text:
Sejm

Rzeczypospolitej Polskiej

w dniu 22 lutego 2013 r.

(czwarty dzień obrad)

Warszawa

Sprawy formalne

Punkt 3. porządku dziennego: Sprawozda-

Głosowanie

Punkt 5. porządku dziennego: Pierwsze

rych innych ustaw (cd.)

Głosowanie

Punkt 7. porządku dziennego: Sprawo-

Kolejowym (cd.)

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Transportu,

Minister Transportu, Budownictwa

(Przerwa w posiedzeniu)

Wznowienie posiedzenia

żenie zgody przez Sejm na pociągnięcie

Głosowanie

Głosowanie

Punkt 11. porządku dziennego: Przedsta-

wiona przez ministra środowiska infor-

macja z realizacji „Programu budowy

zbiornika wodnego Świnna Poręba

w latach 2006–2013” w roku 2011

sów Publicznych oraz Komisji Ochrony

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska

Głosowanie

Punkt 12. porządku dziennego: Przed-

stawiona przez Radę Ministrów infor-

macja o realizacji zadań „Programu

stanowiskiem Komisji Finansów Pub-

licznych oraz Komisji Ochrony Środo-

str. str.

TREŚĆ

34. posiedzenia Sejmu

(Obrady w dniu 22 lutego 2013 r.)

str. str.

Punkt 13. porządku dziennego: Przed-

macja o stanie lasów oraz o realizacji

stości” w 2011 r. wraz ze stanowiskiem

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Głosowanie

Sprawy formalne

Punkt 14. porządku dziennego: Pierwsze

dlowych (cd.)

Wiceprezes Rady Ministrów

Głosowanie

Punkt 15. porządku dziennego: Głosowa-

macji rządu Rzeczypospolitej Polskiej

Głosowanie

(Przerwa w posiedzeniu)

Wznowienie posiedzenia

macja ministra właściwego do spraw

gotowań organów prowadzących do

Minister Edukacji Narodowej

Minister Edukacji Narodowej

Minister Edukacji Narodowej

Minister Edukacji Narodowej

Oświadczenia

Zamknięcie posiedzenia

Porządek dzienny

str. str.

i Jerzy Wenderlich)

Marszałek:

Małgorzatę Sadurską oraz Monikę Wielichowską.

poseł Małgorzata Sadurska.

Proszę posła sekretarza o odczytanie komunikatów.

— Odpowiedzialności Konstytucyjnej – 15 minut

po zakończeniu głosowań.

Poseł Arkadiusz Czartoryski:

stwo, prosiłbym o chwileczkę uwagi, ponieważ spra-

wa jest bardzo poważna.

Chcę mówić o godle, hymnie

i barwach narodowych, złożyć wniosek formalny,

dlatego prosiłbym bardzo o sekundę uwagi.

Wysoki Sejmie!

Chciałbym wnioskować o ogłosze-

przystąpieniem do rozpatrzenia pierwszego dzisiaj

punktu porządku dziennego.

Jest to wniosek formal-

ny.

Chciałbym prosić, aby w tym czasie rząd przygo-

tował wyjaśnienie dotyczące tego, dlaczego kilka mi-

nisterstw rządu pana premiera Donalda Tuska usu-

nęło ze swoich oficjalnych stron internetowych sym-

bole narodowe, wizerunek orła.

(Oklaski)

Szanowni Państwo!

Niedługo będzie 1 marca, Na-

rodowy Dzień Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”.

Kolej-

ne posiedzenie Sejmu rozpocznie się już po tym świę-

cie narodowym, które odwołuje się do ludzi, którzy

zginęli za Polskę.

Tymczasem na oficjalnych stronach

ministerstwa sportu, ministerstwa kultury, Mini-

sterstwa Finansów, ministerstwa szkolnictwa wyż-

szego usunięto symbole narodowe.

Złamano tym

sposobem przepisy ustawy o godle, barwach i hymnie

Rzeczypospolitej Polskiej.

Według art. 1 symbole

Rzeczypospolitej Polskiej pozostają pod szczególną

ochroną prawa, przewidzianą w odrębnych przepi-

sach, otaczane są czcią i szacunkiem, co jest obowiąz-

kiem każdego obywatela, a także organów i instytu-

cji państwowych.

Tak więc złamano przepisy tego,

jak również kolejnych artykułów: art. 2, w którym

określono, jaki jest wizerunek państwa polskiego,

jakie jest jego godło, art. 2a, w którym wymieniono,

jakie organy władzy państwowej mogą zamieszczać

wizerunek orła na swoich oficjalnych dokumentach,

stronach, budynkach itd., oraz art. 3.

Co takiego stało się w ostatnich dniach, że cztery

ministerstwa usunęły ze swoich oficjalnych stron in-

ternetowych wizerunek orła, podczas gdy na stro-

nach innych ministerstw nadal można zobaczyć sym-

bole narodowe, państwowe?

Proszę państwa, nie

może być tak, że żądamy od piłkarzy, żeby nosili na

piersiach wizerunek orła, gdy tymczasem minister

sportu umieszcza na swoich stronach na przykład

dwa półksiężyce albo dwa zachodzące na siebie sier-

py.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję, panie pośle.

Panie pośle, przypominam panu, że regulamin

Sejmu obowiązuje wszystkich.

Po raz kolejny zacytu-

ję art. 184: „Wnioski formalne mogą dotyczyć wyłącz-

nie spraw będących przedmiotem porządku dzienne-

go i przebiegu posiedzenia”.

W związku z tym nie

358

34. posiedzenie Sejmu w dniu 22 lutego 2013 r.

Informuję, że prezes Rady Ministrów zawiadomił

nej w ustawie: Umowy między państwami członkow-

skimi Unii Europejskiej, zebranymi w Radzie, w spra-

wie ochrony informacji niejawnych wymienianych

w interesie Unii Europejskiej oraz Protokołu zmie-

niającego Umowę o transporcie lotniczym między

pejską i jej państwami członkowskimi.

Komisja Spraw Zagranicznych przedłożyła spra-

słom doręczone odpowiednio w drukach nr 1114 i 1115.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 3. po-

Przystępujemy do głosowania.

przeciwnego zdania było 20 posłów, przy 4 głosach

wstrzymujących się.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 5. porząd-

Poseł Stanisław Pięta:

sadzie trzy pytania – o wstyd.

Jak wam nie wstyd?

(Poseł Andrzej Rozenek: Kto to mówi?)

Tylu ludzi nie ma pracy, tylu ludzi musi emigro-

wać, tylu ludzi nie ma pieniędzy na wykupienie re-

cept, a wy zajmujecie się czymś takim.

(Poseł Leszek Aleksandrzak: No właśnie.)

Albo związki partnerskie, albo awantura z panią

Nowicką.

(Gwar na sali) Jak nie związki partnerskie,

to mowa nienawiści.

(Poseł Leszek Aleksandrzak: Tak jest.)

Jak wam nie wstyd?

Z kim chcecie się ścigać?

Z nimi?

O przychylność „Krytyki Politycznej” i „Ga-

zety Wyborczej”?

O to chcecie się ścigać?

(Oklaski)

Walczycie z religią, walczycie z historią, z powsta-

niem styczniowym.

Usuwacie godło ze stron mini-

sterstw.

(Dzwonek) Jak wam nie wstyd?

To nie ja

wam mówię, że ten projekt to gniot.

Mówi to wam

Sąd Najwyższy.

Marszałek:

Panie pośle, czas minął.

Poseł Stanisław Pięta:

Pani marszałek, mam jeszcze...

Marszałek:

Proszę mi nie grozić.

Poseł Stanisław Pięta:

Nie, mam sprawę do pani marszałek.

Proszę o prze-

rwę dla klubu Platformy Obywatelskiej.

Marszałek:

Pan pozwoli, że klub Platformy sam będzie decy-

dował, czy chce przerwę.

Pan może zgłosić wniosek

o przerwę dla własnego klubu.

(Głos z sali: Lekarza dla poratowania zdrowia.)

Marszałek

359

Punkty 5. i 4. porządku dziennego – głosowanie

Poseł Stanisław Pięta:

Pani marszałek, to jest ostatnia szansa...

Marszałek:

Panie pośle, przywołuję pana do rzeczy.

Poseł Stanisław Pięta:

Ostatnia szansa...

To jest gniot...

(Oklaski)

Marszałek:

Ostatni raz przywołuję pana do rzeczy.

Przystępujemy do głosowania.

zawartego w druku nr 1078, zechce podnieść rękę

i nacisnąć przycisk.

Przystępujemy do trzeciego czytania.

Pani Marszałek!

Panie Premierze!

Wysoki Sejmie!

nych zostało 13 poprawek, 10 poprawek ma charak-

ter porządkujący ze względu na błędne odesłania,

natomiast pozostałe trzy to poprawki merytoryczne.

Komisja Infrastruktury na posiedzeniu w dniu 20

lutego rozpatrzyła zgłoszone poprawki i rekomendu-

je Wysokiej Izbie ich przyjęcie.

Przy czym rekomen-

duje głosowanie: 10 poprawek porządkujących – gło-

sowanie łączne, 2 merytoryczne – także głosowanie

łączne.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Komisja przedstawia w dodatkowym sprawozda-

Poprawki od 1. do 11. zostały zgłoszone do art. 1

o transporcie drogowym.

W 1. poprawce wnioskodawcy proponują tytułowi

ustawy nadać brzmienie: o zmianie ustawy o transpor-

prawek: 1. i od 5. do 13., zechce podnieść rękę i na-

przeciwnego zdania był 1 poseł i 1 poseł wstrzymał

W 2. poprawce do art. 5c wnioskodawcy proponu-

ją m.in., aby licencji udzielać przedsiębiorcy, jeżeli

i 2, oraz znajduje się w sytuacji finansowej zapewnia-

jącej podjęcie i prowadzenie działalności gospodar-

czej w zakresie transportu drogowego określonej

dostępnymi środkami finansowymi lub majątkiem

w wysokości 50 000 euro.

Z poprawką tą łączy się 4. poprawka.

W 3. poprawce do art. 7a ust. 6 wnioskodawcy

proponują, aby przepis ten dotyczył wyłącznie

oświadczeń, o których mowa w tym przepisie.

360

Punkty 4. i 7. porządku dziennego – głosowanie

Poprawki od 4. do 13. już rozpatrzyliśmy.

wstrzymujących się.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 7. po-

Sejm wysłuchał sprawozdania komisji przedsta-

oraz przeprowadził dyskusję.

Przechodzimy do głosowania.

Odrzucenie tego wniosku będzie oznaczało, że

ry, Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Re-

gionalnej oraz Komisji Skarbu Państwa w celu po-

nownego rozpatrzenia.

przedstawiciela wnioskodawców, ponieważ rozma-

wiamy tu, o czym pewnie cała Wysoka Izba nie wie,

o wyprzedaży narodowego majątku, majątku, który

jest pomnikiem polskiej kultury, który jest widomym,

namacalnym świadectwem troski polskiego państwa,

II Rzeczypospolitej, o rozwój regionalny, chociaż ta-

kiej nazwy wówczas nie używano, o to, żeby walory

naturalne wspomagać rozsądnie prowadzącymi in-

westycjami.

Cóż się dzieje po 70 latach od powstania

tej najnowocześniejszej wówczas w Europie, nieod-

stającej od europejskiego standardu kolejki?

Ano,

Platforma Obywatelska wyprzedaje nasz majątek,

ponieważ przez waszą gospodarkę kolej ma 4,3 mld

wymagalnych długów.

Ja pytam, dlaczego mamy je

spłacać, wyprzedając rodowe klejnoty.

A większości sejmowej chciałabym powiedzieć

o jeszcze jednej rzeczy.

Szanowni państwo, tereny, na

których są zlokalizowane urządzenia kolejki, w Kot-

le Goryczkowym, w Kotle Gąsienicowym, kolejki na

Kasprowy, to są tereny wywłaszczone w trybie de-

kretów nacjonalizacyjnych, to są tereny, wobec któ-

rych są poważne wątpliwości prawne.

Czy sądzicie

państwo, że następców prawnych nie stać na adwo-

katów?

Jak w sytuacji braku pewności prawnej,

zresztą nie tylko w odniesieniu do Kasprowego Wier-

chu, w Szczawnicy jest podobnie, wyprzedawać ten

majątek?

Panie pośle przedstawicielu wnioskodawców, pro-

szę Wysoką Izbę uświadomić, w co Wysoka Izba za

sprawą rządowej większości się wpakuje, siebie i nas

wpakuje.

Przepraszam za takie kolokwialne określe-

nie, pani marszałek.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

tać, czemu ma służyć ta prywatyzacja.

Firma PKL

jest firmą dobrze zarządzaną, firmą, która realizuje

programy inwestycyjne, firmą, która wykreowała za

rok 2011 ok. 15 mln zł zysku netto, firmą, która się

rozwija, firmą, która nie potrzebuje dokapitalizowa-

nia, a więc firmą, co do której nie ma żadnego argu-

mentu, żeby ją sprzedać.

Jeżeli głównym argumen-

tem jest przychód, potrzeba zapewnienia przychodów

finansowych dla PKP SA, to w takim razie zgódźcie

się na to, żeby tę firmę sprywatyzować poprzez Fun-

dusz Kolejowy i przekazać samorządowi wojewódz-

twa małopolskiego.

Wtedy, po pierwsze, zostanie

zachowany narodowy charakter i społeczny nadzór

nad tą firmą, po drugie, zostanie zrealizowany fiskal-

ny program dokapitalizowania PKP SA.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Marszałek

361

Ja mam pytanie do pana premiera.

Panie premie-

rze, PKP ogłosiło prywatyzację Polskich Kolei Lino-

wych, mimo że Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrz-

nego uważa, iż ta prywatyzacja zagraża ekonomicz-

nym interesom państwa, ponieważ obejmuje obszar,

który w świetle ustaw należy do strategicznych zaso-

bów naturalnych naszego kraju.

W związku z tym

mam do pana pytanie, dlaczego ta prywatyzacja jest

prowadzona, mimo iż ABW ostrzega, że zagraża to

interesom ekonomicznych państwa.

To jest pierwsze

pytanie.

Drugie pytanie: Jaki sens wreszcie ma pry-

watyzacja PKL SA, w sytuacji gdy do przetargu przy-

stąpiły Lasy Państwowe?

Panie premierze, to tak

jakby z jednej kieszeni Skarbu Państwu, czyli z PKP,

przekładać do drugiej kieszeni, czyli do Lasów Pań-

stwowych.

Jaki jest cel i sens takich prywatyzacji?

To są koszty, za które my wszyscy płacimy.

Bardzo

proszę o odpowiedź.

Dziękuję.

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Proszę bardzo, panie ministrze.

Sekretarz Stanu

ponownie dyskusji na temat sposobu prywatyzacji

spółki Polskie Koleje Linowe absolutnie nie dotyczy

przedłożonego projektu.

Państwo w projekcie, który

dzisiaj omawiamy, proponujecie, aby Skarb Państwa

poprzez środki krajowego Funduszu Kolejowego za-

angażował się w przedsięwzięcie absolutnie komer-

cyjne, w sytuacji gdy krajowy Fundusz Kolejowy

obsługuje przedsięwzięcia związane z publicznymi

zadaniami, które są przypisane ministrowi transpor-

tu.

W związku z tym proszę wybaczyć, gdy mamy

wybór: przedsięwzięcie komercyjne i zadania abso-

lutnie, ściśle przypisane ministrowi, gdy, jak wiecie,

środków, mówiąc eufemistycznie, nie mamy za dużo

– nie pozostawiacie nam pola wyboru.

Dziękuję bar-

dzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Panie i Panowie Posłowie!

Wysoka Izbo!

Odpowia-

dam na pytanie pani poseł Anny Paluch.

Pani poseł, w trakcie kilkuletniej debaty nad

sprzedażą, zamiarem sprzedaży Polskich Kolei Li-

nowych podnoszone były różne argumenty, przeróż-

ne argumenty przeciw tej sprzedaży.

W zasadzie

brakuje racjonalnych argumentów, które przema-

wiałyby za tą sprzedażą.

Jednym z problemów po-

ruszanych tutaj w trakcie, jeszcze raz powtarzam:

wieloletniej debaty, bo i w poprzedniej i w obecnej

kadencji, był problem własnościowy gruntów wy-

właszczonych pod budowę kolei na Kasprowy Wierch

przede wszystkim – to działki w okolicach Kuźnic

i Myślenickich Turni, stacji pośredniej kolei linowej

na Kasprowy Wierch.

Strona rządowa wielokrotnie

powtarza, że dysponuje racjonalnymi opiniami

prawnymi, z których wynika, że żadne roszczenia

nie będą brane pod uwagę po sprzedaży tegoż przed-

siębiorstwa.

Ale zapewniam państwa, że druga stro-

na, strona społeczna, byli właściciele gruntów, dys-

ponuje również takimi opiniami prawnymi, ale sy-

metrycznymi w drugą stronę, czy lustrzanym odbi-

ciem, bo oto wynika z nich, że mają absolutne prawo,

aby odzyskać tereny, które zostały wywłaszczone

pod cel publiczny.

Ta sprzedaż doprowadzi nie tylko

do zamieszania w relacjach własnościowych – byli

właściciele i dzisiejszy zarządca tych terenów, ale

także do zaburzenia relacji przedsiębiorstwo – park

narodowy, bo przecież przedsiębiorstwo funkcjonu-

je w części w obszarze parku narodowego.

Strona

rządowa nie bierze tego absolutnie pod uwagę.

Je-

stem zdziwiony, jesteśmy zdziwieni – mówię w imie-

niu posłów Prawa i Sprawiedliwości, ale także tych

parlamentarzystów, którzy występują przeciwko tej

sprzedaży.

Pomimo to, że posłowie Platformy Oby-

watelskiej z Małopolski starali się protestować prze-

ciwko tej sprzedaży, państwo do tej sprzedaży prze-

cie bez jakiejkolwiek refleksji.

Jeszcze jedna kwestia.

Zwracam się do pana mi-

nistra transportu.

Panie ministrze, tłumaczenia,

które dzisiaj usłyszeliśmy z mównicy, nie powinny

paść.

Nie powinniście mówić o tym, że Klub Parla-

mentarny Prawo i Sprawiedliwość angażuje Skarb

Państwa w przedsiębiorstwo komercyjne.

A co wy

robicie, jak nie angażujecie Skarbu Państwa w przed-

siębiorstwo komercyjne, jakim jest Szybka Kolej

Miejska?

To jest projekt ustawy przygotowany przez

stronę rządową.

Mechanizm jest dokładnie taki sam,

jaki proponujemy w przypadku PKL.

Czym się różni

Wybrzeże od południa Polski?

(Oklaski) Rozumiem,

że traktujecie Małopolskę jak piąte koło u wozu.

Przez wiele ostatnich lat pytamy: Co takiego zrobiła

Małopolska, czym sobie zasłużyła na takie traktowa-

nie?

Przygotowaliście państwo projekt ustawy o zmia-

nie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i pry-

362

Koleje Państwowe” oraz niektórych innych ustaw.

Słyszymy przedstawiane w imieniu rządu tłumacze-

nie z tej mównicy, że państwo nie może angażować

się w przedsiębiorstwa komercyjne.

Co czytamy w tym

projekcie, który pan minister Sławomir Nowak przy-

gotował dla SKM, Szybkiej Kolei Miejskiej?

Oto mi-

nister reprezentujący Skarb Państwa, minister właś-

ciwy do spraw transportu nabędzie ze środków kra-

jowego Funduszu Kolejowego wszystkie udziały PKP

SA w kapitale zakładowym spółki PKP Szybka Kolej

Panie premierze, rozumiem, że to jest wasza pry-

watna pomorska sprawa, tak?

Angażujecie Skarb

Państwa dla SKM, natomiast PKL oczywiście za

środki z Funduszu Kolejowego kupić nie można.

Pan poseł Zbrzyzny zapytał, czemu służy ta pry-

watyzacja.

Od trzech lat pada pytanie z tej mównicy:

Czemu służy ta prywatyzacja?

Nigdy nikt z was nie

odpowiedział, nikt ze strony rządowej nie odpowie-

dział, jakie jest racjonalne uzasadnienie tej prywaty-

zacji.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

mir Nowak.

Bardzo proszę.

Minister Transportu,

tyczące kolei linowych.

Nie wiąże się z tym żadne

ryzyko.

Znamy tę waszą retorykę związaną z wyprze-

dażą majątku narodowego.

Nie będę się wyzłośliwiał.

Proces prywatyzacji postępuje i będzie postępował.

To musi być prywatna własność, będzie lepiej zarzą-

dzana niż do tej pory.

(Wesołość na sali) Nie będzie

praktyk, które, nie wiem, w jakiś sposób być może

próbujecie zatuszować czy ukryć, jak to miało miejsce

do tej pory.

Zajmują się tym już organy ścigania.

Żeby była jasność.

Jeśli chodzi o Szybką Kolej Miej-

ską w Trójmieście i Polskie Koleje Linowe, to w zasa-

dzie nawet nie dziwię się, panie pośle, pana wystąpie-

niu, bo wszystko wskazuje na to, że nie widzi pan

różnicy, nie potrafi pan rozróżnić kolei krzesełkowej

i wagoników od tego, co jeździ po torach.

Zupełnie

mnie to w gruncie rzeczy nie dziwi.

To są zadania

publiczne, a te drugie są zadaniami komercyjnymi.

Nie powinien pan z tej mównicy wprowadzać Wysokiej

Izby w błąd.

Dziękuję bardzo.

(Gwar na sali)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Przystępujemy do głosowania.

Nie udzielam panu głosu.

Poseł Andrzej Adamczyk:

Pani Marszałek!

Panie Pośle!

Panie Ministrze!

Pan nie wie, co pan sprzedaje.

W skład PKL także

wchodzą koleje, wagony, które jeżdżą po torach.

Nie

wie pan, co pan sprzedaje.

(Oklaski)

Marszałek:

Panie pośle, utrudnia pan prowadzenie obrad.

W myśl art. 175 regulaminu...

Nie udzielam pani poseł głosu.

Przystępujemy do głosowania.

wym, zawartego w druku nr 963, zechce podnieść

rękę i nacisnąć przycisk.

Głosowało 444 posłów...

(Oklaski)

(Część posłów Klubu Parlamentarnego Prawo i Spra-

wiedliwość wstaje, klaszcze i skanduje: Złodzieje, zło-

dzieje!)

Ogłaszam przerwę i zwołuję Konwent Seniorów.

(Wesołość na sali)

Marszałek:

Wznawiam obrady.

Ogłaszam wyniki ostatniego głosowania.

W głosowaniu udział wzięło 444 posłów.

Za głoso-

wało 217 posłów, przeciw – 221, 6 osób wstrzymało

się od głosu.

lityki Regionalnej oraz Komisji Skarbu Państwa w celu

ponownego rozpatrzenia.

Poseł Andrzej Adamczyk

363

Punkty 8. i 17. porządku dziennego – głosowanie

reprezentowanej przez pełnomocnika – adwokat

łowskiego.

Sejm wysłuchał sprawozdania komisji przedsta-

Przechodzimy do głosowania.

Przypominam, że Komisja Regulaminowa i Spraw

Niesiołowskiego.

Przypominam, że według procedury w tym mo-

mencie nie ma możliwości zadawania pytań.

Jak rozumiem, pan poseł zgłasza się z wnioskiem

formalnym, tak?

Poseł Jacek Świat:

Składam wniosek formalny o ogłoszenie przerwy

w następujący sposób.

Głosowanie, do którego za

chwilę przystąpimy, będzie miało szczególne znacze-

nie, powiedziałbym nawet, że historyczne.

Oto bo-

wiem prominentny polityk rządzącej partii, z jej ra-

mienia wicemarszałek Sejmu, szef komisji, członek,

o ironio, komisji regulaminowej obraził, dopuścił się

bezprzykładnego ataku na panią Zuzannę Kurtykę.

Pragnę zaznaczyć, iż chodzi o osobę, która przez

ostatnie 2,5 roku przeżyła naprawdę dużo trauma-

tycznych momentów.

Zachowanie pana posła wykra-

cza poza wszelkie granice, ramy cywilizowanego

zachowania.

Nie to stanowi jednak problem, bo przy-

wykliśmy już do takich ekscesów.

Problem tkwi w tym,

że rządząca większość, jak wynika z prac komisji

regulaminowej, zamierza bronić pana posła.

Zamie-

rza więc bronić podłości, chamstwa, kłamstwa.

Przed

kim?

Przed osieroconą, znękaną kobietą i jej dziećmi.

Takiego głosowania w tym Sejmie jeszcze nie było.

Naprawdę być może potem nic nie będzie już takie

samo.

Jest ostatnia szansa na namysł i zadanie sobie

pytania, czy w tym Sejmie, gdzie działy się już różne

rzeczy, przekroczona zostanie kolejna bariera – ba-

riera barbarzyństwa.

(Oklaski)

Marszałek:

Przystępujemy do głosowania.

sku oskarżyciela prywatnego Zuzanny Kurtyki re-

prezentowanej przez pełnomocnika – adwokat Moni-

ności karnej posła Stefana Niesiołowskiego za czyn

nego zdania było 239 posłów, przy 15 głosach wstrzy-

mujących się.

(Głosy z sali: Wstyd!

Hańba!)

Stwierdzam, że Sejm wobec nieuzyskania bez-

ślony we wniosku oskarżyciela prywatnego Zuzanny

w dniu 16 listopada 2012 r. reprezentowanej przez

pełnomocnika – adwokat Monikę Brzozowską.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 17. po-

oraz przeprowadził dyskusję.

Przystępujemy do głosowania.

rządku dziennego: Przedstawiona przez mini-

stra środowiska informacja z realizacji „Progra-

Marszałek

364

mu budowy zbiornika wodnego Świnna Poręba

wiskiem Komisji Finansów Publicznych oraz

Sejm wysłuchał informacji przedstawionej przez

Stanisława Gawłowskiego, a także stanowiska komi-

sji przedstawionego przez panią poseł Teresę Pio-

trowską oraz przeprowadził dyskusję.

zgodnie ze stanowiskiem komisji, informację przyjął.

Panie ministrze, skoro w roku 2008 z planowa-

nych na budowę zbiornika Świnna Poręba 235 mln

zł wydał pan zaledwie 20%, czyli kwotę 48 mln, sko-

ro w roku 2009 z planowanych 242 mln wydał pan

zaledwie 69,5 mln, czyli niecałe 29% tej kwoty, skoro

ustawa z 2004 r. ustalająca harmonogram dla budo-

wy zbiornika Świnna Poręba wygasła z końcem

grudnia 2005 r. i wymagała pilnej nowelizacji, skoro

mimo zanoszonych do pana suplik, interpelacji, wnio-

sków i zapytań (Dzwonek) o konieczności pilnej no-

welizacji złożył ją pan do Sejmu trzy tygodnie po

upływie terminu wygaśnięcia ustawy, skoro 1 kwiet-

nia, czyli trzy miesiące po upływie mocy obowiązy-

wania tej ustawy, Sejm to uchwalił, a w połowie se-

zonu inwestycyjnego, czyli praktycznie 24 maja...

Marszałek:

Pani poseł, czas minął.

...projekt został sfinansowany, moje pytanie do

pana brzmi następująco.

Skoro popełnił pan tyle za-

niechań i zaniedbań w trakcie realizacji tej ważnej

dla południowej i zachodniej Małopolski inwestycji,

ponieważ przez te przeciągające się prace...

Marszałek:

Pani poseł, czas minął.

Już ostatnie zdanie, pani marszałek.

Skoro ustawa będzie wymagała kolejnej noweli-

zacji na 2014 r., czyli inwestycje rozciągną się poza

okres obowiązywania znowelizowanej ustawy, to czy

tym razem złoży pan stosowny wniosek o nowelizację

we właściwym terminie?

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

wczorajszej debaty, pani poseł.)

Marszałek:

Dziękuję bardzo, pani poseł.

Pan minister Gawłowski, bardzo proszę.

Sekretarz Stanu

w Ministerstwie Środowiska

inwestycja realizowana jest od 30 lat i przy jej reali-

zacji popełniono wiele błędów, jednak, pani poseł, tak

się składa, że aby wydawać pieniądze na jakąkolwiek

inwestycję, najpierw trzeba mieć odpowiednią doku-

mentację, np. techniczną, która kończy się wydaniem

pozwolenia na budowę itd., itd.

Tak naprawdę wszyst-

kie prace związane z uzyskaniem tejże dokumentacji

rozpoczęto dopiero w 2008 r.

To jest ten problem, że

przez dziesiątki lat w ramach realizacji inwestycji

pod nazwą Świnna Poręba zbudowano na przykład,

pani poseł dobrze o tym wie, przejście pod torami

w Wadowicach, tylko że pociągi już tam nie jeżdżą,

zbudowano na przykład dom dziecka, tylko domu

dziecka już tam nie ma, a także powstało kilkanaście

innych inwestycji, które były kompletnie zbędne.

Działo się to również w okresie 2005–2006.

Wtedy

trzeba było zadbać o sporządzanie dokumentacji

technicznej, a dzisiaj pewnie byśmy byli wszyscy

dużo dalej.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję.

2006–2013” w roku 2011, zawartej w druku nr 475,

zechce podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

przeciwnego zdania było 228 posłów, 14 posłów

Marszałek

365

rządku dziennego: Przedstawiona przez Radę

– 2006” pana Aleksandra Marka Skorupę oraz spra-

wozdania komisji przedstawionego przez panią poseł

Monikę Wielichowską i przeprowadził dyskusję.

nie może być przyjęta, bo jest wiele zarzutów.

Przede

wszystkim chodzi o co najmniej 4-letnie zapóźnienia.

Projekt trwa 12 lat, a 6 lat rządzi Platforma Obywa-

telska i mamy takie zapóźnienia.

(Poseł Rafał Grupiński: Nic nie zrobiliście przez

2 lata.)

Przede wszystkim nic się nie dzieje, nawet nie ma

projekcji finansowej, jeśli chodzi o Nysę Kłodzką, o Bóbr,

o Kwisę.

Giną ludzie, ostatnio podczas powodzi w Bo-

gatyni utopiły się 2 osoby, zginął strażak.

Ofiarność

broni.

Jak długo można liczyć na ofiarność ludzką?

Ostatnio wzdłuż rzek zrobiono 12,5 km wału,

a rzeki w dorzeczu Odry liczymy w tysiącach kilome-

trów.

50 lat temu było lepiej niż obecnie, przecież

lodołamacze nie mogą nawet wpłynąć w niektóre

miejsca Odry, w związku z tym będzie u nas powódź,

jakiej świat nie widział, i to zimowa powódź, nie bę-

dzie czego ratować.

(Dzwonek)

Marszałek:

Dziękuję bardzo, panie pośle.

Tego się po prostu nie da przyjąć.

Rząd zawala

wszystko.

Szczególnie chodzi o posłów z dorzecza

Odry, którzy przychodzą tu i mówią: tak, ten rząd

robi dobrze.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Panie pośle, dziękuję panu bardzo.

Proszę pana posła Chmielowskiego.

Poseł Piotr Chmielowski:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Na podstawie spra-

wozdania wszyscy widzieliśmy, jak jest dzisiaj z Odrą.

Mogliśmy to przeczytać, sprawdzić.

Panie premierze, pan będzie niebawem objeżdżał

Polskę, będzie pan docierał do różnych miast.

Czy

przyjmie pan, panie premierze, zaproszenie posła

Ruchu Palikota do Raciborza, abyśmy mogli wytłu-

maczyć panu, co należy zrobić z Odrą, skąd wziąć na

to pieniądze i kadry i odpowiednio nimi pokierować?

My to zrobimy, dlatego że traktujemy Odrę jako na-

sze wspólne dobro narodowe.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

bry „Program dla Odry – 2006”, ale skandalicznie

złą realizację.

Gdyby dzisiaj przyszło nam głosować

za tym programem, to pewnie wszyscy podnieśliby-

śmy rękę za.

Będziemy jednak głosować za przyję-

ciem informacji za rok 2011, w którym tak właściwie

ten program nie posunął się na krok do przodu, bo-

wiem przy takim tempie, przy 300 mln, czy 200 mln

rocznie tego przedsięwzięcia inwestycyjnego nie zre-

alizujemy do 2050 r.

Tutaj jest dylemat, jak zrealizo-

wać ten program.

Mam pytanie.

Czy premier, czy rząd Rzeczypo-

spolitej zamierza bardziej umocować pełnomocnika

rządu do realizacji tego programu, bowiem wojewoda

jednego z województw nie jest w stanie przy okazji

tego, co robi na co dzień, nadzorować funkcjonowania

i realizacji tego programu?

Czy w ogóle takie zamie-

rzenia są przedmiotem obrad rządu?

Kolejna sprawa.

Czy z tego programu nie należa-

łoby wyłączyć dwóch tematów?

(Dzwonek) Chodzi mi

o rozwój żeglugi śródlądowej, która dzisiaj znajduje

się w stanie uwiądu, czy też odnawialne źródła ener-

gii elektrycznej, mam tu na myśli małe elektrownie

wodne, które też są ujęte w tym programie?

Marszałek:

Marszałek

366

Myślę, że jedno z drugim się kłóci.

Dziękuję bar-

dzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję uprzejmie.

Odpowiedzi udzieli sekretarz stanu w Minister-

stwie Środowiska pan Stanisław Gawłowski.

Bardzo proszę.

Sekretarz Stanu

gółowo przedstawiono tutaj Wysokiej Izbie informację

na temat zaawansowania realizacji „Programu dla

Odry – 2006”.

Trochę jestem zaskoczony, że posłowie

lewicy tak jednoznacznie atakują ten program...

(Poseł Leszek Miller: Realizację.)

...bo jak sama jego nazwa wskazuje, on powinien

być zakończony...

(Głos z sali: Program nie, realizację.)

(Głos z sali: Realizację.)

Właśnie, realizację programu.

Ma pan rację.

On powinien być zakończony, jak jego nazwa wska-

zuje, do 2006 r.

Warto się zastanowić, kto w tamtym

czasie rządził.

(Głos z sali: Platforma rządzi 6 lat.)

Ale już bardzo precyzyjnie odpowiadając...

...na temat realizacji poszczególnych ważnych in-

westycji, kluczowych, związanych z „Programem dla

Odry – 2006”, zaczynając od górnej Odry, powiem, że

wojewoda śląski kilka miesięcy temu wydał decyzję

pozwalającą na realizację zadań związanych z budo-

wą zbiornika przeciwpowodziowego w Raciborzu.

W tej chwili jesteśmy na etapie wyłaniania wykonaw-

cy robót.

Myślę, że w ciągu najbliższego miesiąca,

może dwóch, jak nie będzie jakichś nadzwyczajnych

odwołań, zostanie wyłoniony wykonawca robót, plac

budowy zostanie przekazany i inwestycja o wartości

1500 mln zł wystartuje.

W trakcie realizacji są zada-

nia związane z Wrocławskim Węzłem Wodnym.

Jest

ich 8.

Łączna kwota i nakłady poniesione na ten frag-

ment to około 1 mld zł.

W trakcie realizacji...

Zapra-

szam tych, którzy nie wierzą, do odwiedzenia na

przykład miasta Lewin Brzeski nad Nysą Kłodzką.

Ktoś tutaj dzisiaj mówił o Nysie Kłodzkiej.

Tam rea-

lizowany jest program związany z przebudową kory-

ta rzeki oraz obwałowań ze śluzą, z jazem.

Kwota na

to zadanie to 120 mln zł, w trakcie.

Rozstrzygnięto,

wyłoniono i przekazano place budowy.

W trakcie re-

alizacji są zadania związane z modernizacją zbiorni-

ka nyskiego.

Tam są 2 zadania.

Łączne nakłady na

ten cel to jest 400 mln zł.

W trakcie realizacji są za-

dania związane z wlokącą się również inwestycją –

ale co roku od kilku lat na ten cel przeznaczamy od

60 do 100 mln zł – czyli budową stopnia w Malczy-

cach.

W trakcie realizacji są takie stopnie, jak Chróści-

ce.

Na 6 śluz, jazów na Kanale Gliwickim 4 są mo-

dernizowane, 6 jest modernizowanych na samej

Odrze.

Nakład inwestycyjny związany z realizacją

tych projektów sięga kilkunastu miliardów złotych.

To są projekty, o których nie mówimy w kategoriach,

że będą się działy, tylko one są już realizowane.

Rze-

czywiście takiej skali inwestycji jak inwestycje dzisiaj

do tej pory nie było.

To jednak oczywiście nie koniec.

Przygotowujemy

w tej chwili program, który nazywa się ISOK – „In-

formatyczny system osłony kraju przed nadzwyczaj-

nymi zagrożeniami”.

W ramach tego programu bar-

dzo precyzyjnie będziemy mogli modelować falę po-

wodziową, co oznacza, że będziemy mogli również

bardzo precyzyjnie projektować inwestycje, które

dotyczą budowy wałów przeciwpowodziowych i całej

infrastruktury hydrotechnicznej.

Sporządzenie tego

programu dla całego kraju to jest tylko 300 mln zł.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

sku o odrzucenie informacji o realizacji zadań „Progra-

mu dla Odry – 2006” w roku 2011, zawartej w druku

nr 573, zechce podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

wstrzymujących się.

rządku dziennego: Przedstawiona przez Radę

sistości” w 2011 r. wraz ze stanowiskiem Komi-

sji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych

i Leśnictwa.

Sejm wysłuchał informacji rządu przedstawionej

ska pana Janusza Zaleskiego oraz sprawozdania ko-

kę i przeprowadził dyskusję.

367

Nie udało się osiągnąć zamierzeń, które „Krajowy

program zwiększania lesistości” zakładał, czyli 336

tys. ha lasów nowo posadzonych, bo zalesiono tylko

260 tys. ha.

Panie Premierze!

Nie udało się tego zrobić z po-

wodu PROW na lata 2007–2013, zbyt niskich środ-

ków dla polskich rolników.

Program ten nie jest kon-

kurencyjny.

Obniżono premię zalesieniową z 20 lat

na 15 lat i stawki dopłat.

Panie Premierze!

Jak wynika z prowadzonych

7 i 8 lutego w Brukseli negocjacji, które zakończył

pan, jak pan uznał, sukcesem, na II filar wspólnej

polityki rolnej będzie 3,6 mld euro mniej, a właśnie

z tych pieniędzy można finansować zalesianie grun-

tów VI klasy, których w Polsce jest naprawdę dużo.

Proszę zwrócić na to uwagę, bo mam obawy, że za-

mierzeń, które mamy do 2020 r., żeby 30% polskiej

powierzchni stanowiły lasy, nie uda się zrealizować.

W zasobach państwowych Agencji Nieruchomości

Rolnych gruntów już nie ma.

W latach 90. były.

Uda-

ło się przekazać je Lasom Państwowym – chwała za

to.

Proszę jednak zwrócić teraz na to uwagę i proszę

sięgnąć do założeń PROW na lata 2004–2006 (Dzwo-

nek), które wprowadził rząd Sojuszu Lewicy Demo-

kratycznej, a które były dobre dla polskich rolników.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Szyszkę.

Poseł Jan Szyszko:

Dziękuję bardzo.

Rok 2011 to rok specyficzny, to rok, w którym rze-

czywiście Lasy Państwowe wykonały swoje zadania,

a wykonały swoje zadania dzięki temu, że od wielu,

wielu lat konsekwentnie realizują politykę racjonal-

nego gospodarowania zasobami przyrodniczymi.

Ale

rok 2011 to równocześnie rok, w którym rząd posta-

nowił zlikwidować, zrujnować system finansowania

polskich Lasów Państwowych i postanowił przejąć

albo przekazać fundusze leśne do systemu finansów

publicznych.

Panie premierze, to tylko dzięki społeczeństwu,

które zostało zorganizowane, dzięki Prawu i Spra-

wiedliwości, dzięki tym środkom, które o tym infor-

mowały, dzięki Lasom Państwowym, dzięki temu, że

udało się zorganizować społeczeństwo ponad podzia-

łami politycznymi, udało się w krótkim czasie zebrać

1500 tys. podpisów.

(Dzwonek) I to był powód, że rząd

w cichości wycofał się z tego skandalicznego pomysłu.

Marszałek:

Dziękuję bardzo, panie pośle.

Dzięki temu to zrealizowano.

W związku z tym

pytanie.

Panie premierze, czy ma pan zamiar dalej de-

stabilizować Lasy Państwowe i zmierzać do ich pry-

watyzacji, czy też wycofa się pan z tego pomysłu, a wte-

dy Lasy Państwowe nadal będą mogły spełniać swo-

ją rolę.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Marszałek:

Pan poseł Paweł Sajak.

Bardzo proszę.

Pani Marszałek!

Panie Premierze!

Wysoka Izbo!

Złożyliśmy wniosek o odrzucenie, ponieważ z tej in-

formacji tak naprawdę nic nie wynika.

To nie chodzi

już tylko o sprawozdanie za rok 2011.

Weźmy pod

uwagę fakt, że nasz kraj jest czwarty, jeżeli chodzi

o eksport mebli, 9% naszego eksportu to przemysł

drzewny, a nie ma pomysłu, w jaki sposób ten prze-

mysł rozwijać, nie ma pomysłu, w jaki sposób dopro-

wadzić do tego, ażeby zalesianie naszego kraju stało

się opłacalne.

Wczoraj w wypowiedzi jednego z przed-

stawicieli ministerstwa usłyszeliśmy, że nawet plan,

który jest na poziomie 30% na rok 2020, nie zostanie

osiągnięty, ponieważ już nie ma terenów państwo-

wych, które można zalesiać.

Ja pytam, po co popierać ten wniosek, skoro rząd

w jaki sposób rozkręcić, napędzić przemysł, który –

jak widzimy – przynosi efekty, przynosi skutki eko-

nomiczne, może wpłynąć na ograniczenie bezrobocia,

może ograniczyć te złe skutki ekonomiczne.

Dzięku-

ję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

(Głos z sali: Prawdę, prawdę...)

Bardzo proszę, panie ministrze.

368

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Otóż nie są zgodne z prawdą informacje, że w PROW

brakuje środków na zalesianie.

W obecnej perspek-

tywie środków jest tyle, że kto zgłasza wniosek, ten

uzyskuje dofinansowanie.

Ustalenia na szczycie

w Brukseli umożliwiają zwiększenie zadań z Fundu-

szu Spójności.

Tak że ja nie widzę żadnych przeszkód,

żeby program zalesiania, tak jak jest obecnie reali-

zowany, był realizowany w perspektywie finansowej

na lata 2014–2020.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

zechce podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

ło 64 posłów, przeciwnego zdania było 366 posłów,

mym przyjął informację Rady Ministrów do wiado-

mości.

Pan poseł Girzyński z wnioskiem formalnym.

Bardzo proszę.

Poseł Zbigniew Girzyński:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Tak, z wnioskiem

wentu Seniorów w celu uzupełnienia porządku

obrad o głosowania nad zmianami osobowymi w ko-

misjach.

Zabieram głos dlatego, że nie dostrzegłem w po-

rządku obrad punktu dotyczącego tych zmian, a my-

ślę, że dzisiaj jedna z tych zmian jest niezbędna.

Otóż Wysoka Izba jakiś czas temu uchyliła immuni-

tet panu posłowi Antoniemu Macierewiczowi na

wniosek nieprawomocnie, ale już jednak skazanego

za korupcję człowieka.

Tym razem Wysoka Izba sta-

nęła w obronie innego posła, pana posła Niesiołow-

skiego, nie uchylając immunitetu, a był to wniosek

wdowy po tragicznie zmarłym w katastrofie pod

Smoleńskiem urzędniku państwowym.

I to w jakiej

sprawie?

W takiej sprawie, że pan Niesiołowski skła-

mał w sposób ewidentny i obraził rodzinę zmarłego

profesora Kurtyki, domagając się od niej, aby pokry-

ła koszty ekshumacji, ponieważ sama o tę ekshuma-

cję wnosiła.

Abstrahując już w ogóle od tego stylu, to

– jak wiadomo, ponad wszelką wątpliwość ekshuma-

cja ta była dokonywana nie na wniosek pani Zuzanny

Kurtyki, ale na wniosek prokuratury – pan Niesio-

łowski ewidentnie skłamał.

Wysoka Izba zdecydowa-

ła jednak, żeby panu posłowi Niesiołowskiemu im-

munitetu nie uchylać.

Ma Wysoka Izba do tego pra-

wo.

Ale pan Niesiołowski jest przewodniczącym Ko-

misji Obrony Narodowej i stracił w tym momencie –

myślałem, że potem, tknięty honorem, wstanie i zre-

zygnuje z immunitetu, a nie zrobił tego…

Marszałek:

Dziękuję bardzo, panie pośle.

…podstawową rzecz, którą powinien mieć, zajmu -

jąc się sprawami wojska – honor.

Marszałek:

Panie pośle, czas minął.

Dziękuję bardzo, panie

pośle.

Honor, panie pośle.

Zgodnie z art. 184 ust. 2 – naprawdę doświadczo-

ny poseł powinien przeczytać regulamin – wnioski

dzenia, panie pośle.

Powracamy do rozpatrzenia punktu 14. po-

Sejm wysłuchał uzasadnienia projektu ustawy

oraz przeprowadził dyskusję.

369

ta zmiana, obniżenie wkładu założycielskiego spółki

z 5000 zł na 1 zł, na wierzycieli?

Drugie pytanie mam do pana ministra gospodar-

ki.

Panie ministrze Piechociński, mam do pana py-

tanie: Czy ma pan tyle odwagi, żeby przyjść tu, na tę

mównicę, i powiedzieć polskim przedsiębiorcom, że

jest pan pierwszym hamulcowym polskiej przedsię-

biorczości, że jest pan przeciwny łamaniu barier

w przypadku zakładania przedsiębiorstw?

Do tej

pory wprowadziliśmy 3 ustawy, które służą rozwojo-

wi przedsiębiorczości.

Jedna ustawa – aby ZUS płacił

od pierwszego dnia za L-4, do kosza, druga ustawa,

zwrot nadpłaconego podatku VAT wcześniejszy, nie

do 60, tylko do 30 dni, do kosza.

Czy to służy rozwo-

jowi polskiej przedsiębiorczości, gospodarki?

Na pew-

no nie.

Panie premierze, zapraszam, niech pan powie

to polskim przedsiębiorcom.

Dziękuję bardzo.

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

(Poseł Marek Suski: Pytanie.)

Bardzo proszę.

Poseł Marek Suski:

pytanie skierowane do wnioskodawców…

Przepra -

szam, pani marszałek.

Marszałek:

Nie szkodzi.

Poseł Marek Suski:

Chciałbym zadać pytanie wnioskodawcom, któ-

rzy zmieniają zasady zakładania spółki z ograniczo-

ną odpowiedzialnością, tak że jej majątek zamiast

dotychczasowych 5 tys. miałby wynosić złotówkę.

kich sytuacji, jak np. przy prywatyzacji zakładów

łączników w Radomiu, gdzie sprzedano tę spółkę

o wielomilionowej wartości spółce, która miała ka-

pitał założycielski w wysokości 5 tys. zł, i po roku

doprowadzono do jej upadłości, a 400 osób poszło na

bruk?

A mówiliśmy ministrowi skarbu, że taka spół-

ka nie gwarantuje inwestycji i utrzymania produk-

cji.

Czy nie boicie się, że po zmniejszeniu do złotów-

ki wymaganego majątku spółki będzie prywatyzacja

poprzez spółki, które nie będą posiadały już żadne-

go majątku i upadłości w Polsce będą nagminne?

Dziękuję bardzo.

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

ra, przedstawiciela wnioskodawców.

Poseł Jacek Najder:

się w trakcie debaty argumentować ze względu na

państwa obawy i odpowiedzieć na wszystkie z nich,

a przynajmniej znaczącą ich część, przynajmniej na

te bardziej merytoryczne.

Odnosząc się do pańskiego

pytania, panie pośle, myślę, że nie ma żadnego zna-

czenia, czy dzisiaj 1 zł czy 5 tys. zł ma stanowić za-

bezpieczenie, ponieważ kapitał zakładowy w znacze-

niu zabezpieczenia to jest XVII-wieczny archaizm.

Dzisiaj 5 tys. też nie jest żadnym zabezpieczeniem,

panie pośle.

Chodzi tu tylko o zniesienie jednej z ko-

lejnych barier dla rozwoju polskiej przedsiębiorczości.

Podobnie jest z tym, że ta ustawa spowoduje wykwit

tysięcy miejsc pracy.

To jest kolejny krok po to, aby

polscy przedsiębiorcy mieli łatwiej.

Również dzisiaj 5 tys. nie chroni wierzycieli przed

nieuczciwymi.

Ale spowodowanie kolejnego kroku ku

likwidacji barier dla polskich przedsiębiorców ma być

wyraźnym sygnałem, że Wysokiej Izbie zależy na

walce z bezrobociem i pozytywnym podejściu do

przedsiębiorców.

Wysoka Izbo!

Wczoraj wzywałem do refleksji te

kluby, które zgłosiły wniosek o odrzucenie projektu

w pierwszym czytaniu.

Mam nadzieję, że dzisiaj znaj-

dzie to swoje uzasadnienie.

Dziękuję.

(Oklaski)

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Głos zabierze wiceprezes Rady Ministrów mini-

ster gospodarki pan premier Janusz Piechociński.

Bardzo proszę.

Wiceprezes Rady Ministrów

wiście mam odwagę, i to powiem, deregulować gospo-

darkę.

I projekty trzeba składać z głową, a nie bez

głowy.

Niestety państwo przemieniacie to wszystko

w pewien happening bez odpowiedzialności za wnie-

sione rozwiązania.

Rząd proponuje nie tylko opozycji,

ale całej przedsiębiorczości bardzo konsekwentne,

dynamiczne działanie w tym obszarze.

Będzie pan

usatysfakcjonowany zmianami, które będą w przy-

niesionym przez nas kolejnym pakiecie deregulacyj-

nym, i zapraszam do współpracy w tym obszarze.

Nie

czas dzisiaj się nadmiernie punktować.

Poseł Jerzy Borkowski

370

Cenię sobie to, że po tylu latach dostrzegł pan, że

głównym hamulcowym rozwoju polskiej przedsiębior-

czości jest minister gospodarki, bo zwykle przypisywa-

no to innym ministrom.

Za to przynajmniej dziękuję.

Marszałek:

Dziękuję bardzo.

Rozumiem, że w trybie sprostowania.

W trybie sprostowania?

Poseł Jacek Najder:

Premierze!

Otóż chciałbym zaznaczyć, że to nie jest

projekt złożony bez głowy i nie jest też to happening.

Nie przyniosłem wczoraj do Sejmu złotówki przybitej

do wizerunku pana wicepremiera.

Również wczoraj

przedstawiciele Ministerstwa Sprawiedliwości argu-

mentowali tutaj, że zmiany w toku prac czy legislacji

odnośnie do spółek prawa handlowego też idą w tym

kierunku, aby także powstały spółki, które nie mają

w ogóle kapitału.

W związku z czym jest pytanie: Czy

Ministerstwo Sprawiedliwości też robi to bez głowy?

No nie, panie premierze, my wychodzimy naprzeciw

temu, co rząd dopiero zamierza zrobić.

Tak że jeste-

śmy konstruktywni, panie premierze, i tu się z pa-

nem nie zgodzę.

Proszę o głosowanie przeciw wnioskowi o odrzu-

cenie.

(Oklaski)

(Głos z sali: Brawo!)

Marszałek:

sku o odrzucenie w pierwszym czytaniu poselskiego

handlowych, zawartego w druku nr 1079, zechce pod-

przeciwnego zdania było 79 posłów, wstrzymało się

od głosu 135 posłów.

Stwierdzam, że Sejm wniosek przyjął.

(druki nr 742 i 796).

Na 33. posiedzeniu Sejm wysłuchał informacji

Dudę oraz stanowiska komisji przedstawionego przez

Przystępujemy do głosowania.

742, zechce podnieść rękę i nacisnąć przycisk.

przeciwnego zdania było 250 posłów, 7 posłów

Ogłaszam 10 minut przerwy.

do godz. 10 min 34)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Wznawiam obrady.

(druk nr 1019) wraz ze stanowiskiem Komisji Edu-

nr 1084).

Proszę o zabranie głosu minister edukacji naro-

Bardzo proszę, pani ministro.

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas:

w szkole dla dziecka sześcioletniego to cywilizacyjna

zmiana, zmiana ważna i potrzebna.

Podyktowana

jest dobrem dziecka, troską o jego przyszłość i lepsze

przygotowanie do dorosłego życia.

Wiceprezes Rady Ministrów

371

Obniżenie wieku szkolnego do 6 lat nieodwołalnie

nastąpi w 2014 r.

Jest to nieprzypadkowa decyzja.

Jej

potrzebę od lat postulowali psychologowie, pedago-

dzy, naukowcy i eksperci edukacyjni.

Przymierzali

się do niej ministrowie edukacji z różnych opcji poli-

tycznych.

Była w programach wszystkich najwięk-

szych partii politycznych, również obecnie będących

w Sejmie.

Szybszy start szkolny jest zmianą na bardzo dużą

skalę.

Jej podmiotem są bowiem dzieci, rodzice, na-

uczyciele z przedszkoli i szkół, przedstawiciele samo-

rządów terytorialnych.

Każda taka zmiana powodu-

je niepokój i rodzi pytania.

Nie jest łatwa, ponieważ

powoduje konieczność zmiany dotychczasowych

przyzwyczajeń, przeciwstawienia się tradycji, odej-

ścia od stereotypów.

Od wszystkich, których dotyka,

wymaga zaangażowania i pewnego wysiłku, dlatego

tak ważne jest dyskutowanie o tej zmianie, dlatego

tak ważne jest informowanie o tej zmianie, tak waż-

ne jest jej dobre przygotowanie.

Dzisiejsza debata jest okazją do przedstawienia

państwu posłom, ale również opinii publicznej oraz

rodzicom, szczególnie rodzicom dzieci urodzonych

w 2007 r., faktów na temat przygotowania obniżenia

wieku szkolnego.

Poproszę o włączenie prezentacji.

Będzie łatwiej przedstawiać pewne dane, o które pań-

stwo posłowie pytali podczas prac w komisji i różnych

spotkań.

Szanowni Państwo!

Badacze na całym świecie są

zgodni, że im wcześniej dziecko zostaje objęte insty-

tucjonalną edukacją, tym lepiej i szybciej się rozwija.

Co więcej, istnieją badania wskazujące na fakt, że

kluczowy dla ścieżki edukacyjnej dziecka jest okres

do 6. roku życia.

To okres największego i najszybsze-

go rozwoju dziecka, tzw. złoty wiek życia dziecka.

Nigdy później dzieci nie wchłaniają tylu nowych in-

formacji tak szybko i intensywnie.

Dlatego dla obni-

żenia wieku szkolnego ważne jest efektywne wyko-

rzystanie czasu rozwoju dziecka do 6. roku życia.

Nikt nie ma wątpliwości, że model edukacji najmłod-

szych dzieci powinien być dostosowany do ich cyklu

rozwojowego, odpowiadać potrzebom i możliwościom,

które wynikają z ich indywidualnego rozwoju.

Bada-

nia i wnioski wynikające z doświadczeń Polski i in-

nych krajów pokazują, że ten model edukacji dziecka

najmłodszego powinien opierać się na 3-letniej edu-

kacji przedszkolnej dla dzieci 3-letnich, 4-letnich

i 5-letnich oraz na rozpoczęciu nauki w szkole w wie-

ku 6 lat.

Taki model docelowy edukacji dziecka

najmłodszego, który wprowadzamy w Polsce, mają

państwo posłowie przedstawiony w prezentacji.

Wiele już zrobiliśmy w Polsce, aby ten model stał

się u nas modelem obowiązującym.

Ostatnie lata

dzięki wysiłkowi samorządów terytorialnych, dzięki

środkom unijnym i zmianom prawnym, przyjętym

również tutaj, w tej Izbie, pozwoliły na rozwój edu-

kacji przedszkolnej.

Znacząco wzrosła liczba dzieci

rozpoczynających edukację przedszkolną w wieku 3,

4 i 5 lat.

Szanowni Państwo Posłowie!

Chciałam przedsta-

wić rewolucję przedszkolną, która zdarzyła się w na-

szym kraju.

Proszę popatrzeć na slajd, który przed-

stawia, jak układała się droga dzieci 6-letnich w roku

2007 i 2012, jeżeli chodzi o edukację przedszkolną.

Otóż dzieci 6-letnie, dzieci, które miały 6 lat w roku

2007, drogę edukacyjną, przedszkolną miały znacz-

nie utrudnioną.

42% dzieci z tego rocznika, dzieci

6-letnich, dzieci, które w 2007 r. skończyły 6 lat, po

raz pierwszy do edukacji przedszkolnej poszło właś-

nie w wieku 6 lat.

Dzisiaj, w roku 2012, to niespełna

3%.

I te 3% to za dużo.

Ale ten skok cywilizacyjny

w edukacji przedszkolnej to coś, co jest pierwszym

elementem przygotowania systemu do obniżenia wie-

ku szkolnego.

W 2007 r. jedynie 29% sześciolatków

miało za sobą 3 lata edukacji przedszkolnej.

Dzisiaj

to jest 42%.

Jak państwo wiedzą, rząd przygotowuje projekt

ustawy, który ma zmienić edukację przedszkolną

jeszcze bardziej.

Projekt ustawy, który zagwarantuje

każdemu dziecku w wieku 3 lat, 4 lat i 5 lat miejsce

w edukacji przedszkolnej.

To, co już się zdarzyło, to

wprowadzenie od 1 września 2011 r. jednorocznego

obowiązku przygotowania przedszkolnego dla wszyst-

kich pięciolatków.

Natomiast przygotowywany przez

rząd projekt ustawy, tzw. ustawy przedszkolnej, za-

kłada, że dzieci 4-letnie będą miały prawo do wycho-

wania przedszkolnego od 1 września 2014 r., a dzieci

3-letnie będą miały prawo do wychowania przed-

szkolnego od 1 września 2016 r.

Tak zwana ustawa przedszkolna zawiera nie tylko

obowiązki dla samorządów terytorialnych, ale rów-

nież środki finansowe, które pomogą samorządom

terytorialnym upowszechnić edukację przedszkolną.

W roku 2013 do samorządów trafi z budżetu państwa

320 mln zł, w 2014 r. to już będzie kwota 1148 mln

zł, docelowo będzie to kwota ponad 1700 mln zł.

Jed-

nak upowszechnienie edukacji przedszkolnej wyma-

ga również obniżenia opłat dla rodziców.

A więc za-

łożeniem tej ustawy jest również wprowadzenie za-

sady, że dodatkowa godzina nie będzie kosztowała

rodzica więcej niż 1 zł.

Od września 2013 r. szósta

i siódma godzina będą objęte tą regulacją.

Od wrześ-

nia 2014 r. szósta, siódma i ósma godzina nie będą

kosztowały więcej niż złotówkę.

Od 1 września 2015 r.

wszystkie dodatkowe godziny będą kosztowały nie

więcej niż 1 zł.

Projekt ustawy jest już przyjęty przez komitet

stały Rady Ministrów i skierowano go pod obrady

Rady Ministrów.

Mówię tyle o wychowaniu przedszkolnym, po-

wiem, że stopniowe wprowadzanie obniżenia wieku

szkolnego wymaga wcześniejszego przygotowania

dzieci do edukacji szkolnej.

Raport o poziomie rozwo-

ju polskich sześciolatków, który poprzedził wprowa-

dzenie rozwiązań ustawowych, potwierdził, że współ-

czesne polskie sześciolatki, podobnie jak ich rówieś-

nicy w większości krajów Europy, wcześniej wyka-

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

372

zują dojrzałość do podjęcia nauki w szkole oraz

dużą ciekawość poznawczą.

Dobre przygotowanie do

wcześniejszej edukacji w szkole zawdzięczają przede

wszystkim nauczycielom przedszkoli, ich oddaniu

sprawom dzieci, kompetencji i fachowości.

Serdecznie

z tego miejsca chciałabym podziękować nauczycielom

przedszkoli za dobre przygotowanie dzieci do eduka-

cji przedszkolnej, szczególnie tym, którzy dobrze

przygotowali 184 tys. dzieci, które w tym okresie

przejściowym rozpoczęły edukację przedszkolną w

wieku 6 lat.

Wiem, że wielu z państwa, i pewnie takie pytania

padną, zastanawia się, dlaczego rezygnujemy z tzw.

zerówki dla dzieci 6-letnich, mimo iż zajęcia w nich

coraz częściej przypominały lekcje w klasie I, a dzie-

ci uczyły się liter i czytania.

Odpowiedź naukowców

jest jednoznaczna.

Przerwanie wraz z końcem zerów-

ki rozpoczętej już nauki czytania, pisania i liczenia

nie jest korzystne dla dziecka.

By cykl nauczania

tych umiejętności był jak najskuteczniejszy, powinien

być stabilny i odbywać się pod okiem jednego nauczy-

ciela, bez konieczności przestawiania się dziecka

z metod pracy jednego dorosłego na metody pracy

drugiego.

Takie przestawianie się małego dziecka

może spowodować, i w wielu przypadkach powoduje,

zaburzenie płynności nauczania czytania i pisania.

Chcę także mocno podkreślić, że nauczanie czy-

tania i pisania w przedszkolu nie jest zabronione.

Podstawa programowa opisuje umiejętności, które

dziecko powinno opanować w przedszkolu, nie zabra-

nia jednak pójścia o krok dalej.

W przypadku gdy

nauczyciel zauważy zainteresowanie dzieci literami

i cyframi, to mimo iż nie ma takiego obowiązku, może

rozszerzyć realizowany z przedszkolakami program

nauczania.

Ważne jest, aby robił to w porozumieniu

z nauczycielami szkół podstawowych, do których

dzieci z tego przedszkola idą.

Za wprowadzeniem wcześniejszej edukacji szkol-

nej przemawiają również wyniki badań.

W ubiegłym

roku opublikowano wyniki międzynarodowego bada-

nia umiejętności dziesięciolatków PIRLS i TIMSS.

10-letni uczniowie z Polski, którzy mieli za sobą 3-let-

ni cykl kształcenia w szkole, byli badani pod koniec

III klasy szkoły podstawowej.

Wypadli oni słabiej

w porównaniu z uczniami z krajów, gdzie edukację

szkolną dzieci rozpoczynają w wieku 6 lat, a ucznio-

wie w wieku 10 lat mają za sobą 4 lata nauki w szko-

le.

To właśnie wcześniejsze rozpoczęcie edukacji

szkolnej zadecydowało o sukcesie tych ostatnich.

Nie mamy prawa odbierać dzieciom szansy, którą

mają ich rówieśnicy w innych krajach.

Wszyscy pań-

stwo wiedzą, że w większości krajów europejskich

dzieci rozpoczynają edukację w szkole w wieku 6, a na-

wet 5 lat.

W globalnym świecie nie możemy ignorować

tego faktu.

Obowiązkiem państwa jest zapewnienie

najmłodszym obywatelom najlepszego możliwego star-

tu, wyposażenie ich w kompetencje, dzięki którym

będą mogli w przyszłości na arenie międzynarodowej

konkurować z innymi jak równy z równym.

Niezwykle istotnym społecznie powodem obniże-

nia wieku obowiązku szkolnego jest wyrównywanie

szans dzieci w obrębie całego kraju.

Dotyczy to

zwłaszcza dzieci ze środowisk defaworyzowanych,

w których rodzice nie przywiązują wagi do edukacji

bądź nie potrafią wesprzeć i odpowiednio stymulować

rozwoju dzieci.

Dla całej rzeszy najmłodszych Pola-

ków wcześniejsze pójście do szkoły…

Przepraszam,

chyba nauczycielskie gardło, niestety, odezwało się

i mam kłopot z mówieniem.

(Poseł Marek Łatas: Urlop dla poratowania zdro-

wia.)

Ale przezwyciężę, tak jak wielu nauczycieli w Pol-

sce, ten problem i o najważniejszej dla nas wszystkich

sprawie będą z państwem dyskutowała dzisiaj do

upadłego, tak żebyśmy wzajemnie przekonali się

o tym, że polskie szkoły są przygotowane na przyjęcie

sześciolatków i że to jest naprawdę cywilizacyjna

szansa dla najmłodszych obywateli naszego kraju, bo

dla najmłodszych obywateli naszego kraju pójście

wcześniej do szkoły stanowi niespotykaną dotąd

szansę rozwojową umożliwiającą szybsze nabywanie

umiejętności, korektę ewentualnych deficytów, a tak-

że szansę na wcześniejsze rozpoznanie szczególnych

uzdolnień dziecka.

Zapoczątkowanie tych procesów w szkole podsta-

wowej, czyli w środowisku, które obejmuje ucznia opie-

ką na 6 lat, pozwala właściwie rozplanować w czasie

działania wspierające rozwój dziecka.

Kontakt z in-

nym środowiskiem, dostarczanie nowych bodźców

intelektualnych, umożliwienie regularnej nauki ję-

zyka obcego, kontakt z logopedą, psychologiem, pe-

dagogiem, dodatkowe zajęcia – oto, co zyskują dzieci,

które idą do szkoły.

Jest jeszcze coś więcej, na co my, posłowie, na

pewno powinniśmy zwrócić uwagę.

Otóż przeprowa-

dzone pod koniec ubiegłego roku przez Instytut Ba-

dań Edukacyjnych badanie TIMSS pokazuje, że dzie-

cko, które w wieku 6 lat rozpoczęło naukę w szkole,

lepiej czyta, pisze i liczy od swojego rówieśnika, któ-

ry pozostał w przedszkolu.

Mamy tutaj średnie wy-

niki badań dzieci 6-letnich, przeprowadzonych w trzech

grupach: dzieci, które uczą się w przedszkolu, dzieci,

które uczą się w oddziale przedszkolnym, i dzieci,

które uczą się w pierwszej klasie szkoły podstawowej.

podstawowej, rozwiązując te same zadania, które

rozwiązywali ich rówieśnicy z przedszkola i z oddzia-

łu przedszkolnego, uzyskały zdecydowanie lepsze

wyniki w czytaniu, pisaniu i liczeniu.

Celem dzisiejszej debaty jest przedstawienie stanu

przygotowania szkół do obniżenia wieku szkolnego.

Dlatego czuję się w obowiązku przedstawić dziewięć

faktów dotyczących przygotowania szkół podstawo-

wych do tego ważnego zadania.

Przepraszam, jednak poproszę o minutę przerwy,

pani marszałek, dobrze?

(Poseł Marek Łatas: Urlop dla poratowania zdrowia.)

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

373

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Bardzo proszę, pani ministro.

Ogłaszam minutową przerwę.

do godz. 11 min 03)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Wznawiam obrady.

Pani ministro, bardzo proszę kontynuować.

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas:

Dziękuję bardzo, pani marszałek.

Jak już mówiłam, dzisiejsza debata ma na celu

przedstawienie stanu przygotowań organów prowa-

dzących do obniżenia wieku szkolnego, dlatego chcia-

łabym zaprezentować państwu posłom dziewięć fak-

tów dotyczących przygotowania szkół podstawowych

w tym ważnym zakresie.

Przede wszystkim ostatnie

4 lata były czasem wzmożonego wysiłku finansowego

samorządów terytorialnych związanego z przygoto-

waniem szkół do obniżenia wieku szkolnego.

Jak

państwo posłowie pamiętają, kiedy przesuwaliśmy

o dwa lata termin wprowadzenia obowiązku szkol-

nego dla sześciolatków, samorządy terytorialne pro-

testowały, twierdziły, że są przygotowane do obniże-

nia wieku szkolnego.

Otrzymały też pomoc z budże-

tu państwa.

Od 2009 r. do gmin trafiło 1898 mln zł

z budżetu państwa oraz 631,5 mln zł ze środków

unijnych.

Środki te były przeznaczone na edukację

dzieci 6-letnich, remonty, doposażenie szkół podsta-

wowych i sal gimnastycznych oraz realizację projek-

tów związanych z doskonaleniem nauczycieli.

W trakcie 3–4 lat okresu przejściowego, jeśli cho-

dzi o obniżenie wieku szkolnego, edukację w szkołach

podstawowych rozpoczęło 184 tys. dzieci 6-letnich.

Na ich edukację samorządy otrzymały 1448 mln zł.

towej subwencji ogólnej na doposażenie nowych sal

bieżące budynków szkół podstawowych przekazano

ponad 157 mln zł.

W ramach programu „Radosna

szkoła” wydatkowano 244 mln zł.

W tym czasie po-

wstały 2024 place zabaw przy szkołach podstawo-

wych, a 11 773 szkoły zostały wyposażone w pomoce

do wewnętrznych sal zabaw.

Odwiedzam szkoły pod-

stawowe, sześcio- oraz siedmiolatków uczących się

w klasach pierwszych.

Obserwuję, z jaką radością

i jakim entuzjazmem te dzieciaki korzystają z placów

zabaw i wewnętrznych sal zabaw.

Stanowi to w pol-

skiej szkole rewolucję, chodzi o zmianę sposobu pa-

trzenia na nauczanie młodszych dzieci, wykorzysta-

nie ich naturalnego sposobu uczenia się poprzez ruch

i zabawę.

(Poseł Zbigniew Dolata: To wzruszające.)

Tak, panie pośle, jest tak naprawdę, kiedy surową

salę lekcyjną, gdzie stoją równo poukładane rzędy

ławek i krzesełka, zamieniamy na salę, w której dzie-

ci uczą się z radością, której urządzenie odpowiada

ich rozwojowi, lepszemu przyswajaniu informacji.

Jest

to naprawdę wzruszające.

Chciałabym, żeby pana

dzieci i wnuki uczyły się w takich klasach.

Życzę tego

panu bardzo serdecznie.

Szanowni Państwo!

Wyniki kontroli sanitarnych

również potwierdzają przygotowanie szkół do pracy

z młodszymi dziećmi.

W pierwszej połowie 2012 r.

Państwowa Inspekcja Sanitarna przeprowadziła

kontrolę w szkołach podstawowych i bardzo dobrą

wieku szkolnego otrzymało ponad 93% skontrolowa-

nych szkół podstawowych.

Pytania dotyczące przygotowania szkół do obniże-

nia wieku szkolnego dotyczą również kwalifikacji na-

uczycieli.

Nauczyciele szkół podstawowych, którzy

uczą w klasach I–III, mają takie same kwalifikacje,

jak nauczyciele uczący w przedszkolach.

Oni mogą

pracować w przedszkolu i w szkole, tak samo jak na-

uczyciele przedszkolni.

Mając na uwadze to, że do

szkoły przychodzi jednak młodsze dziecko, zadbaliśmy

też o doskonalenie nauczycieli.

Przede wszystkim po-

wstał systemowy projekt „Indywidualizacja procesu

nauczania”, realizowany przez ministra edukacji na-

rodowej, a w jego imieniu przez regiony, bo środki na

ten projekt przekazaliśmy do regionów.

W tym pro-

jekcie uczestniczy 80% szkół podstawowych.

Z 600

mln zł, które na ten projekt przeznaczyliśmy, do gmin

na realizację tego projektu trafiło 437 mln zł.

Wspar-

ciem zostało objętych ponad 52 tys. uczniów.

Szkoły

zostały doposażone w pomoce dydaktyczne pozwala-

jące lepiej dostosować nauczanie do indywidualnych

potrzeb.

Prowadzone są także dodatkowe zajęcia z ucz-

niami, a nauczyciele w ramach tego projektu dosko-

nalą swoje umiejętności.

Również środki na doskona-

lenie zawodowe nauczycieli, które są zagwarantowane

Kartą Nauczyciela, tzw. jednoprocentowy odpis z fun-

duszu wynagrodzeń przeznaczony na doskonalenie

nauczycieli, mogą i są wykorzystywane na doskonale-

nie nauczycieli najmłodszych klas.

W roku 2012 zmieniłam rozporządzenia dotyczą-

ce ośrodków doskonalenia nauczycieli, poradni psy-

chologiczno-pedagogicznych i bibliotek pedagogicz-

nych, zobowiązując te instytucje, które są instytucja-

mi wspierającymi pracę szkoły, do pomocy nauczycie-

lom, a także do przygotowania szkoleń, konferencji

i seminariów, tak aby nauczycieli uczących w najmłod-

szych klasach jeszcze lepiej przygotować do obniżenia

wieku szkolnego.

Państwo Posłowie!

Wysoka Izbo!

Dla rodziców

bardzo ważna jest opieka w szkołach podstawowych.

Szkoła podstawowa różni się jednak od przedszkola,

dzieci mają obowiązkowe zajęcia, a dla uczniów, któ-

rych rodzice pracują, konieczne jest zapewnienie opie-

374

ki świetlicowej.

W ciągu tych czterech lat zwiększyła

się liczba nauczycieli, którzy opiekują się dziećmi

w świetlicy.

W latach 2008–2009 liczba etatów na-

uczycieli świetlicowych wzrosła o ponad 10%, mimo

jektu unijnego wynika, że ze świetlicy korzystało

również wyniki innego badania, w którym wypo-

wiadali się rodzice dzieci sześcio- i siedmioletnich,

które chodzą w tej chwili do I klasy szkoły podsta-

wowej.

W tym badaniu pytaliśmy rodziców, a właś-

ciwie pytała zewnętrzna firma, która to badanie

prowadziła, jaka jest liczba posiłków oferowanych

dzieciom w szkole.

Macie państwo na wykresie in-

formację o tym, że posiłków nie oferuje niecałe 7%

szkół podstawowych.

W pozostałych szkołach są

posiłki, jeden, dwa lub więcej.

Tak jak powiedziałam, od września 2009 r. do

w szkole zdecydowali się rodzice 184 tys. dzieci.

Ba-

daliśmy również zadowolenie rodziców z tej decyzji.

Pytaliśmy rodziców, jak oceniają edukację swoich

najmłodszych dzieci, po to aby wiedzieć i dobrze przy-

gotować szkoły na ten moment, który nastąpi 1 wrześ-

nia 2014 r.

Ponad 83% rodziców mówiło, że jest cał-

kowicie zadowolonych z opieki szkolnej nad dziećmi

w I klasie.

Poważne zastrzeżenia, co mnie oczywiście

martwi i co kontrolujemy, miało niespełna 2% rodzi-

ców.

Rodzice są również zadowoleni z edukacji sześ-

cioletnich dzieci w I klasie, całkowicie zadowolonych

jest 83% rodziców, poważne zastrzeżenia, jak pań-

stwo widzicie, ma niewielki procent rodziców.

Grupa rodziców dzieci sześcioletnich rozpoczyna-

jących edukację w szkole jest zadowolona ze sposobu,

w jaki ich dzieci uczą się w szkole, rzadziej też zgłasza

poważne zastrzeżenia dotyczące organizacji pracy ich

dzieci.

Aż 92% z nich jest zadowolonych z nauczycie-

li uczących ich dzieci w I klasie szkoły podstawowej,

86% jest zdania, że dzięki wcześniejszej edukacji

szkolnej, dzięki podejściu pedagogów ich dzieci do-

brze czują się w szkole i chętnie do niej chodzą.

Ważnym zadaniem stojącym przed szkołami w ob-

liczu obniżenia wieku szkolnego jest poprawa jakości

edukacji dzieci w młodszym wieku szkolnym.

Mini-

sterstwo Edukacji Narodowej od kilku lat monitoru-

je sposób wdrażania nowej podstawy programowej

w szkołach.

Wyniki monitoringu pokazują, że na-

uczyciele coraz chętniej stosują aktywne metody na-

uczania, tworzą sytuacje zadaniowe, zlecają dzieciom

wykonywanie ćwiczeń manipulacyjnych, zabaw dy-

daktycznych, że ważnym elementem wdrożenia dzie-

cka do edukacji szkolnej jest zapewnienie mu okresu

adaptacyjnego – w większości badanych szkół ten

okres trwał do dwóch miesięcy.

Z badań wynika rów-

nież, że 96% szkół zapewnia uczniom możliwość po-

zostawienia podręczników w szkole, a szkoła podsta-

wowa, co wynika z podstawy programowej, już od

I klasy gwarantuje również naukę języka obcego

rzystają z pracowni informatycznych wyposażonych

w odpowiednie oprogramowanie.

W 90% szkół są sale

młodszych, natomiast 86% badanych młodszych klas

regularnie korzysta z boisk szkolnych, między inny-

mi również z tych, które powstały przy szkołach

w ostatnim czasie.

Faktem dziewiątym jest to, że sytuacja demogra-

ficzna sprzyja obniżeniu wieku szkolnego i przyjęciu

do szkół dodatkowego rocznika dzieci sześcioletnich.

Jak państwo posłowie wiedzą, od roku szkolnego

niów w szkołach podstawowych zmalała o ponad 415

tys. A więc to jest więcej niż cały rocznik dzieci sześ-

cioletnich.

Gdyby nie rodzice albo gdyby nie decyzje

rodziców, którzy postanowili posłać sześcioletnie

dziecko do szkoły, ten spadek wynosiłby prawie pół

miliona uczniów.

Dodatkowo pamiętamy o tym, że

szkoły podstawowe to są szkoły prowadzone przez

samorząd gminny.

Ten samorząd oprócz szkół pod-

stawowych prowadzi również gimnazja.

Jeżeli w szko-

łach podstawowych liczba uczniów zmalała o 415 tys.,

to w gimnazjach liczba uczniów zmalała o 386 tys.

To łącznie 868 tys. uczniów w szkołach prowadzonych

przez gminy, które w 2014 r. będą przyjmowały dodat-

kowy rocznik sześciolatków.

W szkole jest miejsce dla

młodszych dzieci, a obniżenie wieku szkolnego będzie

cyjnych dzieci nie tylko z powodu wcześniejszego

rozpoczęcia edukacji szkolnej, ale również zahamo-

wania procesu likwidacji szkół spowodowanego niżej

demograficznym.

(Poseł Marzena Dorota Wróbel: Pani minister, to

było 20 lat temu.

Odkryli Amerykę.)

Mamy pierwsze informacje dotyczące zamiarów

likwidacji szkół i w tym roku zdecydowanie mniej

samorządów takie uchwały podejmuje.

(Poseł Zbigniew Dolata: Zwiększyć subwencję.)

Pan poseł doskonale wie, że od roku 2007 do roku

2013 subwencja wzrosła o 11,5 mld zł.

W 2007 r. ta

subwencja wynosiła 28 mld zł, a teraz wynosi 39,5

mld zł.

Panie pośle, to jest ogromny wysiłek państwa

w czasie kryzysu, jeśli chodzi o edukację szkolną,

a za chwilę edukację przedszkolną, właśnie po to, żeby

chronić to, co jest najsłabsze, co wymaga ochrony:

szkołę, dziecko i jego edukację.

Szkoła, dziecko i edu-

kacja to przyszłość.

Właśnie dla dobra dziecka pań-

stwo polskie w ostatnim czasie zrobiło tak ogromny

wysiłek, jeżeli chodzi o wzrost subwencji oświatowej.

Obniżenie wieku szkolnego jest zmianą przemy-

ślaną i wprowadzaną konsekwentnie.

Jej wprowadze-

nie rozpoczęliśmy od upowszechnienia edukacji

przedszkolnej, ponieważ sprawdza się zasada, że im

wcześniej dziecko zacznie edukację w przedszkolu,

tym lepiej poradzi sobie w szkole.

W ciągu ostatnich

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

375

dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym.

O usta-

wie przedszkolnej i dalszych działaniach rządu w tym

zakresie już państwu mówiłam.

Wsparciem dla gmin będzie również subwencja

oświatowa, którą otrzymają w roku 2014 na dodatko-

wy rocznik uczniów, dzieci 6-letnich, na cały rocznik.

W tym roku otrzymały na tę liczbę dzieci, których

rodzice zdecydowali o wysłaniu ich wcześniej do szko-

ły.

4-letni okres przygotowania szkół do obniżenia

wieku szkolnego został dobrze wykorzystany przez

samorządy terytorialne.

Nie tylko poprawiła się infra-

struktura szkół, ale dokonała się rzecz ważniejsza,

zmieniły się przekonania dotyczące sposobu uczenia

młodszych dzieci w szkole.

Dzisiaj nie ma chyba wśród

nas osoby, która neguje obecność zabawek w szkole,

która neguje konieczność powstawania placów zabaw

i sal zabaw dla dzieci, która neguje konieczność zmia-

ny sposobu kształcenia najmłodszych dzieci, koniecz-

ność stosowania aktywnych metod pracy z dzieckiem,

potrzebę doposażenia i dostosowania szkoły do po-

trzeb i możliwości dziecka, a nie odwrotnie.

(Poseł Zbigniew Dolata: Likwidowanie stołówek.)

Klasy najmłodszych uczniów stały się kolorowe,

są bardziej dla nich przyjazne.

Są jeszcze placówki,

w których nie jest idealnie, ale faktem jest, że szkoły

podstawowe w Polsce nigdy tak szybko nie zmienia-

ły swojego oblicza, właśnie wyposażając się w place

zabaw, pomoce dydaktyczne, przygotowując się do

przyjęcia młodszych dzieci.

Pani poseł, pokazywałam badania, które mówią

o faktach, mówią o tym, jak rodzice widzą posiłki

w szkołach.

I jak pani poseł zobaczyła na tych slaj-

dach, rodzice widzą, że w szkołach są posiłki…

(Poseł Zbigniew Dolata: Na slajdach tak.)

…że dzieci mogą z tych posiłków korzystać, a slajd,

panie pośle, odzwierciedla rzeczywistość, a nie wir-

tualny świat, który jest w pana głowie.

Chciałabym państwu posłom powiedzieć jeszcze

o jednym.

Większość uczniów w Polsce…

(Poseł Jadwiga Wiśniewska: Pani jest niegrzecz-

na, pani minister, to się nie godzi.

Pani nie może

wyrażać się w taki sposób.)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Przepraszam, pani ministro.

Bardzo proszę nie utrudniać pani ministrze wy-

powiedzi.

Proszę kontynuować, pani ministro.

Minister Edukacji Narodowej

Chciałabym zwrócić uwagę państwa posłów na

fakt, że badania, które były prowadzone w 2010 r.,

ale też których wyniki były potwierdzane w innych

badaniach, już późniejszych, pokazują, że 83% najmłod-

szych dzieci lubi chodzić do szkoły, 81% twierdzi, że

w szkole bardzo im się podoba, a 80% uważa się za

zdolnych uczniów.

Pamiętajmy tylko o tym, że dziecko wyrabia sobie

opinię o szkole, do której ma iść, również na podsta-

wie opinii rodziców.

Żeby w sposób radosny, przyja-

zny mogło dobrze przygotowane przekroczyć bez

stresu próg szkoły, potrzebna jest dobra atmosfera

wokół tego ważnego momentu.

Stosunek dziecka do

szkoły w dużej mierze zależy od informacji, jakie

usłyszy w domu od rodziców, od tego, co słyszy w te-

lewizji, od tego, czego bezpośrednio doświadczyło.

Dlatego też w ostatnim czasie bardzo intensywnie

rozmawiam z nauczycielami z przedszkoli i szkół,

z przedstawicielami samorządu terytorialnego po to

właśnie, aby tworzyć sprzyjającą atmosferę wokół

tego najważniejszego w życiu dziecka momentu, aby

dziecko dobrze przygotować do edukacji szkolnej, aby

pomóc mu poznać szkołę, do której pójdzie, aby po-

móc mu w tym, żeby w sposób radosny dobrze przy-

gotowane mogło rozpocząć edukację szkolną.

Pozwólmy dziecku zróżnicowanym działaniem

cieszyć się poznawaniem świata, zdobywaniem no-

wych umiejętności i wiedzy.

Dziecko lepiej się rozwi-

ja, kiedy ma możliwość wykazania, że nauczyło się

czegoś nowego, że sobie radzi, a tak się dzieje, kiedy

jest inspirowane, kiedy stawia się przed nim zadania

i mówi: spróbuj.

Pozwólmy dzieciom pójść o krok da-

lej i nie róbmy wokół tego awantury politycznej.

Roz-

mawiajmy rzeczowo o tym, jak przeprowadzić tę

ważną zmianę dla dobra tych najmłodszych.

I o to

również bardzo państwa posłów proszę.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Bardzo proszę, pani posłanko.

wić sprawozdanie dotyczące rozpatrzenia informacji

jęcia obowiązkiem szkolnym dzieci 6-letnich.

Infor-

macja ta jest zawarta w druku nr 1019.

Obowiązek szkolny dla dzieci 6-letnich został

z dnia 19 marca 2009 r., a ustawą z dnia 27 stycznia

2012 r. wydłużono czas, w którym o podjęciu nauki

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

376

w szkole przez dziecko 6-letnie decydują rodzice, zaś

obowiązek edukacji dla tej grupy wiekowej zostanie

wprowadzony od 1 września 2014 r.

Minister eduka-

nie składa Wysokiej Izbie informację o stanie przy-

gotowania organów prowadzących do objęcia obo-

wiązkiem szkolnym dzieci 6-letnich.

Objęcie obowiązkiem szkolnym tej grupy wieko-

wej to zmiana, którą należy rozpatrywać w kontek-

ście innych zasadniczych zmian, dotyczących kształ-

cenia, wychowania i edukacji dziecka młodszego.

Zmiana polega na umożliwieniu jak największej gru-

pie dzieci udziału w edukacji przedszkolnej i wyko-

rzystaniu szansy szybszego rozwoju, jaką niesie ko-

rzystanie z wcześniej rozpoczętej edukacji szkolnej.

Celem działania, jak podkreślała pani podsekretarz

stanu w MEN Joanna Berdzik, jest umożliwienie

wszystkim dzieciom w Polsce uczestnictwa w wycho-

waniu przedszkolnym w wymiarze trzech lat.

Dzia-

łania takie zostały podjęte z przekonaniem, które

potwierdzają badania, że wcześniejsze podjęcie nauki

warunkuje sukces edukacyjny i życiowy dziecka.

Ministerstwo zleciło CBOS badania, których ce-

lem było poznanie stosunku rodziców do edukacji

szkolnej dziecka 6-letniego.

Analiza wyników wska-

zuje, że 93% rodziców odpowiada pozytywnie na py-

tanie, czy dzieci chętnie uczestniczą w zajęciach, 83%

rodziców odpowiada, że dzieci nie nudzą się na zaję-

ciach, a 92% rodziców uważa, że dzieci młodsze nie

czują się zdominowane przez starsze.

80% rodziców

uważa, że dzięki dobremu podejściu nauczycieli ich

dziecko zostało bardzo zachęcone do chodzenia do

szkoły, 80% rodziców sześciolatków, które rozpoczęły

naukę, jest zadowolonych z edukacji dzieci w szkole.

Badania, o których mówię, zostały przeprowadzone

w roku 2011.

Jednym z najważniejszych czynników wpływają-

cych na rozwój edukacji jest demografia.

Zmiana

liczby i struktury ludności, jaka dokonała się w Pol-

sce w ciągu ostatnich lat, spadek dzietności spowo-

dowały, że między rokiem szkolnym 2005/2006 a ro-

kiem 2011/2012 liczba uczniów w szkołach podstawo-

wych zmalała o 415 tys. O tym mówiła już dzisiaj

pani minister Szumilas.

A gdyby nie decyzja o pod-

jęciu nauki przez dzieci 6-letnie, spadek wyniósłby

482 tys. Decyzje rodziców spowodowały, że w roku

szkolnym 2011/2012 70 tys. sześciolatków znalazło

się w szkole podstawowej, co stanowi prawie 19,5%

tej grupy wiekowej.

Obniżenie wieku to wpływanie na zwiększenie

szans edukacyjnych dzieci, złagodzenie skutków niżu

demograficznego, zwiększenie liczby miejsc pracy dla

nauczycieli i zmniejszenie liczby likwidowanych szkół.

System Informacji Oświatowej pokazuje, że z po-

wodu niżu demograficznego w szkołach podstawo-

wych znajduje się 23 511 powierzchni dydaktycznych

wolnych i gotowych do wykorzystania.

W roku 2013 do samorządów trafi dotacja w kwo-

cie 320 mln zł na wszystkie dzieci objęte wychowa-

niem przedszkolnym, a w roku 2016, tak jak już mó-

wiła pani minister, będzie to 1,7 mld zł.

Docelowo

wychowaniem przedszkolnym zostaną objęte wszyst-

kie dzieci.

Przedstawiciele ministerstwa podkreślali, że ce-

lem jest korzystanie przez dzieci przez trzy lata z wy-

chowania przedszkolnego w celu osiągnięcia przez

nie w wieku 6 lat gotowości do uczestniczenia w edu-

kacji szkolnej.

Przedstawiciele samorządów terytorialnych już

w 2011 roku wskazywali na gotowość do podjęcia

edukacji przez sześciolatków w klasach pierwszych

i negatywnie zaopiniowali przesunięcie terminu na

rok 2014.

Podobnie wskazała Komisja Wspólna Rzą-

du i Samorządu Terytorialnego i dyrektorzy szkół

zrzeszeni w Ogólnopolskim Stowarzyszeniu Kadry

Kierowniczej Oświaty.

Na potrzebę obniżenia wieku

szkolnego wskazuje także ZNP i inne organizacje.

W celu przygotowania edukacji dzieci 6-letnich od

roku 2009 do roku 2012 przekazano 1448 mln zł czę-

ści oświatowej subwencji ogólnej na edukację szkolną

dzieci 6-letnich.

49 mln zł przeznaczono na doposa-

żenie sal lekcyjnych i gimnastycznych w szkołach

podstawowych.

Na bieżące remonty szkół podstawo-

wych przeznaczono 157 mln zł.

Rządowy program

„Radosna szkoła” to kwota 244 mln zł, co pozwoliło

na wyposażenie 88% szkół w pomoce dydaktyczne,

a 61% szkół – w place zabaw.

Do kwot, jakie przeznaczył rząd, należy dodać

środki wyegzekwowane przez samorządy, więc te

kwoty będą oczywiście jeszcze większe.

Ministerstwo

Edukacji Narodowej przygotowało projekt „Indywi-

dualizacja procesu nauczania i wychowania uczniów

wany uczniom klas młodszych, na co przeznaczono

624 mln zł.

Uruchomiono dodatkowe zajęcia dla dzie-

ci młodszych.

7 mln zł przeznaczono na podniesienie

efektywności kształcenia uczniów ze specjalnymi

nastąpił wzrost zatrudnienia o 10%.

Poprawiono po-

ziom bezpieczeństwa w szkołach.

Spadła liczba wy-

padków o 40%.

Zmniejszyło się zjawisko agresji i prze-

stępczości w szkołach, na co wskazują badania CBOS

i UW.

(Poseł Zbigniew Dolata: Dokładnie się zwiększy-

ła.)

Panie pośle, na ten temat dyskutowaliśmy na jed-

nym z posiedzeń komisji...

(Poseł Zbigniew Dolata: Mieliśmy spotkanie w pod-

komisji.

Niech pani mówi prawdę.)

Prosiłabym bardzo pana posła, żeby mi teraz

umożliwił...

Pani marszałek...

Poseł Elżbieta Gapińska

377

Panie pośle, będzie pan miał możliwość zadania

pytania i wtedy pan powie, co ma do powiedzenia.

Proszę nie utrudniać pani posłance kontynuowania

wypowiedzi.

Bardzo proszę.

Poseł Elżbieta Gapińska:

Dziękuję, pani marszałek.

Nastąpiła poprawa warunków sanitarnych.

Obec-

nie np. brak ciepłej wody dotyczy tylko 135 szkół,

kiedy w roku 2010 ten problem dotyczył 2700 placó-

wek szkolnych.

40% szkół podstawowych umożliwia

uczniom korzystanie z posiłków.

550 mln zł co roku

MEN prowadzi także monitorowanie działań me-

rytorycznych szkoły dotyczących realizacji podstawy

programowej.

Szkoły stosują właściwe dla młodszych

dzieci metody pracy, zachowują okresy adaptacyjne.

Taką opinię wyraziła pani podsekretarz stanu Joan-

na Berdzik w czasie posiedzenia komisji edukacji.

MEN w wyniku analiz stwierdziło, że szkoły, na-

uczyciele, organy prowadzące są gotowe do przyjęcia

sześciolatków do szkół.

W uzasadnieniu powoływano

się także na wyniki badań PIRLS i TIMSS, które

przeprowadzono w roku 2011.

Badanie realizowane

przez Międzynarodowe Stowarzyszenie Mierzenia

Osiągnięć Szkolnych mierzy kompetencje młodszych

uczniów klas szkół podstawowych.

Wyniki badania

PIRLS wskazują, że jakość kształcenia trzecioklasi-

stów w zakresie czytania poprawia się, Polska plasu-

je się obecnie istotnie powyżej średniej międzynaro-

dowej.

W badaniu TIMSS Polska uczestniczy po raz

pierwszy.

Polscy uczniowie biorący udział w badaniu

uczyli się według starej podstawy programowej, co

jest ważną informacją, bo uczestnictwo w następnych

badaniach pozwoli porównać wyniki z wynikami ucz-

niów, którzy realizują reformę programową, i obej-

mie uczniów już po wdrożeniu obniżenia obowiązku

szkolnego.

W zakresie przyrody wynik polskich dzie-

sięciolatków był bliski średniej międzynarodowej,

a w badaniu umiejętności matematycznych uzyskano

wynik nieco słabszy od średniej międzynarodowej.

Jeżeli zaś chodzi o opinię uczniów na temat ich

poczucia bezpieczeństwa w szkole, to wynik tego ba-

dania daje Polsce 7–9 miejsce, z Chorwacją i Finlan-

dią, wśród 50 krajów.

Badania te potwierdziły w ska-

li międzynarodowej, że wyższe wyniki, to już mówi-

ła pani minister, osiągają ci uczniowie, którzy mają

dań potwierdzają także słuszność decyzji o obniżeniu

wieku szkolnego.

(Poseł Zbigniew Dolata: Pani poseł jest sprawo-

zdawcą komisji, a nie występuje w imieniu klubu.)

Ja przekazuję...

(Poseł Zbigniew Dolata: Pomyliła pani poseł role.)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Panie pośle, proszę nie zwracać uwagi pani po-

słance.

Bardzo proszę.

Poseł Elżbieta Gapińska:

Wyniki badań potwierdzają także słuszność decy-

zji o obniżeniu wieku szkolnego.

Szczególnie widać,

że lepsze wyniki w zakresie umiejętności matema-

tycznych i przyrodniczych osiągają uczniowie w kra-

jach, w których edukacja rozpoczyna się w wieku

6 lat i mają za sobą 4 lata edukacji szkolnej, a nie, jak

większość polskich uczniów, tylko 3, a wiele bada-

nych zagadnień pojawia się dopiero w nauczaniu

W toku dyskusji posłowie wskazywali na koniecz-

ność objęcia dzieci sześcioletnich edukacją poprzez

zabawę, zapewnienia im miejsc w świetlicy.

Pytano

także o analizę porównawczą dotyczącą przygotowa-

nia placówek szkolnych w latach ubiegłych i obecnie

do przyjęcia sześciolatków.

Część posłów przeciwnych

obniżeniu wieku rozpoczęcia edukacji szkolnej zarzu-

cała MEN, że dokument przedstawiony komisji edu-

kacji jest nie do przyjęcia, podając jako argumenty

przemawiające przeciw obowiązkowi szkolnemu dla

dzieci sześcioletnich brak standardów żywieniowych

w szkołach.

Wyrażano także obawę o rozwój emocjo-

nalny dzieci w kontekście podjęcia nauki w szkole,

o przystosowanie do warunków szkolnych, przygoto-

wanie bazy, standardy finansowo-organizacyjne, liczeb-

ność oddziałów szkolnych i kwalifikacje nauczycieli.

Wskazywano na niedostateczne środki finansowe prze-

znaczone na przystosowanie placówek szkolnych do

przyjęcia w poczet uczniów dzieci sześcioletnich.

W trakcie dyskusji zgłoszono wniosek o odrzuce-

nie informacji, który został poddany pod głosowanie

i odrzucony większością głosów.

dzieży na posiedzeniu w dniu 6 lutego 2013 r. reko-

mendowała Wysokiej Izbie przyjęcie informacji mini-

nie przygotowań organów prowadzących do objęcia

ję bardzo.

(Oklaski)

cela Kopaczewska z Klubu Parlamentarnego Platfor-

ma Obywatelska.

378

Poseł Domicela Kopaczewska:

miejsca złożyć uszanowanie 368 tys. polskich rodzin,

które pomimo czarnego PR i propagandy rozsiewanej

przez część z nas, tę część Izby...

(Poseł Zbigniew Dolata: Wrogie siły.)

...zdecydowały się na to, aby ich dzieci rozpoczęły

edukację w wieku 6 lat, przyjmując pełną odpowie-

dzialność za to, że żyjemy w XXI w., że czekają nas

nowe wyzwania i że proces dojrzewania postępuje.

(Wesołość na sali)

Odnoszę wrażenie, Wysoki Sejmie, że nasza od-

powiedzialność za to powinna dotyczyć przyszłych

pokoleń, a nie powinna to być tylko polityczna nawa-

lanka, aby nasze dzieci, nasza przyszłość nie były

przedmiotem tak bardzo żenującej debaty.

Miałam

takie wrażenie, wchodząc na tę mównicę, ale już tego

wrażenia zostałam pozbawiona.

Myślę, że każdy odpowiedzialny rodzic i każdy

odpowiedzialny nauczyciel są przekonani, iż polskim

uczniom należy stworzyć jak najlepsze warunki roz-

woju.

Robimy to od lat, nie robimy tego od dzisiaj.

Dzisiaj rozmawiamy o tym, jak te przygotowania

przebiegają i jakie działania podejmuje polski rząd,

podejmują polskie samorządy i rodzice, aby te warun-

ki były jak najlepsze.

Padają tutaj liczby, padają przykłady, są wyniki

badań.

One są obiektywne, dają nam informację, sta-

wiają diagnozę, jaki jest stan.

I oczywiście do części

z państwa te dane absolutnie nie przemawiają.

Za

chwilę wejdziecie na mównicę i będziecie opowiadać,

jaka jest tragedia w polskich szkołach.

Im gorzej, tym

lepiej.

Czy o to wam chodzi?

O to państwu chodzi.

(Poseł Marzena Dorota Wróbel: Proszę mieć odwa-

gę posłuchać rodziców.)

Proszę państwa, szkoła podstawowa nr 1 w Brześ-

ciu Kujawskim – 17 uczniów sześciolatków, którzy są

w sali, przepięknej, kolorowej, pracują przy kompu-

terach ze wspaniałym nauczycielem, nauczycielem

nauczania wczesnoszkolnego.

Są duże miejskie szkoły, do których rzeczywiście

z radością wchodzą nie tylko uczniowie, lecz także

rodzice, bo oddają oni swój największy skarb – swoje

dziecko.

(Głos z sali: A w Chełmie klasy mają ponad

30 osób.)

Pani minister mówiła o tym, jakie środki zostały

przekazane w ostatnich latach z subwencji oświato-

wej i ze środków unijnych na przystosowanie szkół

i klas dla sześciolatków, ale nie tylko dla sześciolat-

ków, bo także dla wszystkich uczniów klas młod-

szych.

Widzieliście państwo w wielu szkołach koloro-

we place zabaw, kolorowe pomoce dydaktyczne.

One

tam są.

Czy naprawdę niektórym potrzeba innych

okularów, żeby zauważyli, co się zmienia w polskiej

szkole?

(Poseł Zbigniew Dolata: Wy macie różowe okula-

ry – to wystarczy.)

To, co się dzieje od lat z doskonaleniem polskich

nauczycieli, to, że od lat uczestniczą oni w wielu pro-

jektach i są doskonale przygotowani, szczególnie do

opieki nad dziećmi najmłodszymi...

Są to nauczyciele

wychowania przedszkolnego i wczesnoszkolnego,

których kwalifikacje są identyczne.

W związku z tym to, co proponuje Ministerstwo

Edukacji Narodowej, to projekty związane z indywi-

dualizacją procesu nauczania w klasach młodszych,

tak aby dostosować nauczanie do potrzeb każdego

dziecka, i coraz lepsze przygotowanie polskich na-

uczycieli do tego zadania.

To się dzieje w wielu pol-

skich szkołach.

Jeśli z tych 368 tys. rodziców ponad

80% jest zadowolonych, to o czymś to świadczy.

Oczy-

wiście niepokoi nas, że 20% nie jest bardzo zadowo-

lonych.

To jest nasze wyzwanie: Co zrobić, żeby wszy-

scy rodzice byli z tego zadowoleni?

Mamy na to jesz-

cze czas, żeby w każdej szkole był plac zabaw, żeby

w każdej szkole był dobrze przygotowany nauczyciel,

żeby w każdej szkole była świetlica.

Jeśli rodzice pra-

cują, to dziecko od godziny 7 do 16 jest pod opieką

wykwalifikowanego nauczyciela i korzysta w szkole

ze stołówki szkolnej, ze szklanki mleka, z owoców.

To

się dzieje.

Na to są liczby.

Oczywiście nie będą ich

przytaczała, bo państwo nie przyjmują ich do wiado-

mości.

(Poseł Zbigniew Dolata: Więcej wiary.)

Jeśli chcemy podejmować wyzwania cywilizacyj-

ne, jeśli chcemy budować gospodarkę opartą na wie-

dzy, innowacjach, kreatywności, to rzeczywiście mu-

simy stworzyć dziecku warunki od przedszkola do

studiów wyższych.

I to robimy.

Pani minister w pierwszej części swojego wystą-

pienia mówiła właśnie o systemowym działaniu, o ideo-

logii, o celach, które nam przyświecają.

W związku

z tym określcie państwo dokładnie, czy jesteście za

tym, żeby stworzyć polskim dzieciom 6-letnim jak

najlepsze warunki do nauki w szkole, czy jesteście na

nie, bo nie.

We wszystkich programach mówi się

o tym, że dzieci 6-letnie powinny iść do szkoły w 2020 r.,

może w 2030 r. albo w 2050 r.

Określmy więc dokład-

nie, czego naprawdę chcemy.

Czy mówimy nie, bo nie?

Czy rzeczywiście nasze działania nie powinny się

skupić wokół wspólnych projektów?

Co zrobić, jakie

podjąć dalsze działania?

Mamy doskonałą diagnozę,

mamy wyzwania, które przed nami stoją.

Co zrobić,

żeby rzeczywiście efekty edukacyjne były coraz lep-

sze?

Ministerstwo Edukacji Narodowej na podstawie

monitoringu i niezależne instytucje zewnętrzne

wskazują, że jest to dobry kierunek, że są to właściwe

działania, że efekty edukacyjne, nie tylko intelektu-

alne, są coraz lepsze, bo polscy uczniowie nie tylko

wiedzą więcej, lepiej, lecz także społecznie są lepiej

przygotowani do ról, które będą odgrywali w doro-

słym życiu.

W związku z tym apel do państwa, moja prośba,

żebyśmy się na tym skupili, na pozytywnych działa-

niach, na promowaniu tych szkół, które już stworzy-

ły sześciolatkom doskonałe warunki, aby pokazać, że

379

polska szkoła daje gwarancję dobrej edukacji, zaist-

nienia nie tylko na polskim, ale na europejskim ryn-

ku pracy.

I to, co proponuje ministerstwo edukacji,

i ten wysiłek, który wykonują samorządy lokalne,

dyrektorzy szkół i nauczyciele, wskazuje, że jest to

dobry kierunek działania i należy podjąć, mając tak

pełną diagnozę, wszelkie starania, aby zwiększyć

środki, czy z budżetu państwa, czy środki unijne na

dalsze doposażenie szkół w niezbędne pomoce dydak-

tyczne i aby w dalszym ciągu proponować systemowe

doskonalenie nauczycieli, bo to się dzieje.

(Poseł Zbigniew Dolata: Zwiększajcie.)

Metody aktywizujące – to prawda, pani poseł – są

od lat, to nic nowego.

My je tylko udoskonalamy, bo

efekty pracy są coraz lepsze.

Wiemy, że to są właści-

we metody.

W związku z tym w imieniu Platformy Obywatel-

skiej wnoszę o przyjęcie informacji ministra edukacji

narodowej.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

stwo!

Rozpocznę nietypowo, cytatem, który sprowa-

dzi nas wszystkich – albo bardziej was – do rzeczy-

wistości, czyli na ziemię.

Cytat z jednej z gazet z paź-

dziernika 2012 r.: Kiedy podczas przerwy we wroc-

ławskiej szkole podstawowej przy ul. Blacharskiej

odpadł kawałek sufitu, rodzice nie wytrzymali.

Boją

się o bezpieczeństwo swoich dzieci.

druk nr 1019.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Mój klub parla-

mentarny konsekwentnie, podobnie jak na posiedze-

niu połączonych komisji sejmowych, wnosi o odrzu-

cenie przez Wysoką Izbę tego propagandowego, a nie

merytorycznego dokumentu.

Informacja ministra

sprawia wrażenie materiału przygotowanego ad hoc,

niespójnego, złożonego z wielu przypadkowych wąt-

ków upchniętych po kiepskim retuszu do jednego

dokumentu, aby zwiększyć jego objętość i odfajkować

obowiązek.

Dowodem na to jest fakt zamieszczenia

dopiero na str. 21 – proszę państwa, to nie pomyłka

– materiału, treści dotyczących tematu zasadniczego

informacji.

Przedstawiona informacja jest jałowa,

bezproduktywna, niczego nie wnosi, nikogo nie mo-

bilizuje.

Nie przedstawia żadnego planu dochodzenia

do optymalnego przygotowania szkół na potrzeby

obniżenia wieku szkolnego w perspektywie 2014 r.

Wręcz przeciwnie, sprawia wrażenie rutynowego

spełnienia urzędniczego obowiązku.

Jej propagandowy

i doraźny charakter nie daje żadnych szans na jakąkol-

wiek poprawę bazy szkolnej sześciolatków.

Nie stanowi

też w żaden sposób zapowiedzi wsparcia i zachęty dla

samorządów obarczonych tym obowiązkiem.

Informacja do złudzenia przypomina te z lat 2010,

2011, 2012, które powiadamiały posłów o pełnej go-

towości szkół i samorządów na przyjęcie sześciolat-

ków i rzekomych wielkich nakładach finansowych

przeznaczanych na ten cel przez rząd.

Jak to się

skończyło, wszyscy wiemy, wiecie: przesunięciem ter-

minu obniżenia obowiązku szkolnego na wrzesień

2014 r. z powodu nieprzygotowania samorządów i szkół

do obniżenia wieku szkolnego, bałaganem organiza-

cyjnym, niepotrzebnym stresem dziecięcym i nerwa-

mi rodziców.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Dziś rzeczywistość

samorządowa i szkolna przedstawia się tak samo, jak

we wrześniu 2012 r., czyli zupełnie inaczej niż w mi-

nisterialnej informacji.

Zagrożone bankructwem sa-

morządy po raz kolejny otrzymały zbyt niską w sto-

sunku do potrzeb subwencję.

Niedostatek subwencji

niechybnie spowoduje zwiększenie liczby likwidowa-

nych szkół.

Likwidacje szkół spowodują kumulację

uczniów w szkołach, oddziałach klasowych i świetli-

cach szkolnych, do których uczęszczają sześciolatki.

Konsekwencją będzie pogorszenie efektywności na-

uczania i spadek wyników kształcenia.

Pogorszy się

jeszcze bardziej fatalny już dziś poziom bezpieczeń-

stwa w szkołach, wzrośnie szkolna przestępczość, na

którą ze zrozumiałych względów najbardziej narażo-

ne będą najmłodsze dzieci, czyli sześciolatki.

Nieste-

ty, tak z dużym prawdopodobieństwem będzie wyglą-

dać przyszłość sześciolatków w szkole, ale ministerialny

dokument na ten zasadniczy temat milczy.

Uprawianie

propagandy sukcesu nie rozwiąże problemu bazy szkol-

nej, szanowna pani minister.

Zamykanie się na rzeczy-

wistość czy wręcz jej zaklinanie niczego nie da, pogor-

szy tylko sytuację dzieci 6-letnich, skumuluje problemy

we wrześniu 2014 r.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

W ostatnich kilku

latach liczba sześciolatków w szkołach oscylowała

w okolicach 20% z wyraźną tendencją spadkową, po-

mimo kosztownej akcji reklamowej w mediach.

Po-

przednia pani minister edukacji Katarzyna Hall

równolegle ze swoimi deklaracjami o rzekomej obfi-

tości środków budżetowych na dostosowanie bazy

szkolnej do potrzeb sześciolatków w latach 2010–2011

wydawała jednocześnie pamiętny groteskowy porad-

nik dla dyrektorów szkół, w którym doradzała, jak

poszukiwać rodziców, którzy w czynie społecznym

dostosują szkoły do potrzeb sześciolatków.

Dziś

w informacji ministra czytamy, tak jak w latach ubie-

głych, dokładnie tak jak za czasów pani minister

Poseł Domicela Kopaczewska

380

Hall, że rząd przeznacza na ten cel krocie: 1019 mln

z subwencji, 2338 mln z programu „Radosna szkoła”

itd.

Pytam, czy gdyby nie sześciolatki, nie dawaliby-

ście tych pieniędzy.

Analogicznie byłyby one przezna-

czane na szkoły, bo edukację finansować trzeba.

Wobec powyższego znowu aktualne pozostaje py-

tanie: Kto dziś, po 4 latach rzekomych przygotowań

szkół do potrzeb 6-latków, w te puste deklaracje rzą-

du uwierzy?

Z pewnością nie zadłużone samorządy,

które na 2014 r. już zapowiadają, jak rok temu, po-

wszechną dwuzmianowość, ani rozczarowani rodzi-

ce, którzy na co dzień obserwują bazę szkolną, po-

równują szkoły z przedszkolami i ostatecznie wybie-

rają dla dziecka lepsze warunki, czyli przedszkola,

na szczęście nie przejmując się propagandą rządu

i naciskami samorządów.

Bieżąca bezrefleksyjna

i propagandowa informacja ministra, zawarte w niej

liczby i deklaracje upewniają w przekonaniu, że rząd

nie tylko nie przeznaczył w tym budżecie żadnych

środków na dostosowanie szkół do potrzeb sześcio-

latków, ale do 2014 r., niestety, nie zamierza tego

uczynić.

Tak więc zbliżająca się 1 września 2014 r.

kumulacja roczników sześcio- i siedmiolatków nie-

uchronnie grozi powtórzeniem tej sytuacji, która

miała miejsce we wrześniu 2012 r.: niepotrzebny

stres dzieci, emocje rodziców, kłopotliwe tłumaczenia

nauczycieli i dyrektorów, ogólny chaos organizacyjny

i prawdopodobne protesty rodziców.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Smutne i paradok-

salne jest to, że rząd, nie dając samorządom środków

na dostosowanie bazy szkolnej do potrzeb sześciolat-

ków, równocześnie bezmyślnie trwoni miliony na

reklamę telewizyjną niechcianej reformy i kuriozalne

badania gotowości szkolnej sześciolatków, którymi

interesuje się obecnie prokuratura, gdyż, jak naka-

zuje logika, należało je przeprowadzić przed podję-

ciem decyzji o obniżeniu wieku szkolnego, a nie po

niej.

Ponadto informacja ministra całkowicie pomija

problemy samorządów w dostosowaniu bazy szkolnej

i wstydliwie milczy na temat oczywistego faktu to-

talnego pogorszenia sześciolatkom warunków na-

uczania, wychowania, opieki, żywienia i bezpieczeń-

stwa w porównaniu z tymi, jakie powszechnie gwa-

rantują im przedszkola.

W informacji ministra nie

ma również ani zdania komentarza na temat kata-

strofalnej sytuacji narastającego od 5 lat zjawiska

przestępczości szkolnej, z którą mimowolnie zetkną

się objęte obowiązkiem szkolnym sześciolatki.

Na tle tego zjawiska przedszkola słusznie rysują

się rodzicom jako oaza bezpieczeństwa i spokoju.

Nie-

bezpieczny jest fakt, że w tak ważnym dokumencie

dotyczącym edukacji najmłodszych rząd nie widzi

tego problemu i nie szuka recept na jego wyelimino-

wanie.

Informacja ministra nie zawiera też żadnych

prognoz, diagnoz ani propozycji rozwiązania bardzo

trudnej sytuacji skumulowania roczników, które cze-

ka nas niechybnie we wrześniu 2014 r.

Również ten

fakt potwierdza, że pani minister potraktowała ni-

niejszą informację jako urzędnicze zło konieczne,

a istoty problemów przygotowania bazy dla potrzeb

sześciolatków nie zna i poznać nie chce.

To niepokoi

i bardzo źle wróży sześciolatkom w przeddzień 1 wrześ-

nia 2014 r.

Sugeruje również, że stać się one mogą po

raz drugi królikami doświadczalnymi nieudanego

eksperymentu.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Konkludując, in-

chowania o stanie przygotowań organów prowadzą-

cioletnich jest beztroskim propagandowym materia-

łem nieróżniącym się niczym od poprzednich.

Wnio-

ski płynące z jego analizy prowadzą nieuchronnie do

powtórzenia tego, co już w sprawie sześciolatków się

zdarzyło pani minister Katarzynie Hall: rozejścia się

rzeczywistości z realiami.

Dlatego Klub Parlamen-

nie tej propagandowej informacji.

(Oklaski)

do krytyki przygotowanej przez siebie informacji.

I w irytacji nie pośle opozycji na spacer – jak jeszcze

we wtorek tego tygodnia odesłała na swoim facebo-

okowym profilu tych wszystkich rodziców sześciolat-

ków, którzy ośmielali się krytykować ideę obniżenia

wieku szkolnego i zadawali (Dzwonek) niewygodne

pytania.

Dziękuję bardzo za uwagę.

(Oklaski)

Oczywiście edukacja jest tym elementem w polityce

państwa, który musimy wziąć na swoje barki, bo in-

dywidualnie żaden obywatel nie będzie w stanie za-

pewnić wychowania, nauczenia i przygotowania do

życia swoich dzieci.

W związku z tym trzeba to zor-

ganizować.

Żeby to zorganizować, trzeba mieć siły

i środki.

I w zasadzie ta informacja mówi tylko o si-

łach i środkach materialnych.

To znaczy dowiedzie-

liśmy się, ile jest szkół, mogliśmy wyczytać, że w tych

szkołach są i puste sale, niezagospodarowane na cele

edukacyjne.

Jest grupa ok. 140 tys., jak tutaj mamy

podane, młodych osób, które w 2014 r. wejdą, bo na

razie wiemy, że niecałe 20% sześciolatków – w zasa-

dzie chodzi o rodziców, bo to decyzja rodziców – jest

posyłanych już do I klasy.

Dowiadujemy się, że

zmniejszyła się ilość szkół, w których nie ma bieżącej

wody ciepłej, mydła, że są place zabaw, szczególnie

dzięki pieniądzom europejskim, boiska, a nawet w nie-

których szkołach są bardzo dobrze wyposażone sale

Poseł Sławomir Kłosowski

381

gimnastyczne, baseny.

Również statystyka ludnoś-

ciowa mówi nam, że akurat ten moment może być

w pewien sposób korzystny, ponieważ zmniejsza się

liczba uczniów, którzy wkraczają w wiek szkolny.

A więc też jakby pomoc statystyki demograficznej,

a właściwie nie, demografii, statystyka to tylko licz-

by, może być korzystna, żeby ewentualne trudności

szybciej przezwyciężyć.

Dowiadujemy się również, że

w zasadzie samorządy też są przygotowane…

(Poseł Marzena Machałek: Jasne.)

…mają mieć pieniądze.

Zacznijmy od samorządów.

Większość debat w Ko-

misji Edukacji, Nauki i Młodzieży, istotnych debat o

tym, jak ten system skonstruować, jak go realizować

i poprawiać, kończy się tym, że dostajemy informację

od samorządów, że im brakuje pieniędzy.

Czyli jeśli

chodzi o pieniądze, które w 100% powinny samorzą-

dy otrzymać – ponieważ to obowiązkiem państwa jest

zorganizowanie tak finansowania edukacji, aby one

w stu procentach miały to zapewnione, a same mają

tylko zorganizować stronę, nazwijmy to, infrastruk-

turalną – okazuje się, że brakuje tych pieniędzy.

Oczywiście brakuje nie tylko na szkoły podstawowe,

ale i na gimnazja, na szkoły zawodowe.

W ogóle szkol-

nictwo zawodowe jest ogromnym problemem.

I to nie

jeden czy dwa samorządy o tym mówią, tylko mówi

o tym większość samorządów.

W ramach działań po-

dejmuje się te najprostsze, po prostu zamyka się szko-

ły, mówiąc, że i tak demografia wskazuje, iż nie jest

potrzebnych aż tyle sal i szkół.

Nie dowiadujemy się z tej informacji, czy będą ja-

kieś istotne przesunięcia, istotne, nie mówię o prze-

sunięciach kosmetycznych, żeby na tę grupę stu

paru, 130–140 tys. uczniów w stu procentach mieć

zapewnione finansowanie dla samorządów.

Dlaczego

mówię „w stu procentach”?

Bo to jest bardzo specy-

ficzna grupa.

To są osoby, jak mówił Janusz Korczak,

dziecko to człowiek, to osoba, a nie ktoś, kto jest gor-

szy.

To są osoby, które przejdą z jednej rzeczywisto-

ści, w której jest dużo zabawy, dużo opiekuńczości,

po prostu do rzeczywistości pewnego rygoru.

Nie da

się uczyć bez pewnych rygorów.

I to zabezpieczenie

sfery infrastrukturalnej jest bardzo istotne, ponie-

waż daje możliwość dobrego funkcjonowania nauczy-

cielom.

Oni nie muszą troszczyć się o to, że np. prze-

chodzą z klasy do klasy albo że zabrakło pieniędzy

na jakiś podręcznik czy na jakąś pomoc dydaktyczną.

Tu przechodzę chyba do najgorszej strony tej in-

formacji – do danych o nauczycielach.

Otóż nie ma

żadnych danych na temat tego, ilu więcej będzie po-

trzebnych nauczycieli.

Oczywiście ja to policzę, ale

liczyłem, że jednak ministerstwo policzyło, ilu więcej

będzie potrzebnych nauczycieli nauczania początko-

wego i potem, w następnych latach, kiedy przyjdzie

ta zdwojona grupa młodzieży.

Tylko dowiadujemy się,

że są stawiane jakieś wymagania merytoryczne, for-

malne, kwalifikacyjne.

To mamy w ustawach i roz-

porządzeniach, natomiast nie wiemy, ilu więcej po-

trzeba nauczycieli.

A to nie są tacy nauczyciele jak

nauczyciel matematyki, że dyrektor powie: będziesz

miał o jedną czy dwie godziny więcej, tylko idea na-

uczania początkowego związana jest z tym, że ten

nauczyciel jest również wychowawcą, opiekunem.

On

nie przychodzi i nie przeprowadza lekcji wychowaw-

czej, bo jest wychowawcą, matematyki i języka ojczy-

stego, tylko on jest cały czas z tymi dziećmi.

Tak więc

nie wiemy, ilu będzie nowych nauczycieli albo na-

uczycieli skądś przesuniętych.

Czy to znaczy, że dla

fali, która wejdzie, będziemy mieć nauczyciela, który

najpierw, do godz. 13, będzie zajmował się jedną kla-

są, będzie ich wychowawcą, a od godz. 14 – jak za

dawnych czasów wyżu demograficznego – do godz. 18

drugą klasą?

To jest bardzo istotne.

Bo co z tego, że

mamy budynki, mury, książki, pieniądze, skoro nie

mamy ludzi, którzy mają to przeprowadzić.

A w tej

informacji nie ma ani jednej liczby, która by nam

mówiła, ilu ma być dodatkowych nauczycieli, którzy

zajmą się młodzieżą, dziećmi.

Już nie mówię o etapie

klas IV, V, VI, ale chociażby w klasach I–III.

Jest jeszcze informacja związana z funkcją opie-

kuńczą szkoły wyrażającą się tutaj w opiece świetli-

cowej.

Znów nie wiemy…

Co prawda jest informacja,

że liczba nauczycieli albo wychowawców, pedagogów,

bo oni w tym momencie są pedagogami, którzy pra-

cują w świetlicy, zwiększyła się o parę, paręnaście

procent, ale to będzie znowu duża grupa dzieci, któ-

re dojdą i będą wymagały opieki świetlicowej.

To są

dzieci w wieku 6, 7, 8 lat.

Nie są to te starsze – 10-,

11-, 12-latki.

Na koniec, pani minister.

Na str. 26 ktoś chyba

złośliwie wpisał informację związaną z kształtowa-

niem dość ważnej kompetencji kulturowej, jaką jest

umiejętność uczestnictwa w kulturze artystycznej,

a szczególnie w odbiorze muzyki.

Podane są dane

związane z wykorzystywaniem w edukowaniu tej

właśnie części kultury symbolicznej, artystycznej,

jaką jest muzyka.

Przeczytam: Zalecenie do realiza-

cji podstawy programowej kształcenia ogólnego do-

tyczące włączania muzyki do codziennych zajęć

szkolnych wypełniano w szkołach najczęściej podczas

przerw między lekcjami.

Nie na lekcjach, tylko między lekcjami, na prze-

rwach wdrażamy młode pokolenia do uczestnictwa

w kulturze artystycznej poprzez słuchanie muzyki,

rozumienie muzyki.

Ale to chyba ktoś złośliwie wpi-

sał.

(Dzwonek) Niech pani sprawdzi, pani minister.

Tak jak powiedziałem, brak istotnej informacji

o niezbędnej kadrze pedagogicznej każe nam jednak

odrzucić tę informację.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

larz z Klubu Parlamentarnego Polskiego Stronni-

Poseł Henryk Smolarz:

pewnienie lepszego startu edukacyjnego dzieciom

poprzez rozszerzenie dostępu do edukacji przedszkol-

nej i wcześniejszego rozpoczęcia edukacji jest działa-

niem, którego realizacja decyduje o równaniu szans

edukacyjnych.

Informacja ministra edukacji narodo-

wej przedstawia konkretne działania, przeznaczone

środki finansowe i rezultaty osiągnięte w procesie

przygotowania szkół przez organy prowadzące do

obniżenia wieku spełniania obowiązku szkolnego.

Z punktu widzenia wyrównania szans edukacyj-

nych ważny jest moment rozpoczęcia edukacji, a tak-

że wysoka jakość usług edukacyjnych na każdym

etapie kształcenia, to znaczy metody kształcenia

dostosowane do wieku dziecka, wczesne wykrywanie

i rozwijanie uzdolnień, a także szybkie niwelowanie

deficytów rozwojowych.

Ustawa z marca 2009 r. o systemie oświaty w 2012 r.

wprowadziła obowiązek szkolny dla dzieci 6-letnich.

Warunkiem przyjęcia dziecka 6-letniego do szkoły

jest objęcie go wcześniej wychowaniem przedszkol-

nym.

Ponadto nowelizacja ustawy wprowadziła pra-

wo dziecka 5-letniego do rocznego przygotowania

przedszkolnego w przedszkolach od września 2009 r.

i obowiązek rocznego przygotowania od września

2011 r.

Na wniosek ministra edukacji Wysoka Izba pod-

jęła decyzję o przesunięciu terminu obniżenia wieku

rozpoczynania obowiązku szkolnego od 6. roku życia

Głównym powodem zmiany tej daty było niewywią-

zanie się ok. 20% samorządów gminnych z obowiąz-

ku dostosowania szkół do potrzeb dzieci młodszych,

a także rozłożenie w czasie kumulacji dwóch roczni-

ków w klasie I. Okres 2 lat to dodatkowy czas dla

niektórych samorządów na zniwelowanie barier ar-

chitektonicznych, zapewnienie odpowiedniego stan-

dardu socjalnego, dydaktycznego oraz czas na pod-

niesienie kompetencji nauczycieli.

Samorządy na realizację tych zadań zostały

wsparte finansowo z programów rządowych.

Środki

przekazywane organom prowadzącym pochodzą

m.in. z rezerwy celowej – w ub.r. było to 0,25%, a od

tego roku zwiększono wysokość tych środków w re-

zerwie do 0,4 – a także ze zwiększonej w 2012 r. sub-

wencji na dzieci 6-letnie, które miały pójść do klasy I.

Źródłem pomocy są też rządowe programy wspiera-

nia w latach 2009–2014 organów prowadzących w za-

pewnieniu bezpiecznych warunków nauki, wychowa-

nia i opieki w klasach I–III szkół podstawowych,

czyli program „Radosna szkoła” i realizowany od lat

rządowy program „Wyprawka szkolna” oraz program

wspierania uczniów w młodszym wieku szkolnym

„Indywidualizacja procesu nauczania i wychowania

Rozwój i tworzenie nowych miejsc wychowania

mioty wspierane są również regionalnie z Europej-

skiego Funduszu Społecznego.

Finansowane są m.in.

projekty dotyczące tworzenia nowych przedszkoli

i wspierające istniejące przedszkola.

Z przedłożonej przez ministerstwo edukacji infor-

macji wynika, że czas dany samorządom nie został

zmarnowany.

Praktycznie wszystkie szkoły podsta-

wowe zostały przygotowane na przyjęcie sześciolat-

ków.

Korzystnym zjawiskiem jest również wzrost

liczby dzieci pięcioletnich objętych wychowaniem

wszechnienia wychowania przedszkolnego wśród

pięciolatków nie został osiągnięty kosztem innych

grup wiekowych, zwiększa się bowiem również pro-

cent trzy- i czterolatków uczestniczących w wycho-

waniu przedszkolnym.

Biorąc pod uwagę liczbę wolnych pomieszczeń dy-

daktycznych w szkołach podstawowych, liczebność

oddziałów oraz funkcjonowanie w szkołach oddzia-

łów przedszkolnych, do których uczęszczają dzieci

sześcioletnie, po analizie przedstawionych w infor-

macji danych można przyjąć, że polski system szkol-

nictwa nie powinien mieć problemów z przyjęciem do

szkół podstawowych zwiększonej liczby uczniów klas

pierwszych.

Obniżenie wieku szkolnego nie tylko ma

wpływ na zwiększenie szans edukacyjnych dzieci, ale

również przyczynia się do złagodzenia skutków niżu

demograficznego, zwiększenia miejsc pracy dla na-

uczycieli, a przez zwiększenie liczby uczniów w szko-

łach podstawowych – zmniejszenia liczby likwidowa-

nych szkół i powoduje bardziej racjonalne wykorzy-

stanie istniejącej bazy lokalowej.

Ważna dla bezpieczeństwa dzieci jest jednoznacz-

na wytyczna MEN dla kuratorów, iż nie zaleca się

Pozwoli to na skuteczną realizację ustawowego

uprawnienia kuratorów do negowania tego typu po-

mysłów niektórych samorządów gminnych.

Reasumując, do 1 września 2014 r., w którym to

dniu wszystkie dzieci sześcioletnie rozpoczną naukę

w klasie I, zostało jeszcze półtora roku.

To czas na

ostateczne dostosowanie, doposażenie obiektów

szkolnych i wsparcie merytoryczne nauczycieli na-

uczania wczesnoszkolnego i przedszkolnego.

To rów-

nież dla ministerstwa edukacji i kuratorów czas sta-

łego monitoringu przygotowań zmierzających do

poprawy jakości opieki i pomocy materialnej w szko-

łach, poprawy w zakresie bazy materialnej i warun-

ków sanitarno-epidemiologicznych oraz indywidual-

nego podejścia do ucznia w zakresie pomocy psycho-

logiczno-pedagogicznej.

W oczekiwaniu na kolejną analizę, którą MEN

przedłoży zapewne na początku 2014 r., Polskie

Stronnictwo Ludowe zagłosuje za przyjęciem infor-

macji ministra edukacji o stanie przygotowań orga-

nów prowadzących do objęcia obowiązkiem szkolnym

dzieci sześcioletnich.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Ten ustawowy obowiązek przedstawienia przez mi-

nistra informacji o stanie przygotowań do obniżenia

wieku szkolnego został wprowadzony do ustawy na

wniosek klubu Sojuszu Lewicy Demokratycznej w po-

przedniej kadencji.

Przypomnę, że ta informacja zo-

stała po to przewidziana w ustawie o systemie oświa-

ty, żebyśmy mieli pewność, że kiedy już ten obowią-

zek obejmie wszystkich sześciolatków, wszystkie

szkoły w 100% będą do tego przygotowane.

Sojusz Lewicy Demokratycznej opowiadał się i opo-

wiada za obniżeniem wieku szkolnego, bo uważamy,

że dzieci sześcioletnie są przygotowane do tego, aby

pójść do I klasy.

Pytanie jest, czy te pierwsze klasy

sześcioletnie.

Tu jest, myślę, zasadniczy problem.

Niestety informacja, którą otrzymaliśmy, ma jedną

zasadniczą wadę, pani minister.

Gdybyśmy otrzyma-

li informację o tym, w jak sposób postępuje wzrost

liczby placówek przygotowanych do wprowadzenia

sześciolatków, w jaki sposób nastąpił rozwój w po-

szczególnych aspektach tego przygotowania, to mo-

glibyśmy mówić, że jest to w pełni monitorowane.

Niestety my takiego obrazu w tej informacji nie wi-

dzimy, tego tam po prostu nie ma.

Z przedstawionej informacji natomiast wynika,

że w roku szkolnym 2012/2013 nastąpił spadek liczby

dzieci sześcioletnich w I klasie, bo w roku 2011 było

19,4% sześciolatków, a w roku 2012 mamy spadek do

17,6%.

Ten spadek nastąpił mimo akcji medialnej

i promocyjnej, która odbyła się w roku 2012.

I tu moje

pytanie: Czy ministerstwo dokonało analizy przy-

czyn spadku zainteresowania rodziców możliwością

wcześniejszego posłania swojego dziecka do szkoły?

Wniosek bowiem jest taki, że podjęte przez rząd dzia-

łania, które miały za cel zachęcić do posyłania dzieci

sześcioletnich do I klasy, okazały się całkowicie nie-

trafione.

Można nawet powiedzieć, że przyniosły od-

wrotny efekt, czego przykładem jest spadek liczby

dzieci sześcioletnich w I klasie.

Jest też pytanie: Jakie w związku z tym rząd po-

niósł koszty, jeśli chodzi o akcję promocyjną i medial-

ną?

Ta ostatnia „wpadka” z posyłaniem rodziców na

spacer na bazar też nie powinna mieć miejsca, bo

jednak jest to wysłanie do rodziców sygnału: nie in-

teresujemy się wami, idźcie kupić sobie tulipany na

wiosnę.

Tak mniej więcej to brzmiało.

Tak być nie

może, jeśli rzeczywiście chcemy rodziców przekonać

do tej reformy.

Z informacji rządu nie wynika, ile szkół w 100%

jest gotowych do przyjęcia dzieci sześcioletnich, a ile

jeszcze szkół musi dostosować sale lekcyjne, szatnie,

toalety, świetlice, stołówki, place zabaw.

Tego w tej

informacji po prostu nie ma.

Należy też zwrócić uwa-

gę na fakt, że samorządy w znaczącym procencie

zgłaszają gotowość do obniżenia wieku szkolnego, że

są gotowe.

I tu przyczyna jest pewnie taka, że wolą

dostać na każdego sześciolatka pieniądze z budżetu

państwa, niż tych pieniędzy nie otrzymać i trzymać

dzieci w przedszkolu czy też w zerówce, na które pie-

niędzy z subwencji samorząd nie otrzymuje.

To może

być taki błędny obraz sytuacji, to może nam zaburzać

ocenę tej sytuacji, ponieważ organy prowadzące będą

liczyć na większą subwencję i nie będę zgłaszać prob-

lemów z dostosowaniem szkół.

Ja bardzo obawiam się

tego.

I takie pewnie jest też nastawienie samorządow-

ców, którzy mówią: my nie widzimy problemu.

Tak jak

niewidomy dżokej pytany, czy weźmie udział w Wiel-

kiej Pardubickiej, odpowiada: wezmę, nie widzę prze-

szkód.

I to mniej więcej jest na takiej zasadzie.

Tu dochodzimy do następnego problemu.

Jak na

stan przygotowań do obniżenia wieku szkolnego

wpłynie likwidacja szkół czy też przejmowanie pla-

cówek przez fundacje, stowarzyszenia czy też inne

podmioty?

Dzieje się to bowiem nieustannie i choć

pani minister nas uspokajała, że w tym roku liczba

likwidowanych placówek może będzie mniejsza, to

jednak ten proces utrzymuje się.

Samorządy zdecy-

dowanie twierdzą, że nie radzą sobie z finansowaniem

szkół i stawiają rządowi taki mocny zarzut – narzu-

cacie nam nowe zadania, ale niestety, za tymi nowy-

mi zadaniami nie idą pieniądze z budżetu państwa.

To jest bardzo powszechne zdanie formułowane

przez samorządowców.

Następnym powodem sprzyjania reformie przez

samorządy jest to, że w przedszkolach brakuje miejsc

dla dzieci pięcioletnich.

W tym miejscu mamy taki

problem: Czy wszystkie samorządy radzą sobie z obo-

wiązkiem rocznego przygotowania przedszkolnego

właśnie dzieci pięcioletnich?

Brakuje miejsc w przed-

szkolach, brakuje miejsc w oddziałach zerowych

w szkołach – też jest taki proces.

Przykładem jest

stolica, gdzie rodzice muszą wozić dzieci do innej

dzielnicy, ponieważ już jest poważny problem z miej-

scami, np. dla dzieci pięcioletnich.

To też jest jeden

w ważniejszych problemów.

Zastanawia też fakt, że 20% rodziców, których

nie jest zadowolonych z pobytu swojego dziecka

w szkole.

Te 20% to nie jest ułamek.

Weźmy to pod

uwagę, bo jest to poważny zarzut.

Jednak największy problem, który dotknie oświa-

tę, wystąpi w roku 2014.

Mogę to określić jako falę

albo nawet tsunami oświatowe, które przetoczy się

przez polskie szkoły.

Taki jest fakt, bo w roku 2014

dojdzie do kumulacji.

Wtedy do szkół pójdą zarówno

wszystkie sześciolatki, jak i siedmiolatki, a uczniów

będzie w sumie dwukrotnie więcej niż obecnie.

W 2014 r. do szkoły pójdzie 680 tys. pierwszoklasi-

stów, i to przy założeniu resortu, że w 2013 r., czyli

w tym roku, naukę w szkole rozpocznie ok. 116 tys.

dzieci sześcioletnich, czyli ok. 30%.

Ale my tych 30%

rodziców w tym roku szkolnym, czyli 2012/2013, nie

zdołaliśmy namówić do posłania sześcioletnich dzie-

ci do szkoły.

Jeśli natomiast będzie to na poziomie

obecnego roku, to pierwszoklasistów w 2014 r. może

być ponad 700 tys. Rodzice nie wiedzą, jak ta nauka

połączonych roczników będzie wyglądać i obawiają

się o przyszłość.

Wyobraźmy sobie teraz ponad 700

tys. pierwszo-, drugo-, trzecio-, czwarto- i piątokla-

sistów.

Potem ta fala wejdzie do gimnazjum, do szkół

ponadgimnazjalnych, część na studia, później wyleje

się na rynek pracy.

To będzie armia młodych ludzi

jednego rocznika.

To jest poważny problem, którym

musimy się zająć.

Musimy się do tego przygotować.

Czy rzeczywiście w 2014 r. samorządy i polskie szko-

ły będą na takie tsunami, taką falę, która wkroczy

do pierwszych klas, przygotowane?

Ministerstwo podkreśla również, i słusznie, że

obniżenie wieku szkolnego, tego obowiązku, jest po-

wiązane z wychowaniem przedszkolnym.

Zgadzam

się z tym, ale mam do pani minister, a także koalicji,

również takie pytanie: Dlaczego od wielu miesięcy

nie pracuje podkomisja, która miała się zająć ustawą

o naliczeniu subwencji na każdego przedszkolaka?

Jestem członkiem tej podkomisji, która od wielu mie-

sięcy się nie zbiera.

Więc jeśli mamy mówić, a pani

minister o tym powiedziała, że będzie reforma i będą

pieniądze, będzie przygotowany projekt ustawy, to

gdzie on jest i dlaczego nie jest procedowany projekt

obywatelski ZNP o subwencji oświatowej na każdego

przedszkolaka.

Te prace zostały po prostu zatrzyma-

ne i zamarły.

Rozumiem, że czekamy na projekt rzą-

dowy w tej sprawie, ale to też chyba nie jest takie

proste, bo wiem, iż jest różnica zdań między mini-

dwuletnie dzieci do przedszkola, chyba że już tak nie

jest, ale to pani minister nam powie.

Ruszmy z miej-

sca i przyjmijmy projekt ustawy, aby na każdego

przedszkolaka w Polsce była naliczona subwencja.

(Dzwonek) Wtedy będzie całkowicie inna sytuacja,

jeśli chodzi o finansowanie wychowania przedszkol-

nego.

Będzie to dotyczyło tych sześciolatków, które

pójdą do pierwszej klasy.

Na koniec pytanie: Co zrobić, żeby tej katastrofy

w 2014 r. nie było?

Myślę, że Ministerstwo Edukacji

Narodowej, Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji,

wojewodowie i kuratorzy oświaty przy wsparciu sy-

stemu informacji oświatowej muszą zbadać rzeczy-

wisty poziom gotowości szkół i to, czy wszystko jest

dobrze, czy nic już nie należy zrobić, ale nie tylko na

podstawie krytycznych ocen lub propagandy sukce-

su.

Należy zbadać rzeczywisty poziom gotowości

szkół do wprowadzenia sześciolatków.

Spróbujmy

także zastanowić się nad tym, dlaczego samorządy

w pewnych obszarach nie zdołały tego zrobić.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Artur Ostrowski:

Już kończę.

Czy to wynika z nieudolności samo-

rządu, czy też z takiego faktu, że brakuje pieniędzy

na realizację tej reformy?

W czym tkwi problem, że

nie wszystkie szkoły do tej reformy się przygotowa-

ły?

Czy będą gotowe w 2014 r.?

Z uwagi na te fakty i argumenty, które przytoczy-

łem, klub Sojuszu Lewicy Demokratycznej będzie opo-

wiadał się za odrzuceniem tej informacji.

Dziękuję.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Polska już wielokrotnie mówił o tym, że obniżenie

wieku szkolnego do 6 lat było błędem, i to błędem,

który zemści się na naszych dzieciach, na ich poczu-

ciu własnej wartości przede wszystkim.

Szanowni

państwo, powtórzę argumenty, które już tu padały

w kilku wypowiedziach.

MEN sam przyznał się do

tego, że szkoły nie są przygotowane do obniżenia wie-

ku szkolnego, ponieważ przesunął termin wprowa-

dzenia tej zmiany w życie.

Przesunął na najgorszy

z możliwych momentów, czyli na rok 2014.

Wtedy

będziemy mieli do czynienia z wyżem demograficz-

nym i wówczas do szkół pójdą zarówno pięcio- jak

i sześcio- i siedmiolatki.

Sytuacja będzie znacznie

gorsza, aniżeli jest w tej chwili.

A prawda jest taka,

że w tej chwili szkoły nie dają sobie rady z tymi zmia-

nami, które zaproponowało ministerstwo.

O tym, czy dziecko powinno rozpoczynać naukę

w wieku 6 czy 7 lat, powinni decydować przede

wszystkim rodzice, bo to oni swoje dziecko obserwu-

ją i wiedzą, na jakim to dziecko jest poziomie.

Zwłasz-

cza w tym wieku nie wolno tego rozwoju ani przy-

spieszać, ani opóźniać, a niestety te błędy pojawiają

się w propozycjach, które przygotowało ministerstwo,

o czym za chwilę będę mówiła.

MEN postanowiło

pochwalić się stanem przygotowań organów prowa-

dzących do wprowadzenia obniżenia wieku.

I warto

ten urzędniczy optymizm, który został zawarty w in-

formacji ministerstwa, zestawić z raportami przygo-

towywanymi przez Stowarzyszenie i Fundację Rzecz-

nik Praw Rodziców.

To jest bardzo interesująca lek-

tura.

Poseł Artur Ostrowski

Pani minister chwali się tym, że proponowane

zmiany de facto już w tej chwili zostały zaakcepto-

wane przez rodziców, ponieważ aż 18% rodziców

sześciolatków wysłało swoje dzieci wcześniej do

pierwszej klasy szkoły podstawowej, mimo iż nie mu-

siało tego robić.

Pani minister, trochę pokory.

Prze-

czytam pani fragmenty raportu, którym dysponuje-

my.

Rodzice po prostu nie mieli innego wyjścia, po-

nieważ samorządy nie przygotowały wystarczającej

liczby oddziałów przedszkolnych i zerówek.

I dotyczy

to nie tylko biednych, małych gmin, ale także potęż-

nych, bogatych gmin, takich jak Warszawa.

Cytuję: Warszawa Targówek.

Do wyboru: przed-

szkole czy szkoła gmina zlikwidowała pobyt sześcio-

latków w przedszkolach.

W szkołach jest bardzo mało

tworzonych oddziałów przedszkolnych na rzecz

pierwszych klas, np. trzy klasy pierwsze, a tylko je-

den oddział przedszkolny, co daje małe szanse, że

dziecko się dostanie.

Bardzo często oddziały są two-

rzone w piwnicach lub w innych miejscach do tego

nieprzystosowanych.

Takich relacji w tym raporcie jest mnóstwo i ra-

dzę, pani minister, żeby z pokorą pani je przeczytała,

zanim zacznie pani uprawiać propagandę sukcesu.

Co więcej, dochodzi do sytuacji skandalicznych, bo

dyskryminacja dzieci ze względów finansowych jest

po prostu niedopuszczalna.

Okazuje się, że bardzo

często dla rodziców potężną barierą są opłaty przed-

szkolne.

Często nie mogą oni posyłać dziecka do

przedszkola, ponieważ wymaga się od nich, by dzieci

uczęszczały do przedszkola w pełnym wymiarze jego

funkcjonowania, a nie tylko przez czas mieszczący

się w ramach bezpłatnej podstawy programowej.

W związku z tym muszą oni ponosić dodatkowe opła-

ty, co stanowi dla nich barierę nie do przezwycięże-

nia.

Nie mogę zrozumieć, jak w Polsce w XXI w.

w ogóle może dochodzić do takich sytuacji.

Kolejny potężny zarzut, chyba największy, jaki

stawiam twórcom tej zmiany, dotyczy zniszczenia

znakomitych podstaw programowych, które do tej

pory obowiązywały na etapie edukacji przedszkolnej

i wczesnoszkolnej.

Proszę państwa, tutaj mieliśmy

naprawdę osiągnięcia na skalę światową.

Te podsta-

wy programowe były na światowym poziomie.

Dzisiaj

państwo chwalicie się wysokimi osiągnięciami dzieci,

a wynika to właśnie z realizacji starych podstaw pro-

gramowych.

Jedna z pań posłanek miała odwagę się

do tego przyznać.

W tej chwili chwalicie się osiągnię-

ciami, które nie są wasze, które zostały stworzone

przez autorów starej podstawy programowej.

W odniesieniu do nowej podstawy programowej

nie mogę zgodzić się na skrócenie czasu na osiągnię-

cie celów w postaci efektów kształcenia.

Chodzi tu

o niedostosowanie wymogów do możliwości poznaw-

czych i rozwojowych dziecka.

W starej podstawie

programowej osiągnięcie tych celów i efektów kształ-

cenia było rozpisane na trzy lata.

Teraz bardzo często

jest to rozpisywane na jeden rok.

Tak więc 6-letnie

dziecko po rocznej nauce czytania i pisania będzie

musiało umieć już tworzyć proste zdania.

Dla niego

są to Himalaje.

Pani minister, to są Himalaje.

Na

jakich podstawach naukowych oparliście nową pod-

stawę programową?

Dziecko, które zderzy się ze

szkołą, które nie da sobie rady w szkole właśnie pod-

czas tych pierwszych etapów edukacyjnych, później

będzie przeżywało horror.

Stąd biorą się fobie szkol-

ne, obniżenie poczucia własnej wartości.

Absolutnie

nie wolno było tego zrobić dzieciom, a wy to zrobili-

ście.

Nie mogę wam tego darować.

Pani mówi o metodach aktywizujących, twierdzi,

że teraz je odkryliście.

Pani minister, moje dziecko

już 15 lat temu było nauczane w ten sposób, poprzez

metody aktywizujące, było szczęśliwe, mogło się roz-

wijać w tempie, które było dostosowane do jego indy-

widualnych potrzeb.

Co wy urządziliście teraz dzie-

ciom?

Wyścig szczurów?

Jest to po prostu nie do po-

myślenia.

Budzi to moje największe oburzenie.

W tej podstawie programowej nie określono efek-

tów kształcenia w zakresie rozwoju emocjonalnego.

pewnością można mówić o wandalizmie.

Zniszczenie

starej podstawy było aktem wandalizmu.

(Oklaski)

Dzieci nie dają i nie dadzą sobie rady.

Sześciolatki

ślęczą po godzinach nad pracami domowymi.

Proszę

państwa, przecież do niedawna było to nie do pomy-

ślenia.

Dziecko miało być w szkole szczęśliwe, uczyło

się w szkole podczas tych pierwszych etapów eduka-

cyjnych, nie miało poczucia, że nie daje sobie rady.

Teraz będzie miało takie poczucie.

Rodzice sześcio-

latków ślęczą wraz ze swoimi dziećmi nad zadaniami

domowymi.

Na etapie edukacji przedszkolnej wstrzymano, co

też jest po prostu niezrozumiałe i kuriozalne, na-

uczanie pisania i czytania.

Pani mówi, że jest inaczej.

Pani minister, znowu zacytuję, tym razem fragment

raportu dotyczącego tego, co mówią i odczuwają na-

uczyciele.

Nauczyciele nie uczą tego, czego dzieci by-

łyby w stanie się uczyć, ze strachu przed konsekwen-

cjami, złą oceną ich pracy.

Lęki i obawy rodzą we-

wnętrzne frustracje i zmniejszają zaangażowanie

w pracę.

Nauczyciele, zamiast przyjmować odpowie-

dzialność za proces uczenia dzieci, przerzucają ją na

autorów reformy.

To jest coś niebywałego.

Nauczy-

ciele boją się uczyć dzieci pisania i czytania na etapie

przedszkolnym, bo sądzą, że nadzór pedagogiczny

zrobi im z tego powodu zarzut.

To jest...

Ja nie znaj-

duję słów, by ocenić ten stan rzeczy.

Dziecko ma pra-

wo, to jest najlepsze prawo dziecka, by rozwijać się

w takim tempie, jakie mu daje natura, ma do tego

prawo.

(Dzwonek)

Kolejna rzecz.

Chwali się pani warunkami mate-

rialnymi.

Pani minister, proszę się pochylić nad ra-

portem, zwłaszcza nad danymi dotyczącymi zmiano-

wości.

Zmianowość jest stosowana i to właśnie w naj-

większych, najbogatszych miastach, ponieważ samo-

rząd oszczędza na płacach nauczycieli, kumuluje

klasy, dogęszcza klasy.

Ja nie wiem, jak w przypadku

Poseł Marzena Dorota Wróbel

dzieci 6-letnich można mówić o właściwym procesie

dydaktycznym wtedy, gdy oddział liczy ponad 30 osób.

Pani jest nauczycielem, pani wie, że takich rzeczy nie

wolno robić...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani posłanko, czas już minął, więc proszę koń-

czyć.

Poseł Marzena Dorota Wróbel:

...bo te dzieci pozostają bez szans.

Pani się chwa-

li pomocami dydaktycznymi, tym, że do szkół prze-

kazano pomoce dydaktyczne i stworzono 2 tys. pla-

ców zabaw.

Pani minister, szkół podstawowych w Pol-

sce jest prawie 14 tys., a placów zabaw 2 tys. Czy pani

uważa, że na te place zabaw zasługują tylko i wyłącz-

nie szkoły wybrane, czy może wszystkie szkoły w Pol-

sce powinny dysponować placami zabaw?

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani marszałek, przepraszam.

Podsumowując swoją wypowiedź, stwierdzam, że

informacja jest de facto dokumentem propagando-

wym i klub Solidarna Polska wnosi o jej odrzucenie.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

którzy chcieliby się zapisać do zadania pytania, już

to uczynili?

Jeśli tak, to uznaję listę za zamkniętą.

sandra Trybuś z Klubu Parlamentarnego Platforma

Obywatelska.

Poseł Aleksandra Trybuś:

Wszelkie działania rządu, o których tu słyszeliśmy,

związane z inwestycją w edukację dzieci, czyli upo-

wszechnianie edukacji przedszkolnej, obniżenie wie-

ku szkolnego, są jak najbardziej celowe.

Polityka

edukacyjna Polski jest dobrze oceniana przez wielu

ekspertów na świecie, wskazują na to także efekty

polskich badań.

Moim zdaniem dzisiejsza dyskusja nie powinna

dotyczyć tego, czy posyłać dzieci 6-letnie do szkoły,

nie powinna po raz kolejny również straszyć dzieci

i rodziców szkołą.

Powinniśmy raczej zastanowić się

pracy szkół, warunki lokalowe, bezpieczeństwo były

dla sześciolatków optymalne, bo to, że szkoła dla

dzieci 6-letnich musi być inna, jest rzeczą oczywistą.

Co zrobić, aby rozwiać obawy niezdecydowanych

rodziców?

Chcę zwrócić uwagę na jeden aspekt i za-

apelować do rodziców tegorocznych sześciolatków,

aby nie odkładali decyzji na przyszły rok ponieważ

we wrześniu 2014 r. do klas I trafią obowiązkowo

wszystkie sześciolatki i pozostałe dzieci 7-letnie, czy-

li mimo niżu nastąpi kumulacja dzieci z dwóch rocz-

ników.

Powstanie sztuczny wyż, który będzie towa-

rzyszył tym dzieciom w czasie całej szkolnej i zawo-

dowej kariery.

Dzisiaj, podczas kolejnej już debaty dotyczącej

sześciolatków, możemy włączyć się w promocję poli-

tyki edukacyjnej rządu i zapewnić, że polska szkoła

jest przygotowana dla dzieci młodszych.

Moje pytanie kieruję do sceptyków w tej kwestii.

Czy rzeczywiście szkoła zabiera dzieciństwo (Dzwo-

nek), czy może jest miejscem, gdzie dziecko rozwija

swoją ciekawość, ciekawość świata, nabywa umiejęt-

ności społecznych i zdobywa wiedzę?

Co jeszcze mi-

nisterstwo może zrobić, żeby was przekonać?

Dzię-

kuję bardzo.

(Oklaski)

cjalnie pomimo wielu w mojej ocenie niedociągnięć

władze miasta Chełma twierdzą, że szkoły podstawo-

we w moim mieście są w pełni przygotowane na przy-

jęcie sześciolatków.

Wbrew tym zapewnieniom oraz

temu, co zostało przedstawione w raporcie, jakoby

samorządy w pierwszej kolejności decydowały się na

zmniejszenie liczebności klas pierwszych szkół pod-

stawowych, praktyka wskazuje na trend przeciwny.

W Chełmie są szkoły, gdzie klasy pierwsze liczą po-

wyżej 30 osób.

To samo dotyczy niektórych szkół

w gminie Chełm, np. szkoły w Żołtańcach.

Kąciki do

zabawy w większości zajmują bardzo mało miejsca,

Poseł Marzena Dorota Wróbel

ponieważ wstawiona została maksymalna liczba sto-

lików z krzesłami, aby pomieścić jak największą licz-

bę uczniów w klasach.

Funkcjonują szkoły bez sal

gimnastycznych, brakuje odpowiednich placów za-

baw dla dzieci 6-letnich.

Jak w tak nieprzystosowa-

nych do przyjęcia sześciolatków w szkołach jak choć-

by szkoły, o których wspomniałam, ma być realizo-

wany obowiązek dotyczący dzieci 6-letnich?

Jednocześnie ostatnie statystyki Policji wskazują

na wzrost przestępczości w szkołach na terenie całe-

go kraju.

Na przykład rozbój, kradzieże i wymuszenia

rozbójnicze w 2009 r.

– 3918 przypadków, ale już od

narkotykowe w 2009 r.

– 433, od stycznia do listopa-

da 2012 r.

– 748.

Jakie działania planuje podjąć mi-

nisterstwo, aby zagwarantować bezpieczeństwo

w szkole dzieciom 6-letnim?

I druga rzecz: Ile szkoły z mojego terenu, czyli

Chełmszczyzny, Zamojszczyzny, Białej Podlaskiej,

otrzymały pieniędzy (Dzwonek) na dostosowanie się

do przyjęcia sześciolatków poza subwencją oświatową,

która jest przekazywana na wynagrodzenia, i poza

rezerwą subwencji oświatowej, przekazywanej na tzw.

wypadki losowe w szkołach?

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z klubu Platformy Obywatelskiej.

Posłowie!

Obniżenie wieku szkolnego ma wpływ nie

tylko na zwiększenie szans edukacyjnych dzieci.

Ważny jest tu jeszcze jeden aspekt: możliwość złago-

dzenia skutków niżu demograficznego poprzez utrzy-

manie miejsc pracy dla nauczycieli, a zwiększenie

liczby uczniów w szkołach podstawowych z pewnoś-

cią ograniczy liczbę likwidowanych placówek, o któ-

re przecież państwu tak bardzo chodzi.

Mimo że samorządy wyraziły sprzeciw wobec

przesunięcia obniżenia wieku szkolnego z 2012 r. na

2014 r., potwierdzając gotowość przyjęcia sześciolat-

ków, uznaliśmy, że ten okres przesunięcia to dobry

czas na jeszcze lepsze przygotowanie bazy i czas na

przekonywanie rodziców, że obniżenie wieku szkol-

nego jest dla dziecka dobre i bezpieczne.

Pani Minister!

Czy kuratoria oświaty monitorują

stan przygotowania placówek na swoim terenie, tak

aby wyeliminować wszystkie mankamenty dotyczące

przygotowania bazy dla sześciolatków?

I drugie py-

tanie: Czy planujecie państwo nasilić kampanię spo-

łeczną skierowaną do rodziców, tak aby obalić mity

o tym, że szkoły są przygotowane na przyjęcie sześ-

ciolatków?

Wydaje mi się, że to, iż przesunęliśmy ten czas,

wcale nie zyskało aprobaty, przynajmniej w Wysokiej

Izbie, bo widać, że państwo (Dzwonek) w dalszym

ciągu używacie zupełnie tych samych argumentów

co dwa lata temu.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

(Poseł Marzena Machałek: Bo nic się nie zmieniło.

Jest jeszcze gorzej.)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Jednym z ważnym zadań zmiany w edukacji najmłod-

szych jest właściwe przygotowanie do tego procesu

nauczycieli nauczania wczesnoszkolnego.

Stąd moje

pytania.

Jakie Ministerstwo Edukacji Narodowej

podjęło systemowe działania skierowane właśnie do

tych nauczycieli oraz jakie środki finansowe mini-

sterstwo zamierza przeznaczyć na ten cel zarówno

dzo dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

traszewska z Klubu Parlamentarnego Platforma Oby-

watelska.

Przy założeniu, że w 2013 r. rozpocznie naukę około

116 tys. sześciolatków, co stanowi około 30% roczni-

ka, a w 2014 r. do pierwszych klas pójdzie cały rocz-

nik dzieci 6-letnich i 270 tys. w wieku lat 7, dla tej

łów, jeśli przyjmiemy, że średnia liczba uczniów w kla-

sie pierwszej będzie równa 18.

Pani Minister!

Czy możemy uspokoić rodziców, że

zapewniona jest odpowiednia liczba pomieszczeń dy-

daktycznych gotowych do przyjęcia w 2014 r. tak

ogromnej rzeszy uczniów rozpoczynających naukę

w szkole?

Czy kadra dydaktyczno-opiekuńcza jest

wystarczająca, tak by ograniczyć dwuzmianowość

Poseł Beata Mazurek

bądź, nie daj Boże, wielozmianowość i ponadnorma-

tywną liczbę uczniów w klasie?

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

wiem, że rzeczywiście to jest niebywałe, z jakim upo-

rem, determinacją i zacietrzewieniem wdraża się złą,

szkodliwą, demontującą polski system edukacji re-

formę.

Reformę, która tak naprawdę uderza w małe

dzieci.

Reformę, na którą nie zgadzają się rodzice.

Jeśli dzisiaj ponad 80% polskich rodziców nie chce

propagandy, a także mimo terroru, który stosujecie

wobec poradni psychologicznych, nauczycieli, którzy

muszą mówić, że jest dobrze, to znaczy, że ogólna

ocena przygotowania szkół na przyjęcie sześcio-lat-

ków jest zła i ten raport rozmija się z rzeczywistością.

Dlatego my nie możemy zmieniać argumentów.

Trze-

ba powiedzieć, że naprawdę to brzmi jak groteska,

jeśli ktoś z posłów mówi, że należy tym niespełna

20% rodziców złożyć podziękowanie.

Raczej odszko-

dowanie za to, że dali się oszukać waszymi propagan-

dowymi manipulacjami.

(Poseł Teresa Piotrowska: Nie ma pani prawa tak

mówić.)

Przecież to, że dzisiaj w ogóle mamy więcej miejsc

w przedszkolach, to wynika głównie z tego, że dzieci

z przedszkoli wypychane są do szkół.

Już dzisiaj szko-

ły muszą przyjmować dzieci 5-letnie.

Ja mam inter-

wencje rodziców w swoim okręgu, że dzieci 6-letnie,

których się nie chce posyłać, znajdują się w szkołach

w tzw. zerówkach i 5-letnie już są wypychane, po to

żeby zrobić miejsca na edukację przedszkolną.

I to

jest sukces?

(Dzwonek) Nie, to jest porażka.

Dzisiaj

mamy demontaż systemu edukacji, 5-letnie dzieci

wpychane do szkół podstawowych i przy tym jeszcze

jest wzrost agresji.

Naprawdę trzeba do tego podejść

poważnie i nie upierać się przy szkodliwych zmia-

nach.

Natomiast tutaj niestety nie mam nadziei, bo

widzimy powtarzane te same argumenty i rozmijanie

się z rzeczywistością.

Powiem tak.

Słuchanie...

(Poseł Teresa Piotrowska: Czas minął.)

Moment.

Jeżeli mówi się, że wysyła się dzieci dla

ich dobra, bo to jest skok cywilizacyjny, to raczej skok

do basenu bez wody.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

się słuchać wystąpienia pani minister.

Nie będę od-

powiadała takim językiem, jakim pani odpowiada

posłom opozycji.

Nie będę odnosiła się do wirtualne-

go świata w pani głowie, bo takie większość z nas

mogła mieć wrażenie, słuchając informacji przedsta-

wionej przez panią minister.

(Poseł Teresa Piotrowska: O swoją głowę trzeba

się martwić, a nie pani minister.)

Chciałabym pani powiedzieć, że w Polsce była

prowadzona kampania Smart School Project doty-

cząca sześciolatków w szkołach.

Z badań przeprowa-

dzonych przez organizatorów tejże kampanii wynika,

nieprzygotowane na przyjęcie dzieci 6-letnich.

Cho-

dzi zarówno o przygotowanie merytoryczne, pod

szkół.

Ale ministerstwo jest bardzo mądre, zrobiło

swoje badania.

Badania robił Instytut Badań Eduka-

cyjnych.

Chciałabym panią zapytać: Dlaczego z tej

ankiety wykluczyliście państwo dzieci z trwałymi prob-

lemami zdrowotnymi oraz te z orzeczeniem o wczes-

nym wspomaganiu rozwoju, na przykład wymagają-

ce pomocy logopedy?

W ten sposób prowadzone ba-

dania, pani minister, wyraźnie przekłamują rzeczy-

wistość, ponieważ pomijacie te dzieci, które również

są obecne w systemie edukacji, i to bez żadnej taryfy

wia.

Proszę o odpowiedź: Dlaczego dopuszczono do

takiej sytuacji?

I czy dopuszczalne i etyczne w pani

ocenie jest oferowanie (Dzwonek) rodzicom dzieci

ankietowanych korzyści majątkowych?

Pani minister, kończąc, chciałabym zadać pyta-

nie: Kiedy wreszcie będą opracowane standardy edu-

kacji przedszkolnej i co z odroczeniem obowiązku

rocznej edukacji przedszkolnej w przypadku dzieci

5-letnich – dzieci, które ze względu na swój rozwój

emocjonalny nie mogą podołać temu obowiązkowi?

Dziękując pani marszałek za wyrozumiałość, chcę

powiedzieć, że jestem pasjonatką edukacji przed-

szkolnej.

Wszyscy z klubu Prawa i Sprawiedliwości

uważamy, że edukacja przedszkolna ma wielkie zna-

czenie dla rozwoju małego dziecka, ale musi odbywać

się w dobrych dla niego, przyjaznych warunkach.

Dziękuję uprzejmie.

(Oklaski)

Poseł Danuta Pietraszewska

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Dziękuję, pani posłanko.

mówiła pani minister, nie wszystkie środowiska i nie

dzieci 6-letnie są przygotowane do wcześniejszego

rozpoczęcia nauki.

Chciałbym tylko zaprezentować

takie krótkie cytaty: Ta reforma to tylko papierowa,

szkodliwa, nieudolna kalka niektórych zachodnich

systemów, nie zawsze najlepszych.

Dziś dzieci nie za-

wsze są przygotowane, aby rozpocząć wcześniejszą

edukację, mają głównie kłopoty ze skupieniem uwagi,

pisaniem czy adaptacją w grupie.

Problemem więc nie jest tylko i wyłącznie tech-

niczne przygotowanie szkół, ale to, czy te dzieci

w ogóle nadają się do wcześniejszej nauki.

Proble-

mem jest również fakt, że następuje swego rodzaju

infantylizacja kolejnych pokoleń.

Dziś ta reforma

doprowadzi do tego, że dzieci 13-, 14-letnie będą tak

naprawdę musiały decydować o swojej przyszłej dro-

dze zawodowej i o swoim przyszłym życiu.

Państwo zajmują się tutaj problemem niżu demo-

graficznego w szkole, uważają, że ta reforma to roz-

wiąże.

Ale przecież to będzie rozwiązanie tylko

w ciągu jednego roku, pani poseł, bo w kolejnych

latach będzie ta sama liczba dzieci, tyle że wcześniej

pójdą do szkoły.

Państwo jednak nie martwią się już

tym, co stanie się z tym rocznikiem, który trafi w pew-

nym momencie na rynek pracy i gdzie on tę pracę

znajdzie.

Państwo twierdzą, że wszystko idzie wspaniale.

Dlaczego więc nie udaje się wam przekonać do tej

wizji rodziców?

Padały tutaj już liczby.

Ponad 80%

rodziców nie chce, aby ich dzieci szły wcześniej do

szkoły.

Czy to znaczy, że rodzice chcą źle dla swoich

dzieci (Dzwonek), a tylko pani minister wie, jak to

zrobić?

Przecież to jest absurd.

Dziś rodzicie przygo-

towują się po raz kolejny do akcji, tym razem referen-

dalnej.

Był już raz obywatelski projekt ustawy, który

miał zahamować wcześniejsze posłanie dzieci do

szkół.

Dziś rozpoczyna się proces zbierania podpisów

pod wnioskiem o referendum, które zlikwiduje nakaz

nauki dzieci w wieku 6 lat.

że wszystko jest świetne i te liczby, które pani przed-

stawia, wszystko załatwiają?

Czy chcecie zmuszać

rodziców za pomocą nakazów policyjnych do tego,

aby dzieci posłano wcześniej do szkoły?

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Wysoka Izbo!

Słuchając wystąpienia pani mini-

ster, pani poseł sprawozdawcy i pani poseł wypowia-

dającej się w imieniu Platformy...

(Poseł Teresa Piotrowska: Nie będzie pan miał

czasu na pytanie.)

...miałem nieodparte wrażenie, że oto oglądam

kronikę filmową z czasów stalinowskich.

Ta sama

groteskowa...

(Poseł Domicela Kopaczewska: No wie pan?

Pani

marszałek!)

...nachalna propaganda...

(Oklaski)

(Poseł Domicela Kopaczewska: To się nadaje do

komisji etyki.)

(Głos z sali: Przepraszam bardzo, pana tam nie

było?)

...która nic nie mówi o rzeczywistym obrazie pol-

skiej szkoły.

Kiedy pani minister mówi, że odwiedza

szkoły, to chyba odwiedzała szkoły w Irlandii i w An-

glii, bo ten opis pasuje do tamtych szkół, ale nie tych

polskich, które są niedofinansowane, które są zamy-

kane, gdzie panuje agresja, wbrew temu, co mówiła

pani poseł sprawozdawca.

My chcielibyśmy, żeby szkoły wyglądały tak, jak

wy to dzisiaj przedstawiliście, ale tak nie wyglądają,

niestety.

Pod waszymi rządami sytuacja się pogarsza

na wszystkich właściwie polach, począwszy od finan-

sowania, przez programy szkolne, wychowawcze.

Na

wszystkich polach.

Obniżenie wieku szkolnego nie ma żadnego wpły-

wu na wyrównywanie szans edukacyjnych.

I wy to

doskonale wiecie.

Przykładem jest Finlandia.

Pani

minister myliła się, mówiąc, że wszystkie kraje euro-

pejskie obniżyły (Dzwonek) wiek rozpoczynania na-

uki w szkole.

Nieprawda, Finlandia, która ma najlep-

sze osiągnięcia, nie obniżyła i dlatego ma najlepsze

osiągnięcia.

Polscy rodzice...

(Głos z sali: Tam są białe noce.)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Zbigniew Dolata:

…powinni mieć prawo do tego, żeby decydować,

czy chcą posyłać wcześniej dzieci do szkoły, czy nie

chcą.

Oni kochają swoje dzieci i 80% uznało, że nie

będzie ich posyłać.

Nie będziecie zaklinać rzeczywi-

stości, bo rodzice najlepiej wiedzą...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Już kończę, pani marszałek.

...co jest dobre dla ich dzieci.

Dopiero nowy rząd...

(Poseł Aleksandra Trybuś: Czas minął.)

...może rozpocząć dzieło uzdrawiania polskiej

oświaty, bo wy ją od 6 już lat psujecie.

Dziękuję bar-

dzo.

(Oklaski)

Panie pośle, przekroczył pan bardzo granice wol-

ności słowa, które obowiązują na tej sali.

(Poseł Teresa Piotrowska: Daje pan świadectwo

o samym sobie.)

Poseł Zbigniew Dolata:

Bardzo przepraszam za przekroczenie czasu, a gra-

nic wolności słowa, pani marszałek, nie przekroczy-

łem.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Bardzo pan nadużył wolności słowa, panie pośle.

Proszę już skończyć z uwagami…

Poseł Zbigniew Dolata:

Pani marszałek widocznie ma wypaczoną wizję

tego, czym jest wolność wypowiedzi.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Proszę już skończyć.

Panie pośle, pan utrudnia

prowadzenie obrad.

Ostrzegam.

diusza Czartoryskiego z Klubu Parlamentarnego

Prawo i Sprawiedliwość.

Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Pani Minister!

O tym, czy dziecko powinno iść w wieku sześciu czy

siedmiu lat do szkoły, powinni decydować tylko i wy-

łącznie rodzice.

To rodzice wiedzą najlepiej, czy dzie-

cko dojrzało do pójścia do szkoły.

To rodzice wiedzą

najlepiej, czy szkoła jest przygotowana do przyjęcia

sześcioletniego dziecka.

Mechaniczne obniżanie wie-

ku szkolnego jest nieporozumieniem.

Pani minister

i pani poseł, wszyscy państwo chwaliliście się, że

370 tys. sześciolatków zostało posłanych do szkoły.

dzo często rodzice, większość tych rodziców, nie mie-

li innego wyjścia, bo były likwidowane oddziały

przedszkolne.

Mieli oni tylko taką możliwość – posłać

dziecko do szkoły.

Każdy samorząd przy tej mizerii

środków, jakie dostają z ministerstwa edukacji, do-

kłada 20–30% do subwencji z ministerstwa.

Samo-

rządy przejmują te dzieci, bo mają przynajmniej moż-

liwość otrzymania subwencji.

Chciałbym zapytać panią minister: Ile środków

finansowych zostało wydanych na te spoty, ulotki,

filmy, które zachęcały, aby posłać sześciolatki do

szkoły?

Już kolega mówił o siedmiolatkach, o Finlandii,

nie będę tego powtarzał.

Największa bolączka szkół:

brak posiłków.

Pani minister jest świadoma tego, że

w większości szkół są likwidowane stołówki?

Kiedyś

pan wiceminister Sławecki mówił, że ministerstwo

zajmie się tą sprawą.

Co w tej dziedzinie zrobiliście?

Mamy catering, jedzenie dla sześciolatków ze styro-

pianu.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

To jest tak, że

dla Polski czasy, w nową erę, myślałem sobie, że

może to będzie miało swoje dobre strony, bo wiele

różnych spraw, wiele różnych problemów, które za-

istniały np. na Zachodzie, będziemy mogli ominąć

w swoim procesie cywilizacyjnym.

Niestety, okaza-

ło się, że nie.

I w gospodarce, i w kulturze, także

w wychowaniu, szkolnictwie brniemy czasami jak

ten czołg, detonując pod sobą te same miny, które

były wcześniej już zdetonowane, i wiele projektów

realizując z jeszcze gorszym skutkiem.

Tak samo

jest niestety z naszym szkolnictwem.

Obserwując

dyskusję o sześciolatkach, obserwując dyskusję o tym,

co się dzieje w naszych szkołach, czy one są przygo-

towane czy nie, zastanawiam się, czy część jej

uczestników ma w ogóle kontakt ze szkołami.

Ja

z małżonką prowadzę rodzinny dom dziecka od wie-

lu lat i z wieloma szkołami mamy kontakt.

Wiem,

jak wygląda tam przygotowanie, wiem, jak wyglą-

dają te sławne place zabaw, które mają mikroskopij-

ną wielkość.

To jest po prostu śmiech.

Moje pytanie jest takie.

Może by tak, szanowni

państwo, zamiast zajmować się urojonymi problema-

mi, rozwiązać problem agresji w szkole, pokazać, jak

to się robi, pokazać, jak rozwiązuje się problemy prze-

stępczości w szkole, może rozwiązać problem gimna-

zjów, o którym wszyscy mówią, może rozwiązać prob-

lem jakości nauczania?

Zajmijmy się tymi sprawami,

które są aktualne, a nie, przepraszam za słowo, nie-

szczęsnymi sześciolatkami.

Dajmy im spokojne dzie-

ciństwo.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

jest reforma w oświacie, która powoduje, że dzieci

sześcioletnie mają iść do szkoły.

O tym dzisiaj mó-

wimy, nad tym debatujemy.

Ale jak zwykle przy

przeprowadzaniu reformy przez koalicję rządzącą

zapomniano o dostatecznych środkach finansowych

na wprowadzenie jej założeń, szczególnie na dosto-

sowanie szkół dla dzieci sześcioletnich.

Mówimy

o łazienkach, o klasach, o stołówkach, o świetlicach

i o samorządach.

Samorządy nie boją się wprowadzenia tej reformy,

one chciałyby, ale wiadomo, finanse nie pozwalają.

Gdy patrzyłem na te slajdy, na to, co państwo dzisiaj

pokazywaliście, stwierdziłem, że nie wiem, gdzie są

te kolorowe klasy, nowoczesne stołówki, chyba tylko

na tych slajdach i może tylko w wybranych szkołach.

Za chwilę nie tylko dzieci starsze, ale i dzieci 6-letnie

nie będą miały gdzie się uczyć, ponieważ będą dowo-

żone po kilkadziesiąt kilometrów do szkół.

Szkoły są

likwidowane, szczególnie na terenach wiejskich, ale

nie tylko, w całym kraju.

W wielu miejscowościach,

w wielu miejscach 6-letnie dzieci już teraz rozpoczy-

nają naukę w godzinach popołudniowych i te lekcje

trwają od godz. 16, 17.

Pytanie, czy taka nauka jest

bezpieczna.

Co ważne, jak w takich warunkach małe

dzieci mają efektywnie zdobywać wiedzę?

Gdzie pań-

stwo z ministerstwa przeprowadziliście ankietę mó-

wiącą o zadowoleniu rodziców z posyłania 6-letnich

dzieci do szkół, jeżeli w większości, jak rozumiem,

jest duże niezadowolenie z wprowadzonej reformy

wśród rodziców.

Z informacji, jakie do nas docierają,

wynika, że tylko 20% rodziców jest zadowolonych

z wprowadzenia tej reformy.

A gdzie reszta?

(Dzwo-

nek) Czy ministerstwo wie, dlaczego ostatnio nastą-

pił spadek liczby dzieci 6-letnich w pierwszych kla-

sach?

Ministerstwo może nie widzi, ale sami rodzice

są przekonani, że popełnili błąd, posyłając dzieci do

pierwszej klasy w ramach wprowadzania tej reformy.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Szanowni Pań-

wiedziała dobrego na temat stanu przygotowań do

przyjęcia do szkół sześciolatków, nikt pani nie uwie-

rzy.

Tym bardziej nie uwierzą w to najbardziej zain-

teresowani, czyli rodzice i nauczyciele.

Proszę pań-

stwa, jesteśmy po prostu na równi pochyłej, zwijanie

państwa trwa w najlepsze.

Likwiduje się różnego

rodzaju instytucje, służby publiczne, poczynając od

likwidowania czy też łączenia szkół, kończąc na re-

dukcji placówek kultury i sztuki, zwłaszcza w małych

gminach.

Ze szkół wyprowadzono już lekarzy denty-

stów, trwa likwidowanie stołówek szkolnych, a ostat-

nio pojawił się pomysł wyprowadzenia ze szkół biblio-

tek.

Opinię publiczną w Internecie poraził projekt

łączenia bibliotek szkolnych z bibliotekami publicz-

nymi.

Moje pytanie jest następujące.

Jak się ma do

pomysłu Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji,

aby pozwolić samorządom na łączenie bibliotek pub-

licznych ze szkolnymi, kwestia bezpieczeństwa ma-

łych, 6-letnich dzieci, które od 2014 r. mają rozpocząć

edukację w szkołach?

Z jednej strony próbuje się za-

chęcić dyrektorów szkół poprzez specjalne zarządze-

nia (Dzwonek) i dyrektywy, płynące z Ministerstwa

Edukacji Narodowej, do inwestowania w bezpieczeń-

stwo dzieci przed nieprzewidzianym zagrożeniem ze

strony osób z zewnątrz.

Służą temu specjalne proce-

dury, montowanie domofonów, zwiększenie środków

na ochronę, osobne drzwi dla rodziców itd.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Pani posłanko, proszę zadawać pytanie, bo czas

już minął.

Poseł Leszek Dobrzyński

Poseł Ewa Malik:

Już kończę.

Z drugiej strony planuje się dla oszczędności wy-

korzystanie szkolnej biblioteki na potrzeby całej lo-

kalnej społeczności, czemu ma służyć propozycja

ministra Boniego łączenia bibliotek szkolnych z pub-

licznymi, z wykorzystaniem całej infrastruktury

szkolnej.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

nie uwzględniono potrzeb dzieci rozwijających się wol-

niej, które nie mogą rozpocząć nauki w warunkach

szkolnych w wieku 4–6 lat.

Podobnie wygląda sprawa

z możliwością odroczenia obowiązku szkolnego dzie-

cka, dzisiaj taka możliwość istnieje dla dziecka 7-let-

niego, niestety nie ma takiej możliwości w przypadku

obowiązkowego przedszkola dla pięciolatków.

Czy mi-

nisterstwo planuje zmiany w tym zakresie?

Często powoływaliśmy się już dzisiaj na raport

dotyczący edukacji przedszkolnej za 2012 r., przygo-

towanej przez stowarzyszenie i fundację rzecznika

praw dziecka.

Przedstawiony jest tam raport, jak

samorządy, jak rodzice oceniają stan przygotowań.

Z tego raportu jednoznacznie wynika, że sytuacja

jest bardzo zła.

Dlatego mam prośbę do pani minister

o pisemną informację, jak wygląda sytuacja w gmi-

nach powiatów mojego okręgu wyborczego, w tym

raporcie te gminy też są wymieniane, myślę o powie-

cie cieszyńskim, żywieckim, bielskim, mieście Biel-

sko-Biała, powiecie pszczyńskim.

Prosiłbym o odpo-

wiedź na pytanie, jak samorządy są przygotowane do

wdrożenia tego programu.

Warto przeczytać przynajmniej wnioski z tego

raportu, bo naprawdę są to wnioski, które posłowie

Platformy Obywatelskiej powinni wziąć sobie głębo-

ko do serca, zanim podejmą kolejne decyzje niszczące

polskie szkoły, polskie przedszkola.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Bardzo proszę, panie pośle.

Pani minister na pewno wie, dlaczego 80% rodziców

sprzeciwia się posłaniu sześciolatków do szkół.

A je-

żeli pani nie wie, to powiem, że przede wszystkim

obawiają się oni o bezpieczeństwo maluchów, bezpie-

czeństwo w wielu aspektach: bezpieczeństwo fizycz-

ne, bezpieczeństwo psychiczne.

Z czym to się wiąże?

Przede wszystkim wiemy, jakie są polskie szkoły,

jakie mamy polskie szkoły i jakie to są wielkie molo-

chy.

Pamiętam – jako wieloletni burmistrz – że kiedy

wprowadzano reformę gimnazjalną, mówiono: będą

oddzielne gimnazja, oddzielne szkoły podstawowe.

Już wówczas bano się o bezpieczeństwo dzieci w szko-

łach podstawowych w klasach od pierwszej do szóstej

w zetknięciu z gimnazjalistami.

I co się okazuje?

Do

tej pory funkcjonują zespoły szkół podstawowych

i gimnazjów, ba, nawet wraz z liceami.

Chciałbym

wiedzieć, pani minister, ile mamy w skali kraju tego

rodzaju zespołów, wielkich molochów?

I nie jest to

wina samorządów.

Samorządy po prostu nie mają

środków na to, aby oddzielić te szkoły.

Nie mają środ-

ków od kilkunastu lat, czyli od czasu wdrożenia re-

formy gimnazjalnej.

Chciałbym zapytać, kto weźmie

odpowiedzialność za bezpieczeństwo tych 6-letnich

przedszkolaków, bo de facto to są przedszkolaki, któ-

re idą do wielkiego molocha (Dzwonek), zupełnie nie-

przygotowanego do przyjęcia i do edukacji takiego

6-letniego przedszkolaka.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

propagandowe zabiegi nie mogą nas przekonać, że

sytuacja, jeżeli chodzi o 6-latków w szkołach, jest sy-

tuacją dobrą.

Jestem żywym przykładem dziadka,

którego 6-letnia wnuczka tutaj, w Warszawie, mu-

siała pójść do szkoły, bo oczywiście w przedszkolach

nie było oddziałów dla sześciolatków.

Pani prezydent

Warszawy jednym pociągnięciem tak zarządziła,

mimo to, że jest to najbogatsze miasto w Polsce czy

jedno z najbogatszych w Polsce.

A jak jest w małych

gminach, które mają kłopoty z finansowaniem edu-

kacji?

A więc, proszę państwa, rzeczywiście to jest

problem związany z finansowaniem.

Pani minister

mówiła o jakichś dodatkowych pieniądzach na wy-

chowanie przedszkolne, a tu potrzebne jest wprowa-

dzenie czytelnej zasady: państwo z subwencji finan-

suje i wychowanie przedszkolne, i wychowanie szkol-

ne.

Wtedy skończy się ta presja na przesuwanie nie-

tego, żeby je przyjąć.

Koleżanki i koledzy zwracali na to bardzo mocno

uwagę, że żeby zapewnić tym dzieciom elementarne

bezpieczeństwo w szkołach, potrzebne są przynaj-

mniej oddzielne wejścia, oddzielne pomieszczenia,

gdzie te dzieci mogłyby, choćby w czasie przerw, spo-

kojnie funkcjonować.

Tego bezpieczeństwa żaden

nauczyciel, żaden dyrektor nie jest w stanie dzieciom

zapewnić.

Rodzice o to zwyczajnie się boją, stąd te

80% (Dzwonek).

Już kończę, pani marszałek.

Na koniec chcę powiedzieć, że nasuwa się pewna

refleksja, która może zostanie źle odebrana przez pa-

nią minister.

Taki był jednak wydźwięk pani wypo-

wiedzi, że trzeba rodziców przekonywać i przekony-

wać.

Rodzi się więc sugestia: to może wobec tego

spoty, prawda, w zaprzyjaźnionych telewizjach, może

całostronicowe ogłoszenia w zaprzyjaźnionych gaze-

tach, żeby rodziców przekonać, bo są tacy oporni.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

A zatem pan poseł Tadeusz Dziuba, również z Klu-

Wprowadzając obowiązek szkolny od 6. roku ży-

cia, administracja rządowa musiała mieć bardzo sil-

ne przekonanie, że każda polska szkoła jest przygo-

towana do zapewnienia sześciolatkom w szczególno-

ści wyboru zajęć dodatkowych odpowiednich do ich

potrzeb, wyspecjalizowanej opieki w granicach, po-

wiedzmy, 7 godzin, wsparcia nauczyciela pomocą

dodatkowej osoby, infrastruktury szkolnej dostoso-

wanej właśnie do potrzeb sześciolatków, odpowiednio

zorganizowanego placu zabaw, dostępu do specjali-

stów, np. logopedów itd.

Każdy rodzic w Polsce wie-

dział, że jest przeciwnie, bo my, rodzice, żyjemy

w świecie realnym.

Na szczęście dla Polaków admi-

nistracja rządowa porzuciła na chwilę wirtualny

świat swoich mitów i przesunęła wprowadzenie obo-

wiązku, o którym mowa.

Pytanie: Czy administracja rządowa znowu dziś

tkwi w swoich narkotycznych snach i ma silne prze-

konanie, że w polskich szkołach realnie możliwe jest

rzetelne osiągnięcie w niecałe dwa lata odpowiedniej

szeroko rozumianej infrastruktury dla sześciolat-

ków, którą w polskich przedszkolach budowano lata-

mi?

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Proszę powiedzieć: Na podstawie jakich badań czy

analiz używacie państwo argumentów, że im wcześ-

niej dzieci pójdą do szkoły, tym szybciej wejdą na ry-

nek pracy i będą pracować na emerytury starszych

pokoleń?

Pani minister, gdy patrzy się na stan pol-

skiej gospodarki, na stopień bezrobocia, na wyprze-

daż polskiego majątku narodowego, na likwidację

polskich zakładów pracy i na brak efektywnej polity-

ki prorodzinnej, to wiadomo, że te sześciolatki nie

zasilą rynku pracy, tylko zasilą rynek bezrobotnych.

Czy o to nam chodzi?

Po drugie, pani minister: Czy nie uważa pani, że

środki finansowe lepiej przeznaczyć na upowszech-

nienie wychowania przedszkolnego, tak żeby było jak

najwięcej przedszkoli, bo to właśnie przedszkola są

miejscami bardzo przyjaznymi dzieciom, a także

umożliwiają rodzicom szybszy powrót do pracy?

Wreszcie, pani minister, mam takie nieodparte

wrażenie, że traktujecie państwo sześciolatki bardzo

instrumentalnie, bo najpierw obniżacie wiek szkolny,

potem mówicie, że szkoły są do tego nieprzygotowa-

ne, są protesty rodziców, wycofujecie się z tego, prze-

suwacie termin, jest ciągły chaos, chaos i jeszcze raz

chaos.

Naprawdę nikt na tym nie korzysta, a już na

pewno nie korzystają na tym dzieci 6-letnie.

Pani minister, apeluję więc o to, żeby przezna-

czyć środki na to, żeby było więcej przedszkoli, i li-

czyć się z głosem rodziców, bo nikt inny jak państwo

mówiliście, że to rodzice powinni mieć ważny głos

w sprawach dotyczących edukacji i wychowania ich

dzieci.

Proszę się więc z tym głosem liczyć.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

minister, pytania dotyczą problemów.

Trudno odna-

leźć w materiale odpowiedzi na te pytania.

Pierwszy

problem.

Zapowiedziała pani w swoim wystąpieniu

– doświadczyliśmy tego również w przypadku budżetu

Poseł Zbigniew Kuźmiuk

na 2012 r. – że subwencja wzrośnie proporcjonalnie do

wzrostu liczby uczniów.

Ale to jest za mało, chociażby

z powodu konieczności zapewnienia odpowiedniej spe-

cyficznej opieki dla tych dzieci, np. w formie świetlic

szkolnych, o których dzisiaj pani mówiła, jak również

wzrostu zadań stołówek szkolnych.

Wymagana jest

dodatkowa kwota – i to taka dodatkowa kwota, która

zostanie zatrzymana na poziomie samorządów, które

realizują te zadania.

Jest więc konieczność wprowa-

dzenia wagi, która utrzymałaby te dodatkowe pienią-

dze w ramach subwencji w określonych samorządach,

żeby nie odpłynęły do samorządów województw, samo-

rządów powiatowych czy na dotacje dla szkół niepub-

licznych.

To jest jeden problem.

Drugi problem poruszał pan poseł Bauć.

Rachu-

nek jest tutaj dosyć prosty.

W 2008 r. urodziło się

414 tys. dzieci.

Jeżeli odejmiemy od tego tak gdzieś

ok. 50–60 tys., ponieważ ich starsi koledzy wcześniej

zaczęli szkołę, to oznacza to, że w tym roczniku bę-

dzie dodatkowo ok. 360 tys. Jeżeli przyjmiemy, że

w oddziale jest średnio 20 uczniów, to oznacza to, że

za rok trzeba będzie zatrudnić 18 tys. nauczycieli.

(Dzwonek) Mam pytanie o nauczycieli, ale nie o tych,

którzy są teraz w systemie: Czy tych 18 tys. nauczy-

cieli będzie odpowiednio przygotowanych, czy nie

będą oni uczyć się szkoły razem z tymi sześciolatka-

mi?

Mało tego, w jaki sposób jesteście państwo przy-

gotowani na sytuację, że za trzy lata, kiedy pierwszy

rocznik będzie kończył edukację wczesnoszkolną,

trzeba będzie zwolnić ze szkół tych 18 tys. nauczycie-

li?

Czy macie to państwo w jakiś sposób przemyślane,

zorganizowane?

Bo to powinno być tematem dzisiej-

szej debaty, a nie powrót do dyskusji z 2009 r., skoro

jesteście zdeterminowani i nie słuchacie argumen-

tów, że ten pomysł jest zły.

Tak że bardzo proszę, pani

sób…

Problem tych...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Lech Sprawka:

Już kończę.

...nauczycieli, zatrudnianych, za chwilę zwalnia-

nych, będzie przewijał się przez cały system edukacji,

a także przez szkolnictwo wyższe.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

z Klubu Parlamentarnego Platforma Obywatelska.

Pani Marszałek!

Pani Minister!

W ramach zadań

nadzoru pedagogicznego jednym z nich jest promo-

wanie dobrych rozwiązań.

W ubiegłym roku mini-

sterstwo edukacji ogłosiło konkurs dla rad rodziców

„Szkoła przyjazna sześciolatkom”.

Rozumie, że mamy

określone...

(Głos z sali: Rozumiem.)

Rozumiem, rozumiem, panie pośle.

Jeśli już tak

pan próbuje śledzić moje słowa, to dziękuję bardzo.

Staram się mówić poprawnie.

W związku z tym mamy określone standardy or-

ganizacyjne, finansowe, jeśli chodzi o to, jak mają

wyglądać pomieszczenia, sale dydaktyczne przygoto-

wane dla sześciolatków, jaka powinna być infrastruk-

tura szkoły.

W ubiegłym roku odbył się ten konkurs,

rady rodziców przystępowały do niego.

Kuratoria

nagradzały szkoły, które najlepiej przygotowały się

do przyjęcia sześciolatków, pani minister również

nagrodziła te szkoły.

Moje pytanie jest takie: Jakie

są dalsze losy tego konkursu?

W jaki sposób szkoły

promują swoje rozwiązania?

Czy obowiązuje zasada

multiplikacji?

Czy rzeczywiście stają się pewnego ro-

dzaju wzorcem dla innych szkół, które poszukują dla

siebie najlepszych rozwiązań?

I drugie pytanie.

Wśród dzieci 6-letnich (Dzwo-

nek), tak jak w każdej innej grupie...

Rozumiem, że pani marszałek pozwoli mi konty-

nuować.

...są również uczniowie czy dzieci z niepełno-

sprawnościami, różnego typu niepełnosprawnościa-

mi.

Dlatego też polskie szkoły przygotowują się do

usuwania barier, m.in. architektonicznych.

Jakie

środki z budżetu państwa ministerstwo edukacji

przekazało na te zadania?

Czy wszystkie szkoły,

wszystkie samorządy, które wystąpiły o te środki,

aby niwelować bariery architektoniczne, otrzymały

je?

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Jan Krzysztof Ardanowski:

wszystkich, którzy z troską patrzą na przyszłość Pol-

ski, oczywiste jest, że liczne, dobrze przygotowane do

życia w szybko zmieniającym się świecie młode poko-

lenie jest szansą i nadzieją.

Myślę, że zdecydowania

większość kobiet chce mieć dzieci i przeżywać macie-

rzyństwo.

Problemy zdrowotne utrudniające bądź

uniemożliwiające posiadanie dzieci są wielkim, trud-

Poseł Lech Sprawka

395

nym do zaakceptowania problemem dla kobiet.

My-

ślę, że przykład mocno promowanej celebrytki niena-

widzącej dzieci, która stwierdziła, że woli być zimną

suką niż matką Polką, należy do smutnych wyjątków.

Ta nieszczęśliwa kobieta, która prawdopodobnie

przeżyła jakąś traumę w swoim życiu, powinna być

raczej pod opieką psychologa lub psychiatry, a nie

kształtować myślenie w mediach głównego nurtu.

Mnie interesuje, czy polskie szkoły są przygotowane

do realizacji obowiązku szkolnego przez sześciolatki.

Ekonomiczne wymuszanie na samorządach tworzenia

coraz większych szkół powoduje, że trudno w nich za-

panować nad patologiami związanymi na przykład

z narkotykami czy alkoholem.

To może być szczególnie

szkodliwe właśnie dla najmłodszych dzieci.

Kolejne pytanie dotyczy tego, jak w większym

cę szkoły z rodzicami, zapewne w klasach najmłod-

szych głównie z matkami.

Myślę, że właśnie harmo-

nijna współpraca szkoły z domem rodzinnym może

zapewnić dobre wykształcenie potrzebne do radzenia

sobie ze zmianami cywilizacyjnymi bez gubienia

w procesie wychowawczym tradycyjnych, aksjologicz-

nych wartości, tak ważnych dla Polek i Polaków.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

A zatem pani posłanka Ewa Żmuda-Trzebiatow-

ska z Klubu Parlamentarnego Platforma Obywa-

telska.

Poseł Ewa Żmuda-Trzebiatowska:

Pani Marszałek!

Pani Minister!

Wysoka Izbo!

Z moich doświadczeń wynika, że to bardziej rodzice

niż sześciolatki boją się wcześniejszego rozpoczęcia

edukacji.

Dzieci mamy przygotowane, mądre, a prze-

de wszystkim ciekawe świata.

Rozumiem również

niepokoje rodziców, w końcu chodzi o ich dzieci.

Są-

dzę, że najlepiej jest przekonać rodziców informacja-

mi o tym, jak funkcjonują w szkołach te dzieci, które

poszły w latach poprzednich do szkoły jako sześcio-

latki, a teraz są w II lub w III klasie, oraz jak sobie

radzą szkoły z sześciolatkami.

Czy pani minister

sprawdzała osobiście, jak jest w szkole dzieciom, któ-

re poszły w poprzednich latach do szkoły jako sześ-

ciolatki?

Dziękuję.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Dziękuję, pani marszałek.

batujemy tutaj na temat zadań własnych samorządu

terytorialnego, stąd moje pytanie dla odmiany do

pani, pani marszałek.

Czy w jakiejkolwiek formie

zaproszono do udziału w tej debacie reprezentantów

organów prowadzących?

Bardzo bym prosił, pani

marszałek, o odpowiedź, bo to uwarunkuje moje dal-

sze pytanie.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Stanisław Ożóg:

Mam nadzieję, że uzyskam taką odpowiedź.

Proszę państwa, samorząd terytorialny gminy re-

alizuje to jako zadanie własne.

70% wydatków bieżą-

cych zabezpiecza subwencja oświatowa.

Z każdym

rokiem zwiększa się wysokość udziału własnego.

Jaka

jest sytuacja samorządu terytorialnego?

Przypomnę,

że na koniec 2007 r. dług samorządu terytorialnego to

24,5 mld zł, 2008 r.

– 29 mld zł, 2009 r. – prawie

41 mld zł, 2010 r. – ponad 55 mld zł, 2011 r.

– 65,7 mld zł.

(Dzwonek) To są wyniki m.in. waszych manipulacji,

waszego kombinowania w obszarze oświaty.

Jeszcze jedno konkretne pytanie, pani minister.

Chwaliła się pani tutaj opracowaniem przez rząd

projektu ustawy przedszkolnej, który jest już na

etapie uzgodnień międzyresortowych i który nakła-

da obowiązek opieki przedszkolnej dotyczący czte-

rolatków.

Czy na etapie przygotowania tego projek-

tu ustawy była jakakolwiek współpraca z zespołami

oświatowym czy finansowym Komisji Wspólnej Rzą-

du i Samorządu Terytorialnego?

Jakie gwarancje

ma samorząd terytorialny, że to dodatkowe zadanie

będzie w 100% finansowane, gdyż pani powiedziała

o obowiązku, który dodatkowo dotknie samorząd

z racji realizacji zapisów tej ustawy?

Dziękuję bar-

dzo.

(Oklaski)

Informuję, że zgodnie z wszelkimi procedurami

rząd został poinformowany o tym punkcie porządku

dziennego.

Woźniaka z klubu Solidarna Polska.

Poseł Jan Krzysztof Ardanowski

396

Poseł Tadeusz Woźniak:

Wysoki Sejmie!

Pani Minister!

Jesteśmy w punk-

cie dotyczącym informacji o przygotowaniu organów

prowadzących do objęcia sześciolatków obowiązkiem

szkolnym.

Mówimy też o pięciolatkach, które obo-

wiązkowo będą się znajdować w oddziałach przed-

szkolnych.

Zapominamy jednak o jednej podstawowej

sprawie.

Wysłuchałem wielu słów pochwalnych,

wręcz peanów o tym, jakie to dobrodziejstwo pań-

stwo czynicie dla tych polskich dzieci, że już w wieku

6 lat będą chodziły do szkoły.

Sprawa przygotowania

szkół jest sprawą wtórną, ważne jest rozwiązanie

systemowe.

Państwo zdecydowaliście się, a właściwie

premier, który z tej trybuny to potwierdzał, zdecydo-

wał się na posłanie dzieci 6-letnich do szkoły tylko

po to, aby dzieci 18-letnie zdawały maturę, aby szły

do pracy i aby pracowały o rok dłużej.

Powiedział to

pan premier, jeżeli będzie trzeba, odnajdę stenogra-

my.

Potwierdził, że taka jest państwa intencja, i wy-

konuje ten wyrok na dzieciach pani rękoma, a pani

mówi, że to nie jest odbieranie dzieciństwa.

Czy nie

jest odbieraniem dzieciństwa dziecku 5- czy 6-letnie-

mu nakazywanie mu pójścia do szkoły, kiedy to dzie-

cko ma w perspektywie o rok dłużą pracę zawodową?

Niektórym osobom dołożyliście państwo 12 lat pracy

zawodowej do emerytury, a każąc iść do szkoły dzie-

ciom od 6 lat, dołożycie kolejny, niektórym 13. rok.

To jest idea waszej tzw. reformy oświatowej.

Nie ma

żadnej reformy.

Chodzi tylko o to, żeby tanią siłę ro-

boczą wysłać na rynek pracy.

To jest jedyny cel.

Samorządy sobie poradzą.

Byłem wójtem przez

14 lat i nie takie rzeczy przeżywaliśmy.

Samorządy

sobie poradzą i wykonają to, co państwo im nakaże-

cie, jest tylko pytanie, czy dacie im na to pieniądze.

Samorządy to wykonają, ale powstaje pytanie o za-

sadność tej tytanicznej dla samorządów pracy...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Proszę kończyć, czas minął.

Poseł Tadeusz Woźniak:

Już kończę, pani marszałek.

...o to, czy będzie jakikolwiek pozytywny skutek.

Bo to, że dziecko 6-letnie, o czym któraś z pań poseł

mówiła...

Tak, dziecko 6-letnie też sobie poradzi, ono

jest ciekawe świata, tyle że ono nie chciałoby iść do

pracy w wieku 18 lat, a często nawet zanim osiągnie

pełnoletniość.

Będzie dochodziło od tego, że dziecko

będzie kończyło swoje lata w grudniu…

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Tadeusz Woźniak:

...a w maju czy w czerwcu skończy szkołę i w wa-

kacje pójdzie do pracy jeszcze jako nieletnie.

To pani

będzie za to odpowiedzialna, pani minister.

Dziękuję

bardzo.

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

A pan poseł w jakim trybie?

(Poseł Stanisław Ożóg: Sprostowania.)

A nikt tu nie odnosił się do pana...

(Poseł Stanisław Ożóg: Ja pytałem o korporacje

samorządowe...)

Tak, a ja poinformowałam pana posła o tym, że

wszyscy, którzy mieli być poinformowani w związku

z punktem dotyczącym informacji rządu, zostali po-

informowani.

Proszę to przyjąć…

(Poseł Stanisław Ożóg: Ja pytałem o samorządy,

nie o rząd...)

Mówię wszyscy, czyli rząd, wszyscy zostali poin-

formowani.

(Poseł Stanisław Ożóg: Ale czy samorząd został

poinformowany?)

Odpowiedziałam panu na to pytanie.

Proszę o zabranie głosu…

Nie ma posła Pięty.

A zatem pan poseł Bogdan Rzońca.

Jest pan poseł?

Bardzo proszę.

Pan poseł z Klubu Parlamentarnego Prawo i Spra-

wiedliwość oczywiście.

Poseł Bogdan Rzońca:

zwrócić z apelem do pani minister, do koleżanek i ko-

legów, właściwie koleżanek z Platformy Obywatel-

skiej, chyba nie ma nikogo z PSL, żebyście się pań-

stwo po prostu wycofali z tego błędu.

Naturalną ludz-

ką rzeczą jest błądzić, to się zdarza każdemu, zdarza

się, że człowiek zbłądzi.

Nie ma sensu trwać w takiej

uporczywości.

Wprawdzie metodologia nauk utrzy-

muje taki termin, jak uporczywość, bo gdy ktoś się

uprze, to czasem nie ma na to siły, uprze się i koniec,

ale nie ma sensu trwać w błędzie.

Po co iść wbrew rodzicom, wbrew naturze, wbrew

dzieciństwu, wreszcie wbrew samorządom i wbrew

finansom?

O tym też musimy pamiętać, choć nie war-

to mierzyć wyłącznie kasą, finansami dzieciństwa,

nawet nie powinno się tego robić.

Niestety w tej Izbie,

gdy coś dotyczy wieku emerytalnego, ludzi starszych

czy dzieci, tak jak dzisiaj, to główną miarą są finan-

se, kasa, której podobno jest dużo, a tak naprawdę jej

nie ma.

Więc bardzo proszę, wycofajcie się z tego błę-

du, jest na to czas.

Myślę, że znajdziecie państwo

397

poklask i uznanie także strony opozycyjnej.

Bo deba-

ta jest całkiem na miejscu.

Wydaje mi się, że warto,

aby pani minister też wzięła sobie do serca wypowie-

dzi pana ministra Kłosowskiego, pani poseł Wróbel.

One są przemawiające, to jest niezła lektura dla każ-

dego nauczyciela, także dla pani minister.

Na koniec mam pytanie.

Wprowadziliście pań-

stwo obowiązek rocznego wychowania przedszkolne-

go dla dzieci 5-letnich (Dzwonek), jednocześnie nie

dając możliwości odroczenia tego obowiązku.

Czy

będzie nowela tego stanu rzeczy?

Czy będzie możli-

wość, aby dziecko 5-letnie nie poszło do przedszkola,

nie miało tego obowiązku?

Kiedy rząd wystąpi z taką

propozycją?

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

A zatem poproszę o zabranie głosu pana posła

Henryka Smolarza z Klubu Parlamentarnego Pol-

czas tej dyskusji zabieram głos, choć pierwszy raz

występowałem w imieniu klubu i nie miałem zamia-

ru jeszcze raz wypowiadać się w tej sprawie.

Zosta-

łem jednak zachęcony, wręcz zmuszony przez wiele

wypowiedzi, które usłyszeliśmy na tej sali, do tego,

aby podzielić się również własnymi refleksjami.

Sły-

szeliśmy głos burmistrza, który tak zaciekle kryty-

kował przygotowanie szkół, kiedy to właśnie samo-

rządy są w większości, w całości odpowiedzialne za

ten stan rzeczy; słyszeliśmy głos dziadka zatroska-

nego o los wnuczki czy wnuka.

Posłuchajcie więc

państwo przez te półtorej minuty ojca, który dwa lata

temu zdecydował się posłać sześciolatka do szkoły.

Dobrze, że wcześniej nie słyszałem państwa i tych

poglądów, bo pewnie nigdy, pod wpływem żadnych

namów nie zdecydowałbym się na ten krok, a dziś nie

żałuję go, bo szkoła, do której chodzi, jest szkołą, do

której chodziłem ja, do której chodzili mój ojciec

i dziadek.

Jest małą wiejską szkołą, w której dziecko

czuje się dobrze.

Mimo że wtedy był jedynym dzie-

ckiem sześcioletnim w pierwszej klasie, nie miało to

nie czułem, że jest zagrożony, wszystko funkcjono-

wało poprawnie.

Te słowa, które padały z ust wielu mówców, gene-

ralizujące, że polska szkoła jest zła, że wszyscy zmie-

rzamy do jej unicestwienia, zniszczenia, że panuje

tam agresja i przemoc, nijak mają się do tego, jakie

ja mam wrażenie.

(Dzwonek) I byłby to chyba cud

zaiste, gdyby to była jedyna szkoła, jedyny taki przy-

padek, jedyny rodzic zadowolony z tego, że zdecydo-

wał się posłać dziecko wcześniej do szkoły.

Wierzę

jest więcej.

Tu ogromne podziękowania dla pani mi-

nister, ale przede wszystkim dla samorządowców,

a także odpowiedzialnych i aktywnych rodziców, któ-

rzy współdecydują właśnie o swoich samorządow-

cach, aby ci mogli troszczyć się o przyszłość ich dzie-

ci.

To naprawdę wiele...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Proszę kończyć, panie pośle, czas upłynął.

Poseł Henryk Smolarz:

Już kończę.

Proszę mi wierzyć, jest naprawdę wiele cennych

przykładów.

Dzisiaj jest również okazja do tego, by

podziękować zarówno rodzicom, samorządowcom,

jak i nauczycielom za to, że angażują się w to, aby

warunki edukacji naszych dzieci były jak najlepsze.

Nasze dzieci odpłacają nam radością, zadowoleniem,

a w przyszłości odpłacą tym, na co także państwo

zwracaliście uwagę – naszymi emeryturami.

Dzięku-

ję bardzo.

(Oklaski)

Poseł Gabriela Masłowska:

Dziękuję bardzo.

Pani Minister!

Mnie interesuje, czy w grupie wie-

kowej 5–6 lat były prowadzone badania, jeżeli tak, to

kto je prowadził – prosiłabym o wskazanie autorów

i gdzie mogę się z nimi zapoznać – dotyczące nastę-

pującej kwestii.

Wśród małych dzieci są większe róż-

nice, im mniejsze dzieci, tym większe różnice, jeśli

chodzi o funkcje przystosowawcze i emocjonalne.

W miarę upływu lat te różnice się zacierają, ale im

dziecko mniejsze, tym one są bardziej wyraziste.

Są

zdolne dzieci, które jednak mają dysfunkcje przysto-

sowawcze.

Czy wobec tego państwo przeprowadzili-

ście analizę, jak wygląda sytuacja w tej sprawie?

Jeśli są takie różnice, to jak duże.

Czy państwo jeste-

ście przygotowani do tego, żeby je w tym procesie

edukacyjnym uwzględnić?

Czy jesteście przygotowa-

ni kadrowo, programowo, lokalowo itd.?

Czy szkoła

jest przygotowana?

Nie można mierzyć jednym dzie-

Poseł Bogdan Rzońca

398

ckiem, panie pośle Smolarz, jedną miarą wszystkich

dzieci.

Im dzieci mniejsze, tym większe różnice, po-

wiadam, i nie można też mierzyć jedną miarą wszyst-

kich szkół.

Tu nie o pojedyncze przypadki chodzi,

chodzi o wszystkie dzieci.

Mam pytanie: Jak zamierzacie państwo wzmocnić

system świetlic szkolnych, bo przecież dzieci sześcio-

letnie mają inne zdolności, inne wymagania, inne

potrzeby.

(Dzwonek) Czy jest program wzmocnienia

świetlic wiejskich?

Chciałabym też zapytać: Jaki pro-

cent wśród pierwszoklasistów w województwie lubel-

skim stanowią w tej chwili dzieci sześcioletnie?

Jaki

procent oddziałów przedszkolnych został zlikwido-

wany?

Jak to wygląda?

Przede wszystkim chodzi mi

o kwestię uwzględnienia dysfunkcji przystosowaw-

czych wśród dzieci.

Jaką państwo macie na to recep-

tę?

Chodzi o to, żeby je uwzględnić, bo tymi progra-

mami można zrobić więcej złego niż dobrego.

Nawet

bardzo zdolne dzieci można po prostu skrzywdzić.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

W jakim trybie?

(Poseł Henryk Smolarz: W trybie sprostowania.

Pani poseł wymieniła moje nazwisko.)

Bardzo proszę.

Poseł Henryk Smolarz:

Pani poseł, dziękuję, że pani z takim zaangażowa-

niem słuchała moich słów.

Niestety błędnie je pani

zrozumiała, zatem postaram się powtórzyć i wyłusz-

czyć, co miałem na myśli, mówiąc o własnym przykła-

dzie.

Otóż to, że to właśnie wielu z państwa starało się

generalizować, mówiąc, że szkoła jest zła, źle przygo-

towana, a wszyscy, którzy odpowiadają za polską szko-

łę, zmierzają w kierunku jej unicestwienia.

Takie sło-

wa tutaj padały.

Natomiast mój przykład, co podkre-

śliłem, jak sądzę, nie jest tylko wyjątkiem.

Jeżeli jest

wyjątkiem, to naprawdę dziękuję wszystkim, że taki

cud mnie osobiście dotknął.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Dziękuję bardzo.

jątek potwierdza regułę, jakby na to nie patrzeć, przy

takim spojrzeniu na to.

Ale tak patrząc w oczy posła-

nek, które tak gloryfikowały przygotowanie, super-

przygotowanie, tego materiału, tej informacji rządo-

wej, odnoszę wrażenie, że szanowne panie same nie

wierzycie w to, co wygadujecie.

Z całym szacunkiem,

naprawdę z całym szacunkiem, uważam, że....

(Poseł Domicela Kopaczewska: Myli się pan, panie

pośle.

Mówiłyśmy.

Jest takie polskie słowo „mowa”.)

… nie wiecie, o czym mówicie.

Dlaczego o tym w ten sposób mówię?

Czytam

w informacji rządowej i słyszę w wypowiedziach, wy-

dawałoby się, doświadczonych posłanek znających się

na edukacji, że przygotowanie dzieci sześcioletnich

to subwencja oświatowa na te dzieci.

Naprawdę, z ca-

łym szacunkiem, subwencja oświatowa jest skonsu-

mowana w 99% przez przeznaczenie jej na płace, ona

idzie na edukację dzieci sześcioletnich, a nie na bazę,

a informacja rządu dotyczy przygotowania bazy dla

sześciolatków, a nie tego, czy dajemy na ich edukację.

No jak mają być edukowane?

Bez subwencji?

Przecież

to jest abstrakcja.

Druga kwestia, bzdurą jest opowiadanie takich

rzeczy, że kontrola GIS w XXI w. stwierdziła, że szko-

ły są przygotowane odpowiednio do potrzeb sześcio-

latków.

Nie, ona stwierdziła jedynie, że w XXI w. nie

ma już szkół z wychodkami na zewnątrz (Dzwonek),

że już w tych szkołach jest ciepła i zimna woda.

Czy

to jest jakiś nadzwyczajny standard?

Pani minister, ona wcale nie stwierdziła, że

w szkołach są oddzielne wejścia dla sześciolatków,

tak jak obiecaliście, że są oddzielne szatnie, tak jak

obiecaliście, że są świetlice szkolne, tak jak obiecali-

ście.

Tego ta kontrola GIS nie stwierdziła.

W związku

z tym nie opowiadajcie takich rzeczy, że w tych wy-

branych spektrach, które zostały uwzględnione w in-

formacji rządu i w waszych wypowiedziach, szkoły

są przygotowane, dlatego że sami sobie robicie krzyw-

dę.

1 września 2014 r. staniecie w obliczu tego faktu,

którego teraz nie dopuszczacie do myśli...

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Sławomir Kłosowski:

...i krzywdzicie dzieci.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Gabriela Masłowska

399

Poseł Piotr Paweł Bauć:

wiedź nie ustną, ale na piśmie, bo ona wymaga ra-

chunków.

Co prawda ja te rachunki szybko przerobi-

łem na takim sprzęcie, ale wolałbym mieć te dane

jednak od państwa.

Wracam do mojego wystąpienia

klubowego.

Proszę, ilu nauczycieli, uwzględniając

wymogi kwalifikacyjne, a więc nie takich z łapanki,

tylko takich, którzy spełniają wymogi kwalifikacyjne

zapisane w ustawach i w rozporządzeniach, będziemy

potrzebowali w 2014 r., żebyśmy godnie te dzieci do

szkoły przyjęli?

To jest jedno pytanie.

I drugie pytanie.

My w Prusach lubimy liczby.

Ile

autobusów będzie trzeba kupić, żeby te dzieci przy-

wieźć do szkół?

Ostatnio byłem w woj. dolnośląskim,

gdzie autobusy potrafią nie przyjechać, bo śnieg

spadł.

A my za chwilę mamy przewieźć 300 tys. dzie-

ci.

Oczywiście nie wszystkie muszą jechać autobusa-

mi.

Rozumiem, że gimnazjalista, licealista może po-

czekać, ale sześciolatek nie bardzo, kiedy jest szaru-

ga.

No może mu się czytanka przypomni, jak na tym

przystanku podczas deszczu stoi w kapturku i czeka

na autobus, który i tak nie przyjedzie.

Dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Nie widzę pana posła Szeligi, a zatem pan poseł

Równy dostęp do edukacji to jedno z najważniejszych,

fundamentalnych zadań demokratycznego państwa.

W Polsce obowiązuje zasada, że samorządy gminne

organizują edukację, państwo przekazuje subwencję

i w zasadzie oprócz nadzoru pedagogicznego zdejmu-

je z siebie obowiązki związane z prowadzeniem sy-

stemu edukacyjnego.

Wielokrotnie też padało już

w tej debacie stwierdzenie, że pieniądze, które są

przekazywane w ramach subwencji, absolutnie nie

wystarczają na prowadzenie edukacji, na prowadze-

nie szkół.

Gminne samorządy muszą dokładać do

szkół.

Mówimy przecież teraz o szkołach podstawo-

wych, o sześciolatkach.

Te samorządy, które na to

stać, te, które są silniejsze, które mają więcej pienię-

dzy, rzeczywiście są w stanie to robić.

Są jednak takie obszary Polski, Polski wschod-

niej, chociażby Warmii i Mazur, gdzie pieniędzy

w tych małych, biednych gminach po prostu drama-

tycznie brakuje i dramatycznie brakuje pieniędzy

również na te podstawowe funkcje, o których tutaj

mówimy.

Przecież to, że wraz z przyjęciem sześcio-

latków trzeba będzie wydawać więcej pieniędzy na

ba będzie otaczać je większą opieką, która po prostu

będzie więcej kosztowała, to jest chyba dla wszyst-

kich oczywiste.

Powiedzenie, że rozwiązanie tego

problemu polega tylko na tym (Dzwonek), że po pro-

stu zgodnie z prostym przeliczeniem przeznaczymy

na jednego ucznia określone pieniądze, które trafią

do samorządu, jest stanowczo niewystarczające.

przewidziane właśnie z myślą o sześciolatkach dodat-

kowe – podkreślam – dodatkowe środki na wsparcie

edukacji dla Polski wschodniej, która najbardziej ta-

kiego wsparcia potrzebuje?

I jeszcze zwracam się do pana posła, ponieważ

pan poseł mówił o tym, że puścił swojego 6-letniego

syna do szkoły.

Ja jestem przykładem w drugą stronę,

nie dałem swojego 6-letniego syna do szkoły, pójdzie

teraz razem z siedmiolatkami.

Myślę, że rok, który

spędził w przedszkolu ze swoimi rówieśnikami, też

był dla niego rokiem szczęśliwym, pełnym radości.

Tak że myślę, że te doświadczenia są naprawdę róż-

ne, a oceny, co jest lepsze, czy iść w wieku 6 lat, czy

w wieku 7 lat, być może potem dokona samo to poko-

lenie, za które de facto dokonujemy dziś wyborów.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

Wicemarszałek Wanda Nowicka:

Poseł Witold Czarnecki:

Dziękuję bardzo.

Pani Marszałek!

Wysoka Izbo!

Czy pani minister

ma świadomość tego, że wprowadzenie obowiązku

szkolnego dotyczącego sześciolatków w sposób nie-

profesjonalny, chaotyczny, rozciągnięty w czasie po-

woduje, że samorządy muszą się do tego dostosowy-

wać?

I czynią to, bo reforma wisi nad nimi jak miecz

Damoklesa.

Kto na tym chaosie, na tym zamieszaniu

traci?

Tracą też dzieci najmłodsze, które mają dzisiaj

zdecydowanie mniejszą szansę na to, by otrzymać

miejsce w przedszkolu.

Zdarzają się nawet takie sy-

tuacje, a mówię to, bo znam sytuację od dyrektorów,

kiedy dzieci nie mogą kontynuować pobytu w przed-

szkolu, a to jest sytuacja wyjątkowa, tak jeszcze ni-

gdy nie było.

Czy ta sytuacja, wynikająca z chaosu, z zamiesza-

nia, o czym szerzej mówiła dzisiaj moja koleżanka

klubowa pani poseł Elżbieta Witek, nie przekonuje

pani minister do tego, żeby szybko wycofać się z tych

niefortunnych i szkodliwych propozycji?

Dziękuję

bardzo.

(Oklaski)

400

ny do głosu.

wszystkim posłom, którzy z troską zadawali pytania

dotyczące obniżenia wieku szkolnego, mając na myśli

to, w jaki sposób jeszcze przez półtora roku lepiej

przygotować szkoły do tego ważnego momentu, tym

wszystkim państwu posłom chciałabym podzięko-

wać.

Natomiast mam pewien kłopot z debatą czy

dyskusją albo z argumentowaniem, kiedy państwa

dane i wyrażane tutaj przez państwa opinie nie mają

odzwierciedlenia w rzeczywistości.

Zastanawiam się, w jaki sposób jeszcze bardziej

dokładnie, bardziej jasno pokazywać liczby i fakty,

aby one były odczytywane zgodnie z rzeczywistością.

Bo obowiązkiem nas dorosłych, nas posłów, nas na-

uczycieli – a większość z państwa występujących tu-

taj to nauczyciele – jest przekazywanie rzetelnych

informacji opartych na rzeczywistych danych tak,

aby informować rodziców i społeczeństwo o tym, co

rzeczywiście się dzieje.

Takim przykładem dla mnie

ważnym i trudnym – i podaję go nie dlatego, żeby się

chwalić, ale dlatego że to są twarde liczby, które wid-

nieją w statystykach – jest chociażby informacja

o przestępczości w szkołach.

Proszę państwa, po raz

pierwszy w roku 2012 liczba przestępstw popełnio-

ponadgimnazjalnych zmalała i to o 11%.

To wynika

ze statystyk policyjnych, do których wszyscy państwo

macie dostęp.

Oczywiście bardzo mnie niepokoi

– i wyjątkowo wnikliwie oglądam te statystyki pod

różnymi kątami – każde zdarzenie, które dzieje się

na terenie szkół.

Uważam jednak, że rzetelne infor-

mowanie społeczeństwa wymaga rzetelnego przed-

stawiania danych.

Wiem, że można z tych statystyk

wyciągnąć dane, które wystraszą społeczeństwo.

Jeżeli jednak chcemy naprawiać polską szkołę i zwięk-

szać bezpieczeństwo uczniów, to patrzmy na nią też

w sposób rzetelny i opierajmy się na rzetelnych i praw-

dziwych danych.

Liczba przestępstw dokonanych

w szkołach przez osoby nieletnie zmalała o więcej niż

11%, bo o 17%.

Proszę zobaczyć to w statystykach.

(Poseł Elżbieta Witek: A gwałty, pani minister?)

Dla mnie problem bezpieczeństwa w szkołach jest

bardzo ważny.

Dlatego rok szkolny 2012/2013 ogłosi-

łam Rokiem Bezpiecznej Szkoły.

Dlatego też w przy-

padku wszystkich badań, i zewnętrznych, i dokony-

wanych przez kuratorów oświaty, patrzymy na bez-

pieczeństwo uczniów.

Jeżeli chodzi o uczniów najmłod-

szych i szkoły podstawowe, to badania PIRLS

i TIMSS, w których brali udział nasi 10-letni ucznio-

wie, pokazały, że czują się oni w naszych szkołach

podstawowych bezpiecznie, że Polska jest jednym

z tych krajów, gdzie największy procent uczniów po-

wiedział, że czuje się bezpiecznie w szkole.

Nie strasz-

my małych dzieci szkołą, właśnie w takiej globalnej

warstwie.

Nie mówmy, że każda jest zła.

Pokażmy te

przykłady, gdzie rzeczywiście źle się dzieje, i tam

będą kuratorzy oświaty, tam będzie pomoc dla na-

uczycieli, tam będziemy rozmawiać z samorządami

terytorialnymi.

Ale nie można w ten sposób prowa-

dzić debaty publicznej i o to bardzo mocno państwa

posłów proszę.

Jedna z pań posłanek powołała się na badania,

zgodnie z którymi duża część społeczeństwa powie-

działa, że szkoły są nieprzygotowane do obniżenia

wieku szkolnego.

Dlatego zapytaliśmy o to ludzi, któ-

rzy są w stanie to sprawdzić, którzy są najbardziej

zainteresowani tym, czy szkoła jest przygotowana do

obniżenia wieku szkolnego, zapytaliśmy rodziców,

tych, którzy idą i sprawdzają, jak rzeczywiście dana

szkoła wygląda.

Rodzice dzieci 6-letnich – pokazywa-

łam państwu te statystyki – mówią, że ich dziecko

w szkole jest bezpieczne, że ich dziecko w szkole jest

zaopiekowane, że ich dziecko w szkole może dostać,

może zjeść obiad.

Rozumiem, że można na podstawie

artykułu prasowego czy jakieś informacji, która po-

jawia się w przestrzeni publicznej, wyrobić sobie opi-

nię, mieć wyobrażenie o tym, jak rzeczywiście wyglą-

da szkoła, ale warto, może chociażby z tego tytułu,

że sprawuje się mandat posła, iść i sprawdzić.

O to

apeluję do rodziców, o to apeluję również do państwa

posłów: idźmy i sprawdźmy.

Jedna z pan posłanek

mówiła, że szkoły, które odwiedzałam są na pewno

poza granicami kraju.

Nie, proszę państwa, byłam

w Zielonej Górze, dużym mieście, byłam w Chruszc-

zobrodzie, malutkiej miejscowości na Śląsku, sołe-

ctwie, byłam w Częstochowie.

Jeżdżę do realnych

szkół w Polsce i rozmawiam w tych szkołach z rodzi-

cami dzieci dzisiaj 5-letnich, kończących w tym roku

6 lat, rodzicami, którzy dzisiaj podejmują decyzję

o tym, czy ich dziecko pozostanie w przedszkolu czy

pójdzie od września 2013 r. do szkoły.

Mnie zależy na

rzetelnej rozmowie z tymi rodzicami.

To nie są roz-

mowy, które są rozmowami łatwymi.

To nie są roz-

mowy z ludźmi, którzy są przekonani do takiego czy

innego rozwiązania.

To są rozmowy z rzeczywistymi,

realnymi ludźmi, i to z nimi znajduje się najlepsze

rozwiązania.

Rozmawiam na tych spotkaniach z dyrektorami

przedszkoli i nauczycielami przedszkoli, z dyrektora-

mi szkół i nauczycielami szkół, z samorządami tery-

torialnymi, z ośrodkami doskonalenia, poradniami

psychologiczno-pedagogicznymi, z bibliotekami pe-

dagogicznymi.

W tym środowisku jest konkretne

dziecko, którego rodzic się zastanawia, czy w przy-

szłym roku wysłać to dziecko do szkoły.

To konkret-

ne dziecko musi zostać do tego procesu przygotowa-

ne.

To konkretne dziecko ma prawo do tego, żeby

401

nauczyciel przedszkola przygotował je do pójścia do

szkoły, bo taki obowiązek ciąży na przedszkolu, ale

to dziecko ma również prawo do tego, żeby nauczyciel

przedszkola pokazał mu szkołę, do której pójdzie.

To

dziecko ma prawo do poznania swojego przyszłego

wychowawcy.

To dziecko ma prawo do tego, żeby

z rodzicami zobaczyć, jak wygląda szkoła.

To są re-

alne zadania, które w tej chwili przed nami stoją.

Oczywiście ważna jest sprawa materialnego przygo-

towania szkół, ale ważne jest również takie działa-

nie, żeby bezpiecznie i z radością to dziecko przekro-

czyło próg pomiędzy szkołą i przedszkolem.

I bez

7-letnie dziecko, ma do tego prawo, a my, dorośli, po-

winniśmy mu to ułatwić.

Padły tutaj takie zdania, że dzieci, które już są

w szkole, poszły do szkoły jako sześciolatki, są ze-

stresowane, nie radzą sobie z nauką, mają dużo za-

dań domowych.

W takich przypadkach, jeżeli mamy

sygnały, że tak się dzieje, oczywiście nadzór peda-

gogiczny reaguje, oczywiście jest to reakcja natych-

miastowa.

My też popatrzyliśmy, jak poradziły sobie

pierwsze sześciolatki, które poszły do szkoły w 2009 r.

Te sześciolatki pod koniec ubiegłego roku szkolnego

pisały już sprawdzian trzecioklasistów ze swoimi

starszymi o rok kolegami.

Proszę państwa, okaza-

ło się, że one w tych badaniach uzyskiwały lepsze

lub co najmniej takie same wyniki jak ich siedmio-

letni koledzy.

To znaczy, że szkoła dobrze poradzi-

ła sobie z nauczaniem młodszych dzieci.

Oczywi-

ście znowu możecie państwo mówić, że to tylko te

szkoły, ale wszystkie szkoły w Polsce przygotowu-

ją się do obniżenia wieku szkolnego, we wszystkich

szkołach w Polsce uczą wykwalifikowani nauczy-

ciele.

Wszystkim nauczycielom pomagamy i chcemy

pomagać w tym ważnym momencie zarówno dla

dzieci, jak i dla nich.

Pytania dotyczyły również opłat przedszkolnych.

Padło takie zdanie o dyskryminacji dzieci, których

rodzice nie mogą zapłacić za dodatkowe godziny po-

bytu w przedszkolu.

Chciałabym powiedzieć, że pro-

jekt ustawy, który jest już po ustaleniach komitetu

stałego Rady Ministrów i został skierowany pod ob-

rady Rady Ministrów, rozwiązuje ten problem i obni-

ża opłaty dla wszystkich dzieci korzystających z edu-

kacji przedszkolnej do jednej złotówki, oczywiście

w perspektywie trzech lat.

O tym w swoim pierw-

szym wystąpieniu powiedziałam.

Jeden z panów po-

słów mówił o tym, że wątpi w pozytywną opinię ko-

misji wspólnej, pytając, czy Komisja Wspólna Rządu

i Samorządu Terytorialnego oglądała ten projekt.

Tak, oglądała i wydała pozytywną opinię na temat

tego projektu.

Pytaliście też państwo o finansowanie obniżenia

wieku szkolnego.

Padły zarzuty, że subwencja oświa-

towa czy liczby, które podałam, wysokość subwencji

oświatowej, są w jakiś sposób zmanipulowane, bo

każdemu dziecku sześcioletniemu należy się subwen-

cja oświatowa.

Tak, należy się, ale jak państwo po-

słowie wiecie, w 2012 r. do budżetów samorządów

trafiło dodatkowo 600 mln zł, mimo że termin obni-

żenia wieku szkolnego został przesunięty.

W tym

roku jest to 400 mln zł.

Z powodu sześciolatków ta

kwota była znacznie zawyżona, bo była przeznaczona

na cały rocznik, a nie na 17% czy 19% dzieci, które

w rzeczywistości rozpoczęły edukację przedszkolną.

Chcę też powiedzieć o standardzie dotyczącym

jednego dziecka.

Jeden z panów posłów samorządow-

ców wyraził obawę dotyczącą tego, czy subwencja

oświatowa wystarcza.

Wiemy, że subwencja oświato-

wa nie jest dotacją, bo prowadzenie zadań oświato-

wych nie jest zadaniem zleconym gminie, tylko za-

daniem własnym.

Jako posłowie zasiadający w tej

Izbie od wielu lat dobrze wiemy, że samorządy do

subwencji oświatowej zawsze dodawały środki z do-

chodów własnych, ponieważ zależy im na tym, żeby

szkoły były dobrze prowadzone, żeby dzieci miesz-

kańców miały dobre warunki edukacyjne.

Obserwu-

jemy to i pilnujemy, żeby procentowo udział samorzą-

dów terytorialnych nie wzrastał.

On nie wzrasta, w tym

roku jest chyba nawet na trochę niższym poziomie

niż w poprzednich latach.

Standard na jedno dziecko,

tak zwany standard A, który jest przekazywany gmi-

nie, w 2007 r. wynosił 3199 zł.

Wiecie państwo, kto

wtedy rządził.

W tej chwili, w 2013 r., standard na

jedno dziecko wynosi 5163 zł, czyli wzrósł o 61%.

O tym państwu mówiłam.

W dobie kryzysu, w sytu-

acji, kiedy oszczędzamy na każdym zadaniu, eduka-

cja otrzymała więcej pieniędzy.

Wiem, że większość

to są wynagrodzenia nauczycieli.

Ale po to chcemy

ich dobrze wynagradzać, żeby również sześciolatki

miały lepiej w szkole, żeby nauczyciele lepiej, w więk-

szym komforcie psychicznym i finansowym, mogli

swoją pracę wykonywać.

Pytali państwo posłowie o to, czy zwalniać, czy

będziemy musieli przyjmować dodatkowych nauczy-

cieli.

To jest rzeczywiście pytanie, które dotyczy tego

problemu.

Chcę tylko powiedzieć, że teraz z roku na

rok mamy mniej zatrudnionych nauczycieli.

W tym

roku liczba nauczycieli zatrudnionych w szkołach

zmalała o 7 tys. To też dotyczy szkół podstawowych.

Gdyby te szacunki – one oczywiście są na maksymal-

ną liczbę nauczycieli liczone – dotyczące konieczności

zatrudnienia nowych nauczycieli były nawet na naj-

wyższym poziomie, to przez te dwa lata ci nauczycie-

le, którzy dzisiaj muszą odejść z zawodu, bo nie ma

dla nich pracy, będą mogli do tego zawodu wrócić.

(Poseł Piotr Paweł Bauć: Będą pieniądze?)

Muszą być pieniądze, ponieważ wzrost subwencji

oświatowej jest naliczany również w zależności od

liczby zatrudnionych nauczycieli, więc im więcej na-

uczycieli, tym więcej subwencji oświatowej.

Jeżeli chodzi o bariery architektoniczne, przysto-

sowanie szkół dla dzieci niepełnosprawnych, w ra-

mach rezerwy subwencji oświatowej mamy kryte-

rium, na podstawie którego gmina może uzyskać

środki na likwidację barier architektonicznych.

To

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

402

są te pieniądze, które przekazujemy do gmin po to,

żeby przystosować szkoły dla osób niepełnospraw-

nych.

To jest dodatkowy pieniądz – poza PFRON

i innymi programami – który do szkół może trafić.

Do tej pory, w latach 2011, 2010, 2009, bo ta rezerwa

pojawiła się w 2009 r., wszystkie wnioski, które skła-

dały gminy, były rozpatrywane pozytywnie, pod wa-

runkiem że oczywiście wniosek spełniał formalne

wymogi, ponieważ mieliśmy zabezpieczoną odpo-

wiednią liczbę środków.

W tym roku również w ra-

mach rezerwy będziemy przekazywać gminom pie-

niądze na likwidację barier architektonicznych.

Co do oceny sanepidu, to może przeczytam panu

posłowi pismo podpisane przez głównego inspektora

sanitarnego, fragment, bo nie będę całości czytać:

kryteria, jak stan higieniczno-sanitarny obiektów,

trzenie sklepików szkolnych, dostępność boisk szkol-

ni otaczającej obiekt i wejście do budynku.

Podczas

dzieci 5–6-letnich oddzielnie oceniono klasy I–III

i oddzielnie klasy najstarsze, bo zwracano właśnie

uwagę na najmłodszych.

Dla każdej kategorii wieko-

wej przewidziana została maksymalna liczba punk-

tów i szkoła albo dostała tę maksymalną liczbę punk-

tów, albo nie.

Większość spośród ocenianych placó-

wek, 1188, czyli 93,1%, otrzymała oceny bardzo dobre

(powyżej 140 punktów) lub dobre (w przedziale od

80 do 140 punktów).

To jest fragment protokołu gwoli wyjaśnienia,

bo pan poseł sugerował, że sanepid nie sprawdzał

tego, co powinien sprawdzać.

Jeżeli chodzi o dojazdy do szkół, chciałabym po-

wiedzieć państwu posłom, że już dzisiaj gmina do-

wozi pięcio- i sześciolatki do oddziału przedszkol-

nego, jeżeli ten oddział, miejsce realizacji wycho-

wania przedszkolnego jest oddalone o więcej niż

3 km.

Tak że akurat w tym obszarze nie będzie

potrzeby zwiększania liczby dojazdów.

Oczywiście

to się będzie pewnie różnie rozkładało na terenie

różnych gmin, ale już dzisiaj pięciolatki i sześcio-

latki są objęte dowożeniem, w 2013 r. też będą.

Również w 2014 r. pięcio- i sześciolatki będą objęte

dowożeniem, ponieważ ustawa o systemie oświaty

mówi o obowiązku dowożenia dzieci do oddziału

przedszkolnego na roczne przygotowanie przed-

szkolne i do szkoły.

Uspokajam więc pana posła:

czuwamy nad tym obszarem.

Myślę, że ważne jest, aby docierać z informacją,

z rzetelną informacją, przede wszystkim do rodziców.

Dlatego prowadzimy kampanię społeczną i będziemy

ją prowadzić.

Przygotowaliśmy materiały informa-

cyjne dla rodziców o badaniach, o tym, jak sześciola-

tek funkcjonuje w szkole, o tym, jak obserwować

dziecko, jak pomóc dziecku, na podstawie jakich in-

formacji podjąć decyzję o tym, czy dziecko pójdzie do

strony internetowe, ulotki, specjalne publikacje, i dla

samorządów, i dla rodziców, wkładki do gazet.

To jest

niezwykle ważna sfera i to są niezwykle ważne ka-

nały informacyjne.

Uważam, że ta informacja po

prostu należy się rodzicom.

Elementem kampanii

społecznej są również spoty reklamowe czy informa-

cyjne o obniżeniu wieku szkolnego.

Rodzice dzieci urodzonych w 2007 r. w tej chwili

są w trakcie podejmowania decyzji o tym, czy ich

6-letnie dziecko we wrześniu pozostanie w przed-

szkolu, czy rozpocznie edukację jako sześciolatek ze

wszystkimi konsekwencjami, o których mówili też

państwo posłowie.

Dlatego w tym okresie bardzo

ważne jest dokładne poinformowanie ich o tym, że

1 września 2014 r. jest ostatecznym terminem obni-

żenia wieku szkolnego, poinformowanie ich o tym, że

w tym roku mogą podjąć tę decyzję, i udzielenie im

pomocy w jej podjęciu.

Dlatego dziękuję za tę debatę.

W dalszym ciągu będziemy prowadzić kampanię spo-

łeczną informującą rodziców i społeczeństwo o obni-

żeniu wieku szkolnego.

Dziękuję bardzo.

(Oklaski)

(Minister Edukacji Narodowej Krystyna Szumi-

las: Żadnego nazwiska.)

Pani minister sama podkreśla, że nie wymieniała

nazwiska pana posła, więc tym samym nie zafundo-

wała panu posłowi czasu.

(Poseł Sławomir Kłosowski: Nie wymieniała, ale

w trybie sprostowania.)

Tak, ale pani minister nie...

(Poseł Sławomir Kłosowski: Podawała cytaty

z mojego wystąpienia, tylko że ich nie zrozumiała

i chciałbym poprosić o to, żeby…)

Nie bardzo...

(Poseł Sławomir Kłosowski: Bardzo krótko.)

To znaczy pan poseł chce lepiej wyjaśnić to, co

może ujął w mniej jasny sposób, tak?

Bardzo proszę.

Poseł Sławomir Kłosowski:

Bardzo dziękuję, panie marszałku, będzie bardzo

krótko.

Sprawa dotyczy bardzo ważnej kwestii.

Pani mi-

nister mówiła o bezpieczeństwie w szkołach.

To jest

kwestia bezwzględnie ważna dla mnie i myślę, że dla

pani minister również.

Minister Edukacji Narodowej

Krystyna Szumilas

403

Pani minister powoływała się na to, że przestęp-

czość w szkołach spadła w 2012 r.

Otóż, pani mini-

ster, na litość boską, w roku ubiegłym wzrosła liczba

gwałtów o 60 i najcięższych przestępstw łącznie

z przestępstwami narkotykowymi.

O czym pani mini-

ster mówi?

W porównaniu z rokiem 2005 liczba prze-

stępstw na terenie szkoły wzrosła w sumie o 10 tys.

W 2011 r. stwierdzono 28,5 tys. przestępstw.

Przecież

to był jeden z elementów domagania się przez nas czy

składania wniosku o dymisję pani minister.

Pani mi-

nister, jeżeli pani mówi, że o 10% zmniejszyła się licz-

ba 28 tys. stwierdzonych przestępstw, to jest to aż

26 tys. przestępstw szkolnych.

Z czego tu się cieszyć?

Co tu w ogóle prostować i czym się tłumaczyć, pani

minister?

To jest pierwsza sprawa.

Druga sprawa.

Zakwestionowała pani…

Wicemarszałek Jerzy Wenderlich:

Powiedział pan, że będzie krótko, panie pośle.

Poseł Sławomir Kłosowski:

Nie zrozumiała pani kwestii dotyczącej kontroli

głównego inspektora sanitarnego.

Zgoda, pani mini-

ster, główny inspektor sanitarny stwierdził, że są

sanitariaty, ale sanitariaty nie są dostosowane do

sześciolatków.

Rzeczywiście inspektor stwierdził, że

są szatnie, bo przecież w szkole nie może nie być szat-

ni, chociaż zdarzały się takie przypadki, ale szatnie

dla sześciolatków powinny być oddzielne.

Wejście do

szkoły też musi być oddzielne dla sześciolatków – bo

nie jest możliwe, żeby nie było wejścia do szkoły

– i bezpieczne.

Pani minister, mówimy o dwóch róż-

nych kwestiach.

Bardzo dziękuję.

(Oklaski)

Wicemarszałek Jerzy Wenderlich:

powiedzi?

Bardzo proszę.

Minister Edukacji Narodowej

pan poseł przeczytał informacje, które znajdują się

na stronie Ministerstwa Edukacji Narodowej i na

stronie Komendy Głównej Policji – dokładnie prze-

czytał – bo tam są zawarte wyjaśnienia i informacja

o tym, jak przedstawia się sprawa przestępczości

w szkole.

To jest dokładnie opisane.

Chciałabym też

powiedzieć, panie pośle, że główny inspektor sanitar-

ny zbadał więcej, niż wynika z przepisów prawa.

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Jerzy Wenderlich:

wej Krystynie Szumilas.

Czy pani poseł sprawozdawczyni komisji chciała-

by jeszcze zabrać głos?

Proszę, pani poseł Elżbieta Gapińska.

Bardzo proszę.

Poseł Elżbieta Gapińska:

Dziękuję, panie marszałku.

edukacja, a szczególnie edukacja dzieci i młodzieży,

nam, posłom, a szczególnie posłom zasiadającym

w komisji edukacji, powinna mocno leżeć na sercu.

Mam wrażenie, że temat, o którym dzisiaj mówiliśmy

i o którym mówiliśmy na posiedzeniu komisji w dniu

6 lutego, jest istotny.

O ile na posiedzeniu komisji

w dniu 6 lutego pytania czy wątpliwości, które były

zawarte w wypowiedziach posłów, rzeczywiście mia-

ły charakter merytoryczny, o tyle dzisiejsza dyskusja,

wydaje mi się, wymknęła nam się troszeczkę spod

kontroli.

Nie chciałabym, szczególnie jako członek tej

komisji, żeby po tej naszej debacie pozostało wraże-

nie, że stan polskiej oświaty jest tragiczny, nauczy-

ciele i samorządy nie są przygotowani do przyjęcia

sześciolatków w szkołach, bo tak, proszę państwa,

zwyczajnie nie jest.

Jednocześnie, pani minister, mam prośbę do pani

minister, żeby wszystkie uwagi posłów, które były

wygłoszone na dzisiejszej sali, i te bardziej emocjo-

nalne, i te mniej emocjonalne, były wzięte pod uwagę

przez ministerstwo – zresztą one zawsze są brane pod

uwagę – i żebyśmy na następnym spotkaniu może

mniej emocjonalnie podchodzili do sprawozdania do-

tyczącego przyjęcia sześciolatków do szkół.

Dziękuję

bardzo.

(Oklaski)

Dziękuję pani minister.

Dziękuję wszystkim uczestnikom debaty.

Zamykam dyskusję.

siedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej.

szenia oświadczenia – pan poseł Szmit.

Nie.

Poprosiłbym jeszcze panią poseł Gapińską i pana

posła Henryka Smolarza, żeby zechcieli może pozwo-

Poseł Sławomir Kłosowski

404

Oświadczenia poselskie

lić mi zamknąć posiedzenie w obecności jakiejś gru-

py posłów i wysłuchali pana posła Jerzego Szmita.

Dziękuję, i pani poseł, i panu posłowi.

Tym sposobem zapewniłem panu posłowi Jerze-

mu Szmitowi audytorium.

Bardzo proszę o wygłoszenie oświadczenia.

5 minut.

Poseł Jerzy Szmit:

Panie Marszałku!

Przede wszystkim dziękuję za

zadbanie o to, żeby większe grono mogło wysłuchać

mojego oświadczenia i żeby w tym gronie zakończyć

obrady, o co pan prosił.

Swoje oświadczenie kieruję do pana Janusza Pie-

chocińskiego, ministra gospodarki, wicepremiera,

oraz pani Elżbiety Bieńkowskiej, ministra rozwoju

regionalnego.

wspierania rozwoju regionalnego jesteście państwo

zobowiązani do nadzoru nad Polską Agencję Rozwo-

ju Przedsiębiorczości.

Agencja ta w ramach Progra-

niesieniu do działania 5.1: Wspieranie rozwoju po-

wiązań kooperacyjnych o znaczeniu ponadregional-

nym ogłosiła konkurs na wnioski dla przedsiębiorstw,

które mogą ubiegać się o wsparcie.

Termin składania

ofert, wniosków minął 15 listopada 2012 r.

Zgodnie

z informacją PARP z 16 listopada, a więc w dzień po

wygaśnięciu tego terminu, w lokalnym systemie in-

formatycznym była informacja, że zostało zatwierdzo-

nych 89 wniosków o dofinansowanie złożonych przez

wnioskodawców na łączną kwotę blisko 650 mln zł,

a więc kwotę niebagatelną.

Wnioskodawcy złożyli rów-

nież wnioski w wersji papierowej, co jest wymagane

w tej procedurze, w ciągu stosownych 7 dni kalenda-

rzowych.

Od tego czasu minęły już 3 miesiące i do

dzisiaj wnioskodawcy nie otrzymali informacji, czy ich

Programu Operacyjnego „Innowacyjna gospodarka”

priorytet 5. na formalną ocenę przewidziano 25 dni

pletnego wniosku w PARP.

Termin ten został wielo-

krotnie przekroczony.

Jest to tym bardziej bulwersu-

ny konkurs w ramach tego samego działania.

Wnio-

skodawcy, nie znając wyników konkursu z poprzed-

niego roku, są zdezorientowani i nie wiedzą, czy mają

nych wniosków o dofinansowanie.

Proszę wskazać, jakie państwo podejmą działa-

nia, aby jak najszybciej ten konkurs został rozstrzyg-

tego typu bardzo niekorzystnych dla polskiej gospo-

darki zdarzeń.

Dziękuję bardzo.

Wicemarszałek Jerzy Wenderlich:

Na tym zakończyliśmy oświadczenia poselskie*

)

)

.

Na tym kończymy 34. posiedzenie Sejmu Rzeczy-

pospolitej Polskiej.

Porządek dzienny 35. posiedzenia Sejmu, zwoła-

nego na dni 6, 7 i 8 marca 2013 r., został paniom

*

)

Wicemarszałek Jerzy Wenderlich

Oświadczenia poselskie

Poseł Józef Rojek

ekspertów jest coraz bardziej oczywiste, że zwiększe-

nie wydobycia gazu i ropy naftowej z łupków może

zmienić układ sił na świecie.

Jak podkreślają, wraz

z odkryciem nowych technologii – i tym samym

zwiększeniem wydobycia – np. USA z importera sta-

ną się producentem tych surowców.

Może to już

wkrótce oznaczać uniezależnienie Amerykanów od

dostaw z Bliskiego Wschodu.

Konsekwencją tych radykalnych zmian może być

osłabienie pozycji Rosji i krajów OPEC.

Nic więc

dziwnego, że rosyjski rząd, widząc rosnące zagroże-

nia wynikające z wydobycia na świecie gazu i ropy

z łupków, próbuje temu przeciwdziałać przez wią-

zanie rosyjskich firm z zachodnimi.

Wobec tego rodzi się zasadnicze pytanie, co obec-

na ekipa zamierza zrobić w tej sytuacji.

Zostawiając

na razie nieco z boku dywagacje na temat dotychcza-

sowej bierności obecnego rządu w znanych kwestiach

dotyczących narodowego bezpieczeństwa energetycz-

nego, popatrzmy, co zostało zrobione w sprawie łup-

ków, bo przecież może się wkrótce okazać, że to

właśnie ich eksploatacja będzie także decydować

o naszym bezpieczeństwie na kolejne pokolenia.

Przede wszystkim sprawa pozyskiwania gazu

z łupków i jej znaczenie nie zostały przez ten rząd

szerzej spopularyzowane w naszym społeczeństwie.

Nasze społeczeństwo nie ma podstawowej wiedzy

na temat naszego bezpieczeństwa energetycznego

i roli, jaką mógłby odegrać gaz łupkowy.

Ponadto

poszukiwania gazu w Polsce prowadzone są jak do-

tąd w ślimaczym tempie.

Efektem ponad 100 kon-

cesji wydanych przez polskie władze w ostatnich

latach są tylko 33 otwory poszukiwawcze.

W związ-

ku z tym na dzień dzisiejszy nie wiemy, kiedy roz-

pocznie się wydobycie gazu, a w gruncie rzeczy – na

co zwracają uwagę niektórzy specjaliści i politycy

– nie wiadomo, czy ono w ogóle się rozpocznie.

Jeśli

wydobycie w Polsce gazu z łupków może nam zagwa-

rantować pewną energetyczną niezależność, to ana-

lizując politykę energetyczną tego rządu, zdaje

się, że możemy mieć wątpliwości, czy jego spraw-

ne i skuteczne uruchomienie nastąpi jeszcze w tej

kadencji.

Poseł Bogdan Rzońca

Oświadczenie na okoliczność informacji MTBiGM

na temat wykorzystania środków regionalnych pro-

gramów operacyjnych województw na budowę ob-

wodnic na drogach krajowych w latach 2014–2020.

Z ogromnym niepokojem przyjmuję informację

kierowaną do marszałków województw, że MTBiGM

nie zamierza uczestniczyć w budowaniu obwodnic

miast w ciągu dróg krajowych.

Regionalne programy operacyjne miały być w swym

założeniu uzupełnieniem regionalnych potrzeb w za-

kresie przyjętych przez sejmiki województw priory-

tetów.

Radni wojewódzcy i zarządy województw stoją

przed wieloma wyzwaniami, które dotyczą realizacji

ich zadań własnych.

W krytycznej sytuacji finanso-

wej są wojewódzkie szpitale, napraw wymagają wo-

jewódzkie drogi, mocno deficytowa jest infrastruktu-

ra wiejska w zakresie kanalizacji i oczyszczalni ście-

ków.

Swoje aspiracje rozwojowe zgłaszają powiaty

i gminy, które liczą na to, że pieniądze z budżetu UE

będą dla nich okazją do poprawy warunków życia

mieszkańców miasteczek i gmin.

Tymczasem MTBiGM wysyła do regionów niedo-

bre sygnały, z których wynika, że obwodnice miast

wzdłuż dróg krajowych miałyby być budowane z pie-

niędzy adresowanych na zadania województw.

Pragnę zauważyć, że drogi krajowe są w gestii

MTBiGM, a więc kompetencyjnie przypisane są one

do MTBiGM, w którego imieniu działa Generalna

tucja powinna zrobić wszystko, by stworzyć obiek-

tywnie aprobowany wykaz obwodnic, które należy

wybudować w najbliższych latach, biorąc pod uwagę

natężenie ruchu, zrównoważony rozwój, uciążliwość

dla środowiska naturalnego czy wykonalność danej

inwestycji.

Zwracam się więc z apelem, by nie wysyłać takich

informacji do samorządów wojewódzkich.

Proszę o nie-

Teksty wystąpień niewygłoszonych

Załącznik nr 1

406

uszczuplanie środków na zadania własne gmin, po-

wiatów i województw.

Proszę o jasną deklarację do-

tyczącą programu budowy obwodnic na drogach

krajowych, z której będzie wynikać, że obwodnice

budowane będą ze środków znajdujących się w części

budżetowej MTBiGM i programów krajowych UE.

Poseł Piotr Szeliga

naszych dzieci jest dla społeczeństwa priorytetem.

W związku z ostatnim bulwersującym, a także no-

szącym znamiona przestępstwa wydarzeniem, jakie

miało miejsce w żarskim żłobku, przygotowaliśmy

rozwiązanie legislacyjne w ustawie o opiece nad

m.in., że dyrektor placówki, zgodnie z prawem, bę-

dzie mógł w żłobku lub klubie dziecięcym zainstalo-

wać system monitorujący.

Obowiązek instalowania

takich urządzeń nastąpi, gdy z wnioskiem o to wy-

stąpi co najmniej połowa rodziców albo opiekunów

prawnych.

W kwestii finansowania proponujemy solidarność

rodziców albo opiekunów prawnych.

Oprócz tego bę-

dzie istniała prawna możliwość przeznaczenia dodat-

kowych środków na ten cel w postaci dotacji celowej

rady gminy.

Rząd Polski powinien wesprzeć samo-

rządy środkami unijnymi.

Warto zaznaczyć, że monitoring on-line często

dostępny jest dla rodziców, którzy posyłają swoje po-

ciechy do prywatnych przedszkoli czy żłobków.

Najważniejsze jest, by poprzez przyjazne rodzinie

rozwiązania prawne państwo chroniło dzieci, które

są naszą przyszłością.

Poseł Andrzej Szlachta

stać Albina Fleszara, geologa, oficera Legionów, w 125.

rocznicę jego urodzin.

Albin Fleszar urodził się 1 marca 1888 r. w Ką-

kolówce koło Rzeszowa.

W 10. roku życia rozpoczął

naukę w gimnazjum w Rzeszowie.

W wyniku ciężkiej

choroby przerwał naukę i wznowił ją w 1905 r. w Prze-

myślu.

Po zdaniu matury w 1908 r. rozpoczął studia

geologiczne i geograficzne na uniwersytecie we Lwo-

wie.

Współpracował z prof. Eugeniuszem Romerem

i był członkiem Komisji Fizjograficznej PAU.

Równo-

legle z praca naukową podjął działalność niepodle-

głościową w Związku Walki Czynnej i Związku Strze-

leckim.

Założył w Rzeszowie kilka oddziałów Związ-

ku Strzeleckiego.

W 1913 r. pełnił funkcję komendan-

ta szkoły oficerskiej Związku Strzeleckiego okręgu

lwowskiego.

Od 1914 r. dowodził 6. batalionem wcho-

dzącym w skład I Brygady, w którym znajdowali się

legioniści z Rzeszowszczyzny.

Przeszedł z dowodzo-

nym batalionem cały szlak I Brygady.

W czerwcu

1916 r. został jako major powołany na dowódcę 7.

pułku piechoty.

W dowodzonym przez niego pułku

służyli m.in. Leopold Lis-Kula i Kazimierz Iranek-

-Osmecki pochodzący z Rzeszowa.

Po dymisji marszałka Józefa Piłsudskiego latem

1916 r.

Albin Fleszar popadł w depresję.

Popełnił sa-

mobójstwo 3 września 1916 r. w szpitalu w Słonimie

(obecna Białoruś).

Został pochowany na miejscowym

cmentarzu.

Po wojnie zwłoki Albina Fleszara zostały

sprowadzone do Polski.

Albin Fleszar spoczywa na

Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Poseł Jan Warzecha

told Pilecki był jedną z najbardziej heroicznych po-

staci w całej historii Polski.

Przemawiają za tym jego

czyny.

Do obozu Auschwitz udał się z własnej woli,

po to, aby zorganizować tam ruch oporu i zdobyć in-

formacje o tym, co naprawdę dzieje się za drutami kol-

czastymi.

Cena, jaką zapłacił za swoją odwagę i od-

danie dla ojczyzny, była jednak bardzo wysoka.

Dzisiaj trudno zrozumieć, ile trzeba mieć odwagi i

wewnętrznej determinacji, aby przedostać się do obo-

zu koncentracyjnego, w którym naziści zgotowali czło-

wiekowi upodlenie, gdzie morzono głodem, gdzie były

nieludzkie warunki pobytu, gdzie dominował strach,

widok cierpień ludzkich i powszechnej śmierci.

Dla wielu naszych rodaków niepojęte było to, co

działo się za drutami kolczastymi obozu.

Nie znano

losów tych, którzy stali się ofiarami łapanek, szcze-

gólnie obywateli pochodzenia żydowskiego.

Dlatego

rotmistrz Witold Pilecki w 1940 r. zaproponował

swoim kolegom z Tajnej Armii Polskiej (jednostki

wcielonej później do ZWZ) plan „inwigilacji Aus-

chwitz”, którego głównym celem miało być zweryfi-

kowanie niepokojących wieści dotyczących obozu.

Pilecki zamierzał także zorganizować w Auschwitz

siatkę ruchu oporu.

W tym celu pozwolił się pojmać w trakcie jednej

z łapanek, odpowiednio fałszując dokumenty, które

dawały pretekst do aresztowania.

Gdy znalazł się

w Auschwitz, zgodnie z planem zorganizował siatkę

wywiadowczą, która pozwoliła mu na przekazywanie

informacji o obozie przez więźniów, którym pomagał

w ucieczce.

Pisał o tym, jak wyglądał transport więź-

niów, jak ich bito, opisywał także brutalne upokorze-

nia i kpiny z nowo przywiezionych do obozu, wiąza-

nie nóg, szczucie psami czy strzelanie w plecy.

Sam

zresztą już na początku pobytu stracił dwa zęby za

to, że tabliczkę z nadanym mu numerem według es-

esmana niósł nieprawidłowo.

Poza relacjonowaniem

obozowego życia, rotmistrz uczestniczył także w in-

nych działaniach konspiracyjnych.

Zorganizował

komórkę, która w miarę możliwości walczyła o pod-

407

trzymywanie współwięźniów na duchu.

Potajemnie

zdobywał pożywienie i rozdzielał je wśród więźniów.

W kwietniu 1943 r., po kilku ucieczkach zorgani-

zowanych innym, Pilecki sam uciekł z Auschwitz, ale

z myślą, że zrealizuje plan ataku podziemia polskie-

go na obóz w celu wyzwolenia więźniów.

Jednak do-

wództwo nie wyraziło zgody, uznając pomysł rotmi-

strza za niemożliwy do realizacji.

Kiedy w 1944 r. wybuchło powstanie warszaw-

skie, rotmistrz trafił do niewoli niemieckiej.

Po wy-

zwoleniu w 1945 r. udało mu się dostać do 2.

Korpu-

su Polskiego we Włoszech, później z rozkazu genera-

ła Władysława Andersa wrócił do kraju z zadaniem

inwigilowania i raportowania przełożonym o sytua-

cji.

Niestety już po wojnie 8 maja 1947 r.

Pilecki został

aresztowany przez władze komunistyczne, a oskarżenie

dotyczyło działalności wywiadowczej na rzecz rządu

RP na emigracji i rzekomego plan zamachu na dyg-

nitarzy Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego.

Pilecki został skazany na śmierć.

Wcześniej jed-

nak poddano go torturom.

Podczas widzenia z żoną

miał powiedzieć, że „Oświęcim to igraszka”.

Miejsce

Trzeba było czekać kilkadziesiąt lat, aby w 1989 r.

publicznie zrehabilitowano rotmistrza Witolda Pile-

ckiego.

Jego raporty opublikowano dopiero 11 lat póź-

niej.

Okazało się również, że bohaterskie dokonania

tego odważnego żołnierza były ukrywane przez cen-

zurę peerelowską tak usilnie, że do dziś nie przebiła

się prawda o jego bohaterstwie i zasługach.

Dziękuję.

Poseł Jan Ziobro

cesu przyznawania rent w Polsce na przykładzie pana

Adama Oleksiaka z Brzeska.

Na mój dyżur poselski zgłosił się pan Adam Olek-

siak z Brzeska.

Zainteresowany zwrócił uwagę na

swoją trudną sytuację w związku z problemami z pro-

cesem przyznania renty od Zakładu Ubezpieczeń Spo-

łecznych.

Jego renta w lutym 2010 r. wynosiła 333,88 zł

i w żadnym stopniu nie pozwala mu na utrzymanie

siebie oraz rodziny.

Pan Oleksiak uległ wypadkowi w pracy 12 lutego

1985 r.

Było to ostre zatrucie amoniakiem.

Sąd uznał,

iż wyżej opisane zdarzenie było wypadkiem przy pra-

cy.

Pan Oleksiak przechodził następnie długie pe-

rypetie z przyznawaniem renty od ZUS i jej odbie-

raniem.

Komisje lekarskie na zmianę decydowały

o uznaniu go za zdolnego i niezdolnego do pracy.

Zainteresowany w swej sprawie występował już

do prokuratora generalnego oraz do ministra spra-

wiedliwości, lecz jego interwencja nie przyniosła

skutków.

Skierowanie nadzwyczajnej rewizji do Sądu

Najwyższego poparł okręgowy inspektor pracy w Kra-

kowie, jednak również ten wniosek nie został rozpa-

trzony pozytywnie dla pana Oleksiaka.

W sprawie pana Oleksiaka ZUS wydawał w jed-

nym czasie sprzeczne ze sobą decyzje.

Żaden organ

nie zajął się tą sprawa i nie załatwił jej w sposób kom-

pleksowy.

Pan Oleksiak zarzuca błędy w zasadzie na

każdym etapie postępowania o przyznanie renty, do

tego uważa on, iż wyroki w jego sprawach wydawa-

ne były na podstawie błędnych danych z organu ren-

towego.

Pan Oleksiak w swej sprawie walczy przed różny-

mi organami państwa już prawie 30 lat!

Uważa się

on za człowieka bardzo poszkodowanego, który mimo

wypadku w pracy został pozbawiony środków do ży-

cia.

Pan Oleksiak w czasie, kiedy doszło do wypadku

przy pracy, zarabiał 140,64% średniej pensji krajowej,

zaś jego renta wynosi 333,88 zł.

Pan Oleksiak zarzuca organom państwa polskie-

go opieranie się w jego sprawie na nieprawdziwych

dowodach, które zaciemniają sytuację zainteresowa-

nego i dodatkowo ją komplikują.

Przykład pana Oleksiaka dobitnie pokazuje, iż

system ubezpieczeń społecznych w Polsce działa bar-

dzo źle.

Niestety obecny rząd nie robi nic w kierunku

poprawy losu osób starających się o rentę i ją pobie-

rających.

Dziękuję za uwagę.

seli dnia 2 marca 2012 r. (druk nr 961 i 999).

nr 1078).

nr 1067).

9.

Pytania w sprawach bieżących.

11.

Przedstawiona przez ministra środowiska informacja z realizacji „Programu budowy

turalnych i Leśnictwa (druk nr 1089).

Odry – 2006” w roku 2011 (druk nr 573) wraz ze stanowiskiem Komisji Finansów Publicznych

„Krajowego programu zwiększania lesistości” w 2011 r. (druk nr 968) wraz ze stanowiskiem

dlowych (druk nr 1079).

Porządek dzienny

34. posiedzenia Sejmu Rzeczypospolitej Polski