corpora: wikisources-pl

text:
8.

W pracowni Edgara Lorma znajdowali się krawiec teatralny i perukarz.

Odbywał on w domu próbę kostjumową do roli Petrucchia z „Poskromienia złośnicy“, którą niebawem dać miano w nowej interpretacji i obsadzie.

Lorm lubił tę sztukę i cieszyła go kreacja pogodnej, impetycznej postaci.

Judyta siedziała w swym strojnym buduarze, na niskim taburecie, opasawszy ramionami kolana.

Przez dwoje drzwi dolatał tu wrzaskliwy głos artysty, który beształ obu tych ludzi.

Dostawcy i podwładni budzili w nim zawsze pasję.

Trudno go było zadowolić, wymagając bowiem dużo od siebie, żądał, by inni czynili możliwie wielkie wysiłki i pracowali sumiennie.

Judyta nudziła się.

Wysunąwszy szufladę biedermajerowskiej komody pełną wstążek, grzebała w nich, przykładając tę i ową do włosów, spozierając przytem chmurnie w zwierciadło.

Polem, znudzona, wstała zostawiając wstążki na posadzce.

Przekroczyła pokoje i zastukawszy do drzwi pracowni, weszła.

Ogarnęło ją zdumienie.

Miał kaftan jedwabny, przybrany koronkami, fałdziste spodnie, wysokie buły, kapelusz skrzydlaty z zawiesistem piórem, a z pod niego spadały aż na ramiona ciemne włosy peruki.

Wyglądał jak zwycięzca, piękny, zuchwały, porywający.

W każdym ruchu jego była już gra, transpozycja, a cały świat był mu teatrem.

Krawiec i perukarz stali przed nim na baczność, jak żołnierze, uśmiechnięci, pełni podziwu.

Judyta uśmiechnęła się także i uczula wdzięczność za to, że jest znowu nowy, odmienny.

Przytuliła się doń, dotykając końcami palców jego policzków, on zaś, oczyma przelśnionemi jeszcze fluidem wyobrażanej postaci, spytał niemo jakie ma żądanie.

Nawykł już do tego, że czegoś żądała w chwili gdy raczy go obdarzyć pieszczotą.

Pochyliła ku sobie jego głowę i szepnęła w ucho:

— Chciałabym coś otrzymać od ciebie, Edgarze.

Zaśmiał się zakłopotany i radosny jednocześnie.

Dobroduszne mruganie oczu tych dwu ludzi obcych, żenowało go, przeto ująwszy żonę pod ramię wyprowadził ją do bibljoteki.

— Czegóż chcesz, dziecino? — spytał, a jednocześnie przygasł zuchowaty wyraz twarzy, jaki wraz z kostjumem poskromiciela Petrucchia, przeistoczył go na chwilę.

— Coś, czego sam chcesz! — odparła.

— Coś niezwykłego, coby mnie ucieszyło, coś co sam lubisz.

Mlasnął wargami, rozpogodził się do reszty, ulegle rozejrzał się po pokoju, dotknął kilku przedmiotów, wysunął podbródek i jął dumać, a twarz jego mimicznie wyrażała różne stadja, począwszy od komicznej bezradności, aż do usłużnego pośpiechu.

Polem uderzył się z gracją swawoli w czoło i wykrzyknął: — Już wiem!

— Otwarł małą szafeczkę, sięgnął w głąb i podał żonie z ukłonem jajo norymberskie, zegarek w ażurowej oprawie, filigranowo rzezanej ze starego złota.

— Prześliczny! — rzekła Judyta, ważąc przedmiot na dłoni.

— Obejrzyj dobrze to cacko, — powiedział, wychodząc elastycznie tanecznym krokiem — a ja tymczasem odprawię tych ludzi.

Usiadła przy wielkim dębowym stole, wyjęła zegarek z futerału, oglądała przez chwilę grawirowane ornamenty, obracała go w rękach, znalazła zawiasy, nacisnęła zatrzask i gdy się rozwarły owalne łupiny sięgnęła rozciekawionem spojrzeniem w głąb starego, nieruchomego mechanizmu.

Postanowiła go rozebrać, ale nie zaraz, tylko wieczór.

Chciała zbadać wnętrze i ucieszyło ją, że gdy zostanie sama rozłoży zegarek na najdrobniejsze części.

Ale ten przepiękny podarek nie zaspokoił jej.

Lorm wrócił przebrany, jako człowiek prywatny, gładko ogolony małżonek, bez śladu Petrucchia, a ona podała mu futerał zegarka i poprosiła, a raczej rozkazała, jako znanemu sobie dobrze człowiekowi.

— Musisz mi to napełnić złotemi monetami, Edgarze!

Chcę mieć tu pełno złota!

Ciągle powtarzały się takie żądania.

Lorm drgnął i wstydząc się za nią, spuścił głowę.

Dobył z biurka około pięćdziesiąt sztuk złota, wsypał w futerał i rzekł oddając żonie:

— Brat twój, Wolfgang był tu, podczas twej nieobecności.

Siedział przeszło godzinę.

Nudny to młodzieniec.

Ubawiło mnie jednak zakłopotanie jego, gdyż nie wiedział jak mnie traktować.

W każdym calu referendarz.

— Czego chciał? — spytała.

— Pomówić z tobą w sprawie Krystjana.

Wróci jeszcze w tym celu.

Judyta wstała, posiniała, z błyszczącemi oczyma.

Wieści jakie ją doszły o zmianie życia brata, pochodziły z tego, co jej powiedział Crammon podczas swego pobytu w Berlinie, z listów byłej przyjaciółki i pośrednio z wydarzeń w domu rodzicielskim.

Od samego początku zatrząsł nią gniew, który trawił ją dalej tak, że często, będąc samą, zgrzytała zębami i tłukła nogami o posadzkę.

To co ją doszło później, było tak gorzkie, że sama myśl o Krystjanie zatruwała jej życie.

Pragnęła zapomnieć o nim, choćby wzamian za to przyszło stoczyć ciężka walkę.

Niestety, każde wspomnienie jątrzyła wściekłość i nie mogła przebaczyć temu, kto jej o tem przypomniał.

Wiedział to Lorm i uczuwał obawę.

Judyta uważała się sama za zdeklasowana, za osobę, która jak brat, dobrowolnie zstąpiła z wyżyn społecznych i nie ukrywała przed nim lego, on zaś był zbyt skromny, by jej to brać za złe.

Liczenie się z opinją ludzi, miała we krwi, a chociaż nie miała już stosunków, jak dawniej arystokratycznych, tkwiła w nich, a w sferze obecnej czuła się poniżoną.

To wszystko jednak nie tłumaczyło jeszcze wybuchów, jakie nią szarpały na samą wzmiankę o Krystjanie.

— Niech się nie waży przychodzić! — parsknęła jak kol rozjuszony.

— Nie chcę słyszeć o tym człowieku!

Mówiłam ci to już dwadzieścia razy.

Jesteś niedołęgą, wdając się z nim.

Wszakże mogłeś wyraźnie powiedzieć, że ja nic z tem wspólnego mieć nic chcę.

Każ zaprzęgać i jedź natychmiast do niego.

Zabroń mu przychodzić do mego domu, a nawet pisać do mnie!

Albo nie, napiszę sama!

Ty jesteś tchórz.

Drogi Wolfgangu, wizyty twoje są mi miłe i przychodź ile razy chcesz, ale o tym człowieku nie wspominaj słowem, pod żadnym warunkiem, gdyż nie mam o nim nic do powiedzenia.

Lorm zdobył się na uwagę.

— Nie pojmuję — powiedział łagodnie, z wyższością — co cię tak oburza!

Brala Iwego nikt nic uważa za winowajcę, lecz conajwyżej za postrzelonego.

Komuż on czyni krzywdę?

Co tobie n. p. uczynił złego?

Wszakże byliście sobie dawniej bardzo bliscy.

Sama to nieraz podkreślałaś, mówiąc ze mną o bracie.

Doprawdy, nie rozumiem.

Na te słowa przeistoczyła się Judyta w istną megerę.

— Oczywiście, że ty tego zrozumieć nie możesz! — krzyknęła brutalnie.

— Cóż cię obchodzi właściwie poza słoikami ze szminką i starymi łachmanami?

Czy wiesz co to było: Krystjan Wahnschaffe?

Co miało za znaczenie?

Tkwisz zbyt głęboko w sferze łgarstwa i frazesu, byś mógł to zrozumieć.

Lorm przystąpił do żony i spojrzał na nią litośnie.

Ale odskoczyła, uczyniwszy w powietrzu gest obronny.

Biła, biła, biła rybę.


text:
Awarowie.

Pomiędzy ludami turecko-mongolskiego pochodzenia, które, zaczynając od połowy V w., na Europę napadały, ważne bardzo zajmują miejsce Awarowie, jako sąsiadujący z jednej strony z państwem Byzantyńskiém, z drugiej rozciągający się do pogranicza germańskiego i słowiańskiego szczepu, a więc groźni zarówno dla starej rzymskiej, jak i dla nowej chrześcjańsko-germańskiej cywilizacji.

Uciekając przed najazdem Turków, dowodzonych przez Digabula, Awarowie przybyli do Dacji, pomogli Longobardom do obalenia państwa Gepidów, a kiedy Longobardowie do Italji powędrowali, zajęli opróżnione po nich siedziby i rozpostarli się na równinach Pannonji, aż do rzeki Enn, która ich oddzielała od Bojoarów.

Awarowie więc byli pierwszym powodem do tego, że ludy słowiańskie w jedno wielkie państwo złączyć się nie mogły.

Jeszcze przed pokonaniem Gepidów, pogromili Awarowie Czechów i Morawjan i zawzięte boje toczyli z Frankami.

Wielki chan Awarów, Bajan, wziąwszy w niewolę króla neustryjskiego Sigiberta, zawarł przymierze z Frankami i zwrócił oręż przeciwko Byzancjum.

Cesarz Justyn II kupił pokój wielką summą złota.

Od 573 — 587 nie słychać o nowych napadach; za panowania Maurycjusza starcia na nowo się rozpoczęły, a za cesarza Herakljusza, Bajan, wszedłszy w przymierze z królem perskim Kozroesem, napadł na Konstantynopol.

Cesarz, zaskoczony przez Awarów w hippodromie, tylko rączości konia, na którego wskoczył, zawdzięczał ocalenie życia.

W 619 i 626 Awarowie znowu zagrażali Konstantynopolowi.

Tymczasem, w krajach podbitych przez Awarów, zaszły wielkie zmiany.

Czesi i Morawjanie, pod dowództwem Samona, wybili się na niepodległość, podobnież i Bulgarowie.

U źródeł Drawy wzmógł się żywioł słowiański i Awarowie, ograniczeni do Pannonji i Dacji, nie mogli ku zachodowi się rozpościerać, gdyż z tej strony przedmurzem chrześcjańskiej Europy byli Bojoarowie (Bawarowie).

Książę tych ostatnich, Tassilo II, z rodu Agilolfingów, powziął zamiar nawrócenia Awarów, przez zakładanie klasztorów wzdłuż Dunaju i Cissy.

Później Tassilo wszedł nawet w przymierze z Awarami, celem pomszczenia na Karolu W. zaboru państwa Longobardzkiego, lecz sprawa ta zakończyła się upadkiem Tassilona, a później poprowadziła do wypraw Karola W. i jego syna Pepina przeciwko Awarom, 791 — 797, w czasie których wielki obóz warowny Awarów, nad brzegami Cissy, został zdobyty.

Z krajów odebranych Awarom powstała Wschodnia Marchja (Austrja).

Od tego czasu znikają Awarowie ze sceny dziejowej.

(Höfler).

J. N.


text:
53.

Myśl, siebie pewna choć zuchwała,

Siłą cię swoją skłoni,

Że przed nią ugniesz skroni.

Gdy kiedyś krnąbrna jakaś skała

Do Mahometa przyjść nie chciała —

On sam się trudził do niej.


text: biret, bieret, ze wsuniętem l (por. śpichlerz i i.) bierlet (szczególnie żydowski), europejskie, z łac. barretum (włosk. beretta, franc. barrette), biretum, ‘czapeczka’.


text:
O układaniu wycieczek.

Wycieczki obmyśla się stosownie do pogody, sił i kieszeni; najlepiej w tym względzie radzić się osób, co już doświadczeni w Tatrach, bynajmniej zaś górali, bo oni dobrzy do wypełniania życzeń, a nie do obmyślania, a zresztą, zkądże mogą oni znać cele, siły lub czas, jakiemi goście rozporządzają.

Wybrawszy się na jeden, dwa, trzy lub cztery tygodnie, stosownie do tego układać trzeba zwiedzanie Tatr, odliczając zawsze coś z tego czasu na słotę, bez której w górach się nigdy nie obejdzie, i na konieczny po większych wycieczkach wypoczynek.

Przytem cały plan wycieczek głównie oprócz pogody zależy na jakości towarzystwa.

Jeżeli grono osób się składa z starszych wiekiem, z kobiet, z niedorostków obojej płci, to zwiedzanie w inny odbywa się sposób, aniżeli gdy się towarzystwo składa z mężczyzn w sile wieku, młodzieży zdrowej, bo dla tych wszędzie droga dobra.

Wypada ugrupować podróżnych w cztery oddziały i stosownie obdzielić ich odpowiedniemi wycieczkami, aby nie doznawali zawodów.

I tak jednę grupę zwiedzających stanowią osoby starsze wiekiem, słabsze na siłach, przybyli dla poratowania zdrowia nadwątlonego, dzieci niżej lat 12; dla takich stoją otworem wszystkie miejsca, gdzie można wózkiem dojechać lub dojść bez wytężenia, a więc urocze doliny czarujące swoją pięknością, jak: Kościeliska, Strążyska, Za Bramą, Mała Łąka, Jaworzynka, Olczyska, Miętusia, albo takie wycieczki, jak do źródła Bystrej na Kolatówkach, na Gubałówkę i t. p.

Drugi oddział tworzą podróżni zdrowi obojej płci, podrostki wyżej lat 12, zdolni do dwumilowej[1] przechadzki, do spinania się pod górę, w przypadku danym nielękający się noclegu w szałasie lub w lesie; tacy mogą oprócz wszystkich dolin zwiedzić Morskie Oko przez Bukowinę lub Waksmundzką, dolinę Pięciu Stawów przez Roztokę, Czerwone Wierchy przez Kondratową, Czarny Staw Gąsienicowy, Grotę w Magurze[2] i t. p.

Do trzeciej grupy wchodzą odważniejsi, wytrzymalsi od poprzednich, z siłami takiemi, aby kilka mil dziennie chodzić po górskich manowcach nie było im trudnością lub nadwerężeniem zdrowia; takie osoby wejdą na Czerwone Wierchy przez Przysłop lub od Małej Łąki, zwiedzą Bystrą (Pyszną), pójdą do Morskiego Oka przez Zawrat, udadzą się na Krzyżne, wydrapią się na Krywań i t. p.

Zaś tym, co ich zaliczam do czwartego oddziału, stoją Tatry całe otworem; takich nie odstraszy noc spędzona wśród kosodrzewiny, przepaść choćby najstraszniejsza nie zawróci głowy, nie odejmie odwagi, każde miejsce jest dla nich dostępne, gdzie się tylko stopą utrzyma lub ręką uczepi; rzekłbym, że takim z roskoszą przychodzi się spinać po urwiskach przepaścistych, aby zbadać tajniki naszych Alp.

Takich gości przyjmie bez szwanku Świnnica, Lodowy Szczyt, Łomnica, Gierlach i im podobne, a dla wielu niedostępne wierchy.

A więc w góry, słuchając rady naszego poety Wincentego Pola:

„O te skarby, te obrazy

I natury i swobody

Chwytaj, pókiś jeszcze młody,

Póki w sercu jeszcze rano!

Bo nie wrócą ci dwa razy,

A schwytane pozostaną.“

Przypisy

↑ ok. 15 km

↑ obecnie: Jaskinia Magurska


text:
Cerda 2.

Melchior, filolog i jezuita, † 1615, przez 41 lat był profesorem w Kordubie i Sewilli.

Wydał: Apparatus latini sermonis (Hispali 1598); Campus eloquentiae, in causis, ennmeratione partium, genere etc., Lugd.

1614.


text:
Aleksadryjska[1] bibljoteka.

Ptolomeusz Soter, brat podobno Aleksandra W., jego towarzysz broni i bjograf, na lat 325 przed nar.

Chr P., chcąc, aby zakwitły nauki w ówczesnej stolicy Egiptu, Aleksandrji, staraniem Demetrjusza Faleryjczyka założył słynną bibljotekę, którą pomnażali jego następcy.

Była ona pomieszczona we wschodniej części miasta, zwanej Bruchium, w kilku świątyniach.

Za Juljusza Cezara, w r. 48 przed nar.

Chr P. spłonęła ona przy pożarze floty.

Seneka i Orozjusz utrzymują, że miało zginąć 400,000 tomów; Aulus Gellus i Ammianus Marcellinus, że 700,000.

Bibljoteka owa mieściła się w gmachach zwanych Muzeum, a jak niektórzy utrzymują, że w Serapeum; choć co do tego ostatniego prawdopodobniejszem jest, że tu przeniesiono tylko resztki muzeum, i za Kleopatry, na lat 30 przed N. Chr., umieszczono tam także 200,000 zwojów, które Antonjusz z Pergamu sprowadził i ofiarował monarchini.

Tam także, wedle św. Epifanjusza (De Mensuris c. XI, XII), pomieszczono rękopisy Symmacha i Akwili, ale we dwa wieki później.

W r. 389 otrzymawszy pozwolenie cesarza Teodozjusza, chrześcjanie zburzyli świątynię i posąg Serapisa, przyczém nie odbyło się bez rozlewu krwi, który rozpoczęli poganie, stając w obronie swych bożyszcz, ale zabudowania, w których przy tej świątyni mieściła się bibljoteka, ocalały.

Abd-Allatif i Abulfaragjusz, dwaj dziejopisarze wschodni, jeden lekarz z Bagdadu (ok. 2200), drugi biskup jakobicki († 1286), podają, że bibljotekę aleksandryjską zniszczyli muzułmanie, zdobywszy miasto w r. 641.

Jan grammatyk prosił zdobywcę Amru ben Alasa, aby ocalił księgi, ale ten odrzekł, że nic nie może uczynić bez woli i wiedzy emira Al-Mumenii Omara ben Alkhattab.

Napisał więc do Omara, który w swej odpowiedzi zwracając uwagę na to, że jeżeli treść tych ksiąg jest zgodna z Koranem, to są zbyteczne, a jeżeli nie, to szkodliwe, rozkazał je spalić, co też spełniono i przez 6 miesięcy ogrzewano niemi łaźnie (ob.

Hist. dynast. tłum.

Sylwestra Sacy w Magas.

encyclop.

rok 54 t. IV str. 438).

Przeciwko przytoczonej relacji, o zniszczeniu bibljoteki aleksandryjskiej , powstają Ampère, Chateaubriand, Libri, Gibbon, Lalanne i niepodpisany autor artykułu, p. t.

Aleksandryjska bibljoteka, w Encykl.

Orgelbr. (t.

I str. 422), który ani jednego nie zacytowawszy dowodu, na chrześcjańskich barbarzyńców całą składa winę.

W odpowiedzi na zarzuty wspomnionych francuskich autorów, X. Gorini w swojém dziele p. t.

Defense de l'Eglise contre les erreurs hist. etc. etc. (t. I, od str. 53—84), podaje dowody historyczne, które tu streszczamy.

Zabranie Serapeum nie było faktem zemsty ludu chrześcjańskiego nad poganami, ale było legalném wypełnieniem woli monarszej.

Teodozjusz nie kazał prześladować pogan; nie pastwionoby się więc i nad księgami, kiedy oszczędzano ich autorów i właścicieli.

Teofil biskup, który miał przywodzić temu zniszczeniu, sam był mężem wielkiej nauki (Idacjusz, Chronic.; Max, Bibl. vet.

Patr. t. VII, str. 123), przyjacielem św. Hieronima i wątpić wolno, czyby się tak daleko posunął, żeby miał zniszczyć księgi Pisma św., jak Septuagintę, Symmacha, Theodocjona, Akwilę, które były właśnie złożone w Serapeum.

Miało to być w w.

IV, a więc w epoce św. Bazylego, który twierdził, że wielką korzyść dla religji przynieść może czytanie pogańskich autorów; w epoce św. Grzegorza z Nazjanzu, który ganił Juljana, cesarza, za to, że zakazał katolikom uczyć się nauk świeckich; w której Attyk, biskup konstantynop., zwycięzko zbijał każdego sofistę; w której Cyryll aleksandryjski nauczał i dowodził, że chrześcjanom wolno czerpać z ksiąg pogańskich, choć im zabroniono pogańskich ofiar; słowem w epoce Chryzostomów, Ambrożych i t. p. Możnaby mniemać, że tłumy chrześcjan, w zapale oburzenia, nic nie oszczędziły, burząc świątynie; ale Eunapjusz i Rufin współcześni wyraźnie oświadczają, że nie zburzono bibljoteki, tylko samą świątynię, t. j. miejsce modlitwy i posąg bożyszcza.

Słowem, zwracając uwagę na brzmienie rozkazu cesarza do biskupa Teofila, czy na wyraźną opiekę, jaką otaczano naówczas nauki pogańskie, czy na wysokie wykształcenie ówczesnych dostojników Kościoła, czy wreszcie na charakter tej wyprawy przeciwko Serapeum, można być przekonanym, że zarzut uczyniony chrześcjanom nie ma podstawy.

Pozostaje jeszcze dodać słów kilka o Orozjuszu, na którego powołują się przeciwnicy nasi.

Orozjusz podaje wprawdzie, że widział puste szafy od książek (l. VI, c. XV), ale to niczego nie dowodzi przeciwko chrześcjanom, bo mówi to w opisie wyprawy Cezara na Aleksandrję, o pożarze przez niego wznieconym i o bibljotece, mieszczącej się nie w Serapeum tylko w Bruchium, a spalonej naówczas.

A wyrazy a nostris hominibus nie znaczą chrześcjan, tylko Rzymian, tak jak gdzie indziej pisze nostra Rama.

Co do Arabów, jako niszczycieli bibljoteki, to tylko wypada zaznaczyć, że przeciwnicy nasi a ich obrońcy zarzucają, że świadectwo zacytowanych arabskich pisarzy, jako żyjących w XIII w. dopiero, a zatém wiekami kilkoma odległych od tego wydarzenia, nie mają powagi, a przynajmniej mocy dostatecznej do przekonania; jednakże w braku współczesnych, musimy przyjąć i te, jakie są świadectwa.

X. M-i.


text:
9.

Crammon utrzymywał, że Amadeusz zaleca się do Joanny Schontag, ona zaś biła go rękawiczką.

— Gratuluję pani zdobyczy, mój skrzaciku! — przekomarzał się.

— Wziąć wilkołaka na łańcuch, to sztuka nielada.

Radziłbym jeszcze kaganiec...

Nieprawdaż, drogi Krystjanie i ty jesteś za kagańcem?

— Czy ja wiem? — odparł.

— Chyba w razie, jeśliby przeszkadzał mówić.

Wielu mówi stanowczo za dużo.

Crammon zagryzł wargi.

Przygana to była istotnie ostra.

Kędyś był ukryty kamień w puchu, na którym leżał rozleniwiony.

Zabolało go.

Jął szukać kamienia, ale miękkość puchu przywróciła mu spokój i zapomniał o kamieniu.

— Siedziałam przy śniadaniu, czekając na panią Sorel, — zaczęła Joanna a głos jej wibrował z intencja zainteresowania Krystjana, — nagle wszedł pan Voss i skierował się wprost ku mnie.

Przestraszyłam się go, on zaś, jakbyśmy byli od wieków przyjaciółmi zaproponował mi wycieczkę do Sankt Pauli, gdzie miał przemawiać Jakobsen, cudotwórca i kaznodzieja wędrowny.

Oczywiście roześmiałam mu się w twarz, a jego to obraziło wielce.

Dzisiaj, w chwili wyjścia z hotelu ujrzałam go, jakby wyrósł z pod ziemi.

Zaprosił mnie na wycieczkę po porcie łodzią motorową.

Był znowu nader poufały, a odszedł w gniewie, gdym odmówiła.

Czyż nazwiesz to zalecankami, wujaszku?

Miałam raczej wrażenie, że mnie zamierza porwać i zabić.

Może to jest zresztą jego zwyczajem?

Roześmiała się.

— W każdym razie, panią tylko jedną wyróżnia tak pochlebnie! — ukłuł ją Crammon znowu.

— A może ma tylko za jedyną równą sobie? — odrzekła nachmurzona po dziecięcemu.

— Czemu się ona tak ciągle śmieje? — pytał sam siebie Krystjan.

— Czemu tak niekształtne i czerwone ręce? — a mimoto czuł, że go coś do niej ciągnie przemożnie.

— Pocóż się bronić i robić ceregiele! — snuł dalej, obserwując z pod oka zgrabną kibić Joanny, posiadającej jeszcze giętkość płciowej niedojrzałości.

Dostrzegł osadę karku, świadczącą o braku woli i wielkiej rasie, a znał to dobrze z doświadczenia i nieraz umiał wykorzystywać.

Zatopiony w fotelu Crammon rozwodził się nad jutrzejszym występem Ewy, którego wyczekuje całe miasto.

Tymczasem zaś Krystjan i Joanna patrzyli na siebie.

— Czy idziesz z nami? — spytał niedbale znudzony Krystjan.

— Tak, drogi mój, trzeba siadać do obiadu! — zawołał.

Zwał on Hamburg rajem św. Bernarda swego patrona i po długich dociekaniach doszedł do wniosku, iż ten święty z Tours we Francji, był swego czasu wielkim żarłokiem.

Joanna poprzedzała ich, uśmiechnięta chytrze, po kobiecemu, a w ruchach jej zgrabnego ciała było jednocześnie przygnębienie i bunt przeciw niemu.