i Anna Wnuk.

W ogólnopolskim

turnieju młodziczek we Frysztaku Małgorzata War-

dęga zajęła pierwsze miejsce, a Dorota Solejko była

czwarta.

W kategorii kadetek we Wrocławiu Żura-

wianka zajęła trzecie miejsce.

Pięć lat istnienia sek-

cji przyniosło szereg sukcesów w postaci pucharów

i dyplomów.

Największym jednak problemem, podob-

nie jak w przypadku zapasów, był brak bazy lokalo-

wej w Żurawicy.

Tenisiści korzystali z uprzejmości

dyrektora miejscowego banku pana Romana Dem-

kiewicza, który udostępniał im na treningi salę kon-

ferencyjną banku.

Była ona przedmiotem licznych

interwencji drużyn przyjezdnych podczas rozgrywa-

nia meczów mistrzowskich, a względy ﬁnansoweklu-

bu uniemożliwiały wynajmowanie hali sportowej

w Przemyślu, co z kolei doprowadziło w 1988 r. do

zaprzestania działalności sekcji.

Koniec XX w. i początki XXI w.

Ostatnia dekada

XX w. była najgorszym okresem Żurawianki, bo klub

o jednej sekcji osiągającej mierne wyniki sprawiał

wrażenie chylącego się ku upadkowi.

Przebudzenie

nastąpiło latem 1998 r. za sprawą powrotu do Żura-

wianki braci Dmitrzyków, Andrzeja Domańskiego,

Pawła Pstrąga oraz trenera Józefa Krucana, a zwłasz-

cza Krzysztofa Sugiera, a także odmłodzenia zarządu

klubu z młodym prezesem Rafałem Korczyńskim.

Najpierw w przeciągu trzech kolejnych sezonów zna-

leźliśmy się w V lidze, a w 2004 r. po wygranym me-

czu w Mirocinie 4:0 witaliśmy IV ligę, w której jeste-

śmy do tej pory.

Przypomnieć trzeba, że w V lidze

o awans rywalizowaliśmy z Czuwajem, JKS, Orłem

i silnym Skołoszowem.

Awans wywalczyli zawodnicy:

Marek Galanty, Daniel Gręda, Łukasz Lizoń, Krzysz-

tof Duński, Krzysztof, Jarosław i Robert Gawłowscy,

Józef Gierczak, Igor Stec, Łukasz i Maciej Bakowie,

Marcin i Robert Dmitrzykowie, Andrzej Kot, Leszek

Wajda, Jacek Harłacz, Mateusz Seryło, Krzysztof

Tywoniuk, Grzegorz Hajduk, Mariusz Dudek, Arka-

diusz Samborski, Jacek Woźniak pod wodzą trenerów

279

Krzysztofa Sugiera i Pawła Strzeleckiego.

Aktualnie

w IV lidze jesteśmy nieprzerwanie osiem lat i tylko

Rzemieślnik Pilzno jest dłużej od naszej drużyny!

Sukcesem było dotarcie do ﬁnału Pucharu Polski,

gdzie ulegliśmy drugoligowym Tłokom Górzyce 0:2,

kwaliﬁkując się jednocześnie do rozgrywek central-

nych.

W Zamościu jednak ulegliśmy kolejnemu dru-

goligowcowi Hetmanowi Zamość 1:2 i odpadliśmy.

W IV lidze szczyciliśmy się dwukrotnym zwycię-

stwem nad Stalą Mielec po 2:1 u siebie i w Mielcu

oraz trzykrotnym zwycięstwem nad Polonią Przemyśl:

u siebie 3:0 i dwukrotnie w Przemyślu 2:0 i 2:1.

Nieza-

pomniane są też dwukrotne zwycięstwa na własnym

stadionie z Resovią 2:1 i 1:0, a także wspaniałe mecze

w Żurawicy z Siarką Tarnobrzeg 2:0 i 3:3 oraz Pogonią

Leżajsk 3:0 czy w Pilźnie 3:1.

Na wyjazdach odnieśli-

śmy tez okazałe zwycięstwa w Dzikowcu 4:0, w Turbii

5:0 i w Górzycach 5:1.

Ostatni sezon zakończył się dla

Żurawianki bardzo szczęśliwym utrzymaniem się w IV

lidze dzięki remisowi Piasta z Sokołem Nisko.

Szczę-

ściem było też to, że drużyna juniorów awansowała do

II ligi Podkarpackiej, co jest jej największym sukcesem

w historii klubu.

Jeszcze przed zakończeniem sezonu prezes Kazi-

mierz Śliwa złożył rezygnację.

Dwukrotne zwoływa-

nie walnego zebrania nie dało żadnego rezultatu, bo

nikt nie wyraził zgody na kandydowanie na prezesa

i do zarządu.

Na spotkaniu władz klubów z władzami

gminy uzgodniono też, że gmina w przyszłości będzie

dzielić budżet na poszczególne kluby na podstawie

opracowanego przez kluby algorytmu, do czego zobo-

wiązał się jeden z członków zarządu Żurawianki,

i budżet na 2012 r. został podzielony według nowych

zasad.

Kryzys ﬁnansowy klubu spowodował jego za-

dłużenie również w stosunku do zawodników, którzy

w proteście odeszli z klubu.

Postanowiono całkowicie

zmienić politykę kadrową klubu i w przyszłości opie-

rać drużynę na własnych wychowankach.

Powrócili

do klubu po kontuzjach Marcin Dmitrzyk i Łukasz

Wiśniowski oraz ponownie powierzono funkcję tre-

nera Rajmundowi Gorczycy, a oparto drużynę na

juniorach: KrzysztoﬁeBanasiu,PawleGałuszce,Ma-

cieju Posackim, Dawidzie Zabłockim i Krystianie

Horaku, uzupełnionych doświadczonym członem ze-

społu.

Runda jesienna rozpoczęła się pechową porażką

2:3 z Cosmosem w Nowotańcu i poważną kontuzją

rundy.

Na dodatek równie poważnej kontuzji doznał

Paweł Gałuszka i nie grał w ostatnich sześciu me-

czach oraz wyjazd na studia spowodowana absencję

w siedmiu ostatnich meczach Macieja Banasia.

Run-

dę zakończyliśmy z dorobkiem 17 punktów, a biorąc

pod uwagę okoliczności i skład zespołu, nie jest to złe

osiągnięcie.

Tym bardziej, że zastopowano tendencję

zadłużania klubu, co ma niebagatelne znaczenie przy

ograniczonych dotacjach budżetowych.

nostek samorządu terytorialnego (druk nr 19).

grodzeniu za pracę (druk nr 119).

nr 27).

10.

Pytania w sprawach bieżących.

11.

Informacja bieżąca.

nansowych (druk nr 121).

obuwia dziecięcego (druki nr 123 i 123-A).

nr 129).

Porządek dzienny*

)

8. posiedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej

*

)

Zmieniony – patrz s. 162 oraz 23